• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
24 ءساۋىر, 2010

ىزگىلىكتى ىستەر شەرۋى

721 رەت
كورسەتىلدى

پاۆلوداردىڭ الەۋمەتتىك-ۆولون­تەر­لىق ورتالىعى №43 ورتا مەكتەپ­تە “ىزگىلىك ساباعى” اكتسياسىن ۇيىم­داس­تىردى. بۇل شارا “ىزگىلىكتى پاۆ­لو­دار” قايىرىمدىلىق فەستيۆالى­نىڭ زاڭدى جالعاسى ىسپەتتى بولدى. اكتسياعا “دەسەنتا” قوعامدىق ۇيى­مى باستاماشىلىق تانىتسا, ول ءوت­كەن اقپان ايىندا “سىيلىققا ار­مان”, “مەنىڭ سۇيىكتى اۋلام”, “سا­تىپ الدىڭ — بەر” شارالارىن دا ءوت­كىز­گەن بولاتىن. سول جولى پاۆلو­دار­لىقتارعا قايىرىمدىلىق تا­نىتۋعا مۇمكىندىك بەرىلىپ, تالانتتى بالالارعا, مۇمكىندىكتەرى شەكتەۋلى بۇلدىرشىندەرگە, ءۇيسىز جاندارعا قايىرىمدىلىق كورسەتىلگەن ەدى. ياعني, وبلىس ورتالىعىنىڭ تۇرعىن­دا­رىنا مۇقتاج ادامدارعا جاق­سى­لىق جاساۋ ءۇشىن ۇندەۋ تاستالعان-تىن. ال “ىزگىلىك ساباعىنىڭ” بۇل جولعى شاراسى ءسال باسقا باعىتتا ءجۇردى. – تەلەديداردان ءبىز تەمىرتاۋ جاس­تارىنىڭ اۋلالارداعى سپورت الاڭدارىن قالپىنا كەلتىرىپ جات­قاندارى تۋرالى سيۋجەت كورىپ قال­دىق.  ءسويتىپ, تەمىرتاۋلىقتاردىڭ باستامالارىن ءىلىپ اكەتۋ ءجون دەپ شەشتىك. بالالاردىڭ, ەرەسەكتەردىڭ ءبىر جاعادان باس, ءبىر جەڭنەن قول شىعارىپ ۇندەسىپ, ىزگىلىكتى ىسكە دەن قويعاندارى قانداي عانيبەت, – دەي­دى الەۋمەتتىك-ۆولونتەرلىق ورتالىق جوبالارىنىڭ ۇيلەستىرۋشىسى سۆەت­لا­نا گلادىشەۆا. پاۆلوداردىڭ №43 ورتا مەك­تە­بىندە باستاۋ العان شارانى باسقا ءبىلىم وردالارى جالعاستىرىپ اكەت­پەك. ويتكەنى, وبلىس ورتالىعىن­داعى ءار مەكتەپتە ۆولونتەرلار مەن ەرىكتىلەر جاساقتارى بار. ولار تومەنگى سىنىپتارعا كەلىپ, وسىنداي “ىزگىلىك ساباقتارىن” وتكىزەدى. بۇل شا­رالاردىڭ ەرەكشەلىگى سوندا, سا­باق­تارعا پەداگوگتارمەن قاتار, اتا-انالار مەن جاستار قاتىسادى. ءبارى­مىز بىرلەسىپ مۇددەلەستىك تانىت­قاندا عانا ىزگىلىكتى ىستەر وتە قاجەت ەكەنىن كورسەتە الامىز. فاريدا بىقاي. پاۆلودار. سەنات دەپۋتاتى سايلاندى قوستاناي وبلىسىنان شىعىپ قالعاننىڭ ورنىنا پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋتاتىن سايلاۋ بو­لىپ ءوتتى. وتكەن جىلدىڭ  11 جەلتوق­سا­نىن­دا سەناتتىڭ قاۋلىسى قابىل­دانىپ, سوعان وراي كونستيتۋتسياعا سايكەس, باسقا جۇمىسقا اۋىسۋىنا بايلانىستى  سەنات دەپۋتاتى ەۆ­گە­ني يوسيفوۆيچ اماننىڭ وكىلەتتىگى توق­تاتىلعان بولاتىن. وبلىستىق سايلاۋ كوميسسياسى قوستاناي وب­لى­سىنان پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋتاتتىعىنا  ۇمىتكەرلەر اسقار ارون­ ۇلى مۇراتوۆ پەن  جەڭىس ميراس ۇلى نۇرعاليەۆتى  تىركەگەن ەدى. تاڭداۋشىلاردىڭ بىرلەسكەن وتىرىسىندا  كوپشىلىك داۋىسپەن جەڭىس ميراس ۇلى نۇرعاليەۆ سەنات دەپۋتاتتىعىنا ءوتتى. ول بۇعان دەيىن قوستاناي وبلىسى اكىمىنىڭ ورىن­باسارى بولىپ قىزمەت ىستەدى. ءنازيرا جارىمبەتوۆا. قوستاناي. بالا كۇتۋشى دە — ماماندىق ەلباسى تاپسىرماسىمەن وتكەن جىلدان باستاپ قولعا الىنعان “جول كارتاسى” باعدارلاماسى كوپ­تە­گەن مۇمكىندىكتەرگە جول اشىپ بەردى. سونىڭ ءبىرى – جۇمىسسىز وتىرعان ادامدارعا ماماندىق بەرىپ, ەڭبەككە ورنالاستىرۋ. قازىرگى كەزدە ورال قالاسىنداعى ج.دوسمۇحامەدوۆ اتىنداعى پەد­كول­لەدجدە “جول كارتاسىنا” سايكەس بالا كۇتۋشىلەر مەن تاربيەشىلەر دايار­لانۋدا. — ارينە, قاي ماماندىقتىڭ دا ءوز ورنى بار. دەگەنمەن تەحنيكالىق, پەداگوگيكالىق ماماندىقتارمەن قاتار ومىرگە قاجەتتى باسقا دا كاسىپ تۇرلەرىن ۇمىتۋعا بولمايدى. ماسە­لەن, كادىمگى بالا كۇتۋشىلىك كوپ ەلە­نە بەرمەۋى مۇمكىن. ءبىز قازىرگى تاڭدا بۇل ماماندىقتىڭ دا اسا قاجەت ەكەندىگىن تۇسىندىردىك. وسى باس­تامامىز ءبىلىم جانە عىلىم مي­نيسترلىگى تاراپىنان قولداۋ تاۋىپ, مەملەكەتتىك ستاندارتقا ەنگىزىلدى, — دەدى گازەت تىلشىسىنە كوللەدج دي­رەكتورى, پەداگوگيكا عىلىم­دارى­نىڭ دوكتورى, ورال قالالىق ءماس­لي­حاتىنىڭ دەپۋتاتى شالقىما قۇر­مانالينا. – بيىل بالا كۇتۋ­شى­لەر مەن تاربيەشىلەر جيىرما ادامنان ەكى توپتا وقىتىلۋدا. جۇ­مىس­پەن قامتۋ ورگاندارى ارقىلى جولدامامەن كەلگەندەر ءۇش ايلىق كۋرس كەزىندە اي سايىن 7500 تەڭ­گە­دەن شاكىرتاقى الادى. اسىرەسە, قا­زاق­ستان بويىنشا ءبىرىنشى رەت قولعا الىنعان بالا كۇتۋشىلىككە وقۋعا قالا مەن اۋدانداردان تىلەك ءبىل­دى­رۋ­شىلەر كوپ بولىپ وتىر. قازىردىڭ وزىندە 25 ادام ەكىنشى كەزەككە جازىلدى. كوللەدجدە ارنايى وقۋ باع­دارلاماسى جاسالىپ, كۋرس تىڭ­داۋ­شىلارى سول بويىنشا ءبىلىم الۋدا. بالا كۇتۋشىلەر مەن ءتار­بيە­شىلەر وقۋىن بىتىرگەننەن كەيىن كەلگەن جەرلەرىنە بارىپ, مەكتەپكە دەيىنگى بالالار مەكەمەلەرىنە ورنالاسادى. كوللەدجدە بيىل وسى ەكى ماماندىق بويىنشا 60 ادام وقىپ شىقپاق. بۇل ماقساتقا 5,838 ملن. تەڭگە ءبولىنىپ وتىر. جالپى, اتالمىش پەدكوللەدجدە “جول كارتاسى” بويىنشا دا ما­مان­دار دايارلاۋ جولعا قويىلىپ, تاجىريبە جيناقتالعان. ايتالىق, وتكەن جىلى ەەم وپەراتورلارى مەن حاتشى-رەفەرەنتتەر وقىپ شىقتى. قازىرگىدەي كەزەڭدە ادامدار وزدەرىنە قاجەتتى ماماندىق الىپ, جۇمىس تاۋىپ جاتسا, مۇنىڭ كىم-كىم ءۇشىن دە پايدالى ەكەندىگى انىق. “جول كارتاسىندا” العا قويىلعان ماقساتتىڭ ءبىرى دە وسى. تەمىر قۇسايىن. باتىس قازاقستان وبلىسى. جول مەن جولاۋشى ماسەلەسى باستى نازاردا كۇن تارتىبىنەن جول مەن جولاۋشى ماسەلەسى استە تۇسكەن ەمەس. قازىرگى كەزدە ىشكى تاسى­مال­داۋداعى اۆتوكولىك قۇرال­دا­رىنىڭ جيىلىگى شەكارالىق تاسى­مالداۋعا قاراعاندا 9 ەسەگە ارت­قانىن كورسەتەدى. وڭىردە تۇراق­تى جۇمىس ىستەيتىن ءبىر عانا كو­لىك­تىك باقىلاۋ مەكەمەسى بار ەكە­نىن ەسكەرسەك, ول ۇزىندىعى 6953 شاقىرىمدىق جەرگىلىكتى پايدالانىمداعى جانە ۇزىن­دى­عى 2664 شاقىرىمدىق رەسپۋب­لي­كالىق ماڭىزى بار اۆتوجول­مەن جۇرەتىن اۆتوكولىك قۇرال­دا­رىن باقىلايدى. وسى جولداردى پايدالانعان جۇرگىزۋ­شىلەر تا­سى­مال­داۋ بارىسىنداعى كولىك سا­لا­سى زاڭدارىن بۇزىپ, قاۋىپ­سىز­دىك شارالارىن كوبىنە ۇمىت قال­دىراتىنى ايتپاسا دا ءتۇسى­نىك­تى. وسىنىڭ اسەرىنەن سال­ماق­تىق, تاعى باسقا ولشەم بىرلىك­تەرىنىڭ رۇقسات ەتىلگەن كولەمى ساقتالماعاندىقتان, جول ىستەن شىعىپ, ءجيى قوسىمشا جوندەۋدى تالاپ ەتەدى. قازىرگى كەزدە وڭىردەگى ال­ماتى-سارىوزەك-تالدىقورعان-ءۇشارال-دوستىق, الماتى-شون­جى-اقساي-قالجات-ۇزىناعاش-وتار باعىتتارىندا ءۇش اۋى­سىمدا كولىك باقىلاۋىن جۇزەگە اسىراتىن كوشپەلى بەكەت جۇمىس ىستەۋدە. دەي تۇرساق تا, كوكتەمگى جانە جازعى كەزەڭدەردە جۇك كولىكتەرىنىڭ سالماقتىق ولشەم بىرلىكتەرىن ساقتاماۋىنان جول توسەمدەرىنىڭ مەزگىلسىز بۇزى­لۋى­نا اكەلىپ سوعۋدا. وسىنىڭ سال­دا­رىنان جولاۋشى مەن جۇك تا­سى­مالداۋ قاۋىپسىزدىگىن قامتا­ما­سىز ەتۋ ماقساتىندا سوڭعى بەس جىلدا رەسپۋبليكالىق اۆتوجول­دار­دى جوندەۋگە بيۋدجەتتەن 560 ملرد. تەڭگە ءبولىنىپ, جولدار رەتكە كەلتىرىلگەنىن كورەمىز. كۇمىسجان بايجان. الماتى وبلىسى.
سوڭعى جاڭالىقتار