ولار كۇندەلىكتى تاڭ الاكەۋىمنەن ۇيقىسىنان تۇرىپ تىرشىلىكتىڭ تالقىسىنا ارالاسىپ كەتەدى. ۇيقىم شالا دەپ جاتا بەرۋ, تالتۇستە ويانۋ تۇسىنىگى ولار ءۇشىن مۇلدە قيسىنسىز. سەبەبى مالدى اۋىلدىڭ شارۋاسى شاش-ەتەكتەن. ۋاقىتىندا قيمىلداماساڭ اتقارعان ءىسىڭنىڭ بەرەكەسى قاشادى. نۇرسۇلتاننىڭ جاسى 27-دە. اتاسىنان اكەسىنە, ودان وزىنە بۇيىرعان شوپاننىڭ اق تاياعىن قابىل الىپ, اماناتتى ارقالاپ كەلە جاتىر. بىلدەي ءبىر شارۋا قوجالىقتىڭ قىم-قۋىت تىرشىلىگىن شاشاۋ شىعارماي ۇيىمداستىرىپ, ىلگەرى باستىرۋ وسى جىگىتتىڭ جاۋاپكەرشىلىگىندە.
– نۇرسۇلتان, ءوزىڭدى الەۋمەتتىك جەلىدەن تاپتىق. كۇندەلىكتى ۋاقىتىڭدى قالاي جۇمسايتىنىڭ ءاربىر بەينەجازباڭدا كورىنىپ تۇر. بىلۋىمىزشە, شارۋاشىلىقتى ورىستەتىپ, اگروتۋريزمدى دە دامىتۋعا قولعا الىپسىڭ.
– ءيا, ەرنۇر دەگەن اعامنىڭ قولداۋىمەن اشىپ جۇرگىزىپ كەلەمىز. اگروتۋريزمدى دامىتساق دەگەن يدەيانى ايتقان دا وسى اعام. ەرنۇر ماگيستراتۋرانى گەرمانيادا وقىدى. سول جاقتا تانىسقان جەرگىلىكتى دوستارى قازاقستانعا قىدىرىپ كەلىپ, ءبىزدىڭ جايلاۋعا دا ات باسىن بۇردى. كەلگەن قوناققا قويىمىزدى سويىپ, ەتىمىزدى اسىپ, قۋىرداعىن ءپىسىرىپ, بال قىمىزعا بوكتىرىپ, ەرەكشە سىي-قۇرمەت كورسەتىپ كۇتتىك. رازى بولىپ قايتتى. ء«بىز مىنانداي تۇمسا تابيعاتتىڭ اياسىندا ەرەكشە اسەرلەنىپ, كەرەمەت دەمالدىق», دەپ العىسىن ايتتى. وسى سالانى ورىستەتىپ كورسەك قالاي بولادى ەكەن, قوسىمشا تابىس كوزى ارتىق ەتپەيدى, ەلگە تيتتەي دە بولسا پايدامىز تيسە دەگەن ماقساتتا تاۋەكەلگە بەل بۋدىق.
– بۇل دا ءبىر تاۋەكەل عوي. قانشا دەگەنمەن بۇرىن قولعا الىپ جۇرگىزبەگەن سالاعا, تاجىريبە دە از باعىتقا بەت بۇرعاندا قورقىنىش بولمادى ما؟
– بولدى ارينە, ونىڭ ۇستىنە ءبىزدىڭ شالكودە جايلاۋى الماتى قالاسىنان تىم شالعايدا 350 شاقىرىم قاشىقتىقتا جاتىر. تۋريستەر جولدا ەرسوقتى بولىپ كەلگەنشە شارشاپ-شالدىعىپ جەتەتىندىكتەن دەمالىس ۇيىمداستىرعانىمىز كوڭىلىنەن شىعا ما دەپ ۋايىمدادىق. بىراق تاۋەكەلگە بەل بۋساڭ ءبارى جۇيەلەنەدى ەكەن. ءتىپتى ءبىز ەكى ايعا جۋىق قوسىمشا ءۇش كيىز ءۇي تىگىپ تۋريستەردى كۇتتىك, سوڭىرا قوناقتارىمىز ۇيگە سيماي وزدەرى اكەلگەن پالاتكادا تۇنەپ, دەمالدى. كەلەسى جىلى دا كەلەمىز دەپ رازىلىقتارىن ءبىلدىرىپ اتتاندى. كەيبىر كەتكىسى كەلمەگەن تۋريستەرگە كۇزدەۋگە كوشەتىنىمىزدى ايتىپ, كۇن سۋىتىپ كەلە جاتقانىن ەسكەرتىپ, قار تاۋعا ەتەكتەپ تۇسكەنىن كورسەتكەن سوڭ عانا قيماي قوشتاستى. دەمەك, اگروتۋريزمگە دەگەن سۇرانىس بار دەگەن ءسوز. تەك تەتىگىن تاۋىپ, سەرۆيستى تۇزەپ, ەڭبەكتەنۋ كەرەك.
– ەڭبەك دەمەكشى, كەلگەن تۋريستەردىڭ اراسىندا بيىل دا شەتەلدىكتەر بولدى ما؟ سەندەردىڭ كورسەتكەن سەرۆيس ولاردىڭ كوڭىلىنە جاقتى ما؟
– بيىل دا گەرمانيادان كەلدى, ەرتەرەكتە ەلىمىزدەن كوشىپ كەتكەن نەمىستەر ەكەن, انگليادان ەكى جىگىت الەۋمەتتىك جەلىدەن كورىپ وزدەرى ىزدەپ كەلىپ دەمالىپ قايتتى. بىزدە تۋريستەرگە ءۇش ۋاقىت ساۋمال, قىمىز بەرىلەدى, تاماق تا سولاي. سونىڭ بارلىعىن انام, جەڭگەم جانە مەنىڭ كەلىنشەگىم اتقاردى. ءبىز اعام ەكەۋمىز كەزەكتەسىپ بيە ساۋىپ, اراسىندا قىر باسىنا تەلەفون جەلىسى تارتاتىن توبەگە شىعىپ, كەلەتىن قوناقتارمەن بايلانىس ورناتىپ, جول باستاپ جۇردىك. اكەمىز دە بىزگە قارايلاسىپ, قولعابىس جاسادى, مالعا دا قارايتىن ءبىر ادام كەرەك قوي. مىنە, وسىلاي وتباسىلىق ىنتىماقتىڭ ارقاسىندا شارۋامىزدى دوڭگەلەتىپ كەلەمىز.
– شوپاننىڭ تاياعى اتالارىڭنان مۇراعا جالعاسىپ كەلە جاتىر ما؟
– ءيا, اكەم نۇردانبەكتىڭ اكەسى, ءبىزدىڭ اتامىز ساعاتبەك مەكەباەۆ 100 ساۋلىقتان 120-دان اسىرىپ ءتول الىپ وزات شوپان اتانعان, ەلگە سىيلى كىسى بولدى. اكەم ءتورت اعايىندى, سول باۋىرلارىنىڭ اراسىنان ءوزى كەزىندە اتامىزعا قارايلاپ اۋىلدا قالعان. سودان بەرى مىنە, ۇرپاق ساباقتاستىعى جالعاسىپ شارۋاشىلىقتى ءبىز جۇرگىزىپ كەلە جاتىرمىز. اعام ەرنۇر دا الماتىدا جوعارى وقۋ ورنىندا شاكىرت تاربيەلەپ, وقىتۋشى بولىپ ەڭبەك ەتتى, بىراق كەيىن ءوزىنىڭ قالاۋىمەن اۋىلعا كوشىپ كەلدى.
– نۇرسۇلتاننىڭ ءبىر كۇندىك جوسپارى قالاي تۇزىلەدى؟
– كۇندەلىكتى تاڭعى ساعات التىدا ۇيقىدان تۇرامىز. ارقانداۋلى اتىمىزدى ەرتتەپ ءمىنىپ ءۇيىرلى جىلقىنى ايداپ اكەلىپ, جەلىگە ق ۇلىن بايلاپ, قويدى ورگىزىپ, تاڭعى استى ىشكەنشە ساعات ءتىلى سەگىزگە تايايدى. كۇنىنە بەس ۋاقىت بيە ساۋىمى بولادى. كەلگەن تۋريستەردىڭ الدى جەتىدە, سوڭى كۇندىزگى ساعات وندا ۇيقىسىنان تۇرعاندا ءبىز ولاردىڭ تاڭعى اسىن, ساۋمال, قىمىزىن دايارلاپ قويامىز. سەرگىتۋ ءۇشىن اتقا مىنگىزەمىز, قارماق سالىپ وزەننەن بالىق اۋلايدى. وسى جۇمىستاردى ۇيىمداستىرۋمەن-اق تاڭ اتىپ, كەش باتقانىن بىلمەي قالامىز.
– كەيدە وسىنداي كۇيبەڭ تىرشىلىكتى تاستاپ, قالاعا كەتىپ قالعىڭ كەلمەي مە؟
– قالاعا دەيسىز بە, الماتىدا اگرارلىق ۋنيۆەرسيتەتتە ءتورت جىل گرانتتا وقىدىم. سەنسەڭىز, ءار اپتانىڭ سەنبى, جەكسەنبىسىندە جولىم تۇسسە, اۋىلعا تارتىپ كەتەتىنمىن. قازىر دە جۇمىس بابىمەن بارعاندا ەكى كۇن ازەر شىدايمىن. نەگە بىلمەيمىن ەركىندىككە, كەڭ دالادا مامىراجاي تىرشىلىككە ۇيرەنىپ قالعاندىكى مە تاۋدىڭ ەتەگىندە وزەننىڭ گۇرىلىن ەستىپ, قۇستىڭ سايراعانىن, ءتورت ت ۇلىكتىڭ ازان-قازان ءۇنىن تىڭداماسام اۋىرىپ قالاتىن سەكىلدىمىن. سوندىقتان ماعان اۋىلدىڭ وسى قوڭىرتوبەل تىرشىلىگى ۇنايدى.
– قاتارلاس, زامانداستارىڭ جايىندا نە ايتاسىڭ؟
– «ەڭبەك ەتسەڭ ەرىنبەي, تويادى قارنىڭ تىلەنبەي» دەپ حاكىم اباي اتامىز ايتقانداي, ەڭبەكتەنگەن ادامنىڭ نەسىبەسى مول بولادى قاشاندا. تەك ارنەنى سىلتاۋ ەتپەۋ كەرەك. كەز-كەلگەن شارۋانىڭ قيىندىعى, جۇمىستىڭ تيتىقتاتىپ شارشاتاتىنى راس, تەك توزە ءبىلۋ قاجەت. ماسىلدىق قانىمىزعا سىڭسە, جامان ودان قۇتىلۋ قيىندىق تۋدىرادى دەگىم كەلەدى.