استانانىڭ «بايقوڭىرى»

وتكەنگە ءسال شەگىنىپ, وسىدان بەس جىل بۇرىن اۋدان قۇرىلعان كەزەڭگە توقتالايىق. ارينە, اۋەلى اۋداننىڭ اۋماعى ناقتىلاندى. كەيىننەن اۋدان اكىمىنىڭ اپپاراتى بەكىپ, جارتى جىلدا ونداعى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ماسەلەلەر ايقىندالىپ, جوبا-جوس­پار ناقتىلانعان. كەيىنگىسى بەلگىلى, بيۋدجەتتىك باعدارلامالار تارتىلىپ, اۋدان بىرنەشە باعىتتا دامي باستادى.

مەرەكەلىك كەشتىڭ اشىلۋىندا قوناقتار ەل ەگەمەندىك العان جىلدارى جانە بەرىدە بايقوڭىر اۋدانى قۇرىلعان تۇستا باسشىلىق قىزمەتتە بولعان اعا بۋىننىڭ بەينەجازباسىن تاماشالادى. اۋدان قۇرىلار ءساتتىڭ كۋاسى بولىپ, دامۋ جولىندا ەڭبەك ەتكەن ەل اعالارىنىڭ لەبىزى «اۋدان ودان ءارى گۇلدەنە بەرسىن, وركەندەسىن» دەگەن سيپاتتاعى تىلەكپەن ۇشتاستى.

بايقوڭىر اۋدانى قا­لا­لىق ءماسلي­حات­تىڭ شەشىمىمەن 2018 جىلدىڭ 26 اقپاندا قۇرىلعان-دى. سول تۇستان كۇنى بۇگىنگە دەيىن اۋداننىڭ ءار بۇرىشىندا قۇرىلىس نىساندارى كوبەيىپ, اباتتاندىرۋمەن قاتار, ينفراقۇرىلىمدى جاڭارتۋ باعىتىنداعى جۇمىستان ءبىر ساتكە دە ۇزىلمەگەن ەكەن. «بايقوڭىردا» قولعا الىنعان وسى جانە وزگە دە جۇمىستارعا اۋدان اكىمى ەرلان جاۋلىباەۆ تا از-كەم توقتالىپ, اۋدان حالقىن قۇتتىقتادى.

– ەڭ الدىمەن بارشاڭىزدى ەڭسەلى ەلوردامىزدىڭ مەرەيلى 25 جىلدىعىمەن شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتايمىن! ءدال وسى باس قالامىزدىڭ ءبىر بولىگىنەن ورىن تەپكەن بايقوڭىر اۋدانى ءۇشىن دە بيىل ايشىقتى جىل. تاريح قويناۋىندا قالعان – عارىش استاناسىنىڭ اتىن يەمدەنگەن جاس اۋدانعا بيىل 5 جىل تولىپ وتىر. سىرت كوزگە قاس-قاعىم ءسات سە­كىل­دى كورىنگەنىمەن, وسى 5 جىلدىڭ ىشىن­دە جاس اۋدان بويىن تىكتەپ ۇلگەردى. بۇگىندە اۋدان حالقىنىڭ سانى 240 مىڭعا جەتتى. وسى جىلدار ىشىندە اۋدان تۇرعىندارىنىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن جاقسارتۋ ماقساتىندا اۋقىمدى جۇمىستار مەن بەرەكەلى باستامالار ىسكە استى. وسى كۇنگە دەيىن اۋداندا 188 اۋلا (بارلىعى 239 اۋلا) كەشەندى اباتتاندىرىلىپ, 107 اۋلا اعىمداعى جوندەۋدەن ءوتتى. 32 قوعامدىق كەڭىستىك پەن سكۆەر اشىلدى. «جۇمىلا كوتەرگەن جۇك جەڭىل» دەپ حالقىمىز ايتقانداي, وسى جەتىستىكتەرىمىز بەرەكەلى بىرلىگىمىز بەن بىرلەسە اتقارعان ەڭبەكتىڭ ناتيجەسى. اۋداننىڭ دامۋى مەن كوركەيۋى وسىنداعى تۇرعىندارعا تىكەلەي بايلانىستى. وسى رەتتە اۋدانىمىزدىڭ بەلسەندى تۇرعىندارىنىڭ ارقاسىندا كوپتەگەن تۇيتكىلدى ماسەلەلەر تۇبەگەيلى شەشىمىن تاۋىپ كەلەدى. سول سەبەپتى ءبىر شاڭىراق استىندا اۋدانىمىزدىڭ دامۋىنا ۇلەستەرىن قوسىپ, ءاربىر ىسىمىزگە قولداۋ كورسەتىپ كەلە جاتقان بەلسەندى تۇرعىندارىنا زور العىسىمدى بىلدىرەمىن, – دەپ جىلى لەبىزىن ءبىلدىردى اۋدان باسشىسى.

وسىدان سوڭ استانا قالاسى ارداگەر­لەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى سانسىزباي ەسىلوۆ بايقوڭىر اۋدانىنىڭ التىن قۇر­ساقتى انالارىنا التىن جانە كۇمىس القا توسبەلگىلەرىن تابىستادى. ىزىنشە, اۋداننىڭ العاشقى اكىمى, بۇگىندە استانا قالاسى ءماسليحاتىنىڭ توراعاسى ەرلان ەرمەك ۇلى «بايقوڭىردىڭ» بىلىكتى ماماندارىن قالا اكىمى جەڭىس قاسىمبەكتىڭ جانە قالالىق ءماسليحاتتىڭ العىس حاتىمەن ماراپاتتادى. ونىڭ ىشىندە قۇقىق قورعاۋ, مەديتسينا, ءبىلىم, كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق قىزمەتتە جانە وزگە دە سالادا تابىستى ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن ازاماتتار بار. ودان كەيىن ەرلان جاۋلىباەۆ بايقوڭىر اۋدانىنىڭ مەتسەناتتارىن, بەلسەندى ازاماتتارىن ماراپاتتادى. سالتاناتتى ءىس-شارادان كەيىن اۋدان تۇرعىندارى مەن قوناقتارى ونەر ماي­تال­ماندارىنىڭ مەرەكەلىك كونتسەرتىن تاماشالادى.