جاز ايلارىندا قاۋىپتى ىندەتتىڭ دەرەگى كوپ تىركەلگەن ءوڭىردىڭ ءبىرى – اتىراۋ. بۇل ماسەلە ءوڭىر تۇرعىندارىن دا, جەرگىلىكتى بيلىكتى دە الاڭداتقان ەدى. ءتىپتى پرەزيدەنتتىڭ ءوزى اتىراۋداعى ەپيدەميالىق احۋالدى جاقسارتۋدى باقىلاۋىنا الىپ, ۇكىمەتكە ارنايى تاپسىرما بەردى. سودان بەرى نە ىستەلدى؟ قاۋىپتى ىندەتتىڭ قايتالانۋى ىقتيمال ەكىنشى تولقىنىنا دايىندىق قالاي ءجۇرىپ جاتىر؟
مىنە, وسى ساۋالدارعا قاتىستى جايتتار پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆتىڭ توراعالىعىمەن مۇنايلى وڭىردە وتكەن جەدەل كەڭەستە تاعى ءبىر مارتە تالقىلاندى. ويتكەنى ءدال قازىرگى ماقسات – جاھان جۇرتىنا قاۋىپ توندىرگەن كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ ەكىنشى تولقىنىنىڭ الدىن الۋ. سوندىقتان پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ءوڭىر اكىمدىگىنە بىرنەشە ماسەلەنى قامتىعان تاپسىرما جۇكتەدى.
ونىڭ ءبىرىنشىسى – ەپيدەميالىق احۋال. بۇل ماسەلە ءوڭىر باسشىلارىنىڭ ۇدايى باقىلاۋىنا الىنىپ وتىر. دەگەنمەن وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسى ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ مالىمەتىنە قاراعاندا, ءالى قاۋىپتى ىندەتتىڭ تىركەلۋى توقتاعان جوق. ماسەلەن, 28 قازانداعى دەرەككە جۇگىنسەك, اتىراۋ وبلىسىندا كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنا شالدىققان 11 266 ناۋقاس تىركەلىپ وتىر. وسىلايشا بۇل ءوڭىر قاۋىپتى ىندەتتىڭ انىقتالۋى بويىنشا نۇر-سۇلتان مەن الماتى قالاسىنان كەيىنگى ءۇشىنشى ورىندا تۇر. ناۋقاستار اسىرەسە اتىراۋ قالاسىنان كۇن سايىن انىقتالۋدا. سونداي-اق اۋدانداردا دا ينفەكتسيانى جۇقتىرۋشىلار بار. ءتىپتى تەڭىز كەن ورنىنداعى مەردىگەر كومپانيالاردىڭ جۇمىسشىلارى اراسىنان دا كوروناۆيرۋستى جۇقتىرۋ دەرەگى ءجيى بايقالا باستادى.
– اتىراۋ وبلىسىنداعى ينفەكتسيالىق ستاتسيونارلاردا كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىمەن 49 ادام ەمدەلىپ جاتىر. ونىڭ ىشىندە 29 ناۋقاس №2 وبلىستىق جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىنىڭ ينفەكتسيالىق ستاتسيونارىندا ەم قابىلداۋدا. ال تەڭىز كەنىشىندەگى ينفەكتسيالىق ستاتسيوناردا 20 پاتسيەنت ەم الىپ جاتىر. سونداي-اق 87 ناۋقاس ءۇي جاعدايىندا ەمدەلۋدە, – دەپ اقپارات تاراتتى باسقارمانىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
ال اتىراۋ قالالىق پروكۋراتۋراسىنىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, 324 ادام ايىپپۇل جازاسىنا تارتىلىپ وتىر. ويتكەنى ولار كارانتيندىك شەكتەۋ شارالارىنىڭ تالابىن بۇزعان. تەك ءبىر اپتادا ءتۇرلى ءىس-شارالاردى وتكىزۋگە بايلانىستى 32 قۇقىقبۇزۋشىلىق انىقتالىپتى. ونىڭ ىشىندە مەيرامحانالار سەگىز سالتاناتتى شارا وتكىزىپتى. تۇنگى مەزگىلدە 16 ءدامحانا-بار, كينوزال, كومپيۋتەر كلۋبتارى جۇمىس ىستەگەن.
مۇنداي دەرەكتەردى شەكتەۋ شارالارى مەن سانيتارلىق تالاپتاردىڭ ساقتالۋىن باقىلايتىن 114 مونيتورينگتىك توپ تا انىقتاپ وتىر. وبلىس اكىمى ماحامبەت دوسمۇحامبەتوۆتىڭ مالىمەتىنشە, 5 شىلدە – 17 قازان ارالىعىندا ارنايى قۇرىلعان 114 موبيلدىك توپ 3 315 تەكسەرىس جۇرگىزىپ, 477 كارانتين تالاپتارىن بۇزۋ دەرەگىن انىقتاعان. توپ مۇشەلەرى ءۇش كۇندە 2 273 نىساندى تەكسەرىپ شىقتى. ماسەلەن, 22 قازاندا اتىراۋ قالاسىندا جاسىرىن توي جاساعان ەكى دەرەك اشكەرە بولدى. يندەر اۋدانىندا وسىنداي ەكى دەرەك تىركەلىپتى.
مونيتورينگتىك توپ تاراتقان اقپاراتقا سۇيەنسەك, توي, ساداقا وتكىزۋ اسىرەسە اتىراۋ قالاسىندا, جىلىوي مەن قىزىلقوعا اۋدانىندا ءجيى بايقالادى. رەيد كەزىندە 75 ءدامحانا, مەيرامحانا سەكىلدى قوعامدىق تاماقتانۋ ورىندارىنىڭ شەكتەۋ شارالارىن ەلەمەي, جۇمىس ىستەگەنى بەلگىلى بولدى. ونىڭ 67-ءسى اتىراۋ قالاسىندا, بەسەۋى جىلىوي اۋدانىندا تىركەلىپ وتىر. سونداي-اق 102 ازىق-ت ۇلىك دۇكەنى بەكىتىلگەن ۋاقىتتان كەيىن دە تۇتىنۋشىلارعا ساۋدا جاساۋدى توقتاتپاپتى. ءوڭىر تۇرعىندارى كارانتيندىك شەكتەۋ شارالارى كۇشەيتىلگەن 11 شىلدەدەن بەرى 70 وتباسىلىق شارانى جاسىرىن وتكىزىپتى.
ەكىنشىدەن, تۇرعىندار مەن مەديتسينالىق مەكەمەلەردى ءدارى-دارمەكپەن قامتۋ ماسەلەسى دە كۇن تارتىبىندە تۇر. ويتكەنى باسى اۋىرىپ, بالتىرى سىزداعانداردىڭ ءبارى الدىمەن دارىگەردىڭ كەڭەسىمەن ءدارى-دارمەك ىزدەيتىنى داۋسىز. اسىرەسە كوروناۆيرۋس سەكىلدى ەڭ قاۋىپتى ينفەكتسيانىڭ قايتالانۋى مۇمكىن ەكىنشى تولقىنىنا دايىندىق ماسەلەسى بوساڭسۋدى دا, ەنجارلىقتى دا كوتەرمەيدى.
– وبلىستا قاجەتتى ءدارى-دارمەكتەردىڭ, ونىڭ ىشىندە كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنا قارسى پرەپاراتتاردىڭ ەكى-ءۇش ايلىق قورى بار. ءدارىحانالار جەلىسىندەگى دارىلىك زاتتاردىڭ تومەندەمەيتىن قورىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن «اتىراۋ» الەۋمەتتىك-كاسىپكەرلىك كورپوراتسياسى» اق ارقىلى تۇراقتاندىرۋ قورىنا 684,5 ملن تەڭگەگە اسا قاجەتتى 40 ءتۇرلى ءدارى-دارمەكتەر ساتىپ الىندى. ال 620,1 ملن تەڭگەنىڭ دارىلىك زاتتارى تۇراقتاندىرۋ قورىنىڭ قويماسىندا ساقتاۋلى تۇر. سونداي-اق 64,4 ملن تەڭگەنىڭ دارىلىك زاتتارى وبلىستىڭ 164 ءدارىحاناسىنا تاراتىلدى. سونداي-اق وڭىرگە دەمەۋشىلىك كومەكپەن 251,2 ملن تەڭگەنىڭ دارىلىك زاتتاردىڭ 9 اتاۋى بويىنشا ءدارى-دارمەكتەر جەتكىزىلدى, – دەيدى وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى اسحان بايدۋاليەۆ.
ۇشىنشىدەن, وكپەنى جاساندى جەلدەتۋ اپپاراتتارىمەن, وتتەگى كونتسەنتراتورلارىمەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسىن ەرەكشە باقىلاۋدا ۇستاۋدى تاپسىردى. سەبەبى قاۋىپتى ىندەت ورشىگەن جاز ايلارىندا وسىنداي اپپاراتتاردىڭ اۋاداي قاجەتتىگى سەزىلدى. دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى ا.بايدۋاليەۆتىڭ ايتۋىنشا, مەديتسينالىق ۇيىمدارعا 224 جاساندى تىنىس الۋ, 27 رەنتگەن, 10 كومپيۋتەرلىك توموگرافيا اپپاراتى الىنىپتى. بۇعان قوسا 977 وتتەگى كونتسەنتراتورىمەن, 1000 پۋلسوكيسمەترمەن قامتاماسىز ەتىلدى.
– قازىر وبلىستا كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنان ەمدەۋ ءۇشىن 520 ينفەكتسيالىق كەرەۋەت دايىن تۇر. كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ ەكىنشى تولقىنىنا دايىندىق اياسىندا تاعى دا 2 080 ينفەكتسيالىق, ونىڭ ىشىندە 120 رەانيماتسيالىق كەرەۋەتتى جاساقتاۋ مۇمكىندىگى بار. مۇنداي كەرەۋەتتەر ينفەكتسيالىق ستاتسيونارلار جاڭا مودۋلدىك اۋرۋحانالاردا, وبلىستىق اۋرۋحانالاردا, سونداي-اق بارلىق اۋداندىق اۋرۋحانا مەن تەڭىز كەن ورنىندا دا دايىندالادى, – دەيدى ا.بايدۋاليەۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, وڭىردە ۇزدىكسىز جۇمىس ىستەيتىن 8 پتر-تەست زەرتحانا بار. بۇل زەرتحانالار ءبىر كۇندە 3 636 تەست سىناماسىن زەرتتەي الادى. ال 224 جاساندى تىنىس الۋ اپپاراتىمەن قامتىلعان مەديتسينالىق مەكەمەلەرگە قوسىمشا تاعى 14 اپپاراتتى جەتكىزۋ كوزدەلىپتى. قازىر وبلىستىق پەريناتالدىق ورتالىقتا ورتالىقتاندىرىلعان وتتەگى ستانساسى ىسكە قوسىلعان. تاعى 7 مەديتسينالىق ۇيىمدا وتتەگى ستانساسى ىسكە قوسىلعالى وتىر.
وڭىردە 200 ورىندىق ءمودۋلدى ينفەكتسيالىق اۋرۋحانا قۇرىلىسى ءجۇرىپ جاتىر. وندا 180 ستاتسيونارلىق توسەك, 20 كەرەۋەتتىك رەانيماتسيا مەن قارقىندى تەراپيا بولىمدەرى بولادى. اۋرۋحانا قۇرىلىسىن «نورت كاسپيان وپەرەيتينگ كومپاني ن.ۆ.» كومپانياسىنىڭ تاپسىرىسىمەن «BI Industrial» جشس قولعا العان ەدى.
جوبالاۋشىلاردىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, ينفەكتسيالىق اۋرۋحانالار ستاندارتىمەن سالىنىپ جاتقان اۋرۋحانا عيماراتى جىلدام قۇراستىرىلاتىن قۇرىلىس تەحنولوگياسىنا سايكەس, ءمودۋلدى بلوكتاردان تۇرعىزىلۋدا. مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى مەن ەم الۋشىلاردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتەتىن زاماناۋي قۇرالدارمەن جابدىقتالادى. اۋرۋحانادا اكىمشىلىك بولىگى بار مەديتسينالىق بلوك, قابىلداۋ-دياگنوستيكالىق, وپەراتسيالىق بلوگى بار جانساقتاۋ, سونداي-اق گالەرەيا تۇرىندەگى دالىزبەن بايلانىسقان بىرنەشە ءبولىم بار. نىسان جوباسى مەديتسينالىق لوگيستيكا مەن ينفەكتسيالىق باقىلاۋدى ساقتاي وتىرىپ, ءبىر-بىرىمەن ىڭعايلى بايلانىسقان بلوكتارمەن جاساقتالىپتى. كارانتيندىك جانە قارقىندى تەراپيا بولىمدەرى بولەك ورنالاسادى.
مۇندا 56 ەكى, 16 ءۇش ورىندىق پالاتا, 6 ءبىر ورىندىق, كوشەگە جەكە شىعاتىن ەسىگى بار 7 ەكى ورىندىق بوكس, قارقىندى تەراپيا بولىمىنە 20 كەرەۋەتتى ورىن, قابىلداۋ-دياگنوستيكالىق بولىمىنە 5 بوكس قاراستىرىلىپ وتىر. پەرسونالعا ارنالعان سانيتارلىق باقىلاۋ بولمەلەرى بارلىق قۇرىلىمدىق بولىمشەدە تازا جانە ينفەكتسيالىق ايماققا بولىنگەن. ادامداردىڭ قوزعالىسى ءبىر-بىرىنە كەدەرگى كەلتىرمەيتىندەي سانيتارلىق-گيگيەنالىق جانە ەپيدەميالىق تالاپتار قاراستىرىلىپ وتىر.
پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆ ءوڭىر باسشىلىعىنا كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسى تارالۋىنىڭ الدىن الۋ قامى ءۇشىن وسىنداي قاداۋ-قاداۋ ماسەلەلەردى نازاردا ۇستاپ, سونداي-اق كارانتين رەجىمىن ساقتاۋ قاجەتتىگى تۋرالى حالىق اراسىندا ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن كۇشەيتۋدى تاپسىردى.
اتىراۋ وبلىسى