ەلىمىزدىڭ تۇرعىن ءۇي ساياساتىندا جاڭا تاسىلدەردىڭ جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقانىنا جۇرت كۋا. سونىڭ ءبىرى – تۇرعىن ءۇي قورىنداعى باسپانانى جالعا العانداردىڭ اقىسىن سۋبسيديالاۋ. مۇنداعى ماقسات – جەكەلەگەن ساناتتاعى ازاماتتاردىڭ باسپانا ماسەلەسىن شەشۋ.
يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگى قۇرىلىس جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق ىستەرى كوميتەتى تۇرعىن ءۇي قاتىناستارى باسقارماسىنىڭ باسشىسى سۇلتانعالي جالقۇلدىڭ ايتۋىنشا, سۋبسيديالاۋ باعدارلاماسى باستالعالى بەرى تۇرعىنداردان 27 839 ءوتىنىم كەلىپ تۇسكەن. بۇل – 13 شىلدەدەگى دەرەك. سونىڭ 6 918-ءى ماقۇلدانعان. 1 159 ءوتىنىم تەكسەرىلىپ جاتىر. 1 272 ءوتىنىش يەسىنىڭ تابىسى ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنەن اسىپ كەتكەن. 1 278 ءوتىنىم جۇيەدەن جويىلسا, 2 943 قاتىسۋشى وتىنىشتەرىن قايتارىپ العان.
– 13 075 ءوتىنىم بويىنشا باس تارتىلدى. ارينە سەبەپتەرى ءارتۇرلى. ولاردىڭ كوپشىلىگى تىركەۋ كەزىندە SMS ارقىلى جىبەرىلگەن كودتى ەنگىزبەگەن. كەيبىرىنىڭ جەكە كۋالىگىنىڭ جارامدىلىق مەرزىمى اياقتالعان, كەيبىرىنىڭ اتىندا جىلجىمايتىن م ۇلىك بولعان. مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتىندە قارىزى بار ادامداردىڭ وتىنىشتەرىنە دە تەرىس جاۋاپ بەرىلدى. ەندى بىرەۋلەر كەزەكتە تۇرعاندار تىزىمىندە نەمەسە ازاماتتاردىڭ ءموبيلدى بازاسىندا جوق بولىپ شىقتى, – دەيدى سۇلتانعالي جالقۇل.
باسقارما باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, جالداۋ اقىسىن سۋبسيديالاۋ باعدارلاماسىنىڭ شارتتارىنا سايكەس كەلەتىن قازاقستاندىقتار otbasybank.kz پلاتفورماسى ارقىلى ءوتىنىم بەرە الادى.
– ءتورت سانات بويىنشا تۇرعىن ءۇي كەزەگىندە تۇرعان ازاماتتار جالداۋ تولەمدەرى بويىنشا مەملەكەت قولداۋىنا ۇمىتكەر بولا الادى. ءتورت سانات دەپ وتىرعانىمىز – 1 جانە 2 توپتاعى مۇگەدەكتەر; مۇمكىندىگى شەكتەۋلى بالالاردى تاربيەلەپ وتىرعان وتباسىلار; جەتىم بالالار جانە كوپبالالى وتباسىلار. سوڭعى 6 ايدا جالداۋ بويىنشا سۋبسيديا الۋعا ۇمىتكەر وتباسىلاردىڭ ورتاشا ايلىق جيىنتىق تابىسىنىڭ مولشەرى وتباسىنىڭ ءاربىر مۇشەسىنە شاققاندا ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنەن اسپاۋعا ءتيىس. 2022 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنداعى جاعداي بويىنشا ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيى 36 018 تەڭگەگە تەڭ, – دەپ ناقتىلادى سۇلتانعالي جالقۇل.
ەسكە سالا كەتەيىك, ەل ازاماتتارىن قولداۋ ءۇشىن 2022 جىلى 50 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. ونىڭ 40 ملرد تەڭگەسى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن, 10 ملرد تەڭگەسى جەرگىلىكتى اكىمدىكتەردەن بولىنگەن. وسىلايشا, تۇرعىن ءۇيدى جالعا العانى ءۇشىن تولەيتىن اقىنىڭ 50 پايىزىن مەملەكەت وتەپ بەرەدى. جوبا اياسىندا شامامەن 70 مىڭ ادامدى قامتۋعا مۇمكىندىك بار.
– سۋبسيديالاۋعا ارنالعان وتىنىمدەر ەلەكتروندى تسيفرلىق قولتاڭبا (ەتسق) كومەگىمەن قابىلدانادى. سوندىقتان ازاماتتارعا ونى الدىن الا الۋ نەمەسە قولدانىستاعى ەتسق-نىڭ وزەكتىلىگىن تەكسەرۋ ماڭىزدى. تۇرعىندار جالعا بەرىلەتىن تۇرعىن ءۇيدى وزدەرى ىزدەيدى. تۇرعىن ءۇيدى جالعا الۋ بويىنشا سۋبسيديالاردى وتباسى بانك اي سايىن جالداۋ شارتىنىڭ جانە تولەمدەر كەستەسىنىڭ قولدانىلۋ مەرزىمى اياسىندا تولەيتىن بولادى. شارتتى مەرزىمىنەن بۇرىن بۇزۋعا جانە جاڭا جالعا بەرۋشىمەن شارت جاساسۋعا بولادى. ول ءۇشىن otbasybank.kz پورتالىندا ءوتىنىم بەرۋ پروتسەسىن قايتادان باستاۋ كەرەك, – دەيدى باسقارما باسشىسى.
اتاپ وتەرلىگى, وتباسى بانك سۋبسيديا الۋشىلاردىڭ شارتتارعا قانشالىقتى سايكەس كەلەتىندىگىنە جىل سايىن, ال تولەم تارتىبىنە اي سايىن مونيتورينگ جۇرگىزەدى. ال جەرگىلىكتى اكىمدىكتەر توقسانىنا كەمىندە ءبىر رەت جالعا بەرىلەتىن تۇرعىن ۇيلەردى جانە وندا تۇراتىن ادامداردى تەكسەرىپ وتىرادى. جاقىن تۋىستاردان, بۇرىنعى ەرلى-زايىپتىلاردان جانە ەرلى-زايىپتىلاردىڭ تۋىستارىنان تۇرعىن ءۇيدى جالعا الۋعا, سونداي-اق بۇل تۇرعىن ءۇيدى قايتا بەرۋگە تىيىم سالىنادى.
مينيسترلىكتىڭ دەرەگىنە سۇيەنسەك, بيىل رەسپۋبليكا بويىنشا 15,1 ملن شارشى مەتر نەمەسە 138 مىڭ تۇرعىن ءۇي سالۋ جوسپارلانۋدا. ونىڭ ىشىندە كوپقاباتتى ۇيلەردە 90 مىڭنان استام پاتەر جانە 47 مىڭ جەكە تۇرعىن ءۇي پايدالانىلۋعا بەرىلمەك. جۇرگىزىلىپ جاتقان تۇرعىن ءۇي ساياساتى شەڭبەرىندە 7 مىڭنان استام ازامات ساتىپ الۋ قۇقىعىنسىز جالعا بەرىلەتىن تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتىلەتىن بولادى. دالىرەك ايتساق, الەۋمەتتىك وسال ساناتتاعى كەزەكتە تۇرعاندار ءۇشىن 4 مىڭ پاتەر جانە جۇمىس ىستەيتىن جاستار ءۇشىن 3 مىڭ پاتەر قاراستىرىلماق.
سونىمەن قاتار وڭىرلەردە كەزەكتە تۇرعاندار ءۇشىن وتباسى بانكى ارقىلى ساتىلاتىن كرەديتتىك تۇرعىن ءۇيدىڭ 9,8 مىڭ پاتەرى سالىنۋدا. بۇدان باسقا, «باقىتتى وتباسى» باعدارلاماسى بويىنشا جەڭىلدەتىلگەن قارىزدار تۇرىندەگى مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارىمەن 5 مىڭنان استام كەزەكتە تۇرعانداردى قامتۋ جوسپارلانعان.
قازىرگى كۇنى اكىمدىكتەردە تۇرعىن ۇيگە مۇقتاج 613 مىڭنان استام ازامات كەزەكتە تۇر. سونىڭ 222 مىڭى – جوعارىدا كورسەتىلگەن 4-ساناتتاعى ازاماتتار. ونىڭ ىشىندە 69 535 – تابىسى ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنەن تومەن وتباسىلار, 50 593 – كوپبالالى وتباسىلار, 1 933 – جەتىم بالالار, 9 686 – 1 جانە 2-توپتاعى مۇگەدەكتىگى بار ادامدار جانە 6 963 – مۇگەدەك بالاسى بار وتباسىلار.
سونداي-اق وتباسى بانكىنىڭ بازاسىندا «تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋ ورتالىعىن» قۇرۋ جوسپارلانۋدا. ول ساناتتارعا قاراماستان, رەسپۋبليكا اۋماعىندا تۇرعىن ءۇيى جوق بارلىق مۇقتاجداردى ورتالىقتاندىرىلعان تۇردە ەسەپكە الۋدى جۇزەگە اسىرادى.
– ۇسىنىلىپ وتىرعان جاڭا مودەلدە تۇرعىن ءۇي جاعدايلارىن جاقسارتۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى ەسەپكە قويۋ كۇنىنە, تابىستىڭ بولۋىنا جانە بەرىلگەن وتىنىمگە بايلانىستى جۇزەگە اسىرىلاتىن بولادى. تۇتاستاي العاندا, بۇل جاڭاشىلدىقتار حالىقتى تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋدىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا, ازاماتتاردىڭ تۇرعىن ءۇي الۋ ءراسىمىن وڭتايلاندىرۋعا, سونداي-اق ازاماتتاردىڭ بارلىق ساناتتارى اراسىندا تۇرعىن ءۇيدى ءادىل ءبولۋدىڭ بىرىڭعاي تەتىگىن ەنگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى, – دەيدى سۇلتانعالي جالقۇل.