قۇرىلىس ءوندىرىسى قايتكەندە ورگە باسادى؟
مەملەكەتتىك باعدارلامالاردى قارجى ينستيتۋتتارىنىڭ ەش كەدەرگىسىز قارجىلاندىرۋىنىڭ ماڭىزدىلىعىن جەرگىلىكتى كاسىپكەرلەر دە سەزىنىپ, كىرپىش زاۋىتتارىنىڭ سالىنۋىنا ايرىقشا قۇلشىنىس تانىتىپ وتىر.
قۇرىلىس ءوندىرىسى قايتكەندە ورگە باسادى؟
مەملەكەتتىك باعدارلامالاردى قارجى ينستيتۋتتارىنىڭ ەش كەدەرگىسىز قارجىلاندىرۋىنىڭ ماڭىزدىلىعىن جەرگىلىكتى كاسىپكەرلەر دە سەزىنىپ, كىرپىش زاۋىتتارىنىڭ سالىنۋىنا ايرىقشا قۇلشىنىس تانىتىپ وتىر.
قىزىلجاردىڭ قىزىل كىرپىشى
نەمەسە ونى ءوزىنىڭ بۇرىنعى اتاق-داڭقىنا قايتا ورالتۋدىڭ ىشكى-سىرتقى مۇمكىندىكتەرى
كەزىندە وبلىس قۇرىلىس ماتەريالدارىنىڭ نەشەمە تۇرلەرىن شىعارىپ, ەلىمىزبەن قاتار رەسەيدىڭ كورشىلەس وبلىستارىنا دا جەتكىزەتىن. ولاردىڭ ىشىندە بەرىكتىگىمەن, ساپالىلىعىمەن ەرەكشەلەنەتىن «قىزىلجاردىڭ قىزىل كىرپىشى» دەگەن اتقا يە ءوتىمدى ونىمگە سۇرانىس جوعارى بولاتىن. وكىنىشتىسى سول, وسى سالاعا ماماندانعان پەتروپاۆل, زاتون, قىزىلتۋ سيليكات زاۋىتتارىنىڭ ءجيى اۋىسقان يەلەرى جاڭا جاعدايعا بەيىمدەلۋدىڭ ورنىنا بانكروتتىققا ۇشىراتتى. 2000 جىلداردىڭ باسىندا «جانسايا» جشس ءوز جۇمىسىن ءتاپ-ءتاۋىر باستاپ, جىلىنا 20-30 ميلليون دانا كىرپىش شىعارۋعا مىندەتتەنگەنىمەن, كورشى ەلدەن اكەپ, ورناتقان ەسكى قۇرال-جابدىقتار مەن قوندىرعىلار سىر بەرىپ, اقىرى ىستەن شىقتى. ارزاننىڭ جىلىگى تاتىماس دەگەن وسى.
بۇگىندە وڭىردە ميچۋرين كىرپىش زاۋىتى عانا جۇمىس ىستەپ تۇر. اتى دارداي بولعانىمەن, 10-12 ادام عانا ەڭبەككە تارتىلعان. تەحنيكالىق بازاسى شاعىن, الەۋەتى شەكتەۋلى. ءوندىرىس قۋاتىن جاڭعىرتۋعا قاراجات تاپشى. نەسيە الايىن دەسە, بانكتەردىڭ تالابى كۇشتى. جەرگىلىكتى شيكىزات ماتەريالدارىن پايدالاناتىن سەرىكتەستىكتىڭ ارزان ونىمىنە قىزىعۋشىلار قاتارى ارتقانىمەن, «جالعىز شاپقان اتتىڭ جۇيرىكتىگى بىلىنبەيدى» دەمەكشى, سۇرانىستى قاناعاتتاندىرا الماسى بەسەنەدەن بەلگىلى. سول سەبەپتى قۇرىلىس ماتەريالدارىنان تاپشىلىق كورىپ وتىرعان قۇرىلىس ۇيىمدارىنىڭ سىرتتان ساتىپ الۋلارىنا تۋرا كەلەدى. ال, تۇرعىن ۇيلەر مەن الەۋمەتتىك نىساندار تۇرعىزۋ جانە قالپىنا كەلتىرۋ قارقىنى جىل وتكەن سايىن ارتىپ كەلەدى. وبلىستىق قۇرىلىس باسقارماسىنىڭ مالىمەتتەرىنە سۇيەنسەك, بيىل بۇل سالاعا 11 ميلليارد تەڭگە ءبولىنىپ, جىل اياعىنا دەيىن 110 مىڭ شارشى مەتر باسپانانى پايدالانۋعا بەرۋ كوزدەلگەن. الايدا, ىستە كىدىرىستەر مەن قولبايلاۋشىلىقتار جوق ەمەس. ماسەلەن, جاڭادان بوي كوتەرگەن «بەرەكە» شاعىن اۋدانىندا سالىنىپ جاتقان كوپ قاباتتى تۇرعىن ۇيلەردى كوكشەتاۋلىق «ENKI» كومپانياسى كىرپىشپەن ۋاقىتىلى قامتاماسىز ەتە الماي وتىر. سول سەبەپتى قىمبات بولسا دا ومبى مەن چەليابىنىڭ ونىمدەرىنە «قۇدا تۇسۋشىلەر» قاتارى كوبەيمەسە, ازاياتىن ءتۇرى بايقالمايدى. وسىلايشا, قازاقستاندىق نارىق ايماعىندا رەسەيلىك كاسىپكەرلەردىڭ اتى وزىپ تۇر. تۇرعىن ۇيلەر مەن عيماراتتاردىڭ وزىندىك قۇنىنىڭ اسپانداپ كەتۋىنىڭ ءبىر ۇشىعى جەرگىلىكتى قۇرىلىس ماتەريالدارىنىڭ جەتىمسىزدىگىندە, امالسىزدان شەتتەن اكەلىنەتىنىندە جاتسا كەرەك. وسى كۇنى وبلىس ورتالىعى اۋماعىندا ءۇي سالۋ ءۇشىن جەر الۋ كەزەگىندە تۇرعانداردىڭ سانى 5 مىڭنان اسىپ جىعىلادى. ولاردىڭ قاجەتتىلىكتەرىن وتەۋ ماقساتىمەن 2020 جىلعا دەيىن «سولنەچنىي», «جاس وركەن», «كيرپيچنىي», «شىعىس», «يۋجنىي», اۋداندارىنا باسىمدىق بەرىلىپ, كوپ قاباتتى تۇرعىن ۇيلەر سالىناتىن بولىپ شەشىلدى. ال, جاعداي جوعارىداي جالعاسا بەرسە, قولجەتىمدى باسپانا كوزدەن بۇلبۇل ۇشقالى تۇر دەمەسكە لاجىمىز جوق. ونىڭ ۇستىنە 2011-2020 جىلداردى قامتيتىن تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىقتى جاڭعىرتۋ باعدارلاماسى ەل تۇرعىندارىنىڭ تۇرمىس ساپاسىن جانە جايلى تۇرعىن ءۇي دەڭگەيىن كوتەرۋگە باعىتتالعان. بۇل مىندەتتەردى شەشۋ بارىسىندا پاتەرلەردە تۇرۋ جاعدايىن جاقسارتۋ, كوپ پاتەرلى تۇرعىن ۇيلەردىڭ پايدالانۋ ساپاسىن تالاپتارعا سايكەستەندىرۋ, كوندومينيمۋم نىساندارىنىڭ ورتاق م ۇلىكتەرىنە كۇردەلى جانە اعىمداعى جوندەۋ جۇمىستارى قاراستىرىلعان. رەسپۋبليكا بويىنشا تۇرعىن ءۇي قورىنىڭ 50,1 ميلليون شارشى مەترى نەمەسە 32 پايىزى شۇعىل كۇردەلى جوندەۋدى قاجەت ەتەتىنىن ەسكەرسەك, جەرگىلىكتى قۇرىلىس ونەركاسىبىن وركەندەتۋدىڭ, كەشەندى قۇرىلىس كومبيناتتارىن سالۋدىڭ ماڭىزدىلىعى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. ەل اۋقىمىندا اتقارىلىپ جاتقان وسىناۋ شارالى ىستە ءسولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ دا الار ۇلەسى زور.
تۇتىنۋشى تىلەگىن رەتتەۋدىڭ جولى
بار ما دەگەن سۇراق توڭىرەگىندە وي قوزعاساق, تىعىرىقتان شىعۋ امالدارىن ىزدەستىرگەن كاسىپكەر كىرپىش زاۋىتىن سالۋعا كىرىسىپ كەتتى
وبلىستىق اكىمدىكتە ايماق باسشىسى سامات ەسكەندىروۆتىڭ توراعالىعىمەن تۇرعىن ءۇي جانە الەۋمەتتىك نىساندار قۇرىلىسىنا ارنالعان كەلەلى كەڭەس ءوتىپ, قاتىسقانىمىز بار. سوندا ءبىر اڭعارعانىمىز, قۇرىلىس كومپانيالارى باسشىلارى تاراپىنان وڭىردەن جەڭىلدىكپەن شيكىزات ماتەريالدارىن الا تۇرا, كىرپىش ونىمدەرىن جەتكىزىپ بەرۋگە ۋادە ەتكەن كومپانيالاردىڭ ق ۇلىقسىز ارەكەتتەرىنە رەنىشتەر ايتىلماي قالعان جوق. «كىسىدەگىنىڭ كىلتى اسپاندا» دەگەن بەكەر ءسوز ەمەس. ولاردىڭ باسىم كوپشىلىگى وبلىستان سىرت جەرلەردە ورنالاسقاندىقتان, ءوز مىندەتتەمەلەرىنە ءجۇردىم-باردىم قاراپ كەلگەنى قاتاڭ سىن تەزىنە الىنىپ, ولقىلىقتى تۇزەتۋ تالاپ ەتىلدى. تۇيىقتان شىعۋدىڭ ءبىر جولىن «الاۋگاز سك»» جشس-ءنىڭ ديرەكتورى الەكساندر فيلدمان ۇسىندى. ول كىرپىش زاۋىتىن سالۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك باعدارلاما بويىنشا تومەن پايىزبەن نەسيە الماققا قانشا ۇمتىلسا دا, بانك تاراپىنان ءتۇرلى كەدەرگىلەرگە كەزدەسكەنىن, اكىمنەن وسى ماسەلەدە ىقپال جاساۋىن ءوتىندى. دەمەۋقارجى بەرسە جەتىپ جاتىر, باسقا ەشقانداي جەڭىلدىك سۇرامايمىز, ۋاقتىلى قايتارۋعا قاۋقارلىمىز. ءونىمنىڭ نارىقتا ۇلكەن سۇرانىسقا يە بولارىنا كەپىلدىك بەرەمىز, دەدى كاسىپكەر.
قاراپ وتىرساق, وبلىستا قۇرىلىسقا اسا قاجەتتى ماتەريالدار شىعارۋمەن شۇعىلداناتىن ۇيىمدار جەتىپ ارتىلادى. بىراق كوپشىلىگى ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازانىڭ السىزدىگىنەن ۇلكەن تاۋەكەلگە بارا بەرمەيدى. قولداعىنى مىسە تۇتىپ, ءوز قازانىندا قايناعاندى قۇپ كورەدى. ارالارىندا «ەدينستۆو-بىرلىك» سياقتى وزا شاۋىپ, قارا ۇزگەندەرى نەكەن-ساياق. بۇل كاسىپورىن وسىدان 15 جىل بۇرىن قۇرىلىپ, باسەكەگە قابىلەتتى ونىمدەر ءوندىرۋ تەحنولوگياسىن جان-جاقتى مەڭگەرىپ العان. ءتۇرلى قالىپتاردا قۇيىلاتىن تەمىر-بەتون بۇيىمدارىنا جەرگىلىكتى ماتەريالدار قولدانىلاتىندىقتان, وزىندىك قۇنى ءتومەن. قازىر مۇندا قۋىس تەمىر-بەتون توبە جاپقىش پليتالار, ءتورت قىرلى قادالار, بىتەۋ قابىرعالاردى قوساتىن تەمىر-بەتون قالامالار, كارىزدىك سۋ قۇبىرلارى شىعارىلادى. مەحانيكالىق تسەحى, زەرتحاناسى بار جاڭا عيماراتقا قونىس اۋدارىپ, بەتون ەزىندىسىن ميكسەرلەرگە بەرۋدىڭ ەكىنشى كەزەڭى قوسىلعالى كۇردەلى قۇرىلىس تاپسىرمالارىن ورىندايتىن دارەجەگە جەتتى.
– وسى ۋاقىت ارالىعىندا ءوندىرىس كولەمى 1 ميلليون تەڭگەدەن جارتى ميلليارد تەڭگەگە دەيىن ۇلعايدى. ءبىزدىڭ ۇجىمدا ەڭبەك ادامىنا جان-جاقتى قامقورلىق كورسەتىلەدى. ماسەلەن, 100 مىڭ تەڭگەدەن 500 مىڭ تەڭگەگە دەيىن پايىزسىز نەسيە بەرۋ ءداستۇرى بار. زەينەتكە شىققان كەزدە 5 ايلىق جالاقى مولشەرىندە سىياقى تاعايىندايمىز. تۇرعىن ءۇي, ساياجاي سالاتىندارعا ونىمدەرىمىزدى قولجەتىمدى باعامەن بوساتامىز,–دەيدى كاسىپورىن ديرەكتورى مارات مەرگەنوۆ.
دەمەك, وسى مىسال ارقىلى-اق جاعداي جاساسا, تاۋ قوپارىپ تاستاۋعا تاس-ءتۇيىن ورتا جانە شاعىن بيزنەس وكىلدەرىن نەگە قولداماسقا دەگەن قورىتىندى جاساۋعا بولادى. «الاۋگاز سك» سەرىكتەستىگى وسى سانات قاتارىندا. ونىڭ اتاۋىنا قاراپ كىمنىڭ بولسا دا ونى بىردەن گاز تاسىمالىمەن جانە وتكىزۋمەن بايلانىستىرارى انىق. شىندىعىندا 2002 جىلى قۇرىلعان كاسىپورىن ءسولتۇستىك قازاقستان جانە اقمولا وبلىستارىندا گازبەن جابدىقتاۋ جەلىلەرىنىڭ تەحنيكالىق مەتالل قۇرىلىمدىق قۇرىلىس جۇمىستارىن جۇرگىزەدى. وعان ايرىقشا كوڭىل اۋدارۋىمىزدىڭ سەبەبى, كومپانيا باسشىسىنىڭ وزدەرىندە سالىنىپ جاتقان كىرپىش زاۋىتى ءۇشىن العان نەسيەنىڭ پايىزدىق مولشەرىن دەمەۋقارجىلاندىرۋ تۋرالى ءوتىنىشىنىڭ ماقۇلدانۋى ەدى. ءويتكەنى, سىرت كوزگە ءوندىرىسى گازعا بايلانىستى كاسىپورىننىڭ كىرپىش زاۋىتى قۇرىلىسىمەن اينالىسۋى تاڭدانارلىقتاي جاي ەكەنى ءسوزسىز. سوندىقتان ءىستىڭ ءمان-جايىنا قانىعۋ ءۇشىن سەرىكتەستىك ديرەكتورى الەكساندر فيلدمانعا جولىققان ەدىك.
– نەگىزىنەن تەحنيكالىق مەتالل قۇرىلىمدىق قۇرىلىس جۇمىستارىمەن اينالىسساق تا, كىرپىش ماتەريالى اۋاداي قاجەت ەكەنىن سەزىندىك. وبلىسىمىزدا قۇرىلىس كىرپىشىن شىعاراتىن زاۋىت جوقتىڭ قاسى, ونى قىمبات باعامەن سىرتتان تاسىمالداۋعا ءماجبۇرمىز. “جۇمىسپەن قامتۋ-2020" باعدارلاماسى بويىنشا ۆاگۋلينو اۋىلىندا ءبىر پاتەرلى ءۇش تۇرعىن ءۇي جانە 320 باسقا ارنالعان مال شارۋاشىلىعى كەشەنىن سالىپ جاتىرمىز. مال شارۋاشىلىعى كەشەنىندە نەگىزگى قورا قۇرىلىسى اياقتالدى, قازىر ساۋىن بولىمشەسىنىڭ قۇرىلىسىن جۇرگىزۋدەمىز. سونىمەن بىرگە, قوسالقى مەردىگەرلىكپەن قالاداعى بىرنەشە تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىنا قاتىسۋدامىز. وسى تۇرعىن ۇيلەر تۇگەلدەي دەرلىك كىرپىشتەن قالانادى. ونىڭ مۇقتاجدىعىن قاتتى سەزىنىپ, وڭىردە كىرپىش شىعارۋ ءىسىن جاڭعىرتۋدى قولعا الىپ وتىرعانىمىز سوندىقتان. الىستان اربالاعانشا جاقىننان دوربالاعانىمىز الدەقايدا ءتيىمدى بولماق, – دەدى الەكساندر يۋرەۆيچ.
جۇدىرىقتاي جۇمىلىپ جۇمىس ىستەيتىن ۇجىم وتكەن جىلى 247 ميلليون تەڭگەنىڭ جۇمىسىن اتقارىپتى. جەكەلەگەن ساناتتار بويىنشا, اتاپ ايتقاندا, بىلىكتى توكار, دانەكەرلەۋشى جانە سلەسارلاردىڭ ايلىق تابىسى 120-130 مىڭ تەڭگەنى قۇرايدى.
– كەراميكالىق كىرپىش زاۋىتىن ءوز كۇشىمىزبەن تۇرعىزۋدامىز. ول ءۇشىن كاسىپورىننىڭ ىرگەسىنەن 1,5 گەكتار جەر الىپ, زاۋىت قۇرىلىسىنا وسى جىلعى ءساۋىر ايىندا كىرىستىك. ونىڭ باستى كىرپىش فورمالاۋشى نىعارلاعىش قوندىرعىسىن 120 مىڭ دوللارعا قىتايدان ساتىپ اكەلدىك. سوعان “ۆتب” بانكتەن 25 ميلليون تەڭگە نەسيە الدىق. بانكتىڭ پايىزدىق مولشەرى 14 پايىزدى قۇرايدى. وبلىستىق اكىمدىكتە مەن ءسوز ەتكەن ماسەلە – وسى پايىزدىق مولشەرگە مەملەكەتتىك دەمەۋقارجى الۋ جايى. بۇل ماسەلەمەن اينالىساتىن ارنايى كوميسسيا بىردەن قولداۋ تانىتا قويماعاندىقتان, وعان ۇلكەن جيىندا نازار اۋدارۋىما تۋرا كەلدى. ناتيجەسىندە ءوڭىر باسشىسى سامات ەسكەندىروۆتىڭ تىكەلەي ىقپال ەتۋىمەن دەمەۋقارجىعا قولىمىز جەتتى. ءسويتىپ, بانكتىڭ پايىزدىق مولشەرىن جارتىلاي ءوزىمىز, جارتىلاي مەملەكەت كوتەرەتىن بولدى. ينۆەستيتسيالىق باعدارلاما بويىنشا كورسەتىلەتىن بۇل دا ءبىر مەملەكەتتىك قولداۋ ءتۇرى. ودان باسقا ءبىرىنشى جىلدىڭ نەسيەمەن ەسەپ ايىرىسۋىن كەلەسى جىلعا قالدىرۋ جەڭىلدىگى تاعى بار. وبلىس اكىمىنىڭ ىسكە كومەگى ءتيدى, وعان وتە ريزامىز, – دەدى سەرىكتەستىك باسشىسى.
كاسىپورىن ديرەكتورى “ارىق ايتىپ, سەمىز شىققاندى” قالايتىن سياقتى. ايتپەسە, سەرىكتەستىكتىڭ بۇل جوباسى وتە اۋقىمدى, 25 ميلليون تەڭگە نەسيەمەن بىتە قوياتىن شارۋا ەمەس. بۇل باستى ستانوكقا بىردەن قولما-قول قاجەت بولعان قاراجات قانا, ال جوبانىڭ تولىق قۇنى 800 مىڭ اقش دوللارىنا تەڭ. ياعني, باسقا نەگىزگى جۇمسالىمداردى كاسىپورىن ءوزىنىڭ وندىرىستىك اينالىمدارى مەن قارجىلىق قورلارى ەسەبىنەن كوتەرۋدى ۇيعارىپ وتىر. قالاي دەگەندە دە, كىرپىش زاۋىتىن جەدەل ىسكە قوسۋ قاجەت بولىپ تۇر. انا ءبىر جىلدارداعى دابىراسى كۇشتى بولعان كىرپىش كاسىپورىندارى جابىلىپ, قيراپ قالدى. سىرتتان تاسىمالداناتىن كىرپىش وتە قىمبات, ەڭ جاقىن جەردەگى رۋدنىيدا شىعارىلاتىن كىرپىشتىڭ ءبىر داناسى 60 تەڭگە تۇرادى. ال, ونىڭ جوسپارلى باعاسى 45-اق تەڭگە, سوندا ءار كىرپىشتەن عانا 15 تەڭگەدەن ارتىق اقشا جۇمسالادى. زاۋىتتىڭ جىلدىق قۋاتى 4 ميلليون دانا كىرپىشكە ەسەپتەلىنگەن بولسا, جىلىنا ول باعا ايىرماشىلىعىنان عانا 60 ميلليون تەڭگەدەي تيىمدىلىك بەرەر ەدى. ياعني, زاۋىت ءوزىن-ءوزى 2-3 جىلدان قالدىرماي تولىق اقتاپ شىعارى ءسوزسىز.قازىر زاۋىتتىڭ ىرگەتاسى قالانىپ, تىرەك تەمىر كونسترۋكتسيالارى قويىلىپ, ەندى قابىرعا جاقتاۋلارى تولتىرىلىپ, الداعى ايلاردا شاتىرى جابىلادى جانە ەدەنى بەتوندالادى. سوسىن قوندىرعىلارى مەن قۇرال-جابدىقتارى ورناتىلا باستايدى. سودان كەيىن ولاردى بىرتىندەپ ىسكە قوسۋ, رەتتەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلەدى. ءسويتىپ, جىل سوڭىنا دەيىن زاۋىتتىڭ نەگىزگى كورپۋسى پايدالانىلۋعا بەرىلەتىن بولادى. كاسىپورىننىڭ وندىرىستىك باسشىسى اناتولي سلەپتسوۆ جەتەكشىلىك ەتەتىن وسى باستى بۋىندا نەگىزگى مەتالل وڭدەۋ تسەحى جۇمىس ىستەيدى. وندا 4 توكارلىق, 2 فرەزەرلىك جانە ءبىر بۇرعىلاۋ ستانوكتارى بار. دانەكەرلەۋشىلەر زۆەنوسى مەن سلەسارلىق ءبولىم دە وسى تسەحتىڭ قۇرامىندا. وندا بارلىعى 17 ادام ەڭبەك ەتەدى, ولاردىڭ تەڭ جارتىسى – جاستار. سونداعى جاس مەحانيك الەكساندر بوتسۆين ەكى جىلدىڭ ىشىندە كىرپىش زاۋىتىنا قويىلاتىن لەنتالى ترانسپورتەردى جالعىز ءوزى قۇراستىرىپ شىققان. نەگىزگى مەتالل قۇرىلىمدىق جۇمىستار وسى تسەحتا اتقارىلادى. كاسىپورىن بيىل ءوزىنىڭ وتتەگى تسەحىن جاساپ الدى. ەندى قۇرىلىس جۇمىستارىن وتتەگىمەن جابدىقتاۋدا ەشقانداي قيىندىق بولمايدى. نەگىزگى جۇمىس ءتۇرى گاز جەلىلەرىمەن جابدىقتاۋ بولعاندىقتان, باسىم باعىت سانالاتىنى ءسوزسىز. بۇگىندەرى سەرىكتەستىكتىڭ ماماندارى اقمولا وبلىسىنىڭ ستەپنياك قالاسىندا گازبەن جىلىتۋ جەلىلەرىن جۇرگىزۋدى اياقتاپ قالدى. كاسىپورىن جۇمىسشىلارىنىڭ تاعى ءبىر توبى پەتروپاۆلداعى ەلەۆاتوردا 120 توننا استىققا ارنالعان گاز-كەپتىرگىش ورناتۋدا. سونداي-اق, جەكەلەگەن تۇرعىنداردىڭ تاپسىرماسى بويىنشا گازبەن جىلىتۋ قوندىرعىلارىن ورناتۋ قىزمەتتەرىن كورسەتۋدە.
مەحانيكالىق تسەحتىڭ باستى جۇمىستارىنىڭ ءبارى كىرپىش زاۋىتىنا قاجەتتى قۇرال-جابدىقتاردى جاساۋعا باعىتتالعان. قازىر وندا كىرپىش تاسىمالىنا كەرەك شاعىن ۆاگونەتكالار مەن ترانسپورتەرلەر بولشەكتەرى, زاۋىتتىڭ تەمىر قاقپاقتارى دايىندالۋ ءۇستىندە. ال, كىرپىش وندىرىسىنە قاجەتتى قۇم تاسىمالداۋ تەحنيكالارىن قىتايدان الماقشى.
– اسپاناستى ەلىندەگىلەرمەن حابارلاسىپ, قاجەتتى تەحنيكالارعا الدىن-الا تاڭداۋ جاساپ قويدىق. ءبىر بالشىق تيەگىش كران-مانيپۋلياتور جانە ءوزى قوتاراتىن ەكى اۆتوماشينا الماقشى ويىمىز بار. ولاردىڭ شاعىن 8 توننالىق جۇك كولىكتەرى بىزدەگى قويىلاتىن جول تالاپتارىنا سايكەس كەلەدى. كىرپىش سوعاتىن بالشىق جونىندە قام جەمەيمىز, ەسكى اۋەجاي جاقتاعى قۇمى مەن بالشىعى جوعارى تەحنيكالىق ساراپتامادان وتكەن “يۋجنىي” كارەرىنىڭ قورى 30 ميلليون توننادان اسادى. ول كەمىندە 40-50 جىلعا جەتەدى دەگەن ءسوز. وعان قوساتىن تازا كومىر ك ۇلىن №2 جەو-دان الاتىن بولامىز. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, جاڭا جىلدان باستاپ, جاڭا كەراميكالىق كىرپىش شىعارۋدى كوزدەپ وتىرمىز, – دەيدى ديرەكتور.
قۇرىلىسقا قات بولىپ وتىرعان كىرپىش ءوندىرىسىن جولعا قويىپ, ءوڭىر ەكونوميكاسىن, سونىڭ ىشىندە قۇرىلىستى دامىتۋعا قۇلشىنىس تانىتىپ وتىرعان كاسىپورىننىڭ يگى قادامى وزگەلەرگە ۇلگى بولارلىق وزىق جوبا ەكەنى ايقىن اڭعارىلادى.
ءومىر ەسقالي,
«ەگەمەن قازاقستان».
توقتار نۇراحمەت ۇلى,
جۋرناليست.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى.