الماتىدا ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيا (ەەك) القاسى جانىنداعى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلار جونىندەگى كونسۋلتاتيۆتىك كوميتەتتىڭ كوشپەلى وتىرىسى ءوتتى. كۇن تارتىبىندە تالقىعا تۇسكەن ماسەلەلەر – وداققا مۇشە «بەستىك ەلدەردىڭ» وندىرۋشىلەرى مەن جەتكىزۋشىلەرىنىڭ مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلارعا تەڭ قولجەتىمدىلىگى, مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ بويىنشا بانكتىك كەپىلدىكتەردى ءوزارا تانۋ, ساتىپ الۋ پروتسەسىن تولىق تسيفرلاندىرۋ ماقساتىندا ەەك زاڭناماسىن ازىرلەۋ, ساتىپ الۋداعى ۇلتتىق رەجىمنىڭ جۇمىس ىستەۋ پرينتسيپتەرىن جەتىلدىرۋ.
وسىعان دەيىن ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيانىڭ كەڭەسى تاۋارلار ەاەو-دا وندىرىلگەن بولىپ ەسەپتەلەتىن جانە وداق مەملەكەتتەرىندە تاعى 55 تاۋار پوزيتسياسى بويىنشا مەملەكەتتىك ساتىپ الۋعا جىبەرىلەتىن ءوندىرىس شارتتارىن بەكىتكەنى تۋرالى جازعانبىز. «مەملەكەتتىك ساتىپ الۋدى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن جەكەلەگەن تاۋار تۇرلەرىنىڭ شىعارىلعان ەلدى ايقىنداۋ قاعيدالارىنا» №1 قوسىمشاعا ءتيىستى وزگەرىستەر ەنگىزىلدى. بۇل ونىمدەرگە اەرودروم تراكتورلارى, 3D پرينتەرلەر, ميكروفوندار, داۋىس زورايتقىشتار, تەلەفوندار, دىبىستىق جۇيەلەر, قۇرىلعىلار مەن كومپيۋتەرلىك قۋات كوزدەرىنە ارنالعان تىزبەكتەر, سكانەرلەر, بيومەتريالىق جۇيەلەر, جارىق ديودتارى, تالشىقتى-وپتيكالىق كابەلدەر, تىنىس الۋ اپپاراتتارى جانە باسقا دا ونىمدەر كىرەدى. جالپى, ەنگىزىلگەن وزگەرىستەر بەس سالانى قامتىدى: ستانوك جاساۋ, ارنايى ماشينا جاساۋ, مەديتسينالىق ماقساتتاعى بۇيىمدار, مۋزىكالىق اسپاپتار ءوندىرىسى, سونداي-اق اۋديوتەحنيكا, ەلەكترونيكا جانە راديوەلەكترونيكا. بارلىق شارت پەن وندىرىستىك وپەراتسيا ەاەو ەلدەرىنىڭ ۋاكىلەتتى ورگاندارىمەن جانە بيزنەسىمەن كەلىسىلگەن.
ەەك كەڭەسى تۇسقاعاز ءوندىرىسىنىڭ يلەمدەلگەن پوليۆينيلحلوريدىنە ارنالعان كەدەندىك اكەلۋ باجىنىڭ ستاۆكاسىن قوسا العاندا 2024 جىلعى 29 اقپانعا دەيىن ۋاقىتشا نولگە ءتۇسىرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى.
ەاەو كارانتيندىك وبەكتىلەرىنىڭ بىرىڭعاي تىزبەسى زياندى ورگانيزمنىڭ جاڭا تۇرىمەن تولىقتىرىلدى, تۇقىمدىق جانە وتىرعىزاتىن ماتەريال اتالعان كارانتيندىك وبەكتىدەن بوس بولۋعا ءتيىس ەكەنى تۋرالى تالاپ بەلگىلەندى.
ەەك كەڭەسى وسىعان دەيىن سايكەستىكتى باعالاۋدىڭ تيپتىك سحەمالارىنا وزگەرىستەردى بەكىتكەن ەدى. بۇل شەشىم وسى سالادا ۇيىمداستىرۋشىلىق-وكىم ەتۋشىلىك سيپاتىندا جاقسارتۋ ءۇشىن جاعدايلار جاسايدى. ولار وداقتىڭ سايكەستىكتى باعالاۋ تۋرالى قۇجاتتارىنا (سەرتيفيكاتتارى مەن دەكلاراتسيالارىنا) زاڭدى تۇلعانىڭ اتاۋى نەمەسە دارا كاسىپكەردىڭ تەگى مەن اتى-ءجونى وزگەرگەن كەزدە, سونداي-اق ءوندىرىستىڭ ناقتىلى ورنى وزگەرمەگەن جاعدايدا ءونىم وندىرىلەتىن جەردىڭ مەكەنجايىنىڭ جەكەلەگەن دەرەكتەمەلەرى وزگەرگەن كەزدە ء(سوز قالا, كوشە اتاۋىنىڭ وزگەرۋى, پوشتا يندەكسىنىڭ, ءۇي ءنومىرىنىڭ وزگەرۋى تۋرالى بولىپ وتىر) ۇتىمدى تۇزەتۋلەر ەنگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل ەاەو ەلدەرىنىڭ ءىس باسىنداعى شارۋاشىلىق جۇرگىزۋشى سۋبەكتىلەرىنىڭ جۇمىسىن جەڭىلدەتەدى.
ەەك باسەكەلەستىك جانە مونوپولياعا قارسى رەتتەۋ ءمينيسترى باقىت سۇلتانوۆتىڭ ايتۋىنشا, ەەك كەڭەسىنىڭ شەشىمى وداق ەلدەرى وندىرۋشىلەرىنىڭ ءبىر-ءبىرىنىڭ مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلارىنا قاتىسۋ مۇمكىندىكتەرىن ايتارلىقتاي كەڭەيتەدى.
«قابىلدانعان شارتتار مەن تەحنولوگيالىق وپەراتسيالار وداق مەملەكەتتەرىندە قۇرىلعان قۋاتتاردى ءوندىرىس پروتسەسىندە بارىنشا پايدالانۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل يمپورتتى الماستىرۋ جانە ءوندىرىستى كوشىرۋ جاعدايىندا ماڭىزدى», دەپ ءتۇسىندىردى مينيستر.
ب.سۇلتانوۆ ايتىپ وتكەندەي, جيىننىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى مەن باسىمدىقتارى – مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ سالاسىنداعى تسيفرلاندىرۋ, وداق زاڭناماسىن جەتىلدىرۋ ماسەلەلەرىن شەشۋ, اتاپ ايتقاندا, بانكتىك كەپىلدىكتەر مەن ەلەكتروندى تسيفرلىق قولتاڭبانى ءوزارا تانۋ.
ء«بىز كۇنى بۇگىنگە دەيىن بىرقاتار ماسەلە بويىنشا ىمىراعا كەلەتىن شەشىمدەردى تالقىلادىق. بۇل كەلىسىمگە كەلە الماي جاتقان ماسەلەلەردىڭ العا جىلجۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى ب.سۇلتانوۆ.
بەلارۋس مونوپولياعا قارسى رەتتەۋ جانە ساۋدا ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى اندرەي كارتۋن بانكتىك كەپىلدىكتەردى ءوزارا تانۋ تۋرالى كەلىسىمگە قول قويۋ مارەگە جاقىنداپ قالعانىن, بىرقاتار ماسەلە تاعى دا تالقىلاۋدى قاجەت ەتەتىنىن ايتتى. ونىڭ سوزىنشە, بۇل ماسەلە بەلارۋس بانكتەرى مەن سۋبەكتىلەرى ءۇشىن ءىشىنارا شەشىلگەن. بۇگىندە جەتى بەلارۋس بانكى رەسەي نارىعىنا بانكتىك كەپىلدىكتەر بەرەدى.
ارمەنيا بىرجاقتى تارتىپتە ەاەو ەلدەرىنىڭ بانكتىك كەپىلدىكتەرىن قابىلداۋدى باستاپ كەتىپتى. ارمەنيا قارجى ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى اۆاگ اۆانەسيان وداققا مۇشە ەلدەردىڭ ورتالىق بانكتەرىنىڭ ليتسەنزيالارى ارمەنيا ءۇشىن جارامدى دەدى. «بىزگە وداققا مۇشە ەلدەردىڭ ورتاق شەشىمگە كەلگەنى ءتيىمدى. سول كەزدە عانا ەەك كەڭىستىگىندە مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ جۇيەسىن قالىپتاستىرا الامىز», دەپ اتاپ ءوتتى ول.
الماتى