بي پاديشاسىنا قۇرمەت

«مەن ارقاشان اينالامنان تالانتتى ادامداردى كورگىم كەلەدى. ولار مەن ءۇشىن مەرەكە» دەپ اعىنان جارىلعان ايۋحانوۆ تاعى ءبىر جازباسىندا: «بالەت تەك ونەر عانا ەمەس! بۇل – بەينەت! بۇل – ەڭبەك! بۇل – توگىلگەن قان مەن تەر!» دەپ تەبىرەنىپتى. سانالى عۇمىرىن بەكزات ونەرمەن ۇشتاستىرعان شەبەر قازاق بالەت مەكتەبىن بيىك شىڭعا كوتەرىپ, ۇرپاق تاربيەسىنە ەلەۋلى ۇلەس قوستى.

كورمەنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا قاتىس­قان ارىپتەستەرى مەن شاكىرتتەرى ونى ءوز ىسىنە قۇلاي بەرىلگەن مامان, ۇلتىن ءسۇيۋدىڭ ۇلاعاتتى ۇلگىسىن كورسەتكەن ازامات رەتىندە ەسكە الدى. كۇندەلىگىنە «مەن قازاقتى قۇ­بىلىس دەپ ەسەپتەيمىن. بۇل – ۇلت دەگەن ۇعىم­نان دا بيىك!» دەپ جازعان بي ساڭلاعى ءوز حال­قىنىڭ تانىم-تاعىلىمىن, سالت-ءداس­­تۇرىن, رۋحاني مەكتەبىن ايرىقشا باعا­لاعان.

قوناقتار ونەر يەسىنىڭ كورمە تورىنەن ورىن العان فوتوشەجىرەسىمەن, تىرشىلىگىندە تۇتىنعان جەكە زاتتارىمەن, سونداي-اق ماراپاتتارى جانە عىلىمي ەڭبەكتەرىمەن تانىستى. ەكسپوزيتسيانىڭ ەلەۋلى بولىگىنە ءبيشىنىڭ ءتۇرلى قويىلىمدا كيگەن ساحنالىق كوستيۋمدەرى قويىلعان. ولار­دىڭ قاتارىندا قازاق كسر حالىق ءارتىسى ا.ۆ.سەلەزنەۆكە تيەسىلى بولعان, كەيىننەن ب.ايۋحانوۆقا سىيعا بەرىلگەن ساحنالىق كيىم, 1965 جىلى «جاس بالەت» تەاترىندا كۋبا بيىنە ارنايى تىگىلگەن كوستيۋم, يان سيبەليۋستىڭ مۋزىكاسىنا جازىلعان «مۇڭلى ۆالس» كلاسسيكالىق بيىنە كيگەن كالەتاسى جانە «گاملەت» بالە­تىندەگى ءوزىنىڭ سۇيىكتى پارتياسىن ورىن­داعان­دا كيگەن كوستيۋمى كەلۋشىلەردىڭ زور قىزىعۋ­شىلىعىن تۋدىردى.

ايتۋلى ءىس-شارانى اشقان مەملەكەتتىك ورتالىق مۋزەي ديرەكتورى راشيدا حا­ري­پوۆا تاعدىر بەرگەن تالانتىن ەل مادەنيەتىن وركەندەتۋگە ارناعان ايتۋلى تۇلعانىڭ ايشىقتى مۇرالارى كەيىنگى ۇرپاق ءۇشىن ولمەس ونەگە ەكەنىن اتادى.

كورمە قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەم­لەكەتتىك ورتالىق مۋزەيى قورىنداعى بولات ايۋحانوۆتىڭ جەكە كەشەنىنەن جانە مەملەكەتتىك اكادەميالىق بي تەاترىنان الىنعان ماتەريالدار نەگىزىندە جاساقتالعان.

بولات عازيز ۇلى ايۋحانوۆ – 1938 جىلى 13 قىركۇيەكتە سەمەي قالاسىندا دۇنيە­گە كەلگەن. 1955 ج. الماتى حورەوگرافيا ۋچي­ليششەسىن, 1964 ج. ا.ۆ.لۋناچار­سكي اتىنداعى ماسكەۋ تەاتر ونەرى ينس­تيتۋتىنىڭ بالەتمەيستەرلىك فاكۋل­تەتىن تامامداعان. العاشقى ەڭبەك جولىن 1957 ج. اباي اتىنداعى قازاق مەم­لەكەتتىك اكادەميالىق وپەرا جانە بالەت تەاترىن­دا بالەت ءارتىسى بولىپ باستاعان.

1964 ج. باستاپ اباي اتىنداعى قازاق مەم­لەكەتتىك اكادەميالىق وپەرا جانە بالەت تەاترىندا بالەتمەيستەر, 1965 جىل­دان «قازاقكونتسەرت» ەكى اكتەرلى تەاترى­نىڭ بالەت ءسوليسى, ال 1967 جىلدان «قازاقكونتسەرت» جانىنداعى الماتى جاس­تار بالەتى كوركەمدىك جەتەكشىسى, بالەت ءسوليسى بولدى. 1975 ج. قازاقستان كلاس­سيكالىق بي ءانسامبلىنىڭ كوركەمدىك جەتەك­شىسى, كەيىننەن ديرەكتورى قىزمەتىن اتقاردى. 1991 ج. قازاق مەملەكەتتىك كلاس­سيكالىق بي ءانسامبلىنىڭ كوركەمدىك جەتەك­شىسى, 2003 جىلدان ءومىرىنىڭ سوڭىنا دەيىن ءوزى نەگىزىن قالاعان مەملەكەتتىك اكا­دەميالىق بي تەاترىنىڭ ديرەكتورى بولدى.

الماتى