سولتۇستىك قازاقستاندا كوكتەمگى ەگىس جۇمىستارى تولىق اياقتالعاندىعى تۋرالى وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى جانە جەر قاتىناستارى باسقارماسىنىڭ باستىعى مەيرام مەڭدىباەۆ جۋرناليستەرگە بەرگەن بريفينگتە حاباردار ەتتى.
وبلىس جىل سايىن ەلىمىزدە جينالعان بارلىق استىقتىڭ كەم دەگەندە 20 پايىزىن بەرەدى. سوندىقتان ءوڭىرىمىز استىقتىڭ نەگىزگى قامبالارىنىڭ ءبىرى دەگەن اتقا لايىق. م.مەڭدىباەۆ بارلىق اگروتەحنيكالىق شارا قولدانىلسا, بيىل دا استىق ورتا دەڭگەيدە بولار دەگەن ءۇمىت ءبىلدىردى. ۇكىمەت بيىل ديقاندارعا 63,1 ملرد تەڭگە سۋبسيديا قاراستىرعان, سونىڭ 19,6 ملرد تەڭگەسى ەگىن وسىرۋشىلەرگە ارنالعان.
بيىلعى مامىر ەگىنشىلەرگە اسا جايلى بولعان جوق, قاتتى ىزعىرىق جەل سوعىپ, ۇنەمى سۋىق اۋا تۇردى. ال مامىر ايىنىڭ اياعىندا عانا كۇن بىردەن ىسىپ كەتتى. وسىنداي اۋا رايىنىڭ اۋىسپالى كۇيىنە قاراماستان, وبلىس ديقاندارى بارلىق ءونىمدى جەرگە ءسىڭىرىپ ۇلگەردى. الايدا ماۋسىم باستالعالى ىستىق ديقان قاۋىمىن تاعى دا تىعىرىققا تىرەدى. سينوپتيكتەر ونى يراننان كەلگەن ىستىق اۋا اعىسىنىڭ كەسىرى دەستى. كوپتەگەن اۋىل اللادان جاڭبىر تىلەپ, ءالى دە تاساتتىق بەرىپ جاتىر.
م.مەڭدىباەۆتىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, بيىل بارلىعى 4,5 ملن گەكتار جەرگە ءدان سەبىلگەن. سونىڭ ىشىندە استىق – 3,2 ملن گا, مايلى داقىلدار – 960 مىڭ گا, جەمازىق – 353 مىڭ گا, كارتوپ – 34,1 مىڭ گا, كوكونىس 6,2 مىڭ گا جەرگە ەگىلدى. بۇل بىلتىرعى كورسەتكىشپەن شامالاس دەۋگە بولادى. دەگەنمەن بۇرىن جاي جاتقان 90 مىڭ گەكتار جەر بيىل قوسىمشا اينالىسقا ەنگىزىلدى.
ەگىس دالاسىن ءارتاراپتاندىرىپ وتىرۋدىڭ ماڭىزىن عىلىم دا دالەلدەپ, تاجىريبە دە كورسەتكەن. سول ماقساتپەن بيىل دا 100 مىڭ گەكتار جەرگە جاسىمىق, 130 مىڭ گەكتار جەرگە كۇنباعىس, 13 مىڭ گەكتار جەرگە بۇرشاق ەگىلدى. بۇلار 2022 جىلعا قاراعاندا ءبىرشاما كوپ. مىسالى, بىلتىر جاسىمىق تەك 66 مىڭ, كۇنباعىس – 119 مىڭ, بۇرشاق 8,7 مىڭ گەكتار جەرگە عانا ەگىلگەن.
استىق شىعىمدىلىعىنىڭ جوعارى بولۋىنىڭ ءبىر شارتى – مينەرالدى تىڭايتقىشتاردى ۋاقتىلى, بارىنشا مول سەبۋ. وسى كورسەتكىشتەن سولتۇستىك قازاقستان كەيىنگى جىلداردا رەسپۋبليكادا الدىڭعى ورىندا. بيىل دا 195,5 مىڭ توننا تىڭايتقىش جەتكىزۋگە كەلىسىمشارت جاسالعان. سونىڭ 180 مىڭ تونناسىنىڭ اقىسى تولەنگەن, ازىرگە 170 مىڭ تونناسى جەتكىزىلىپ, 120 مىڭ تونناسى توپىراققا سەبىلدى. بۇل بارلىق كولەمنىڭ 84,7%-ى. الايدا 2023 جىلدىڭ جوسپارى 200 مىڭ توننا بولاتىن, ونىڭ ءسال كەمىگەنى كورىنىپ تۇر.
ديقاننىڭ مازاسىن كەتىرەتىن ەڭ باستى شارۋا – ءارامشوپ پەن اۋرۋ تۋدىرعىش زيانكەستەرگە قارسى سەبىلەتىن حيميكاتتاردى ۋاقتىلى جەتكىزۋ. بۇل ءىس ازىرگە كەشەۋىلدەپ تۇر. ول بار بولعانى 197,8 مىڭ گەكتارعا عانا سەبىلگەن.
م.مەڭدىباەۆ بيىلعى كوكتەمگى ەگىس جۇمىستارىنا 15 مىڭ تەحنيكا بىرلىگى تارتىلعانىن ايتتى. ولار دالا جۇمىستارىن اتقارۋعا ەمىن-ەركىن جەتكەن. تەحنيكانىڭ ازدىعىنان نەمەسە جارامسىزدىعىنان جۇمىستىڭ اقساپ قالعان جەرى جوق. وسى تەحنيكالاردىڭ ىشىندە 1095 داناسى بيىل عانا 21 ملرد تەڭگەگە ۇكىمەتتىڭ كومەگىمەن ساتىپ الىنعان.
بيىل ارناۋلى قارجى ينستيتۋتتارى كوكتەمگى دالا جۇمىستارى جانە وراق ناۋقانىنا 43,9 ملرد تەڭگە قاراستىرعان.
ۇكىمەتتىڭ ارنايى قاۋلىسىمەن كوكتەمگى ەگىس جۇمىستارىنا باعاسى تومەندەتىلگەن 73,6 مىڭ توننا ديزەلدى وتىن بوساتىلدى. ونىڭ زاۋىتتان شىعارىلعان ءاربىر ءليترى 187 تەڭگە بولسا, شارۋاشىلىقتارعا 224 تەڭگەدەن ساتىلدى.
وسىلايشا, وبلىس بويىنشا ەلدىڭ ەڭ باستى بايلىعىن ەگۋ جۇمىستارى ماۋسىمدا ءساتتى اياقتالدى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى