• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
قوعام 23 شىلدە, 2023

«قابىل الماۋ ادەبى» قالاي قالىپتاسادى؟

230 رەت
كورسەتىلدى

قوناەۆ قالاسىندا جوسپارلانعان گريگوري لەپستىڭ كونتسەرتىنە بايلانىستى تۋىنداعان قوعام قارسىلىعى قازاق ەلىندە ەندى قىلاڭ بەرىپ كەلە جاتقان «قابىل الماۋ ادەبى» دەپ اتالاتىن جاڭا قۇبىلىستى قالىپتاستىرا باستاعانىن بايقاتتى. ادامزاتتى بەيبىتشىلىك پەن بىرلىككە الدىمەن ۇندەۋگە ءتيىس ونەر وكىلدەرى دەسەك, رەسەي ءانشىسىنىڭ ۋكرايناعا قاتىستى استامشىلىقپەن ايتقان ءبىر اۋىز ءسوزى باسىنا تاياق بولىپ ءتيىپ, الەۋمەتتىك جەلىنىڭ بەتىن جايپاپ وتكەن قوعامدىق پىكىردىڭ جويقىن كۇشى اقىرى ونى قازاق ساحناسىندا ءان ايتۋ قۇقىنان ايىرىپ, ەل شەتىنە اياعىن باستىرماي, قۋىپ تاس­تادى. جۇرگەن جەرى لاڭ لەپس ەندىگىدە ابايلاپ سويلەپ, اياقتى اڭداپ باسۋ كەرەگىن كوكەيىنە ءتۇيىپ كەتكەن بولار.

جالپى, ۋكرايناداعى سو­عىس­ رەسەيدەگى تانىمال مەديا­ تۇلعا­لاردىڭ اراسىنا جىك ءتۇسىرىپ, «كىمنىڭ كىم» ەكەنىن ايقىن­داۋعا كەلگەندە تاپتىرمايتىن «قۇرالعا» اينالدى. ازاماتتىق ۇستانىمى مەن قۇندى­لىق قاعيداسى سايكەس كەل­مە­گەنى ءۇشىن وتانىن تاستاپ كەتۋگە ءماجبۇر بولعان ورىستىڭ ءار تانىمال تۇلعاسىنىڭ ارتىندا ءبىر ەسەككە ەمەس, عۇمىرىنا جەتەرلىك ايىپ پەن قارعىس, قوعامدىق قۋدالاۋ مەن ماتەريالدىق شى­عىن­ ەڭسەسىنە سالماق سالۋدا.­ ونىڭ تاعى ءبىر مىسالى, وسى ەلدەگى بەلگىلى قانداسىمىز, كوپ­شى­­لىك­تىڭ سۇيىكتىسىنە اينالعان سىقاق ونەرىنىڭ ساڭلاعى نۇر­لان سابىروۆتىڭ ۋكراينا تاقىرى­بىنداعى ورىنسىز ءازىلى ءۇشىن جەلى بەتىندە جۇندەي ءتۇتىلىپ, اقىرى اككاۋنتىن جاۋىپ, امەريكاداعى تۋر-ساپارىن توقتاتۋعا ءماجبۇر بولدى.

سالىستىرمالى تۇردە العان­دا, ءبىزدىڭ ەلدە جاڭا ءۇردىس بولىپ باستالعانىمەن, سىرت ەلدەردە مۇنىڭ سان الۋان اتىشۋلى وقيعاسى بار. ار-نامىستى اياققا تاپتاۋ, ۇلتتى قورلاۋ, ازاماتتىق, ناسىلدىك كەمسىتۋگە جول بەرۋ, اينالاسىنان قىسىم كورۋ, تىلىنەن جازىپ, ارتىق ءسوز ايتۋدىڭ سوڭىن سيپاتتايتىن «حاراسسمەنت», «بۋللينگ», «ابيۋزمەنت» تەرميندەرىمەن قازىر ەكىنىڭ ءبىرى تانىس. ابايلاماعان ادام قاسىقتاپ جيناعان ابىرويىنان, دەنساۋلىعىنان, وتباسىنان, قىزمەتىنەن, ميلليون دوللارلىق جارناما كەلىسىمشارتتارىنان ءبىر-اق مەزەتتە ايىرىلىپ جاتىر. سوڭىنان تىزەرلەپ تۇرىپ كەشىرىم سۇراعانىمەن ءبارى دە كەش, ەلدىڭ ءبارى قاناتى كۇيىپ, كۇلدىڭ ىشىنەن قايتا كوتەرىلگەن فەنيكس قۇسى سياقتى سوتتان سوتقا جۇگىنىپ, سۇم­دىق­تىڭ وتى مەن توزاعىن كەشىپ ءجۇرىپ, ادىلدىك پەن ابىرويىن اقتاپ العان اتاقتى كينوجۇلدىز دجونني دەپپ ەمەس. جەڭىسكە قول جەتكىزىپ, اقتال­عا­نى­مەن الپاۋىت كومپانيالار ونىمەن بۇرىنعىداي جۇمىس ىستەگىسى كەلمەيدى, ءتيىمدى, قىمبات جوبانىڭ ءبارى ودان قيىس كەتىپ جاتىر.

دۇنيەجۇزىلىك قۇندىلىقتارعا شولۋ جاسايتىن WVS زەرتتەۋ جوباسى جۇرگىزگەن ناتيجەگە قارا­عان­دا,­ قازاقستاندىقتار ۇساق قۇقىق بۇزۋ­شىلارعا ءالى دە بولسا كوز جۇمىپ قارايدى ەكەن. ءتىپتى 77 مەملەكەت تۇرعىندارىنىڭ اراسىندا جۇرگىزىلگەن «بيلەتسىز جول جۇرۋگە قالاي قارايسىز؟» دەگەن قاراپايىم ساۋالعا قازاقستان رەسپوندەنتتەرى «قوياندى» اقتاپ الۋ جاعىنان جەتىنشى ورىننىڭ ناتيجەسىن كورسەتكەن. وسىنداي نازار اۋدارۋعا تۇرمايتىن ۇساق نارسەنىڭ ءوزى ۋاقىت وتە كەلە زاردابى اۋىر سوعاتىن اۋقىمدى قىلمىستارعا اۋىسۋى ابدەن مۇمكىن ەكەنىن ءبىلىپ تۇرىپ, كەي ادام جوق جەردەن وبال-ساۋاپتى ويلاي قالادى. ءتىپتى وتباسىنداعى زورلىق-زومبىلىق, تۇرمىستىق كيكىلجىڭدەردى تالقىلايتىن ەلدەگى ەڭ ءىرى تەلەارنالارداعى توك-شوۋلاردا ەكى تاراپتى­ تاتۋ­لاس­­تىرعىسى كەلەتىن جۇر­گى­زۋشى «كەشىرىممەن قارايىق پا؟» دەپ كورەر­مەنگە ساۋال تاس­تاسا, جۇماتاي سابىرجانوۆ ايتقانداي, «ادام دەيىن دەسەڭ, سياعى جوق, مال دەيىن دەسەڭ, تۇياعى جوق» زورلىقشىل قىل­مىس­كەرگە كەشىرىممەن قاراپ, جاق­تاسىپ جاتادى. تەك تالانتتى بولعانى ءۇشىن, ەل الدىندا ونەردە جۇرگەن تانىمال تۇلعا بولعانى ءۇشىن عانا قىلمىسىن ەلەۋسىز قالدىرۋعا تىرىسىپ, باسىنان سيپاپ, جونىنە جىبەرەتىن دە ءبىزدىڭ ەل. ءارى قاراي قۇددى ەشنارسە بولماعانداي, قولاي­لى قىزمەتكە تۇياق ىلىكتىرتىپ, جايلى ءومىر سۇرۋىنە جاعداي جاساپ, لاجى بولسا, ءوسىپ, وركەندەۋىنە دە مۇد­دەلەس. مەملەكەت قازىناسىن ميل­ليونداپ جۇتىپ جاتقان جەم­قور­لاردىڭ ىلۋدە ءبىرى قاقپانعا ىلىگىپ, ءىسى سوتقا دەيىن جەتىپ جات­قا­­نىن كورە تۇرا, اباقتىعا قيماي, اياۋ­شىلىق ءبىلدىرىپ, اقتاپ الۋعا يكەم­دەلىپ تۇراتىنىن ءوزىمىز بول­­ما­ساق, وزگە جۇرت قاۋاشاعىنا سا­لىپ­ قانشا شايقاسا دا, قابىلداي ­الماس.

جەكە تۇلعاعا تۇتقيىلدان جاسالاتىن شابۋىل كەزىندە ورە تۇرەگەلەتىن, قارجى مۇددەسىن كوزدەگەن «ساۋداگەر بوتتار توبى» كەيىنگى كەزدە بەلسەندى كۇش الدى. ازىن-اۋلاق تيىن-تەبەن, كەيدە قوماقتى اقشا ءۇشىن زاڭعا قايشى كەز كەلگەن ءىستى اقتاپ, ادىلدىك, اقيقاتتى شىمىرىكپەستەن اياقاستى ەتىپ بەرەدى. قوعامعا تىكەلەي قاۋىپ تۋعىزاتىن وسىلاردىڭ كەسىرىنەن جەلىدەگى جەڭىس, «قابىل الماۋ ادەبى» تولىق قۋاتىن تانىتۋعا قاۋقارسىز, قور بولىپ جاتادى.

سوڭعى جاڭالىقتار