قازاق حالقى ءۇشىن ناۋرىز مەيرامى ءبىر جاعىنان جىل باسى, جاڭارۋ مەزگىلى سانالسا, ەكىنشى جاعىنان كوكتەمنىڭ العاشقى ايىن ناعىز فۋتبول مەرەكەسىنىڭ ايى دەسەك بولاتىن شىعار. ويتكەنى جىل سايىن ناۋرىزدا فۋتبولدان ءداستۇرلى قازاقستان بىرىنشىلىگى مەن ۇلتتىق قۇرامامىز باق سىنايتىن ءتۇرلى دەڭگەيدەگى الەم, ەۋروپا چەمپيوناتتارىنىڭ ىرىكتەۋ ماتچتارى, ۇلتتار ليگاسى ويىندارىنىڭ تۇساۋى كەسىلەدى.
بيىلعى فۋتبول مەرەكەسى دە داستۇردەن جاڭىلماي ۋاقىتىندا جەتىپ كەلدى. اي باسىندا قازاقستان سۋپەركۋبوگى ويىندارىمەن ماۋسىم شىمىلدىعى تۇرىلسە, مىنە, كۇنى كەشە ەلورداداعى «استانا ارەنا» ستاديونىندا 2022 جىلى قاتاردا وتەتىن الەم چەمپيوناتىنىڭ ىرىكتەۋ كەزەڭى اياسىندا قازاقستان مەن ازۋلى فرانتسيا قۇراماسىنىڭ اراسىنداعى كەزدەسۋمەن جالعاستى.
وتكەن جىلدىڭ جەلتوقسانىندا تسيۋريحتە (شۆەيتساريا) وتكەن جەرەبە تارتۋ راسىمىندە قازاقستان فرانتسيامەن ءبىر توپقا تۇسكەن ساتتەن باستاپ قازاقستاندىق فۋتبول جانكۇيەرلەرىنەن مازا كەتىپ, ەڭ كەيىنگى الەم چەمپيوندارىنىڭ ەلگە كەلۋىن اسىعا كۇتىپ, مباپپە, گريزمانن, پوگبا سەكىلدى جۇلدىزداردىڭ ويىنىن جاقىننان كورۋگە مۇمكىندىك تۋعانىنا ءماز بولىسقان ەدى. الايدا ماتچقا بىرەر كۇن قالعاندا كورەرمەندەردىڭ قۋانىشى سۋ سەپكەندەي باسىلدى. سەبەبى ەلدەگى ەپيدەميالىق جاعداي جانكۇيەرلەردىڭ ستاديونعا كىرۋىنە مۇمكىندىك بەرگەن جوق. ماتچتى ستاديوننان تاماشالاۋعا تەك ەكى ەلدىڭ فەدەراتسيا وكىلدەرى مەن جۋرناليستەرىنە عانا رۇقسات بەرىلدى. شىنى كەرەك, 30 مىڭ ادامعا شاقتالعان «استانا ارەنادا» فۋتبول ەمەس, ەكى قۇرامانىڭ جاتتىعۋ ماتچىن كورگەندەي بولدىق. راسىمەن, «جانكۇيەرسىز فۋتبول – تۇل» ەكەن.
سونىمەن, كەزدەسۋگە توقتالار بولساق, 2018 جىلعى الەم چەمپيوندارىنىڭ ءبىزدىڭ قاقپاعا ءبىر-اق گول سالۋعا شامالارى جەتتى, ال ءبىر گولدى قورعاۋشىمىز سەرگەي مالىي بايقاۋسىزدا ءوز قاقپامىزعا سوعىپ, قارسىلاستارىمىزعا ازداپ «كومەكتەسىپ» جىبەردى. ارينە, اۋەلدەن فرانتسۋزدار اشكوزدىكپەن گول سوعا بەرەتىن قۇرامالاردىڭ قاتارىندا ەمەس ەكەنىن جانكۇيەرلەر جاقسى بىلەدى. ونىڭ ۇستىنە العاشقى تۋردا ۋكراينامەن تەڭ تۇسكەننەن كەيىن ديدە دەشام شاكىرتتەرى ءۇشىن قازاقستان قاقپاسىنا قانشا گول سوعۋ ەمەس, جەڭىس پەن ءۇش ۇپاي ولجالاۋ وتە ماڭىزدى ەدى.
جالپى, كەشەگى ويىندا فرانتسۋزدار جاساندى الاڭدا ويناعاننان كەيىن بە ەكەن, اسا ساقتىقپەن, ۇقىپتىلىقپەن قيمىلدادى. كەزدەسۋدىڭ العاشقى 20 مينۋتىنا دەيىن قازاقستان قۇراماسىنىڭ فۋتبولشىلارى ەمىن-ەركىن قيمىل كورسەتتى. قاتتى قاۋىپتى بولماسا دا, العاشقى شابۋىلدى ءبىزدىڭ جىگىتتەر جاسادى. كەيىننەن فرانتسۋزدار جاساندى الاڭعا بوي ۇيرەتىپ, موكين قورعاعان قاقپاعا دۇركىن-دۇركىن قاۋىپ توندىرە باستادى. 19-مينۋتتا قوناقتار ساپىنان ۋسمان دەمبەلە قازاقستان قۇراماسىنىڭ قاقپاسىنان ساڭىلاۋ تاۋىپ, ەسەپ اشتى. ال 44-مينۋتتا قورعاۋشى سەرگەي مالىي قاقپامىزدى 100 پايىزدىق گولدان ساقتاپ قالعانىمەن, انتۋان گريزماننىڭ بۇرىشتامادان اسىرعان دوبىن ءوز قاقپامىزعا سوعىپ الدى.
ەكىنشى تايمدا دا فرانتسۋزدار شابۋىلعا كوبىرەك كوڭىل ءبولىپ, تابلوداعى كورسەتكىشتى ەسەلەي تۇسۋگە نيەتتەنگەنىمەن, 40 جاستاعى قاقپاشى الەكساندر موكيننىڭ قىراعىلىعىنىڭ ارقاسىندا قوناقتار دىتتەگەن ماقساتتارىنا جەتە العان جوق. ەكىنشى 45 مينۋتتىڭ 30 مينۋتىن ءبىزدىڭ قاقپا ماڭايىندا وتكىزگەن دەشام شاكىرتتەرىندە گول سوعاتىن كوپتەگەن مۇمكىندىك بولعانىمەن, سونىڭ بىردە-بىرەۋىن ۇتىمدى پايدالانا المادى. ءتىپتى ەكىنشى تايمدا الاڭعا شىققان ايگىلى شابۋىلشى كيليان مباپپەنىڭ ءوزى 75-مينۋتتا 11 مەترلىك ايىپ دوبىنان ءمۇلت كەتىپ, موكيننەن ايلاسىن اسىرا العان جوق. ال ول وسىعان دەيىن 11 مەترلىك ايىپ دوبىن قاتارىنان 9 مارتە قارسىلاستارىنىڭ قاقپاسىندا تۋلاتقان ەدى. جارتى ساعات بويى قورعانۋمەن اۋرە بولعان قازاقستان قۇراماسىنىڭ فۋتبولشىلارى وسى ءبىر پەنالتيدەن كەيىن عانا ەس جيىپ, ءوز الاڭىندا ويناپ جاتقانى ەستەرىنە تۇسسە كەرەك, ايتەۋىر سوڭعى 15 مينۋتتا شابۋىلعا شىعىپ, قوناقتاردى تىقسىرا باستادى. بىراق شابۋىلدىڭ ءبارى ءساتسىز اياقتالدى. قورىتىندى ەسەپ – 0:2.
جالپى, فرانتسيا قۇراماسىن جەڭە المايتىنىمىز ءاۋ باستان بەلگىلى ەدى. دەڭگەي جاعىنان دا, فۋتبولشىلاردىڭ شەبەرلىگى جاعىنان دا الەم چەمپيوندارىنىڭ ءبىزدىڭ ويىنشىلاردى ون وراپ الاتىن جاعدايى بار ەكەنى ءبىز ايتپاساق تا تۇسىنىكتى-ءتىن. ءبىزدىڭ جىگىتتەر فرانتسۋزداردان قانداي ەسەپپەن جەڭىلسە دە, جانكۇيەرلەر ولاردى جازعىرا قويماس ەدى. ابىروي بولعاندا قاقپامىزعا نەبارى ەكى عانا گول وتكىزىپ الدى. ونىڭ ۇستىنە باس باپكەر تالعات بايسۋفينوۆ ماتچ الدىندا نەگىزگى قۇرامنىڭ بىرنەشە ويىنشىسى الاڭعا شىعا المايتىنىن ايتىپ, كوڭىلىمىزدى كۇپتى ەتىپ قويدى. ماسەلەن, ماسكەۋدىڭ تسسكا ساپىندا جاسىنداي جارقىلداپ جۇرگەن جارتىلاي قورعاۋشى باقتيەر زاينۋتدينوۆ, رەسەيدىڭ «روتور» كلۋبىندا وينايتىن تاجىريبەلى قورعاۋشىلار دميتري شومكو مەن يۋري لوگۆينەنكو جانە تاعى باسقا دا ويىنشىلار ۇلتتىق قۇراماعا كومەكتەسە المادى. قۇرامانىڭ بۇعان دەيىنگى كاپيتانى باۋىرجان يسلامحاننىڭ ەندى ەكى جىلعا دەيىن ويىندارعا قاتىسا المايتىنى ەكى باستان بەلگىلى بولاتىن. سونىمەن قاتار ەلىمىزدە فۋتبول ماۋسىمىنىڭ ەندى عانا باستالعانى, فۋتبولشىلارىمىزدا ويىن تاجىريبەسى جوق ەكەنى تاعى بار...
ماتچتان كەيىنگى ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا تالعات بايسۋفينوۆ شاكىرتتەرى جەڭىلىپ قالسا دا, ويىن كوڭىلىنەن شىققانىن ءبىلدىردى. «جالپى, ءبىز قانداي قۇراماعا قارسى ويناعالى جاتقانىمىزدى بىلدىك. ءيا, وكىنىشكە قاراي, الەم چەمپيوندارىمەن وتكەن كەزدەسۋدە جەڭىلىپ قالدىق. بىراق جانكۇيەرلەر جىگىتتەردى قاتتى سوكپەيدى دەپ ويلايمىن. ويتكەنى, ءبارى جانىن سالىپ وينادى. قازىر بىزگە ەڭ كەرەگى – تۇراقتىلىقتى ساقتاپ, جاقسى ناتيجە كورسەتۋ. ىشكى چەمپيوناتتىڭ الداعى ويىندارىنا قاراپ, تاعى دا جاڭا ويىنشىلاردى قاتارعا قوسامىز. ويىندى تالقىلاپ, كەم-كەتىك جەرلەرىمىزدى تۇزەتۋگە تىرىسامىز. جىگىتتەردىڭ بۇگىنگى ويىنىنا كوڭىلىم تولدى», دەدى ول.
سونداي-اق الەم چەمپيوناتىنىڭ ىرىكتەۋ كەزەڭى اياسىنداعى قازاقستانمەن وتكەن ويىن تۋرالى ديدە دەشام دا ءوز ويىن ورتاعا سالدى. ء«بىزدىڭ ەكى-ءۇش گول ارتىق سوعۋعا مۇمكىندىگىمىز بولدى. بىراق قازاقستان ۇلتتىق قۇراماسىنىڭ قاقپاشىسى شابۋىلدارىمىزعا توسقاۋىل بولا ءبىلدى. قازاقستان قۇراماسىنىڭ فۋتبولشىلارىنان ەشكىمدى ءبولىپ-جارىپ اتاعىم كەلمەيدى. دەگەنمەن دە, قاقپاشىلارىڭىز ەرەكشە كوزگە ءتۇستى. ول مباپپەنىڭ پەنالتيىن قايتاردى», دەدى فرانتسيا قۇراماسىنىڭ باس باپكەرى.
قازاقستان ۇلتتىق قۇراماسى كەيىنگى كەزدەسۋىن 31 ناۋرىزدا سىرت الاڭدا ۋكراينا فۋتبولشىلارىمەن وتكىزەدى.