الاش توپىراعىنداعى التىن تاريح

ءبىر تۋىندىدان-اق ءبىر حا­لىقتىڭ بۇكىل عۇمىربايانىن تانۋعا بولادى. ارينە, اركىم ءوز بيىگىندە. ءبىز دە العاش التىن­عا ورانعان ادامدى كورىپ تاڭ­داي قاققانبىز. الەم ونىڭ قازاقتىڭ قۇنارلى توپىراعىنا بىتكەنىنە قايران قالعان. ءبىزدى مادەنيەتتەن الىس ساناعاندار سان سوققان سول ساتتە. ءسويتىپ, تاريحتىڭ جاڭا پاراعى اشىلدى. بىراق وعان ءالى نە جازارىمىزدى بىلمەيمىز. بۇل دا ءبىر قاسىرەت.

كوڭىلدەگى ويدى كورىكتەي كوتەرگەن قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن ونەر قايراتكەرى اعىم­سالى دۇزەلحانوۆتىڭ «التىن ادام» كارتيناسى. ەگەر تىرىدەي كورگىڭىز كەلسە, ۇلتتىق مۋزەيدە ورنالاسقان. قىلقالام شەبەرى اتالعان شىعارمانى 1969-1970 جىلدارى ەسىك قورعانىنان تابىلعان ارحەولوگيالىق جا­دىگەردىڭ اسەرىمەن جازعان. اسەم اسەر بوياۋعا ۇلاستى. سودان سوڭ كەنەپ بەتىنە تاريح ءبىتتى.

اۆتوردىڭ قيالىنان تۋعان كوركەم بەينە جىگەرىڭدى شىڭ­دايدى. ءارتۇرلى بەينەدەگى التىن جاپسىرمالارمەن بەزەن­دىرىلگەن القىزىل كيىم مەن با­سىنا كونۋس ءپىشىندى دۋلىعا كي­گەن ساق جاۋىنگەرى ەلىمىزدىڭ مەم­لەكەتتىك سيمۆولىنا اينال­دى. ول ەندى بوگەنايى بولەك اڭ­گىمە. ءبىزدى تامسانتقان – سۋرەت­شىنىڭ سىرباز تۋىندىسى.

كارتينانىڭ ورتاسىنا اتتا وتىرعان جاۋىنگەر بەينەلەنگەن. التىن ادامنىڭ باسىنا كونۋس ءپىشىندى ۇزىن باس كي­ىم كيگىزىلگەن. جاۋىنگەردىڭ بە­لىنە قىزىل بىلعارىمەن قاپ­تالعان قىناپتى قىلىش باي­لانسا, قولىنا التىن جاپسىرمالى قىنعا سالىنعان قان­­جار ۇستاتقان. ەڭ قىزىعى ونىڭ كيىمى اڭ ستيلىندەگى جاپسىر­ما­لارمەن بەزەندىرىلگەن. ات اب­­زەلدەرىنىڭ پىشىندەرى دە ءار­تۇر­لى تەمىر جاپسىرمالارمەن ادىپ­تەلگەن.

سۋرەتتىڭ ەكىنشى پلانىنان التىن ادامنىڭ وتە كوپ اسكەرىن كورەمىز. ولاردىڭ اراسىندا كوپتى كورگەن اقساقالدار دا, كۇشى تاسىعان جاس جاۋىنگەرلەر دە بار. جاۋىنگەردىڭ جۇزىنەن باتىلدىق پەن قايسارلىق باي­قالادى. وعان قاراپ تۇرىپ الداعى ساتتە التىن ادام باستا­عان مىڭداعان جاۋىنگەردىڭ جورىققا شىعاتىنىنا سەنەسىز.

سۋرەتشى كارتينانىڭ قۇرى­لىسىنا الاڭنىڭ تومەنگى جا­عىن پايدالانعان. سونىڭ نا­تي­جەسىندە التىن ادامنىڭ تۇلعاسى الىپ كورىنىپ, كوم­­پوزيتسيانىڭ ورتاسىنا اينالادى. سونىسىمەن جاۋىنگەر بەينەسىنىڭ ماڭىزدىلىعى ارتىپ, وقىرمانعا ايبىندىلىق بە­رەدى. ءبىزدىڭ وي وسىنداي.