ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعاسى قۋاندىق تۇرعانقۇلوۆ كەشە جاپونيانىڭ ەلىمىزدەگى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى كاموحارا ماسايوسيمەن كەزدەسۋ وتكىزدى. جاپوندىق تاراپ باستاماشى بولعان بۇل كەزدەسۋگە, سونداي-اق, جاپونيا ەلشىلىگىنىڭ ءۇشىنشى حاتشىسى ماكي تاكاسي جانە ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ مۇشەلەرى مارات سارسەمباەۆ پەن تاتيانا وحلوپكوۆا قاتىستى.
كەزدەسۋ بارىسىندا قۋاندىق تۇرعانقۇلوۆ ەلىمىزدىڭ سايلاۋ جۇيەسى تۋرالى جان-جاقتى اقپارات بەردى. «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى سايلاۋلار تۋرالى» زاڭ 1995 جىلى قابىلدانعانىن تىلگە تيەك ەتكەن وسك توراعاسى سول كەزدەن باستاپ سايلاۋلاردىڭ دەموكراتيالى ءارى حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي وتە باستاعاندىعىمەن ءبولىستى. وسى جىلدار ىشىندە ءاربىر سايلاۋ ناۋقانىنان كەيىن سايلاۋ زاڭناماسى 13 رەت پىسىقتالىپ, 700-دەن اسا وزگەرىستەر ەنگىزىلگەن. سونىڭ ناتيجەسىندە ەلىمىزدەگى وتكەن بارلىق سايلاۋلار قوعام تاراپىنان قولداۋعا يە بولىپ كەلەدى. سونداي-اق, توراعا وسك ازيالىق سايلاۋلار ورگانى جۇيەسىنىڭ باسشىلىق ورگانى قۇرامىنا ەنگەندىگىن, وڭتۇستىك-شىعىس جانە ورتالىق ازيا ەلدەرىندەگى وڭدى ناتيجەلەرگە دەن قويىپ وتىرعاندىعىن جەتكىزدى. «ءبىز جاپوندىق ارىپتەستەرىمىزبەن سايلاۋ جۇيەسىن دامىتۋ جانە جەتىلدىرۋ اياسىندا جيناقتالعان ءتاجىريبەمەن نەعۇرلىم ءتيىمدى الماسۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ىنتىماقتاستىقتىڭ دامۋىنا شىنايى قىزىعۋشىلىق تانىتامىز», دەدى وسك توراعاسى.
ەلشى كاموحارا ماسايوسي ءوز كەزەگىندە وتە قىسقا ۋاقىت ىشىندە قازاقستان دەموكراتيالىق جولعا اياق باسىپ, ايتارلىقتاي تابىستارعا قول جەتكىزگەندىگىن تىلگە تيەك ەتتى. ال جاپونيادا سايلاۋ جۇيەسىنە رەفورما جۇرگىزۋ ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستان كەيىن قولعا الىنىپتى. بۇل رەتتە ماسايوسي ءوز ەلىندە قالا مەن اۋىلدارعا قاتىستى سايلاۋ جاشىكتەرىنىڭ ءبولىنىسى ءالى دە جولعا قويىلماي كەلە جاتقانىن جاسىرمادى. ءتىپتى, بىلتىر وسى ەلدىڭ جوعارعى سوتى قالالار مەن اۋىلدار اراسىنداعى تەپە-تەڭدىك ماسەلەسى بويىنشا پىكىر ءبىلدىرىپ, ونىڭ كونستيتۋتسيالىق تالاپتارعا ساي ەمەستىگىنە دە نازار اۋدارتىپتى. قازىرگى تاڭدا جاپونيالىق دەپۋتاتتار وسى ماسەلەمەن اينالىسۋعا كىرىسكەلى وتىر, دەپ مالىمدەگەن ەلشى جالپى بۇل كەزدەسۋدىڭ باستى ماقساتى سايلاۋ ناۋقاندارىن ۇيىمداستىرۋ مەن وتكىزۋ, سايلاۋ جۇيەسىن, سايلاۋ زاڭناماسىن جانە ونى قولدانۋ پراكتيكاسىن جەتىلدىرۋ اياسىنداعى قازاقستاننىڭ تاجىريبەسىمەن تانىسۋ ەكەنىن جەتكىزدى. ەلشى بۇدان ءارى ىنتىماقتاستىقتىڭ دامي تۇسەتىنىنە سەنىم ءبىلدىرىپ, قازاقستاننىڭ ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ جۇمىسىنا تابىس تىلەدى. ق.تۇرعانقۇلوۆ ءسوز رەتى كەلگەندە بىلاي دەدى: «ىنتىماقتاستىقتىڭ ءوزارا ءتيىمدى, جەمىستى جانە سىندارلى سيپاتى بىزگە دەموكراتيالىق سايلاۋدى ۇيىمداستىرۋ مەن وتكىزۋ اياسىندا ءار ەلدە جيناقتالعان ءتاجىريبەمەن ءتيىمدى الماسۋ مۇمكىندىگىن بەرەدى».
سونداي-اق, توراعا ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى ءوزارا ارەكەتتەسۋدىڭ بارلىق دەڭگەيىندە تاجىريبە مەن اقپارات الماسۋ ءۇشىن اشىق جانە حالىقارالىق ۇيىمدار مەن ەكىجاقتى كەزدەسۋلەر شەڭبەرىندە دە بەلسەندى بايلانىستار ورناتۋعا دايىن ەكەندىگىن جەتكىزدى. جانە دە قازاقستان مەن جاپونيا ورتالىق سايلاۋ كوميسسيالارى اراسىندا ءوزارا تۇسىنىستىك جانە ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋمعا قول قويۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرۋدى دا ۇسىنا كەتتى.
اسقار تۇراپباي ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان».