زورلىق-زومبىلىق كورسەتۋ كوبەيگەن

بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ دەرەكتەرى بويىنشا جىل سايىن دۇنيە جۇزىندە 50 مىڭ­نان استام ايەل تۇرمىستىق زورلىق-زومبى­لىق­تان كوز جۇمادى. زورلىق-زومبىلىقتىڭ سال­دارىنىن ايەلدەر ءوز-ءوزىن قورعاۋ ماقسا­تىندا شەكتەن شىعىپ كەتكەنى ۇزاق مەر­زىم­گە باس بوستاندىعىنان ايىرىلىپ, اۋىر پسي­حيكالىق جانە فيزيكالىق جاراقاتتارمەن اۋرۋحانالارعا تۇسەدى. بالالارى زورلىق-زومبىلىق كورىنىستەرىنە كۋا بولىپ, قاتتى كۇيزەلىسكە ۇشىرايدى. ال سالدارىنان ەنۋرەز, كەكەشتىك, پسورياز جانە ت.ب. پسيحوسوماتيكا­لىق اۋرۋلارعا شالدىعادى.

وكىنىشكە قاراي, بۇگىندە قازاقستان وسى ستاتيستيكاعا بارىنشا اسەرىن تيگى­زىپ وتىرعان ەلدەردىڭ ءبىرى. كارانتين كەزىن­دە ەلىمىزدەگى تۇرمىستىق زورلىق-زوم­بى­لىقتىڭ دەڭگەيى 41 پايىزعا وسكەن. وسى­نىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا «داعدارىس ورتا­لىقتارى وداعىنا» مۇشە ۇيىمدار 25 مىڭ­نان استام ايەلگە قۇقىقتىق جانە پسيحو­لوگيالىق كومەك پەن الەۋمەتتىك قول­داۋ كورسەتسە, بالالار مەن جاستارعا ارنال­عان №150 سەنىم تەلەفونىنا 17 000 ادام جۇگىنگەن. ال 7000-عا جۋىق بالالى ايەل الەۋمەتتىك باسپانالاردى پانالاۋعا ءماجبۇر بولۋدا.

ەلىمىزدە بەلەڭ الىپ وتىرعان وسى كە­لەڭ­سىز جايتپەن كۇرەستى جەتىلدىرىپ, زور­لىق-زومبىلىقتىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا «داعدارىس ورتالىقتارىنىڭ وداعى» زتب «جان-سايا» ورتالىعى الماتى قالاسى الەۋ­مەتتىك ءال-اۋقات باسقارماسىمەن بىر­لەسە وتى­رىپ «زورلىق-زومبىلىقسىز قازاق­ستان» تا­قى­رىبىندا ءباسپاسوز ءماسلي­حاتىن وتكى­زىپ, بىرقاتار شارانى جۇ­زەگە اسىرۋدى قولعا الدى. ونىڭ بارىسىندا «تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق قۇر­باندارىنا كومەك كورسەتۋ» جوباسى ازىر­لەنىپ, بالالار قۇقىقتارىنىڭ بۇزىلۋىنا بايلانىستى ماسەلەلەردى بارىنشا اشىپ كورسەتۋدى ماقسات ەتتى. وسى ورايدا بالا­لار قۇقىقتارىن قورعاۋعا كومەكتەسۋ ماقسا­تىندا «ارقاشان تاڭداۋعا قۇقىعىڭ بار» كىتابى كوپشىلىككە تانىستىرىلىپ, «ايەل­دەرگە قاتىستى زورلىق-زومبىلىققا قارسى ميسسياسى» قايىرىمدىلىق قىزمەتى اياسىندا «ايەل جيھازدىڭ ءبىر بولشەگى ەمەس» جانە م.تۇرسىنباي ۇلىنىڭ «زورلىق-زومبىلىقسىز قازاقستان» فوتوكورمەسى ۇيىمداستىرىلدى.

«جان-سايا» داعدارىس ورتالىعى سوڭ­عى ءتورت جىل ىشىندە 1245 ادامدى قابىل­داعان. ولاردىڭ قاتارىندا ايەلدەر مەن بالا­لار باسىم. قاۋىپسىز باسپانامەن قام­تى­لۋىمەن قاتار تۇرمىستىق زورلىق-زوم­بىلىقتان زاراپ شەككەن جاندار تەگىن ارنايى الەۋمەتتىك قىزمەتتەردى پايدالانا الادى. ورتالىق قاراماعىندا جەكە كەڭەس بەرۋگە ارنالعان پسيحولوگ جانە زاڭگەر ماماندارىنىڭ ارنايى كابينەتتەرى جۇمىس ىستەيدى. سونداي-اق ورتالىق جۇمىسى «№150 بالالار مەن جاستارعا ارنالعان ۇلت­تىق سەنىم تەلەفونى» ارقىلى دا جۇزەگە اسى­رىلادى. داعدارىس ورتالىعىنىڭ تالداۋى كورسەتكەندەي, قولدانىستاعى زاڭنا­ما­عا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ ۋاقىت تالابى. مامانداردىڭ ايتۋىنشا, تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق اگرەسسورلارىن جاۋاپقا تارتۋ, جابىرلەۋشىنى اگرەسسيا دەڭگەيىن تومەندەتۋگە باعىتتالعان پسيحوكوررەكتسيالىق باعدارلامادان وتۋ­گە مىندەتتەۋ, تۇرمىستىق زورلىق-زوم­بىلىق قۇرباندارىنا كومەك كورسەتەتىن ۇيىم­داردىڭ قىزمەتىن رەگلامەنتتەۋ بۇ­گىندە سالاداعى تۇيتكىلدى ماسەلەلەردىڭ شە­شى­لۋىنە ىقپال ەتەتىن شارالار بولىپ تابىلادى. تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىقتىڭ الدىن الۋعا باعىتتالعان اكتسيا الداعى كۇندەردە دە جالعاسىن تابادى.

الماتى