مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسىمەن ۇكىمەتتە حالىقتى تازا اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋدىڭ كەزەڭدىك جوسپارى ازىرلەنگەن. وسى جوسپارعا سايكەس سولتۇستىك قازاقستاندا ءالى سۋ جەتكىزىلمەگەن 226 اۋىلعا سۋ تارتۋ كوزدەلگەن. وبلىستىق ەنەرگەتيكا جانە تۇرعىن-ءۇي كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعى باسقارماسى باستىعىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى پاۆەل شيلوۆتىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, بۇل ماقسات 2026 جىلعا دەيىن تولىق ورىندالادى. ازىرگە اۋىز سۋ تولىق جەتپەي وتىرعان 18 اۋىلعا سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ نىساندارى سالىنادى, ال 164 اۋىلعا كەشەندى بلوك-مودۋلدەر ورناتىلادى, تاعى 47 اۋىلدا توپتىق سۋ قۇبىرى جاڭعىرتىلادى.
«بۇل جوسپار بارلىق اكىمدىككە جەتكىزىلگەن. نەگىزگى جۇمىستار 2024-2025 جىلدارعا بەلگىلەنگەن. الايدا كەيبىر اكىمدەر سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ نىساندارىن تۇرعىزۋ مەن جاڭعىرتۋدىڭ جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتارىن جاساۋعا اسىقپاي وتىر. بۇل تۋرالى وبلىس اكىمى ق.اقساقالوۆتىڭ وزىنە جەتكىزدىك», دەيدى پ.شيلوۆ.
حالىقتى تازا اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋدىڭ ءالى دە ۇشى-قيىرسىز جۇمىسى بار. بۇگىنگى تاڭدا سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ 409 اۋىلى تازا اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتىلگەن. 240,5 مىڭ ادام تۇراتىن بۇل ەلدى مەكەندەر – بارلىق اۋىل سانىنىڭ 64 پايىزى. الايدا 45,8 مىڭ ادام تۇراتىن 226 اۋىلعا ءالى سۋ جەتكەن جوق.
2011 جىلدان 2020 جىلعا دەيىن وبلىستا 2,4 مىڭ شاقىرىمدىق سۋ قۇبىرى تارتىلدى. بۇل ىسكە وبلىستىق جانە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 46,6 ملرد تەڭگە جۇمسالدى. ال 2021 جىلى وسى ماقساتقا تاعى دا 10,3 ملرد تەڭگە ءبولىندى. بۇل قاراجات 49 ەلدى مەكەندى قامتىعان 174 شاقىرىم جەرگە قۇبىر وتكىزۋگە مۇمكىندىك بەردى. بۇلاردا تۇراتىن حالىقتىڭ سانى 48 مىڭداي ادام. اتاپ ايتقاندا, اۋىز سۋ مامليۋت اۋدانىنىڭ پچەلينو, نوۆودۋبروۆنوە, جامبىل اۋدانىنىڭ ۇزىنكول, سەنجاركا, ارحانگەلكا, ءايىمجان, قىزىلجار اۋدانىنىڭ بەرەزوۆكا, گونچاروۆكا اۋىلدارىنا جەتكىزىلدى.
بيىل اۋىز سۋدى جەتكىزۋ ىسىنە 12,3 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. بۇل 55 ەلدى مەكەننىڭ سۋ قۇبىرلارىن جاڭارتۋعا, جوندەۋگە جانە جاڭادان 10 اۋىلعا سۋ تارتۋعا جۇمسالادى دەپ جوسپارلانعان. الايدا بەلگىلەنگەن جۇمىستار ءالى تولىق اياقتالعان جوق. وبلىستا تاعى دا 33 ەلدى مەكەنگە سۋ جەتكىزىلمەي وتىر. بۇل 200 شاقىرىمداي جەرگە سۋ قۇبىرىن تارتۋدى قاجەت ەتەدى. «وسى جۇمىستاردى 2023 جىلى اياقتايمىز دەپ وتىرمىز», دەيدى وبلىستىق ەنەرگەتيكا جانە تۇرعىن-ءۇي كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ باستىعىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى.
وبلىستى سۋمەن قامتاماسىز ەتەتىن «ەسىل سۋ» جانە «قىزىلجار سۋ» دەگەن ەكى كاسىپورىن بار. سونىڭ ىشىندە «ەسىل سۋ» رمك وبلىستىڭ 11 اۋدانىن, سونىمەن بىرگە قوستاناي وبلىسىنىڭ 2 اۋدانىنداعى 192 مىڭ ادام تۇراتىن 248 ەلدى مەكەندى سۋمەن قامتاماسىز ەتىپ وتىر. كاسىپورىندا 865 ادام جۇمىس ىستەيدى. 2022 جىلى وسى كاسىپورىنعا 5,1 ملن تەكشە مەتر سۋمەن قامتاماسىز ەتۋگە تاپسىرىس بەرىلگەن. جىلدىڭ 9 ايىنداعى مالىمەتكە سايكەس سونىڭ 4,7 ملن تەكشە مەترى جەتكىزىلدى. جىل اياعىنا دەيىن قالعان كولەمى دە قامتاماسىز ەتىلمەك.
«ەسىل سۋ» كاسىپورنى ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ 9 ايىندا مەملەكەتتەن العان بارلىق سۋبسيديانىڭ 3,6 ملرد تەڭگەسىن يگەرگەن. بۇل 2021 جىلدىڭ سايكەس مەرزىمىمەن سالىستىرعاندا 27 پايىزعا ارتىق. «ەسىل سۋ» رمك سولتۇستىك قازاقستانداعى فيليالىنىڭ ديرەكتورى قانات اسقاروۆتىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, سونىڭ ىشىندە بيىلعا, كاسىپورىننىڭ سولتۇستىك قازاقستان فيليالىنا 4,5 ملن تەكشە مەتر سۋ جەتكىزۋگە بولىنۋگە ءتيىستى 3,9 ملرد تەڭگەنىڭ ازىرگە 2,8 ملرد تەڭگەسى عانا جەتكىزىلگەن. ءسويتىپ, 1 ملرد تەڭگە سۋبسيديالىق دەفيتسيت بولىپ وتىر ەكەن. بۇل كاسىپورىننىڭ قارقىندى جۇمىس ىستەۋىنە قولبايلاۋ بولۋدا.
ال «قىزىلجار سۋ» – وبلىس ورتالىعىن اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتەتىن ءارى سۋ شايىندىلارىن شىعاراتىن كۆازيمەملەكەتتىك كاسىپورىن. 2014 جىلدان بەرى بۇل كاسىپورىن قالانىڭ 100,8 شاقىرىم سۋ قۇبىرىن جاڭالاعان. سونداي-اق 56,7 شاقىرىم شايىندى سۋدىڭ قۇبىرلارىن جوندەدى. سول ارقىلى قازىر اۋىز سۋ قۇبىرلارىنىڭ توزۋى 74-تەن 58 پايىزعا, كارىز جۇيەلەرىنىڭ توزۋى 64-تەن 61 پايىزعا تومەندەگەن. كاسىپورىن باسشىسى جەڭىس سۇلتانوۆتىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, سۋ جەتكىزەتىن ماگيسترالدى جۇيەلەردى ۇلكەن ديامەترلى قۇبىرلارمەن اۋىستىرۋ ءۇشىن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قاراجات ءبولىنۋى كەرەك. ويتكەنى بۇل شىعىنعا جەرگىلىكتى بيۋدجەتتىڭ قارىمى جەتپەيدى. سونىمەن قاتار شايىندى سۋ اعاتىن «بيوپرۋد» دامباسىن دا جاڭعىرتۋعا ۇلكەن كولەمدەگى قاراجات قاجەت. «دامبانى ۇلكەيتىپ, مۇمكىندىگىنشە تازالاماسا, كۇكىرتتى سۋتەگىنىڭ جامان ءيىسى قالاعا جەتىپ تۇر. بۇل جۇمىستاردى مۇمكىندىگىنشە ءوز كۇشىمىزبەن دە اتقارۋدامىز. «سۋدىڭ عىلىمي-تەحنيكالىق ورتالىعى» سەرىكتەستىگى مەن حلورەللا پرەپاراراتىن ساتىپ الۋعا كەلىسىمشارت جاسادىق. الايدا بۇل ماسەلەنى تولىق شەشپەيدى», دەيدى ج.سۇلتانوۆ.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى