ساقىلداعان سارى ايازدى قارسى الۋعا دايىندىق جۇمىستارى سولتۇستىك وڭىردە جاز بويى جۇرگىزىلەدى. سينوپتيكتەردىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, قازىرگى كۇن ميزامشۋاق, مامىراجاي بولىپ تۇرعانىمەن, وسى ايدىڭ اياعىنان باستاپ سۋىتادى. سۋىق كۇننەن دەمىڭدى ىشىڭە تارتىپ, كۇشەنە بەرەتىندىكتەن, «كۇشەنشەك ايى» اتالعان قازان كۇشىنە مىنەدى.
وسى ورايدا جىلىتۋ ماۋسىمىنىڭ جاي-كۇيىن بىلمەك بولىپ وبلىس اكىمدىگىنىڭ ەنەرگەتيكا جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعى باسقارماسى باسشىسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى ۆلاديسلاۆ لۋكينگە جۇگىنگەن ەدىك.
«وبلىس اۋداندارىنداعى جىلىتۋ قازاندىقتارىنىڭ جالپى سانى – 494, سونىڭ 24-ءى ورتالىقتاندىرىلعان. سونداي-اق 351 اۆتونومدى تۇردە جىلۋ بەرەتىن قازاندىقتار بار جانە 119 قازاندىق جەرگىلىكتى دەپ اتالادى. ولار 1 131 الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق, 1 400 كوپقاباتتى ءۇيدى جىلىتادى. سونىڭ 1 135-ءى – پەتروپاۆل قالاسىنىڭ وزىندە. وسىنشا قازاندىقتى ۇزبەي جاعۋ ءۇشىن بارلىعى 618 مىڭ توننا كومىر قاجەت», دەدى ول.
بۇگىنگى تاڭدا كومىردىڭ باعاسى تۇراقتى ەمەس. تۇرلەرى مەن ساپاسىنا قاراي ونىڭ ءبىر تونناسىنىڭ باعاسى 12 500 تەڭگەدەن 20 مىڭ تەڭگەگە دەيىن قۇبىلادى. ماسەلەن, قازىر ەكىباستۇز كومىرىنىڭ باعاسى 12 500 تەڭگەدەن 14 مىڭ تەڭگەگە دەيىن وزگەرىپ تۇر. شۇباركول كومىرىنىڭ باعاسى 16 600 تەڭگەدەن 19 مىڭ تەڭگەگە دەيىن قۇبىلۋدا. ەڭ قىمباتى – قاراجىرا كومىرى, ونىڭ باعاسى 20 مىڭ تەڭگەگە دەيىن بارادى. ال مايكوبە كومىرى 15 مىڭ تەڭگەدەن 18 مىڭ تەڭگەگە ءوستى. ۆ.لۋكيننىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, كومىردىڭ باعاسى شەكتەن شىعىپ كەتسە, اكىمدىك باسەكەلەستىكتى قورعاۋ جانە دامىتۋ جونىندەگى قۇزىرەتتى ورگانعا تاپسىرما بەرىپ, قىمباتتاتۋدىڭ نەگىزدىلىگىن تەكسەرتەدى.
وبلىستىڭ ەلدى مەكەندەرىندەگى جەكەمەنشىك ۇيلەردە تۇراتىن تۇرعىندارىنا 419 مىڭ توننا كومىر قاجەت بولسا, وكىنىشكە قاراي, سونىڭ 157 مىڭ تونناسى عانا جەتكىزىلگەن. بۇل – 37 پايىز عانا دەگەن ءسوز. بۇل ماسەلە الاڭداۋشىلىق تۋدىرادى. وبلىس اكىمدىگى مەن «جۇك تاسىمالداۋ» اق كومىر تاسۋشى ۆاگونداردىڭ كەلۋىنە مونيتورينگ جاساپ وتىر. كەلگەن كومىردىڭ وبلىس ايماقتارىنا تاراتىلۋى ءۇشىن تاسىمالداۋشىلارمەن 228 مىڭ توننانى تاسۋعا كەلىسىمشارت جاسالعان.
وبلىس اۋماعىندا كومىر قابىلدايتىن 32 تىرەك بار, قازىر ولاردا قوردالانعان كومىردىڭ كولەمى – 33 مىڭ توننا. اۋىل تۇرعىندارىنا كومىر تاراتۋ جەلتوقسان ايىنا دەيىن جۇرگىزىلەدى.
وبلىس ورتالىعىن جىلۋمەن قامتاماسىز ەتەتىن «سەۆكازەنەرگو» اق قارايتىن جەو-2 قويمالارىندا قازىر 116 مىڭ توننا كومىر, 641 توننا مازۋت جاتىر, بۇل جىلۋ ەلەكتر ستانساسىنىڭ 22 كۇنگە جۇمىس ىستەۋىنە جەتەدى. قالعان كومىر كەستەگە سايكەس ءتۇسىپ تۇر», دەدى ۆ.لۋكين.
پەتروپاۆل قالاسىن جىلۋمەن قامتاماسىز ەتەتىن وسى جەو-2-ءنىڭ جۇمىسىنا حالىق قاتتى الاڭداپ قارايدى. ويتكەنى بىلتىرعى 20 ناۋرىزدا ونىڭ 150 مەترلىك مۇرجاسى قۇلاپ, بۇكىل جۇرت ەستىگەن. كىرپىشپەن ءورىلىپ جاتقان جاڭا مۇرجا بيىل 23 مەتردەن 39 مەترگە دەيىن قيسىق كەتىپ, قايتادان بۇزىلدى. ەندى پايدالانۋعا بەرۋ ۋاقىتى دا بەلگىسىز مەرزىمگە سوزىلىپ كەتتى. قازىر وسى كاسىپورىننىڭ ەكى قازاندىعى جوندەلىپ جاتىر. سونىمەن بىرگە ءبىر تۋربواگرەگاتتىڭ جوندەۋ جۇمىسى اياقتالىپ كەلەدى. قالعان التى قازاندىق پەن بەس تۋربواگرەگاتتىڭ جۇمىسى تەكسەرىلىپ, پايدالانۋعا دايىن ەكەنى انىقتالدى.
بۇگىنگە دەيىن قالادا الەۋمەتتىك سالانىڭ 163 نىسانى جىلۋعا قوسىلعان. ونىڭ 101-ءى – ءبىلىم بەرۋ, 22-ءسى – دەنساۋلىق ساقتاۋ, 25-ءى – الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق, 15-ءى – سپورتقا ارنالعان نىساندار. قالاداعى №44 مەكتەپ اۆتونومدى تۇردە ءوز قازاندىعىمەن جىلىتىلادى. قازىر وسى مەكتەپكە 500 توننا كومىر جەتكىزىلدى. سونىمەن قاتار قالانىڭ شەتكەرگى اۋداندارىنداعى 4 مەكتەپ ەلەكتر قۋاتىمەن جىلىتىلادى.
پەتروپاۆل قالاسىنىڭ كوپقاباتتى ۇيلەر قورى 1 164 نىساننان تۇرادى. سونىڭ 1 135-ءى ورتالىقتاندىرىلعان جىلۋعا قوسىلعان. ولاردىڭ 1 128-ءىنىڭ جىلۋ جۇيەسى تەكسەرىلىپ, جىلۋ قابىلداۋعا دايىن.
بيىل وبلىس بويىنشا بارلىق قازاندىقتى جىلىتۋ ماۋسىمىنا دايىنداۋ ءۇشىن 763 ملن تەڭگە قاراجات بولىنگەن ەكەن. بۇگىنگە دەيىن سونىڭ 609,7 ملن تەڭگەسى يگەرىلگەن. ايىرتاۋ, مامليۋت, ع.مۇسىرەپوۆ, تيميريازەۆ اۋداندارىنىڭ قازاندىقتارى جوندەلىپ جاتىر. سونىڭ ىشىندە ايىرتاۋ اۋدانىنىڭ ورتالىعى ساۋمالكول اۋىلىنىڭ شاعىن اۋدانىنداعى قازاندىقتىڭ جوندەلۋى 95%-عا جەتكەن. مامليۋت اۋدانىنداعى قازاندىقتى جوندەۋ دە اياقتالىپ قالعان. ال ع.مۇسىرەپوۆ اۋدانىنداعى جىلۋ تراسساسى جوندەلۋىنىڭ اياقتالۋى 30 قىركۇيەككە بەلگىلەنگەن. تيميريازەۆ اۋدانىنىڭ ورتالىعىنداعى ورتالىق قازاندىق 25 قىركۇيەكتە دايىن بولماق.
وبلىس اۋداندارىندا ورتالىقتاندىرىلعان جىلۋعا ءبىلىم سالاسىنىڭ – 602, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ – 363, مادەنيەتتىڭ 166 نىسانى قوسىلادى. سولتۇستىك قازاقستاننىڭ جىلىتۋ ماۋسىمىن قارسى الارداعى دايىندىعى ازىرگە وسىنداي.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى