«ەگەمەن قازاقستاننىڭ» وسى جىلعى 25 ماۋسىمداعى نومىرىندەگى ب.اياعاننىڭ «تالكەككە تۇسكەن تاعدىرلار» اتتى ماقالاسىن وقىپ وتىرىپ وتە ءبىر قۇندى دەرەككە تاپ بولدىم. وندا تومەندەگىدەي مالىمەت كەلتىرىلگەن: «م.شوقايدىڭ جەسىرى جاقسى اسەرمەن ەسىنە العان تاعى ءبىر تۇركىستاندىق, ەسىمى حاسان دەگەن قازاق 1946 جىلدىڭ ناۋرىز ايىندا گەرمانياعا جىبەرىلگەن. سوندا بارى-جوعى بەلگىسىز بولىپ كەتەدى. ماريا شوقايدىڭ پايىمداۋىنشا «ونى ولتىرگەن» ءتارىزدى. مۇمكىن, حاساندى حپك (نكۆد) قىزمەتكەرلەرى ۇستاپ الىپ, اتىپ تاستاۋى نەمەسە كەڭەس اۋماعىندا تار قاپاسقا سالىپ جىبەرىلۋى مۇمكىن».
ال ەندى حاسەن دەگەن كىم ەدى دەگەنگە كەلسەك, ول مەنىڭ ۇلكەن اپام ماكەننىڭ كۇيەۋى ءارىنوۆ (ارينوۆ) احمەتبەك دەگەن جەزدەمنىڭ تۋعان ءىنىسى ەدى. ونىڭ دا فاميلياسى ءارىنوۆ (ارينوۆ) بولاتىن. ول قاراعاندى وبلىسىنىڭ قارقارالى اۋدانىنداعى «سوۆەت» اتانعان ۇجىمشار اۋماعىندا 1920 جىلى تۋعان. قارقارالىداعى اباي اتىنداعى پەدۋچيليششەنىڭ 2-كۋرسىندا وقىپ جۇرگەندە 1939 جىلدىڭ كۇزىندە اسكەرگە شاقىرىلادى. اسكەرلىك مىندەتىن التاي ولكەسىندە اتقارادى.
مەن ول كەزدە قارقارالىداعى 7 جىلدىق مەكتەپتىڭ 2-سىنىبىندا وقۋشى ەدىم. حاسەن وقۋدى وتە جاقسى وقيتىن جانە سۋرەتتى وتە كەرەمەت سالاتىن. ماعان شاۋىپ كەلە جاتقان اتتىڭ, نە الدىڭعى اياعىمەن جەر تارپىپ تۇرعان ارعىماقتىڭ جانە تاعى باسقا سۋرەتتەردى سالىپ بەرەتىن. التايدان حات جازعاندا ول جەردىڭ ادەمى جەرلەرىنىڭ قارىنداشپەن سۇلبالاعان سۋرەتتەرىن سالىپ جىبەرىپ تۇرۋشى ەدى.
حاسەن اسكەردەن قايتاتىن مەرزىمى تاقاعاندا 1941 جىلى سوعىس باستالىپ كەتتى عوي. ول اسكەري دايىندىقتان وتكەن دايىن سولدات بولعاندىقتان وتاندى قورعاۋعا اتتاندى. سوعىستان كەلگەن حاتتارىن مەن شەشەسى باتەيگە, جەڭگەسى ماكەنگە وقىپ بەرۋشى ەدىم.
سول حاتتاردان ەسىمدە قالعانى وكىمەتتىڭ تاپسىرماسىمەن يرانعا كەتىپ بارامىز دەگەنى, سودان كەيىن سوۆەت ەلىنە قايتىپ كەلدىك, قازىر سولتۇستىك كاۆكازدا سوعىسقا كىرۋگە دايىندالىپ جاتىرمىز, جۋىق ارادا سوعىسقا كىرىسەمىز دەگەن حاتتارى كەلىپ ەدى. سودان كەيىن حات مۇلدەم كەلمەيتىن بولدى. سوعىستا قازا تاپسا حابارلايتىن قارا قاعاز دا بولمادى. اعاسى احمەتبەك 1944 جىلى قىستا اياعىنان قاتتى جارالانىپ ەلگە ورالدى.
سوعىس جەڭىسپەن بىتكەننەن كەيىن اقاڭ ىنىسىنە ىزدەۋ سالىپ حات جازباعان, سۇراۋ سالماعان جەرى قالمادى. بارلىق جەردەن ءارىنوۆ حاسەن تۋرالى دەرەك جوق دەگەن جاۋاپ كەلە بەردى. ال مەن, قازىر اتى ەسىمدە جوق, نەمىس ارمياسىنىڭ ءبىر گەنەرالىنىڭ ەستەلىك كىتابىن وقىپ ەدىم. وندا سولتۇستىك كاۆكازدا سوعىسقان سوۆەت ارمياسىنىڭ مىڭداعان اسكەرلەرى تۇتقىنعا تۇسكەندىگى تۋرالى دەرەك كەلتىرگەن ەدى. سولاردىڭ اراسىندا حاسەن دە بولۋى ابدەن مۇمكىن عوي. تۇتقىنعا تۇسكەن جاۋىنگەرلەرگە, البەتتە, ەلىنە حات جازۋعا مۇمكىنشىلىك بولماعانى بەلگىلى.
حاسەنمەن بىرگە سوعىسقان, تۇتقىندا بىرگە بولعان ارداگەرلەردىڭ ءبىرى بولماسا ءبىرى ءتىرى بولسا حابارلاسار دەگەن ۇمىتپەن وسى حاتتى جازىپ وتىرمىن. حابارلاسامىن دەگەن ادام بولسا, مەنىڭ مەكەنجايىم: الماتى, 050000, اباي داڭعىلى, 31, 39 پاتەر.
سلامقۇل ءابدىراحمانوۆ.
الماتى.