كەشە ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىندە پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ەربول ورىنباەۆتىڭ قاتىسۋىمەن ەلىمىزدىڭ 2014-2016 جىلدارعا ارنالعان ءبىلىم بەرۋدىڭ باسىم باعىتتارىن تالقىلاۋعا ارنالعان القا ءماجىلىسى ءوتتى.
كەشە ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىندە پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ەربول ورىنباەۆتىڭ قاتىسۋىمەن ەلىمىزدىڭ 2014-2016 جىلدارعا ارنالعان ءبىلىم بەرۋدىڭ باسىم باعىتتارىن تالقىلاۋعا ارنالعان القا ءماجىلىسى ءوتتى.
ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسلان ءسارىنجىپوۆ ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ بارلىق دەڭگەيلەرىنە قاتىستى الداعى مىندەتتەردى باياندادى. «بالاپان» باعدارلاماسى اياسىندا 3-6 جاستاعى بالالاردى بالاباقشامەن قامتۋ قازىرگى كەزدە 71,5 پايىزدى قۇراپ وتىر ەكەن. ال ونى 2016 جىلى 80,2 پايىزعا جەتكىزۋ, بۇگىندە مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ ناقتى سانى 8729 بولسا, 2016 جىلى ونى 10259-عا كوبەيتۋ جوسپارلانۋدا. «بۇل جۇمىستى جالعاستىرۋ قاجەت. بىراق باعدارلاما ساپاسى مەن تاربيەشىلەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋعا كوڭىل ءبولىنۋى ءتيىس. وسى ورايدا مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋدى باقىلاۋ تەتىكتەرىن كۇشەيتۋ, مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم باعدارلامالارىن 30 پايىزعا جاڭارتۋ ارقىلى مازمۇندى جاقسارتۋ, كادرلىق الەۋەتتى كۇشەيتۋ قاجەت», – دەدى ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى.
ورتا ءبىلىم مازمۇنىن جاڭارتۋدا نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرىنىڭ تاجىريبەسى ەسكەرىلمەك. ونى كەزەڭ-كەزەڭمەن ەنگىزۋ قولعا الىنىپ, ناتيجەسىندە 2015 جىلى 1-سىنىپتان باستاپ بارلىق پاندەر جاڭارتىلعان باعدارلاماعا سايكەس وقىتىلادى. 2015-2016 وقۋ جىلىنا دەيىن جاڭا وقۋ جوسپارلارىن, باعدارلامالار مەن وقۋلىقتاردى ازىرلەۋ, پەداگوگتاردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا قىسقا مەرزىمدى كۋرستار شەڭبەرىندە 135 مىڭ جانە كەمبريدج ۇلگىسى بويىنشا 108 مىڭ مۇعالىمدى وقۋمەن قامتۋ جوسپارلانعان. مەكتەپتەردى باسقارۋدى جەتىلدىرۋ, اۋىلداعى مەكتەپ ينفراقۇرىلىمىن جاڭعىرتۋ دا ورتا ءبىلىمنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا قاجەت العىشارتتاردىڭ ءبىرى بولماق. بۇل جەردە نەگىزگى پروبلەما رەتىندە ءبىلىم بەرۋدە اۋىل مەن قالا اراسىنداعى الشاقتىق اڭگىمە وزەگىنە اينالدى. اتاپ ايتقاندا, قالا مەن اۋىل بولىنىسىنە شاققاندا اپاتتى جاعدايداعى, ءۇش اۋىسىمدى جانە سپورت زالى جوق مەكتەپتەردىڭ ۇلەس سالماعىنىڭ كوپتىگى, جوعارى ساناتتى مۇعالىمدەردىڭ ۇلەس سالماعىنىڭ ازدىعى ساپالى ءبىلىم بەرۋگە كەدەرگى كەلتىرۋدە. القا ءماجىلىسى بارىسىندا ۆەدومستۆو باسشىسى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىندە اۋىل مەن قالا اراسىنداعى الشاقتىقتى جويۋ ماسەلەلەرىنە ەرەكشە نازار اۋدارىلاتىنىن اتاپ ءوتتى.
«قالا مەن اۋىل اراسىنداعى الشاقتىقتى حالىقارالىق ساراپشىلار دا راستاپ وتىر. بۇل ماسەلە اۋىل جاستارىنىڭ بىلىكتىلىك جاعىنان وسۋىنە كەدەرگى كەلتىرەدى. اۋىلدىق جەردە ورتا مەكتەپتى بىتىرگەن جاستار ساپاسى تومەن ءبىلىم العاندىقتان جۇيەدەن ىعىستىرىلىپ شىعىپ, شەتقاقپاي كورەدى», – دەدى مينيستر. ونىڭ مالىمەتىنشە, اۋىلداعى ءبىلىم ماسەلەسى ءتيىستى شەشىمىن تاپپاسا, مارگينال (شەتقاقپاي) توپتاردىڭ قاتارى كوبەيىپ, ءبىلىم بەرۋ مەن قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنا سالماق تۇسەدى.
ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ جايىن بايانداي كەلە, سالانىڭ دامۋىنا ءبىلىم مەن بيزنەستىڭ ارىپتەستىگى قاجەت ەكەنىن, سونداي-اق, كادرلار دايارلاۋدى ۇكىمەتتىڭ ۇدەمەلى يندۋستريالدى-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلاماسىنىڭ باسىمدىقتارىمەن بايلانىستىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالدى.
قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدەگى جوعارى وقۋ ورىندارى جۇيەنىڭ جوسپارلى قاعيداتتارى نەگىزىندە جۇمىسىن جۇرگىزۋدە. بۇل رەتتە جوعارى ءبىلىمدى ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى ۇسىنادى جانە رەتتەيدى. ۇلتتىق جانە مەملەكەتتىك جوو-لار بارىنشا تومەن باعامەن وقىتادى. مەملەكەتتىك كاسىپورىن جانە اكتسيونەرلىك قوعام تۇرىندەگى جوو-لاردىڭ شارۋاشىلىق قىزمەتى 16 كودەكسپەن جانە 48 زاڭمەن رەتتەلەدى. ءبىلىم بەرۋ مازمۇنى «ءبىلىم تۋرالى» زاڭمەن رەتتەلەدى. شىعاتىن قورىتىندى – جوو-لارعا ءوز بەتىنشە دامۋعا ەشقانداي مۇمكىندىك جوق. كەشەگى جيىندا جاڭا مينيستر بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا ءبىرازدان بەرى تالقىعا تۇسكەن تاقىرىپ – جوو-لاردى مەملەكەت يەلىگىنەن الىپ, ولارعا دەربەستىك بەرۋ جايىن قوزعادى. «نارىقتىق باسەكەلەستىك جاعدايىندا جوو-لاردى مەملەكەت يەلىگىنەن بوساتۋ جانە ولارعا دەربەستىك بەرۋ پروفەسسورلىق-وقىتۋشىلىق قۇرام مەن ستۋدەنتتەر ءۇشىن باسەكەلەستىكتى ارتتىرادى. وعان جەتۋ ءۇشىن جوو-لارعا جاڭا ۇيىمدىق-قۇقىقتىق فورما, وزدەرىنىڭ دامۋ باعدارلامالارى, ناتيجەگە باعىتتالعان قارجىلاندىرۋ, القالىق باسقارۋ كەرەك», – دەدى ا.ءسارىنجىپوۆ. بۇل ورايدا, 2014 جىلدان باستاپ جوو-لاردىڭ باسقارۋ كەڭەستەرى ارقىلى كورپوراتيۆتى باسقارۋدى ەنگىزۋ جايى باياندالدى. ياعني, 2014 جىلدان باستاپ قۇرامىنا جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار مەن يندۋستريا جانە جاڭا تەحنولوگيالار مينيسترلىگىنىڭ, سونداي-اق, ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ وكىلدەرى ەنگەن باقىلاۋ كەڭەستەرى كورپوراتيۆتى تۇردە باسقارادى. باقىلاۋ كەڭەسىنىڭ وكىلەتتىگىنە مىنالار جاتادى: رەكتورلاردى تاعايىنداۋ, جوو-لاردىڭ دامۋ ستراتەگياسىن كەلىسۋ جانە قاراجاتتى نىسانالى پايدالانۋدى باقىلاۋ.
جيىندا ءسوز كەزەگىن العان پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ەربول ورىنباەۆ ءبىلىم جانە عىلىم سالاسىن دامىتۋدىڭ 2014-2016 جىلدارعا ارنالعان باسىم باعىتتارىن قولدايتىنىن ايتا كەلە, مينيسترلىكتىڭ الدىنا ناقتى تاپسىرمالار قويدى. «ءبىلىم جۇيەسىن جاڭعىرتۋ مەملەكەتتىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى. ءبىز تەك زامان تالابىنا ساي مامانداردى دايارلاپ قانا قويماي, كەلەشەكتە بولاتىن وزگەرىستەرگە ءوز بىلىمىمەن جاۋاپ قاتا الاتىنداي ءبىلىمدى ۇرپاق ءوسىرۋىمىز كەرەك. الداعىنى بولجاۋ قيىن. سول ءۇشىن قانداي دا وزگەرىسكە دايىن سانالى ۇرپاق دايارلاۋ بۇگىنگى كۇننىڭ باستى تالابى. مينيستر اۋىل مەن قالا مەكتەبىندەگى ءبىلىم ساپاسىندا الشاقتىق بار ەكەنىن ايتتى. جويۋ ءۇشىن رەسۋرستىق ورتالىقتار (تىرەك مەكتەپتەرى) اشۋ جانە اقپاراتتىق-كوممۋنيكاتيۆتىك تەحنولوگيالاردى قولدانۋدى ۇسىنامىن», – دەدى ۆيتسە-پرەمەر.
ول جوو-لارعا دەربەستىك بەرۋ سىندى ۇلكەن ماسەلەنىڭ بىرتىندەپ شەشىلەتىنىن باياندادى. «ەڭ الدىمەن جۇمىس باقىلاۋشى كەڭەستەردىڭ قۇرىلۋىمەن باستالادى. ەكىنشىدەن, سوعان سايكەس زاڭناما ءتۇزۋ كەرەك. سوسىن مينيسترلىك ولاردى باسقارمايتىن بولادى. اكادەميالىق ەركىندىككە قاتىستى دا ءسوز سول. جوو-لار زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتتەرىنە قاراي ويىسۋ كەرەك. ولاردىڭ ەكونوميكاعا ۇلەس قوسۋى كەرەكتىگى تۋرالى تاپسىرما بەرىلەتىن بولادى. ال, رەكتوردى تاعايىنداۋ تۋرالى ءبىزدىڭ پوزيتسيامىز مىناداي: تاعايىنداۋ اشىق بولۋى كەرەك. ءتۇرلى شەنەۋنىكتەردىڭ قاتىسى بار «كەرەك ادامدى كەرەك ورىنعا وتىرعىزۋ» دەيتىن نەگاتيۆتى تاجىريبەمەن قوشتاساتىن كەز كەلدى. رەكتورلاردى كەلىسىپ تاعايىنداۋ قابىلدانعان شەشىم», – دەدى ە.ورىنباەۆ. ول زالعا قاراتا «يدەيا ۇسىنىڭىزدار, باعدارلامالار ۇسىنىڭىزدار, وزدەرىڭىزدىڭ رەكتور بولا الاتىندارىڭىزدى دالەلدەڭىزدەر» دەگەندى ايتتى. ە.ورىنباەۆ ءسوز سوڭىندا ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ الدىنا ءبىلىم تۋرالى زاڭدى جەتىلدىرۋ نەمەسە جاڭادان زاڭ دايىنداپ شىعۋدىڭ, ونى قوعامدىق تالقىلاۋعا, سوسىن پارلامەنتكە ۇسىنۋدى مىندەت ەتىپ قويدى.
ايگۇل سەيىلوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان».