• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
ايماقتار 03 مامىر, 2023

قۇلپىناي ەگەمىن دەپ قۇلشىنىپ وتىر

430 رەت
كورسەتىلدى

س.سەيفۋللين اتىنداعى قا­زاق اگروتەحنيكالىق زەرتتەۋ ۋنيۆەرسي­تەتىنىڭ ستۋدەنتى اعزام راسىلحان وقۋدان بوس ۋاقىتىندا اۋىلىنا كەلىپ, قۇلپىناي ەگۋدى قولعا الدى. «اۋليەاتا فەنيكس» قۇس فابري­كاسىندا وندىرىستىك تاجىريبەدەن وتكەن جاس جىگىت جاڭا كاسىپتى جولعا قويۋعا بارىنشا نيەتتەنىپ وتىر.

اعزامنىڭ وتباسىنداعى ۇلكەن­دەر جاعى اۋىل شارۋاشىلىعىنا بەيىم جاندار ەكەن. كوكتەمگى دالا جۇمىستارىن ەڭسەرگەننەن كەيىن ۇلى­مەن بىرگە شاعىن القاپقا قۇلپى­ناي ەگىپ, وتباسىلىق تابىستى ارت­تىرۋعا بەل شەشىپ كىرىسپەك. ستۋ­دەنتتىڭ ايتۋىنشا, ءبىرىنشى جىلى وتباسى مۇشەلەرىمەن بىرگە 30 سوتتىق القاپتى يگەرۋگە دەن قويماق.

«شىنتۋايتىنا كەلگەندە, ءبىزدىڭ ءۇيدىڭ ادامدارى مال جانە ەگىن شا­رۋا­شىلىعىنا بۇرىننان بەيىم­دەلگەن. بيىلدان باستاپ, قۇلپىناي ەگۋگە قۇلشىنىپ وتىرعان جايىمىز بار. تۋراسىن ايتسام, جۇرت تابىس كوزىنە تەلىپ جۇرگەن بۇل كاسىپ ءبىزدىڭ وتباسى ءۇشىن بەيتانىس الەم ەكەنى راس. ايتكەنمەن, اتا-انام مەن باۋىرلارىمنىڭ وسى ءبىر قادا­مى­ما شىنايى قولداۋ ءبىلدىرىپ وتىر­عانى قۋانتادى.

قۇلپىناي ەگۋدىڭ ماشاقاتى كوپ ەكەنىن جاقسى بىلەمىن. بىرىنشىدەن, جەردىڭ قۇنارلىلىعى باستى رولگە يە بولسا, ەكىنشىدەن, دايىن القاپقا تىڭايتقىش سەبۋ كەرەك. ونسىز ءىس ون­بەي­دى. سونداي-اق ارىق-اتىزدى تازار­تۋ جۇمىستارىنا دەن قويعان ءلازىم. وسى ۇدەرىستىڭ ءبارى ساتىمەن ىسكە اسقاندا عانا ويداعىداي ءونىم الۋعا بولادى. ال بۇل جۇمىستار تاباندى ەڭبەكتى قاجەت ەتەدى», دەيدى ا.راسىلحان.

ونىڭ ايتۋىنشا, اۋەلدە قۇلپى­ناي ءوسىرۋدىڭ قىر-سىرىن كورشىلەس تۇركىستان وبلىسىنا قاراستى قا­زى­­­عۇرت اۋدانىنداعى دوستارىنان ەستىپ, قىزىعۋشىلىعى ويانعان ەكەن. كەيىننەن داقىلدىڭ قالاي باپتا­­لا­تى­نىن ءوز كوزىمەن كورۋ ءۇشىن قازى­عۇرت­قا ارنايى بارىپتى دا. قاز­عۇرتتىق دوستارىنىڭ ىسكەرلىگىنە ءتان­­­تى بولعان ول ءوزى دە قۇلپىناي ءوسى­­رۋ­دىڭ جولدارىن جان-جاقتى قاراس­­تىرعان.

«قازىعۇرت جاقتا قۇلپىنايدى مولىنان ءوسىرىپ, ىشكى نارىقتى تازا ونىممەن قامتاماسىز ەتىپ وتىرعان ازاماتتاردىڭ قاراسى قالىڭ ەكەنىنە كوزىم جەتتى. ولار جىلىنا 1 گەكتار جەردەن 15-20 تونناعا دەيىن ءونىم الادى. تۇسىنگەن ادام ءۇشىن بۇل دەگە­نىڭىز – اجەپتەۋىر تابىستىڭ كوزى عوي. الداعى كۇندەرى قۇلپىناي كوشەت­تەرىن اۋىلى­مىزعا الىپ كەلىپ, ال­قاپ­قا ورنالاستىراتىن بولامىز. ودان كەيىن اتالعان داقىلدى باپتاۋ جۇ­مىستارىن قولعا الۋعا نيەت­تىمىز.

جاڭا ءىستى قولعا العان جاستىڭ سوزىنە سەنسەك, ول 30 سوتتىق القاپ­قا قۇلپىنايدىڭ «البا», «ال­بيون», «كلەري» دەپ اتالاتىن تۇقىم­دارى­نان الىنعان كوشەتتەردى وتىر­عىز­باق. قاجەتتى 20 مىڭ كوشەتتى كورشى وڭىردەن اكەلۋدى جوسپارلاپ وتىر.

اقيقاتىن ايتسام, قانداي دا ءبىر جۇمىستى باستار كەزدە, ونىڭ مەحناتى از ەمەس ەكەنىن سەزىنەمىن. وسى جىلى ەككەن قۇلپىناي جاقسى ءونىم بەرسە, الداعى ۋاقىتتا القاپ كولەمىن ۇلعايتۋ جوسپارىمدا بار. ارنايى قوندىرعىلارى بار جاڭا تەحنولوگيانى قولدانۋ ارقىلى ءونىم كولەمىن ارتتىرۋ ماسەلەسىن دە قاپەردەن شى­عارمايمىز. ويتكەنى قازىر بارلىق دۇنيەنىڭ كوركەيۋى جاڭا تەحنولگيانى ءتيىمدى پايدالانۋعا بايلانىستى بولىپ تۇر. ال سۋ ماسەلەسىنە كەلسەك, ەشقانداي قيىندىق جوق. اعىن سۋ ال­قاپتىڭ باسىنا جەتىپ تۇر», دەيدى ول.

اعزام جاڭا تەحنولوگيانىڭ ءونىم كولەمىن ارتتىراتىنىنا بەك سەنىمدى. سول ءۇشىن دە باقشا داقىلىن تامشىلاتىپ سۋارۋ تەحنولوگياسى ارقىلى باپتاۋعا نيەتتى. قازىرگى تاڭ­دا جۇمساق پلاستيكتەن جاسالعان سۋ قۇبىرىن, قۇلپىناي كوشەتىن ورنالاستىراتىن توپىراققا قاجەتتى ارنايى قارا كلەەن­كانى دايىنداپ قويعان.

جاستايىنان ەڭبەك دالاسىندا شىنىققان اعزام بۇگىندە قۇلپى­ناي ءوسىرۋ ءىسىن قولعا الۋعا قۇلشى­نىپ وتىرسا, ىلگەرىدە جۇيرىك باپتاپ, كوكپار تارتىپتى. ارينە, ات­تىڭ جالىندا وسكەن جۋالىلىق جىگىت­تەر ءۇشىن بۇل تاڭسىق ەمەس. كەيىن­نەن قۇس شارۋاشىلىعىنا دەن قويىپتى. ونىڭ قوراسىندا تاۋىق­تىڭ «براما», «امروكس», «ادلەر» جانە تاعى باسقا ءتۇرى بار. ول تاۋىق ءوسىرۋدى ءوزى­نىڭ ءحوببيى ساناي­دى. ءار تۇقىم ءار قورا­دا بولەك تۇر. انا­لىق تاۋىقتان جي­نال­عان جۇمىرتقانى دا جان-جاق­قا جىبەرىپ, وتكىزىپ وتىر. جاس كاسىپ­كەر تاۋىق اسىراۋمەن قاتار, ينكۋباتوردان بالاپان شىعارۋ ىسىنە دە ايرىقشا دەن قويعان.

 «تۋراسىن ايتساق, اركىم وزىنە ۇناعان ىسپەن اينالىسقاننان ۇتىل­مايتىنى داۋسىز. مەن دە ءوز قالاۋىما ساي ەڭبەك ەتىپ, جۇمىسىمنىڭ راحاتىن كورىپ جۇرگەن جانمىن. ۇيدەگى باۋىرلارىممەن بىرگە قىزمەت ەتىپ جۇرگەنىمىزگە قاتتى قۋانا­مىز. دالا جۇمىسى ادامدى شيراتا تۇسەتىنى ءسوزسىز. سونى قاپەردەن شىعارماعان ءجون. ال قانداي دا ءبىر جاڭا كاسىپپەن قوسىمشا اينالىسۋ دەگەنىڭىز – وتباسىنىڭ تابىسىن ۇستەمەلەيتىنى داۋسىز. قىسقا­سى, وزىمە قولعا العان كاسىبىم ۇنايدى. بار ىنتا-جىگەرىممەن ەڭبەكتەنگەندىكتەن بولار, جۇمىستان جانىم جاي تابادى. 

قۇلپىنايدىڭ ءجونى بولەك قوي. ال تاۋىق تۇرلەرىن اسىراۋ دا مەحناتى كوپ شارۋا ەكەنى راس. دەر كەزىندە جەمىن بەرۋ, ءدارىسىن ۋاقتىلى ەگۋ, ۆيتامينمەن قامتاماسىز ەتۋ دە وڭاي ەمەس. اسىرەسە, جۇمىرتقانى جارىپ شىققان ساپ-سارى بالاپاندار قامقورلىقتى كوپ قاجەت ەتەدى. وعان ءوز بالاڭا قاراعانداي قاراۋىڭ كەرەك», دەيدى ا.راسىلحان.

ءناسىبىن كاسىبىنەن ىزدەگەن جاس جىگىت جۇمىرتقا ارقىلى بالاپان باسىپ شىعاراتىن ينكۋباتوردى قوماقتى قارجىعا ساتىپ الىپتى. سوزىنە سەنسەك, قوندىرعى ارقىلى ءبىر دەمدە 1 056 باس بالاپانعا دەيىن باسىپ شىعارۋعا بولادى ەكەن.

بالا كۇنىنەن ەڭبەككە ارالاسقان اعزام شارشاۋ دەگەندى بىلمەيدى. ول دالا جۇمىسى ادامدى شارشاتپايتىنىنا, قايتا شيرىقتىرا تۇسەتىنىنە بەك سەنىمدى. قۇلپىناي ءوسىرۋدى قۇنتتاعان ازاماتتىڭ بۇدان باسقا دا جوبا-جوسپارى مەن ارمان-ماقساتتارى بارشىلىق. الايدا اعزام الدىمەن قۇلپىناي ءوسىرۋ ءىسىن مىقتاپ جولعا قويعىسى كەلەدى.

 

جامبىل وبلىسى,

جۋالى اۋدانى,

بايتەرەك اۋىلى

سوڭعى جاڭالىقتار