ادامزات بالاسى عاسىرلاردا ءبىر كەلەتىن ىندەتپەن بەتپە-بەت كەلىپ جاتسا دا, ىنىنە تىعىلعان قىلمىس پەن ازعىندىق ارا-تۇرا بوي كورسەتۋدە. قازىر ەلىمىزدە قىلمىستىق احۋال تۇراقتالدى دەسەك تە, تىعىلىپ ەسىرتكى ساتقان, جەزوكشىلىكپەن اينالىسىپ, كىسىنىڭ مۇلكىنە سۇعاناقتىق تانىتقان وقيعالار كەزدەسەدى. وسىنداي كەلەڭسىزدىكتەردى تويتارىپ, قوعام تىنىشتىعىن كۇزەتكەن ازاماتتار, ءوز ىسىنە ادال بەرىلگەن پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى قانداي قۇرمەتكە بولسا دا لايىق.
ماسەلەن, ەلىمىزدە اسا قاۋىپتى قىلمىسكەردى قولعا تۇسىرگەن تاعى جەتى قىزمەتكەر ماراپاتتالدى. دەگەنمەن, ولاردىڭ ىشىندە باقىتجان باكىروۆتىڭ ەرلىگى ەرەكشە اتاپ وتۋگە تۇرارلىق. ال وسىنداي ابىرويعا بولەنىپ جاتقان پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى مۇنى باتىرلىققا بالامايدى. بۇل ولار ءۇشىن كادىمگى جۇمىس, قىلمىسكەردى ۇستاۋ – مىندەت.
وسى ارادا ەسكە سالا كەتۋ كەرەك, بيىل 11 شىلدەدە 36 جاستاعى الماتىلىق پوليتسيا قىزمەتكەرى باقىتجان باكىروۆ قىلمىسكەردى ۇستايمىن دەپ بيىك ءۇيدىڭ 13-قاباتىنان سەكىرگەن. وسىلايشا, باقىتجان اسا اۋىر قىلمىستى جەدەل اشكەرەلەپ, كامەلەتكە تولماعان ادامدى توناۋ مەن زورلاۋ وقيعاسىنا قاتىسى بار كۇدىكتىنى ۇستاعان ەدى.
ەكىباستۇزدان كەلگەن 1989 جىلعى ش. ەسىمدى ازامات ءوزى كوزدەپ, كىلتىن تاۋىپ كىرگەن ۇيدەن اسا قوماقتى قاراجاتتى قالتاسىنا باسقانى از كورىنسە كەرەك, بۇدان كەيىن دە اسا اۋىر قىلمىسقا بارعان. ول ءتورت جاسار بالا مەن 15 جاستاعى قىز تۇراتىن ۇيگە كىرىپ, 17 مىڭ اقش دوللارىن ۇرلاپ, قىزعا زورلىق-زومبىلىق كورسەتكەن. پوليتسيا دەپارتامەنتى وسى قىلمىسقا بايلانىستى ارنايى جوسپار قۇرىپ, ونىڭ قايدا جاسىرىنعانىن انىقتايدى. كۇدىكتى الماتى قالاسىنداعى ءال-فارابي داڭعىلىندا ورنالاسقان تۇرعىنۇيلەردىڭ ءبىرىنىڭ 13-قاباتىنداعى پاتەردە بوي تاسالاپ جاتقان.
قىلمىسكەر قولعا ءتۇسىرۋ بارىسىندا, ارينە سىتىلىپ كەتۋگە جانتالاسىپ, اشىق تەرەزەدەن سەكىرىپ كەتكەن. ونىڭ سوڭىنان پوليتسيا قىزمەتكەرى دە سەكىرگەن. ەكەۋى دە ءبىر قابات تومەن ورنالاسقان تەرراساعا قۇلاپ, پوليتسيا مايورى ب.باكىروۆ اياعىنىڭ سىنعانىنا قاراماستان, كۇدىكتىنىڭ قاشىپ كەتۋىنە جول بەرمەدى. ازعىن دەر كەزىندە ايعاعىمەن تۇتقىندالدى.
«قىلمىسكەر قاشا جونەلگەن كەزدە مەن دە سوڭىنان قۋدىم. ول بولمەلەردىڭ بىرىنە كىرىپ, اشىق تەرەزەدەن سەكىردى. باستى ماقسات – قۋىپ جەتۋ بولعاندىقتان, ماعان ونىڭ سوڭىنان سەكىرۋگە تۋرا كەلدى», دەپ ءتۇسىندىردى بۇل ارەكەتىن ب.باكىروۆ.
قۇقىق قورعاۋ قىزمەتكەرلەرى قىلمىسكەردىڭ قايدا جاسىرىنعانىن انىقتاعاننان كەيىن, پاتەر يەسىمەن كەلىسىپ, قۇرىلىسشىلاردىڭ كيىمىمەن تومەنگى قاباتتا سۋ اعىپ جاتىر دەگەن جەلەۋمەن ول تىعىلعان پاتەرگە كىرەدى. «قۇرىلىسشىلار» «سۋى اعىپ جاتقان كراندى» ىزدەپ جاتقان كەزدە ازعىن وزىنە ءبىر قاۋىپتىڭ كەلگەنىن سەزىپ, قاشۋعا ۇمتىلادى.
ءارى قارايعى سيۋجەت جوعارىدا بايانداعانىمىزداي. ءدال وسىنداي تاعدىرشەشتى, اسا قاۋىپتى ساتتە پوليتسيا قىزمەتكەرىنە سپورتتىق ماشىعى, ءتۇرلى جارىستاردىڭ جۇلدەگەرى اتاندىرعان دايىندىعى كومەكتەستى.
– مەن ءوز ىسىنە ادال پوليتسيا قىزمەتكەرى بولۋعا انت بەرگەنمىن!.. مۇنسىز پوليتسياعا كىم سەنەدى؟! ءبىز ءتورت كۇن بويى قىلمىسكەردىڭ ىزىنە تۇسۋمەن بولدىق. ال قورلىق كورگەن قىزدىڭ اناسى ازعىندى قاشان ۇستايتىنىمىزدى ءبىلۋ ءۇشىن كۇن سايىن حابارلاسىپ تۇردى. ءبىز ونى ۇستاپ, قۇرىققا تۇسىرگەنىمىزگە تولىق كوزىم جەتكەن كەزدە, كوزىمنەن جاس ىرشىپ كەتتى, – دەيدى باقىتجان باكىروۆ.
قىسقاسى, بەيبىت ومىردە «بەتمەن» بولعان ب.باكىروۆ وسىنداي كوزسىز ەرلىگى ءۇشىن ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ «قۇقىق ءتارتىبىن قامتاماسىز ەتۋدە قوسقان ۇلەسى ءۇشىن» مەدالىمەن ماراپاتتالدى. بۇل ماراپاتتى وعان الماتى قالالىق پوليتسيا دەپارتامەنتىنىڭ باستىعى قانات تايمەردەنوۆ تابىستادى.
– بۇگىن ءبىزدىڭ ارىپتەسىمىز باقىتجان باكىروۆ ىشكى ىستەر ءمينيسترى ەرلان تۇرعىمباەۆتىڭ شەشىمى بويىنشا «قۇقىق ءتارتىبىن قامتاماسىز ەتۋدە قوسقان ۇلەسى ءۇشىن» مەدالىمەن ماراپاتتالدى. وسى ماقساتپەن ءبىز ونىڭ ۇيىنە بارىپ, دەنساۋلىعىن ءبىلىپ, تەزىرەك ساۋىعىپ كەتۋىن تىلەدىك. مايور باقىتجان باكىروۆكە ريزاشىلىعىمدى بىلدىرەمىن. وسىنداي لايىقتى ۇلدى تاربيەلەپ وسىرگەن اتا-اناسىنا ەرەكشە العىس ايتامىن! – دەدى قانات تايمەردەنوۆ.
سونىمەن قاتار ءمينيستردىڭ جانە پوليتسيا دەپارتامەنتى باسشىسىنىڭ ماراپاتى تۇركسىب اۋداندىق پب جانىنداعى پوليتسيا ءبولىمىنىڭ تاعى جەتى قىزمەتكەرىنە بەرىلدى. ولاردىڭ شەبەر ارەكەتى ارقاسىندا بالانى قورلاعان اسا قاۋىپتى قىلمىسكەردىڭ جولى كەسىلىپ, ەندىگى جەردە لايىقتى جازاسىن الادى.
الماتى