• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
قازاقستان 24 مامىر, 2022

ادالدىق پەن شىندىقتى شىراق ەتتى

394 رەت
كورسەتىلدى

ول ۋاقىتتا مەن الماتىدا قىزمەت ىستەيتىنمىن. توقسانىنشى جىلداردىڭ ءىشى ەدى. تۋعان جەرىم قاراعاندىعا كەيدە جۇمىس بابىمەن ىسساپارعا بارسام, ەندى بىردە اعايىن-تۋىستىڭ قۋانىشتارىن ءبولىسۋ ءۇشىن ساپارلايتىنمىن.

باۋىرجان ىسقاق ۇلىمەن جۇ­مىس بابىنداعى جيىنداردىڭ بىرىندە تانىسقان ەدىم. ول قىزمەتى اۋىسىپ, قاراعاندىعا قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ توراعاسى بولىپ كەلگەن ەكەن. العاشقى تانىستىقتان باستاپ-اق ارامىزدا ءبىر جاقىندىق پايدا بولدى. سول تانىستىعىمىز كەيىن كەلە دوستىققا, سىيلاستىققا ۇلاستى. قاراعاندىعا بارعان سايىن كەزدەسىپ, سويلەسىپ جۇردىك.

ونىڭ بويىندا ادامدى وزىنە تارتىپ تۇراتىن قاسيەتى بار ەدى. ەرەكشە قىزمەتتە جۇرسە دە, قا­راپايىمدىلىعى, بىلىمدىلىگى, اشىقتىعى عاجاپ ەدى. عىلىم سالاسى دەيسىز بە, ونەر سالاسى دەيسىز بە, بارىنەن ءبىلىمى وتە تەرەڭ بولاتىن. ومىردە بولىپ جاتقان ءاربىر وقيعاعا كوزقاراسى دا ايرىقشا ەدى.

باۋكەڭمەن تانىسپاس بۇرىن قاراعاندىلىق باۋىرلارىم ونىڭ اتىنا ابدەن قانىق قىل­عان. «وسىنداي ءبىر كەرەمەت ازامات كەلدى» دەسكەن. كەزدەسىپ تانىس­قاندا جەرلەستەرىمنىڭ ول كىسى جايلى ايتقان جىلى پىكىرلەرىنىڭ ەش جالعانى جوق ەكەنىنە كوز جەتكىزدىم. سودان بەرى بايلانىسىمىز ۇزىلگەن ەمەس. جاڭا استانامىز بوي كوتەرگەن كەزدە باسىمىز قوسىلدى. ول ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى بولدى. بۇرىن ءوزىمىز عانا ارالاسساق, ءبىر قالادا تۇرعان سوڭ وتباسىمىزبەن ارالاسىپ كەتتىك. سول دوستىعىمىز باۋكەڭ ومىردەن وزعانعا دەيىن ۇلاستى. ونىڭ ومىرگە كوزقاراسىن, ءار نارسەگە بايلانىستى وزىندىك پىكىرىن جوعارى باعالايتىنمىن. ويلارىن, اڭگىمەلەرىن ورتاعا سالعاندا ىشتەي سۇيسىنەتىنمىن دە.

باۋكەڭنىڭ مەملەكەتتىك ما­سەلەلەردە دە وزىندىك ۇستانىمى بول­دى. شىن مانىندەگى مەم­لەكەتشىل ازامات ەدى. پات­ريوت­­ت­ىق سەزىمى دە ايرىقشا ەدى. ونىڭ ادامدىق, ازاماتتىق بول­­مىسى تۋرالى ارىپتەستەرى مەن دوستارىنىڭ پىكىرلەرى ءار­دايىم ءبىر جەردەن شىعاتىن. ءبارى دە ونىڭ ادامگەرشىلىگىنە, ازاماتتىعىنا ريزاشىلىقتارىن بىلدىرەتىن. ءالى كۇنگە تورعايدا, قاراعاندىدا بىرگە قىزمەت ىستەگەن ازاماتتاردىڭ ءبارى دە باۋكەڭنىڭ اتى اتالعاندا ارقايسىسى جان سۇيىنتەر جىلى لەبىزدەرىن ءبىلدىرىپ جاتادى. 

باۋىرجان ىسقاق ۇلى ازامات­تىق  ۇستانىمى مەن جان دۇنيەسىنىڭ تازالىعىنىڭ ارقاسىندا اينالاسىنا اسا قادىرلى, سىيلى بولدى. ءفاني جالعاننان ار-نامىسىنا كىرشىك جۇقتىرماي ءوتتى.

بيىلعى قاڭتار وقيعاسى كەزىن­دە قاۋىپسىزدىك ورگاندارىنىڭ قانشالىقتى قۇلدىراپ كەتكەنىن ەستىپ بىلدىك. سول كەزدە شىركىن باۋكەڭدەي ازاماتتار بولعاندا بۇلاي بولماس ەدى-اۋ دەگەن ويعا قالدىم. سەبەبى جاستاردى تار­بيەلەۋدە, باعىت-باعدار بەرۋدە ونىڭ ورنى ەرەكشە ەدى.

باۋكەڭ زەينەت دەمالىسىنا شىقسا دا ۋران وندىرىسىندەگى مەملەكەتتىك مەكەمەدە قاۋىپسىز­دىكتى قاداعالادى. ونداي ازامات ەل ءۇشىن ءالى دە كەرەك ەدى, امال نەشىك؟ وكىنىشكە قاراي, ومىردەن ەرتە كەتتى. زايىبى دا سەنىمدى ومىرلىك سەرىگى بولا ءبىل­دى. ەكەۋى بىلىمىمەن دە, مادە­نيەتتىلىگىمەن دە ءبىرىن-ءبىرى تولىق­تىرىپ ءجۇرۋشى ەدى. بۇدان بەس جىل بۇرىن دۇنيەدەن وتكەن جان جارى ءشامشىبانۋ ادەبيەتشى ەدى. ۇلتىمىزدىڭ فولكلورىن جەتىك بىلەتىن. جىر-قيسسالاردى ايتىپ, وتىرعان جەرىنىڭ كوركى مەن ۇيىتقىسى بولاتىن. قازاق ءتىلى تۋرالى تولعاعاندا تىڭداعان جۇرتتى تۇگەل تامساندىرۋشى ەدى. ءار ءسوزدىڭ ءتۇپ-توركىنىن, قاي تىلدەن ەنگەنىن عىلىمي نەگىزدە ايتىپ وتىراتىن. قازاق تاريحىن دا ءبىر كىسىدەي بىلەتىن ەدى.

باۋكەڭ ايتقان سوزىندە تۇرا­تىن ازامات ەدى. ەكى سويلەۋدى بىلمەيتىن. تاعى ءبىر تاماشا قىرى – شىنشىلدىعى. ارقاشان شىندىقتى ايتاتىن. ازامات, دوس رەتىندە ناعىز ۇلگى-ونەگە تۇتاتىن, بەتكەۇستار تۇلعا ەدى. باۋكەڭدە شەك­پەنىنە شەن تاققانداردىڭ كوبىنە ءتان تاكاپپارلىق مىنەز دە جوق ەدى.  قارا­پايىمدىلىعى مەن كوپشىلدىگىنەن تانباي ءوتتى. جۇبايى ەكەۋى وتە قوناقجاي ەدى. ۇيلەرىنەن قوناق ارىلمايتىن. قازاقستاننىڭ قاي تۇكپىرىندە بولسىن ارالاساتىن ادامدارى كوپ ەدى.

ادام جاقسى اداممەن كەزدەسسە, ءتالىم الادى. باۋكەڭ سونداي ازامات ەدى. قيىن كەزدەردى دە بىرگە باستان كەشتىك. ول مەملەكەت پەن قوعامنىڭ دامۋىنا بايلانىستى ماسەلەلەردىڭ بەل ورتاسىندا ءجۇردى. 

باۋكەڭ ءبىر قالپىنان تانباۋشى ەدى. بەرگەن ءتالىمى مەن تاربيەسىنىڭ ارقاسىندا بالالارى وزدەرى ويلاعانداي سانالى, ۇلگىلى بولىپ ءوستى. نەمەرەلەرىن ەرەكشە جاقسى كورەتىن ەدى. جارىنا دەگەن ماحابباتىنا, بالالارىنا دەگەن سۇيىسپەنشىلىگىنە ادال بولدى. بالالارى دا باۋكەڭدى الاقانىنا سالىپ ۇستادى. بۇل دا – كوپكە ونەگە. 

باۋىرجان ىسقاق ۇلى ءومىردىڭ بەينەتىن دە, زەينەتىن دە كوردى. ءالى دە كورۋگە ءتيىس قىزىعى كوپ ەدى. اتتەڭ, تاعدىرعا شارا جوق, اجالعا قارسى تۇرا المايسىڭ. اسىل ازاماتتان ايىرىلىپ قالدىق.

مارقۇمنىڭ الدى جارىق بولسىن دەيمىز. ءوزى دە ءومىر بويى ادالدىق پەن شىندىقتى شىراق ەتىپ وتكەن جان ەدى عوي.

 

ورالباي ابدىكارىموۆ,

مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى

سوڭعى جاڭالىقتار