اق ادال ەڭبەگىمەن جەردىڭ بابىن تاۋىپ, بەرەرىن مولايتىپ كەلە جاتقان تۇتاس ءبىر اۋلەتتەردى كورگەندە ساباقتاستىقتىڭ ساتىمەن ورالعانىنا ىشتەي ءتانتى بولاسىڭ. ساندىقتاۋ اۋدانىنداعى ابۋەۆتەر اۋلەتى دە باقىتىن ەڭبەكتەن تاپقان, ىنتىماعىنىڭ ارقاسىندا ىرىسىن مولايتقان جاندار.
تابيعاتى تاڭداي قاقتىراتىن اسەم اۋداننىڭ توپىراعى ايرىقشا قۇنارلى. اسىرەلەپ ايتقاندا, «جەتەك شانشىساڭ, اربا ءوسىپ شىعادى» دەيتىن-اق جەر. ادامدارى دا جومارت جەردىڭ يگىلىگىن ماڭداي تەرىمەن مولايتىپ جۇرگەن ەڭبەك ەرلەرى. ءبىر ايتا كەتەرلىگى, تۇتاس اۋلەتىمەن ەگىن ەگىپ, اقىق ءدان وسىرگەندەر كوپ-اق. ماسەلەن, تىندىرىمدى جۇمىس, ناتيجەلى ەڭبەكتىڭ ارقاسىندا اتاقتارى اسپانداپ تۇرعان ورازالين, زاكۋسيلوۆ, دوحاەۆ جانە ابۋەۆتەر اۋلەتتەرىن ىلتيپاتپەن ايتا كەتۋگە ابدەن بولادى.
ابۋەۆتەر وتباسى ءتورت ۇرپاقتان بەرى ەگىنشىلىكپەن اينالىسىپ كەلەدى. وتباسىنداعى جەتى اعايىندىنىڭ ءبارى كىندىك قانى تامعان كوركەم وڭىردەن قارعا ادىم ۇزاماي, ەگىنشىلىكتىڭ جالىنان ۇستاعان. وزدەرىنىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, ءار كۇن سايىن القاپ باسىنان تابىلماسا, ىشكەندەرى اس بولمايدى.
ىنتىماعى جاراسقان اعايىندىلار ءدال قازىر التى زاماناۋي ەگىس كەشەنىمەن قارا بۇيرا توپىراعى جىلقىنىڭ قارتاسىنداي تۋىرىلا توڭكەرىلىپ جاتقان القاپقا ءدان سىڭىرۋدە. كوكتەمنىڭ ءبىر كۇنى جىلعا ازىق ەكەندىگىن بالا جاسىنان بويىنا سىڭىرگەن ديقاندار ءبىر تاۋلىكتە 800 گەكتاردان استام جەردى قامتىپ ۇلگەرەدى. وسى قارقىننان تانباسا, اينالدىرعان 10-12 كۇننىڭ ىشىندە ديقاننان جوعارى جاۋاپكەرشىلىكتى تالاپ ەتەتىن كوكتەمگى ەگىستى اياقتاپ شىقپاق. ءدال قازىر ەگىستىك جەرى بابىندا, تەحنيكا دا اقاۋسىز ءجۇرىپ تۇر.
– اتا-بابامىزدىڭ وسى ءبىر قاسيەتتى جەرگە قونىستانعانى ءبىز ءۇشىن باقىت بولىپ ورالدى, – دەيدى «سپاسسكوە اگرو» سەرىكتەستىگىنىڭ ديرەكتورى ماگومەد ابۋەۆ,–ەگىنشىلىك ءبىزدىڭ ماڭدايىمىزعا جازىلعان دۇنيە, اتا ءداستۇر دەسەك تە بولار. كوزىمىزدى اشقاننان اكەمىزدىڭ شالعايىنا جارماسىپ, ەگىستىك القاپتان شىققان ەمەسپىز. جەرگە نە قاجەت ەكەندىگىن, بىزدەن نە تىلەيتىندىگىن جۇرەگىمىزبەن تۇسىنەمىز. بەرەرىن بەرگەن سوڭ جەر دە جومارت. ايتپەسە, تارىلىپ قالۋى وپ-وڭاي. بۇل ارادا ەڭ باستىسى ەڭبەك. ءبىز ەڭبەك قادىرىن وتباسىندا ۇيرەنگەن, ادال ەڭبەكتى اتا داستۇرىنە اينالدىرعان ادامدارمىز.
سەرىكتەستىك بيىل 11 مىڭ گەكتار ەگىستىك القابىنا ءدان سەبۋدى جوسپارلاعان ەكەن. نەگىزگى بولىگى بيدايدىڭ قاتتى جانە جۇمساق سورتتارى. ەكى جارىم گەكتارعا ارپا ەگىلمەك. مايلى داقىلداردىڭ دا كولەمى وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا ءبىرشاما كەڭەيتىلمەكشى.
بۇگىنگى تاڭدا سەرىكتەستىكتە 70 ادام ەڭبەك ەتەدى. ولاردىڭ بارلىعى جەرگىلىكتى جەردە ءتاپ-ءتاۋىر ەڭبەكاقىلارىن ۋاقتىلى الىپ وتىر. ابۋەۆتەر اۋلەتى جەتپىس ادامعا جۇمىس بەرىپ, سول ارقىلى جەتپىس وتباسىن اسىراپ وتىر دەسەك تە ارتىق ەمەس.
سەرىكتەستىكتىڭ ماشينا-تراكتور پاركى تولىق جاڭارتىلعان. سوندىقتان جاۋاپتى ناۋقان كەزىندە كىدىرىس جوق. ونىڭ ۇستىنە جاقسى ەڭبەكاقى الىپ وتىرعان سوڭ ديقان مەحانيزاتورلار دا وزدەرىنە تاپسىرىلعان جۇمىستى ۇرشىقتاي ۇيىرەدى.
– وتىز جىلعا جۋىق تەحنيكا تىزگىنىن ۇستاپ كەلەمىن. بۇرىن كونەرگەن تەحنيكامەن جۇمىس ىستەسەك, ەندى مىنە, قۋاتى مول جاڭا كەشەنگە دە قولىمىز جەتتى, – دەيدى مايتالمان مەحانيزاتور ۆيتالي ليتۆينوۆ, – ونشالىقتى قيىندىعى جوق ەكەن. ەكى جىلدىڭ ىشىندە مەڭگەرىپ الدىم. الىمدىلىعى كۇشتى, ءبىر تاۋلىكتە 120 گەكتار القاپقا ءداندى ەركىن سىڭىرەمىن.
ءسوز سوڭىندا جومارت جەردىڭ يگىلىگىن كورىپ وتىرعان اۋلەتتىڭ الاعان قولى بەرەگەن دە ەكەن. بيزنەستىڭ الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىگى اياسىندا مەكتەپ جاسىنا دەيىنگى بالالارعا ارنالعان شاعىن ورتالىقتى جۇمىرتقاداي جۇتىندىرىپ, جوندەپ بەرىپتى. ونىڭ ۇستىنە التى ميلليون تەڭگەگە قاجەتتى جابدىقتار ساتىپ اپەرگەن. مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ ىستىق تاماعى دا سەرىكتەستىكتىڭ موينىندا. وتكەن جىلى زاماننىڭ تالابىنا ساي قوعامدىق مونشا سالسا, بيىل ناۋبايحانا, ءدامحانا ءتارىزدى الەۋمەتتىك نىسانداردى پايدالانۋعا بەرمەك.
كوگەرىپ كوكتەم شىققالى القاپ باسىندا جۇرگەن اعايىندى ديقاندار ەل جايىن دا ەستەن شىعارمايدى. جەر اياعى دەگدىسىمەن ەلدى مەكەندى اباتتاندىرىپ, كوگالداندىرۋ جۇمىسىن قولعا العان. قازىر قاي تاراپقا قاراساڭ دا, ۇقىپتى قولدىڭ تابى انىق بايقالادى. وسىنىڭ بارلىعى ىجداعاتتى تىرشىلىك, ۇيىمشىلدىقتىڭ ارقاسىندا مۇمكىن بولىپ وتىر. ادال ەڭبەكتى اتا ءداستۇرى ساناۋ, سول داستۇرگە ادال بولۋ قانداي عانيبەت دەسەڭىزشى. يگىلىگىن وزدەرى عانا ەمەس, جالپاق جۇرت تا كورىپ وتىر.
اقمولا وبلىسى,
ساندىقتاۋ اۋدانى