ءبىر ادامنىڭ ءومىرىن ساقتاپ قالۋدىڭ ءوزى باعا جەتپەس بايلىق. قازىرگى كەزدە ەلىمىزدە اۋىر ناۋقاسپەن الىسىپ جۇرگەن قانشاما ادام بار. وكىنىشكە قاراي, دەرتىنە ەم تابا الماي دۇنيەدەن ءوتىپ جاتقان جاندار دا كوپ.
بۇگىندە مەملەكەت تاراپىنان دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا جەتكىلىكتى كوڭىل ءبولىنۋىنىڭ ناتيجەسىندە, ەلىمىزدەگى دارىگەرلەر دە ءاربىر ناۋقاستىڭ جانىنا جالاۋ بولىپ, ولاردىڭ ءومىرىن ساقتاپ قالۋعا بار كۇشىن سالۋدا. اق حالاتتى ابزال جانداردىڭ بۇل ەڭبەگى ءوز جەمىسىن بەرىپ تە كەلەدى. ءبىر اي بۇرىن تاراز قالالىق كوپبەيىندى اۋرۋحاناسىندا بىلىكتى ماماندارمەن دونورلىق بۇيرەكتى اۋىستىرۋ بويىنشا جوعارى تەحنولوگيالىق وپەراتسيا جاسالعان بولاتىن. بۇل ىسكە ءوڭىر دارىگەرلەرى بەلسەنە كىرىسىپ, ءبىر ادامنىڭ ءومىرىن ساقتاپ قالدى. قالالىق كوپبەيىندى اۋرۋحاناسىندا العاش رەت جاسالعان وپەراتسيا ءساتتى اياقتالىپ, 22 جاستاعى ۇلداي ۇزاقباەۆا اۋرۋحانادان شىقتى.
ۇلداي تالاي جىلدان بەرى بۇيرەك جەتكىلىكسىزدىگىنىڭ اۋىر تۇرىمەن اۋىرىپ كەلەدى. ءتىپتى زاقىمدانعان ەكى بۇيرەگى ىستەن شىققان ول 2013 جىلى دياليز اپپاراتىنا تاڭىلعان. قارشاداي قىزدىڭ دەرتى جانىنا باتقان سوڭ, ولار وتباسىمەن قاراقالپاقستان ەلىنەن تاراز قالاسىنا كوشىپ كەلىپتى. وتباسىندا ۇلدايدىڭ وزىنەن باسقا ءتورت باۋىرى بار ەكەن. اكەسى دە اۋىر سىرقاتتان باقيلىق بولىپتى. تاعدىر تاۋقىمەتىنە تاپ بولعان بويجەتكەننىڭ اناسىنان باسقا سۇيەنەر ەشكىمى دە قالماعان. پەرزەنتىنىڭ دەرتى جانىنا باتقان انا وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى اسەت قاليەۆكە ءوزى وتىنىشپەن شىعىپ, وتباسىنداعى جاعدايدى جەتكىزەدى. بۇل جاعدايدان حاباردار بولعان ءوڭىردىڭ باس دارىگەرى جەدەل شەشىم قابىلداپ, بالاسىنىڭ جاعدايىنا الاڭداعان انانىڭ تىلەگىمەن دونورلىق ترانسپلانتاتسيا باعدارلاماسىن 5 مامىر كۇنى باستاپ كەتەدى. ال بۇل باستاماعا قۋانىپ, قىزىنىڭ اماندىعىن تىلەگەن ۇلدايدىڭ 56 جاستاعى اناسى دونور بولۋعا كەلىسىم بەرەدى. وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ مالىمەتىنشە, بۇيرەكتى ترانسپلانتتاۋ بويىنشا حيرۋرگيالىق وپەراتسيا ءساتتى وتكەن. نۇر-سۇلتان قالاسىنان كەلگەن ترانسپلانتولوگتىڭ قاتىسۋىمەن تاراز قالالىق كوپبەيىندى اۋرۋحاناسىنىڭ حيرۋرگتەرى مەن ۋرولوگتەرى 5 ساعات ىشىندە جۇمىستى ويداعىداي ورىنداپ شىققان. بۇيرەكتى الماستىرۋ وپەراتسياسىنان كەيىنگى ءبىرىنشى تاۋلىكتە اعزادا جينالعان 4 ليتر ءزار سىرتقا شىعىپ, بويجەتكەن ءوزىن جاقسى سەزىنگەن. سونىمەن قاتار تالداۋ ساراپتامالارى دا وڭ ناتيجە كورسەتكەن. ناۋقاستىڭ جاعدايىن قالت جىبەرمەي باقىلىپ وتىرعان جەرگىلىكتى دارىگەرلەر ءۇشىنشى تاۋلىكتەن كەيىن ونى پالاتاعا اۋىستىرعان.
دەرتى جانىنا باتسا دا تاباندىلىق كورسەتكەن بويجەتكەن وزىنە كومەكتەسكەن جانداردىڭ بارىنە العىس ايتۋدا. «وپەراتسيادان كەيىن ەسىمدى جيعاندا, ماعان ەكىنشى رەت ءومىر سىيلاپ, بۇيرەگىن بەرگەن انامدى ەسكە الدىم. ونىڭ جاعدايى ناشارلاپ قالا ما دەپ ۋايىمدادىم. تەلەفونمەن سويلەسىپ, داۋىسىن ەستىگەن سوڭ عانا كوڭىلىم ورنىنا ءتۇستى. قازىر انامنىڭ دا, مەنىڭ دە جاعدايىم جاقسى. وپەراتسيادان كەيىن, ونىڭ ناتيجەسىن كورگەندە قۋانعانىمنان جىلاپ جىبەردىم. ونىڭ ۇستىنە ون جىلدان بەرى مازالاعان اۋرۋ ابدەن شارشاتىپ, تيتىقتاتىپ جىبەرگەن سوڭ ومىردەن كۇدەرىمدى ءۇزىپ تە قويعان ەدىم. جامبىل وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى اسەت قاليەۆتىڭ باستاماسىمەن دارىگەرلەر كەلىپ, تەز ارادا دونورلىق ءىس-شارا باستالىپ كەتتى. جۇمىس ىستەمەيتىن انامنان باسقا ەشكىمىمىز جوق ءبىزدىڭ بارلىق شىعىنىمىزدى ول ءوزى جەكە قاراجاتىنان تولەدى. شەتەلدەردە مۇنداي وپەراتسيالاردىڭ وتە قىمبات تۇراتىنىن بىلەمىن. قازاقستاندا دا وعان وڭايلىقپەن قول جەتكىزۋ مۇمكىن ەمەس. انام ەكەۋمىزدىڭ ازاماتتارعا ريزاشىلىعىمىزدا شەك جوق», دەيدى ۇلداي ۇزاقباەۆا.
بۇگىندە دەرتىنەن ايىعىپ كەلە جاتقان بويجەتكەن بولاشاقتا مۋزىكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى بولۋدى ارماندايدى. ءوزى دە دومبىرانى شەبەر شەرتەتىن بولىپ شىقتى. قازاقتىڭ ونەرىنە, ءانى مەن كۇيىنە قۇرمەتى بولەك ۇلداي قازىر م.ح.دۋلاتي اتىنداعى تاراز وڭىرلىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتى. اتالعان جوعارى وقۋ ورنىندا دەنساۋلىق جاعدايىنا بايلانىستى تەگىن ءبىلىم الۋدا. ال ۇلدايدىڭ جاعدايىن باقىلاپ وتىرعان دارىگەر ازامات چۋپەەۆ الداعى ۋاقىتتا اناسى مەن قىزى تۇراقتى تۇردە تۇرعىلىقتى مەكەنجايى بويىنشا ەمحاناعا قارالىپ تۇرۋعا ءتيىس ەكەنىن ايتتى. ولاردىڭ جاعدايى ەداۋىر جاقسارعان سوڭ عانا دارىگەر اۋرۋحانادان شىعارىپ, ەم-شارالارىن ءۇي جاعدايىندا جاساۋعا رۇقسات بەرەتىنىن جەتكىزدى.
تالاي جاننىڭ تاعدىرىنا اراشا بولعان تاراز قالالىق كوپبەيىندى اۋرۋحاناسىنىڭ قۇرامىندا بۇگىندە نەفرولوگيا جانە گەمودياليز بولىمشەسى جۇمىس ىستەيدى. مۇندا بيىل بۇيرەك ترانسپلانتاتسياسى بويىنشا 2 مامان بىلىكتىلىگىن ارتتىرعان. وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ مالىمەتى بويىنشا وڭىردە بۇيرەك فۋنكتسياسىنىڭ سوزىلمالى جەتكىلىكسىزدىگى بار 903 پاتسيەنت ديناميكالىق باقىلاۋدا ەكەن. ونىڭ ىشىندە بۇيرەگى اۋىستىرىلعان 64 ادام جانە باعدارلامالىق گەمودياليزدەگى 722 پاتسيەنت بار. قازىرگى كەزدە وڭىردە دارىگەرلەرگە سەنىم ارتىپ وتىرعان ناۋقاستار از ەمەس. ال ۇلداي ۇزاقباەۆا ءۇشىن بارشا اۋليەاتا جۇرتشىلىعى قۋانۋدا. الداعى ۋاقىتتا دا تالاي جاننىڭ دەرتىنەن ايىعىپ, قالىپتى ومىرگە ورالاتىنىنا سەنىم مول.
جامبىل وبلىسى