التىن قۇيمالارىن تۋعان كۇنگە نە تويعا سىيلاۋ, نەمەرەلەرگە ميراسقا قالدىرۋ داستۇرگە اينالا باستادى, دەپ جازادى Egemen.kz
نەگىزى التىن ۋنتسيا بويىنشا ولشەنگەنمەن, قازاقستاندىقتار ونى گراممەن ولشەپ ۇيرەنگەن. مۇنداي سىيلىقتىڭ ارتىقشىلىعى – ساتىپ العاننان كەيىن دە قۇندىلىعىن جوعالتپايدى. باسقا سىيلىقتاردان ايىرماشىلىعى, قولما-قول اقشا الۋ ءۇشىن ونى قايتالاما نارىقتا ساتۋدىڭ قاجەتى جوق, بانككە كەلىپ, نارىقتىق باعاسىمەن قايتا ساتۋعا مۇمكىندىك بار. ال كاسىپكەرلەر ءۇشىن ينۆەستيتسيالىق سەنىمدى شەشىم, كاپيتالدىڭ ساقتالۋىن كەپىلدەندىرەتىن تابىس قۇرالى.
ۇلتتىق بانك ءتورت جىلدان بەرى الەمدىك نارىقتاعى التىننىڭ قۇنىن ەسەپكە الا وتىرىپ, كۇندەلىكتى قۇيمالاردىڭ باعاسىن جاريالاپ كەلەدى. 2021 جىلعى قاڭتار ايىندا عانا ەل تۇرعىندارى ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەردەن جانە جەكەلەگەن ايىرباستاۋ پۋنكتتەرىنەن جالپى سالماعى 111,5 كەلى تۇراتىن 2 مىڭ 414 قۇيما ساتىپ العانىن ۇلتتىق بانك وسىعان دەيىن حابارلاعان.
2020 جىلى سالماعى 890 كەلى تارتاتىن 21 مىڭ 99 دانا قۇيما ساتىلىپتى.
بۇل 2019 جىلمەن سالىستىرعاندا ءوسىم 34%-عا كوپ.
ەستەرىڭىزدە بولسا, ۇلتتىق بانك 2017 جىلدان باستاپ تازارتىلعان التىن قۇيمالاردى ساتۋ جانە ساتىپ الۋ باعدارلاماسىن ىسكە قوستى. بەس جىلدىڭ ىشىندە سالماعى 1,68 توننا بولاتىن 44 مىڭ 993 دانا التىن قۇيما ساتىلدى.
بۇل رەتتە وتكىزىلگەن التىننىڭ باسىم كوپشىلىگى نارىققا كەرى قايتپايدى ەكەن: قازاقستاندىقتار 4 جىل ىشىندە نەبارى 3,5 كەلى بولاتىن 133 قۇيمانى بانكتەر مەن ايىرباستاۋ بەكەتتەرىنە قايتا ساتقان. 2021 جىلدىڭ باسىنان بەرى تەك ەكى ادام عانا 50 گرامدىق 2 قۇيمانى كەرى وتكىزدى. دەمەك, كۇنى بۇگىنگە دەيىن ساتىپ الىنعان التىن قۇيمالارىنىڭ قالعان بولىگى – حالىقتىڭ قالتاسىندا جاتىر. ءدال قازىر ەكلنوميكاعا التىننىڭ جەكەنىڭ ساندىعىندا ەمەس, اينالىمدا جۇرگەنى جاقسى.
ۇلتتىق بانكتىڭ تۇسپالداۋىنشا, «قازاقستاندىقتار قۇيمالاردى ۇزاق مەرزىمدى ينۆەستيتسيالاۋ ءۇشىن الىپ, ونى ۇيىندە ساقتاۋعا مۇددەلى», دەمەك حادىقتىڭ ءبىر بولىگىندە التىن جيعان –تەرگەنىن قۇنىن جوعالتپاي ساقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ينۆەستيتسيالىق قۇرال دەگەن تۇسىنىك قالىپتاسىپ قالعان. بۇل نارىق زاڭىنا كەرەعار زاڭ بولعاندىقتان, ۇلتتىق بانكتى دە الاڭداتا باستاپتى. 2017 جىلعا دەيىن اينالىمعا شىققان التىن قۇيمالارىنا شەكتى باعا قويعان سەبەبى دە وسى.
ەربولات دوساەۆتىڭ ۇجىمى ءوزىنىڭ 2019 جىلعى 4 ساۋىردەگى «قر قولما-قول شەتەل ۆاليۋتاسىمەن ايىرباستاۋ وپەراتسيالارىن ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارىن بەكىتۋ تۋرالى» №49 قاۋلىسىنا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزەتىن جاڭا قاۋلى جوباسىن ازىرلەپ, ايىرباستاۋ پۋنكتتەرىنە جەكە كۋالىگىن ۇسىنباعان ادامعا التىن ساتۋعا تىيىم سالىندى. بيىلدان باستاپ باس بانك تاراپىنان التىن ساتۋدى باقىلاۋ كۇشەيتىلمەك. ايىرباستاۋ پۋنكتتەرى بۇدان بىلاي ءاربىر وتكىزگەن التىن قۇيماسى تۋرالى ەگجەي-تەگجەيلى مالىمەتتەردى ءتيىستى نىسان-فورماعا تولتىرىپ, ۇلتتىق بانك شىعارعان «اففينيرلەنگەن قۇيما التىنمەن وپەراتسيالاردى ەسەپكە الۋ ەلەكتروندىق جۋرنالىندا» ەسەپكە قويۋعا ءتيىس.
ۇلتتىق بانك وكىلى جومارت قاجىمۇراتوۆتىڭ مالىمەتىنشە, ۇلتتىق بانك «ارنايى وراۋى بۇزىلعان, سونداي-اق ەسكى ۇلگىدەگى اففينيرلەنگەن قۇيما التىندى كەرى ساتىپ الۋدى» باستايدى. ەگەر الدەبىر تۇلعا, بيزنەسمەن 2017 جىلعا دەيىن ساتىلعان التىن قۇيماسىن الىپ كەلسە, ايىرباس بەكەتى ونى باسقا كليەنتكە ساتا المايدى. التىن قۇيماسىمەن بىرگە ونى ساتقان ادامنىڭ دەرەگى دە ۇب-عا جىبەرىلىپ, ونىڭ نومينالدى قۇنىنىڭ 10%-ىنان اسپايتىن كوميسسيالىق سىياقىنى دەربەس بەلگىلەنەدى.
2017 جىلدان كەيىن شىعارىلعان جاڭا التىن قۇيمالاردى Halyk Bank, ەۋرازيالىق بانك, Jýsan Bank جانە تسەنتركرەديت بانكىندە, سونداي-اق بانكتىك ەمەس ايىرباستاۋ پۋنكتتەرىندە ساتىپ الۋعا جانە ساتۋعا بولادى.