ەلىمىزدەگى توتەنشە جاعداي كەزىندە پرەزيدەنت ق. توقاەۆ ورىن العان وسى كۇردەلى كەزەڭدە ەكونوميكانى, شاعىن جانە ورتا بيزنەستى, حالىقتى قولداۋعا باعىتتالعان بىرقاتار ناقتى تاپسىرمالار جۇكتەدى. بۇگىندە الەۋمەتتىك جانە قارجىلىق رەتتەۋدىڭ قولايلى جۇيەسىن قۇرۋعا كۇش سالۋ ماڭىزدى بولىپ وتىر. بۇل تۋرالى پرەمەر-ءمينيستردىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى حابارلادى.
توتەنشە جاعداي كەزىندە ازاماتتار مەن ەكونوميكانى قولداۋعا ءۇش باعىت بويىنشا قوسىمشا شىعىستار قاراستىرىلعان.
ءبىرىنشى. «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسىن» ىسكە اسىرۋ, ونىڭ اياسىندا ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار ىسكە اسىرىلىپ, 254,3 مىڭ جۇمىس ورنى قۇرىلاتىن بولادى.
ەكىنشى. الەۋمەتتىك تولەمدەردى يندەكستەۋ جانە شەتەل ۆاليۋتاسى باعامىنىڭ وزگەرۋىنە بايلانىستى شىعىستاردى جابۋ. بۇل ماقساتقا 315,4 ملرد تەڭگە باعىتتالادى.
ءۇشىنشى. ازاماتتار مەن ەكونوميكانى قولداۋعا, ونىڭ ىشىندە مەملەكەت باسشىسىنىڭ جەكەلەگەن تاپسىرمالارىن ىسكە اسىرۋعا 293,4 ملرد تەڭگە باعىتتاۋ ۇسىنىلادى.
وسى قاراجات اياسىندا ءبىر ۋاقىتتا تۇرمىس ساپاسىن جاقسارتۋمەن جانە تابىس پەن سۇرانىستى ۇلعايتۋمەن ءوندىرىستى ىنتالاندىرۋعا باعىتتالعان بىرقاتار شارالار مەن جوبالاردى ىسكە اسىرۋ كوزدەلگەن.
سونىمەن قاتار, بيۋدجەت كىرىستەرى بويىنشا شىعىنداردى جابۋ جانە جوعارىدا اتالعان شارالاردى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت شىعىستارى 532,8 ملرد تەڭگەگە وڭتايلاندىرىلدى. بيۋدجەت تاپشىلىعى 840,7 ملرد تەڭگەگە ۇلعايدى.
سونىڭ ناتيجەسىندە, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ پارامەترلەرى تومەندەگىدەي قالىپتاستى:
تۇسىمدەر — 11,8 ترلن تگ;
شىعىستار — 14,3 ترلن تگ;
تاپشىلىق — 2,4 ترلن تگ نەمەسە ءجىو-گە 3,5%.
شەشىم قابىلدانعاننان كەيىن قاراجاتتى ساپالى جانە ۋاقىتىلى يگەرۋ ماقساتىندا بيۋدجەتتىك باعدارلامالار اكىمشىلەرى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ راسىمدەرىن جانە باسقا دا ءتيىستى ءىس-شارالاردى ۋاقىتىلى جۇرگىزۋى قاجەت.
كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ تارالۋى بويىنشا قازىرگى جاعدايدى ەسكەرە وتىرىپ, مەملەكەت باسشىسى كارانتيندىك ءىس-شارالاردى جۇرگىزۋگە تارتىلعان مەديتسينا جانە باسقا دا سالا قىزمەتكەرلەرىنە قوسىمشا اقى تولەۋدى تاپسىردى.
داعدارىسقا قارسى شارالاردى قارجىلاندىرۋ
جەرگىلىكتى دەڭگەيدەگى قولداۋ مەن سالىقتىق ارتىقشىلىقتاردى ەسەپتەمەگەندە, داعدارىسقا قارسى شارالاردىڭ جالپى پاكەتى قوسىمشا 5,9 ترلن تەڭگەنى قۇرايدى, ونىڭ ىشىندە:
2,5 ترلن تەڭگە — بيۋدجەتتەن تىس قاراجات ەسەبىنەن;
3,5 ترلن تەڭگە — رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت ەسەبىنەن ءۇش باعىت بويىنشا قارجىلاندىرۋ جوسپارلانۋدا.
ءبىرىنشى. ەكونوميكالىق تۇراقتىلىق پەن توتەنشە جاعداي رەجيمىن قامتاماسىز ەتۋگە 1,2 ترلن تەڭگە قاراستىرىلعان.
حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋدى قولداۋ ءۇشىن «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى» باعدارلاماسى قابىلداندى, ونىڭ اياسىندا پوستۆيرۋستىق كەزەڭدە 254,3 مىڭ جۇمىس ورنى قۇرىلادى. ونى ىسكە اسىرۋعا قوماقتى سوما (1 ترلن تەڭگەگە دەيىن) بولىنەدى.
«بيزنەستىڭ جول كارتاسى» باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋعا قوسىمشا 84,5 ملرد تەڭگە باعىتتاۋ جوسپارلانعان.
بۇدان وزگە, كاسىپكەرلەردىڭ نەسيەلەرى بويىنشا سۋبسيديالاۋ جانە كەپىلدىك بەرۋ ارقىلى كاسىپكەرلىكتى قولداۋ شارالارىن كۇشەيتۋ كوزدەلگەن. بۇل شامامەن 16 مىڭ جۇمىس ورنىن قۇرۋعا جانە 250 ملرد تەڭگەدەن استام سالىق تۇسىمىنە مۇمكىندىك بەرەدى.
سونداي-اق, ازاماتتاردىڭ جەكەلەگەن ساناتتارى ءۇشىن قۇنى 5 567 تەڭگە بولاتىن ازىق-ت ۇلىك جانە تۇرمىستىق جيىنتىق ۇسىنۋعا 30,8 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. بۇل شارا 2 ملن-نان استام ادامدى قامتيدى.
ناقتىلاۋ اياسىندا «ەڭبەك» باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋعا 50 ملرد تەڭگە سوماسىندا قوسىمشا شىعىندار قاراستىرىلعان. سونىڭ ناتيجەسىندە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ, حالىقتىڭ الەۋمەتتىك ءالسىز توپتارىن قولداۋدى قوسا العاندا, ەڭبەك دەلدالدىعى مەن داعدىلارىنىڭ ءتيىمدى مودەلىن قۇرۋ جالعاستىرىلاتىن بولادى.
ەكىنشى. ماكروەكونوميكالىق كورسەتكىشتەردىڭ وزگەرۋىنە قاتىستى ءىس-شارالارعا 315,4 ملرد تەڭگە باعىتتالادى.
ءۇشىنشى. ازاماتتار مەن ەكونوميكانى قولداۋعا, ونىڭ ىشىندە مەملەكەت باسشىسىنىڭ جەكەلەگەن تاپسىرمالارىن ىسكە اسىرۋعا 293,4 ملرد تەڭگە باعىتتاۋ ۇسىنىلادى.
وسى قاراجات اياسىندا ءبىر ۋاقىتتا تۇرمىس ساپاسىن جاقسارتۋمەن جانە تابىس پەن سۇرانىستى ۇلعايتۋمەن ءوندىرىستى ىنتالاندىرۋعا باعىتتالعان بىرقاتار شارالار مەن جوبالاردى ىسكە اسىرۋ جوسپارلانۋدا.
بۇل شارالار مىنالار ەسەبىنەن ىسكە اسىرىلاتىن بولادى:
رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت شىعىستارىن 532,8 ملرد تەڭگەگە قىسقارتۋ; بيۋدجەت تاپشىلىعىن ءجىو-گە 3,5%-عا دەيىن جەتكىزۋ — 840,7 ملرد تگ.بۇل رەتتە, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت كىرىستەرى بويىنشا شىعىندار 1,7 ترلن تەڭگەگە باعالانىپ وتىر. كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ پايدا بولۋى مەن تارالۋىنا جول بەرمەۋ جونىندەگى ءىس-شارالاردى قارجىلاندىرۋعا, سونداي-اق الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىن ساتىپ الۋعا 39,1 ملرد تەڭگە ءبولىندى.
ونىڭ ىشىندە كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىمەن كۇرەس بويىنشا جۇرگىزىلەتىن ەپيدەمياعا قارسى شارالارعا جالپى سوماسى 23 468,5 ملن تەڭگە ءبولىندى, ونىڭ ىشىندە:
جەكە قورعانۋ قۇرالدارىن, دەزينفەكتسيالاۋ قۇرالدارىن, ءدارى-دارمەك جانە مەديتسينالىق بۇيىمداردى ساتىپ الۋعا — 20 624,9 ملن تەڭگە; كوروناۆيرۋستى انىقتاۋ ءۇشىن تەپلوۆيزورلار, زەرتحانالىق جابدىقتار جانە تەست-جۇيەلەرىن ساتىپ الۋعا — 2 712,5 ملن تەڭگە; قازاقستان ازاماتتارىن قىتايدان كوشىرۋگە — 131,1 ملن تەڭگە.وسى قاراجات شەڭبەرىندە وڭىرلەرگە جەكە قورعانۋ قۇرالدارىن, دەزينفەكتسيالاۋ قۇرالدارىن, ءدارى-دارمەك پەن مەديتسينالىق بۇيىمداردى ساتىپ الۋعا ماقساتتى ترانسفەرتتەرمەن 11 563,9 ملن تەڭگە اۋدارىلدى, ونىڭ ىشىندە 30%-عا جۋىعى نۇر-سۇلتان قالاسىنا — 1 412,4 ملن تەڭگە, الماتى قالاسىنا — 1 419,9 ملن تەڭگە, شىمكەنت قالاسىنا — 605 ملن تەڭگە ءبولىندى.
بۇعان قوسا, مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا 2020 جىلعا ارنالعان بيۋدجەتتى ناقتىلاۋ اياسىندا ەپيدەمياعا قارسى شارالارعا قوسىمشا 125 283,5 ملن تەڭگە قاراستىرىلادى, ونىڭ ىشىندە:
1) كارانتيندىك ءىس-شارالاردى وتكىزۋگە تارتىلعان دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنىڭ قىزمەتكەرلەرىن ىنتالاندىرۋعا – 40 609,8 ملن تەڭگە.
انىقتاما: ۇستەمەاقىنىڭ مولشەرى قاۋىپتىلىك توپتارى بويىنشا انىقتالادى:
1 توپ «قاۋىپتىلىگى اسا جوعارى» — رەانيماتسيا بولىمشەلەرىن قوسا العاندا, ينفەكتسيالىق ستاتسيونارلاردىڭ دارىگەرلەرى, ورتا جانە كىشى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى. ۇستەمە اقى ءبىر ادامعا 20 ەڭ تومەنگى جالاقى مولشەرىن قۇرايدى نەمەسە 850 مىڭ تەڭگە.
2 توپ «قاۋىپتىلىگى جوعارى» – پروۆيزورلىق ستاتسيونارلار مەن جەدەل جاردەم دارىگەرلەرى, ورتا جانە كىشى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى. ۇستەمە اقى 10 جتم نەمەسە 425 مىڭ تەڭگەنى قۇرايدى.
3 توپ «قاۋىپتىلىگى ورتاشا» – كارانتيندىك ستاتسيونارلارداعى دارىگەرلەر, ورتا جانە كىشى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى, سانيتارلىق دارىگەرلەر (مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر), جەدەل جاردەم جۇرگىزۋشىلەرى جانە ت. ب. ۇستەمە اقى 5 جتم نەمەسە 212,5 مىڭ تەڭگەنى قۇرايدى.
2) 19 509,6 ملن تەڭگە – كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسيامەن اۋىرعان تۇلعالاردى جانە اۋرۋعا كۇماندى رەتىندە اۋرۋحاناعا جاتقىزىلعانداردى ەمدەگەنى ءۇشىن, سونداي-اق COVID-19 كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسياسىمەن اۋىرعاندارمەن بايلانىستا بولعان دەگەن كۇمان بارلاردى وقشاۋلاۋ ماقساتىندا مەديتسينا ۇيىمدارىنىڭ مەديتسينالىق قىزمەتتەرىنە اقى تولەۋ;
3) 14 800 ملن تەڭگە – نۇر-سۇلتان, شىمكەنت, الماتى قالالارىندا جالپى سانى 680 توسەك-ورىن بولاتىن كارانتيندى تيپتەگى 3 مەديتسينالىق مودۋلدىك كەشەندى سالۋعا;
4) 30 815,7 ملن تەڭگە – توتەنشە جاعداي كەزىندە تۇرعىنداردىڭ جەكەلەگەن ساناتتارىنا ازىق-ت ۇلىك-تۇرمىستىق جيىنتىقتاردى تاراتۋعا (ااك الۋشىلار, ونىڭ ىشىندە 6 جاستان 18 جاسقا دەيىنگى بالالار, 1-3 توپتاعى مۇگەدەكتەر, مۇگەدەك بالالار, مۇگەدەك بالالاردى كۇتىپ-باعىپ وتىرعاندار, رەسمي تىركەلگەن جۇمىسسىزدار). ازىق-ت ۇلىك-تۇرمىستىق جيىنتىقتارمەن 2 ملن جۋىق ادام قامتىلادى;
5) 8 091,8 ملن تەڭگە – 1 جالاقى كولەمىندە ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ قىزمەتكەرلەرى مەن مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە, ۇلتتىق گۆارديا مەن قارۋلى كۇشتەردىڭ اسكەري قىزمەتكەرلەرىنە سىياقى تولەۋگە (66,3 مىڭ ادام);
6) 4 058,4 ملن تەڭگە – ۆەدومستۆوارالىق اقپاراتتىق جۇيەلەردىڭ بايلانىس قىزمەتتەرىمەن قامتاماسىز ەتىلۋى جانە جۇمىس ىسەتۋىنە;
7) 5 623,1 ملن تەڭگە – سوت مەديتسينا ساراپتاماسى قىزمەتىنىڭ ۇزدىكسىز جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋگە.
سونىمەن قاتار ەكونوميكانىڭ باسىمدىقتى سالالارىن جەڭىلدىكپەن نەسيەلەندىرۋ باعدارلاماسى بويىنشا بيىلعى 10 ساۋىردەگى جاعداي بويىنشا بانكتەر جالپى سوماسى 422,2 ملرد تەڭگەگە 619 ءوتىنىم قابىلدادى, 292,2 ملرد تەڭگە سوماسىنا 470 جوبا ماقۇلداندى, 153 ملرد تەڭگە سوماسىنا 352 زايم بەرىلدى.
ۇلتتىق بانك وسى باعدارلامانىڭ قارجىلاندىرۋدى 400 ملرد تەڭگەدەنە 1 ترلن تەڭگەگە دەيىن ۇلعايتۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى, بۇل قارجى ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە جانە يمپورتقا تاۋەلدىلىكتى ازايتۋعا باعىتتالادى.
توتەنشە جاعدايدا زارداپ شەككەن شوب سۋبەكتىلەرى مەن جەكە كاسىپكەرلەردى قولداۋ ءۇشىن جەڭىلدىكپەن نەسيەلەندىرۋ باعدارلاماسى ازىرلەنىپ, ىسكە اسىرىلا باستادى. باعدارلاما اياسىندا بانكتەر جالپى سوماسى 600 ملرد تەڭگەگە 12 اي مەرزىمگە شارتتى سالىمدار ءبولدى. 3 ايدا يگەرىلۋى ءتيىس قاراجاتتى يگەرىلە باستادى. كاسىپكەرلەر 647 ءوتىنىم بەردى, 17,3 ملرد تەڭگە سوماسىنا 45 زايم بەرىلدى.
«7-20-25» باعدارلاماسى بويىنشا 9 ساۋىردەگى جاعداي بويىنشا 199 ملرد تەڭگەگە 17 328 ءوتىنىم ماقۇلداندى, ونىڭ ىشىندە 173,2 ملرد تەڭگە سوماسىنا 14 616 زايم بەرىلدى.
داعدارىسقا قارسى شارالار اياسىندا ۇلتتىق بانك باعدارلاما بويىنشا قارىز الۋشىلاردى ايىپپۇلدار مەن ءوسىمپۇلداردان بوساتۋ, نەگىزگى قارىز جانە سىياقى بويىنشا تولەمدەردى 90 كۇنگە دەيىنگى مەرزىمگە كەيىنگە شەگەرۋ ارقىلى قولداۋدى قاراستىراتىن وزگەرىستەر ەنگىزىلدى.
ەكىنشى شارالار پاكەتى اياسىندا ۇلتتىق بانك بىرنەشە باعىت بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزۋدە. مەملەكەت باسشىسىگىڭ بيىلعى 31 ناۋرىزداعى تاپسىرماسىنا سايكەس قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسى باعدارلاماسىنىڭ اياسىندا 1 جىل مەرزىمگە كوكتەمگى ەگىس جۇمىستارىن جۇرگىزۋگە 100 ملرد تەڭگە بولىنەدى.
باعدارلاما قاتىسۋشىلارىنىڭ وبليگاتسيالاردى وتەۋ مەرزىمى 7 جىلدان 10 جىلعا دەيىن ۇزارتىلادى.
داعدارىسقا قارسى شارالاردىڭ ەكىنشى پاكەتى اياسىندا ۇلتتىق بانك «بايتەرەك» ۇبح» اق ينفراقۇرىلىمدىق وبليگاتسيالارىن ساتىپ الۋ ارقىلى 700 ملرد تەڭگەگە دەيىن ۇلعايتۋ مۇمكىندىگىمەن 600 ملرد تەڭگە سوماسىنا ىسكەرلىك بەلسەندىلىك پەن جۇمىسپەن قامتۋدى قولداۋ بويىنشا شارالاردى قارجىلاندىرۋ ماسەلەسى پىسىقتالىپ جاتىر.
بۇل قاراجات جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردى ودان ءارى قارجىلاندىرۋعا باعىتتالادى جانە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 300 ملرد تەڭگە كولەمىندەگى ترانسفەرتتەردى جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەرگە جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسىن ىسكە اسىرۋ ءۇشىن بولگەن سوڭ ۇسىنىلادى.
بيىل قاڭتار-ناۋرىز ايلارىنداعى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ
ماسەلەن, 2020 جىلدىڭ ءى توقسانىندا مەملەكەتتىك بيۋدجەت كىرىستەرى ەسەپتى كەزەڭ جوسپارىنا 89,9%-عا ورىندالدى, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت — 78,8%, جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەر — 121,4%.
رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت كىرىستەرى ەكونوميكاعا سىرتقى فاكتورلاردىڭ تەرىس ىقپالىنىڭ سالدارىنان 10,5% (89,5%) تومەندەدى. رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە 1,4 ترلن تەڭگە سوماسىنا كىرىس ءتۇستى. جوسپار 378 ملرد تەڭگەگە ورىندالمادى. ورىندالماۋ نەگىزىنەن سالىقتار ەسەبىنەن بولدى.
بىرىنشىدەن, ققس تۇسىنۋىنە, يمپورتقا كوروناۆيرۋس ىندەتىنىڭ تارالۋى ىقپال ەتتى. اتاپ ايتقاندا, ءۇشىنشى ەلدەردەن يمپورتتىڭ ازايۋى $68 ملن قۇرادى. يمپورتتىڭ ازايۋىنا بايلانىستى, سالىق تۇسىمدەرى 11,4 مىڭ سالىق تولەۋشىدەن نەگىزىنەن 49,1 ملرد تەڭگەگە تومەندەدى, كوتەرمە جانە بولشەك ساۋدا بويىنشا - 6,5 مىڭ سالىق تولەۋشىدەن, وڭدەۋ ونەركاسىبىندە – 1,3 مىڭ, تاۋ-كەن ءوندىرۋ ونەركاسىبى - 130 سالىق تولەۋشىدەن.
سونىمەن قاتار, كوروناۆيرۋستىڭ تارالۋى قحر-دان كەلەتىن اۆتوكولىك قۇرالدارى سانىنىڭ 29,3%-عا, ەاەو ەلدەرىنەن كەلەتىندەرىنىڭ 17,8%-عا تومەندەۋىنە اكەلدى.
انىقتاما: بيىل ناۋرىزدا 2019 جىلدىڭ ناۋرىز ايىمەن سالىستىرعان قحر-دان كەلەتىن يمپورت 20,3% نەمەسە $61 ملن تومەندەدى. سونىڭ سالدارىنان كەدەن سالىعى مەن قحر-دان كەلەتىن تاۋارلار يمپورتىنان تۇسەتىن سالىقتار 15,5% نەمەسە 2,8 ملرد تەڭگەگە ازايدى.
ەكىنشىدەن, كتس بويىنشا ورىندالماۋ نەگىزگى ەكسپورت پوزيتسيالارىنا باعانىڭ تومەندەۋىنە ىقپال ەتتى: شيكى مۇناي بويىنشا 22,1%,مىرىشقا — 20,8%, مىسقا — 9,4%, اليۋمينيگە — 9,7%, قورعاسىنعا — 10,1%, فەرروحرومعا — 11,6%. بۇل رەتتە, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە كتس تولەيتىن ءىرى 1 796 كاسىپورننىڭ وتكىزۋ بويىنشا اينالىمدارى 3,4%-عا تومەندەدى (8,9 ترلن تەڭگەدەن 8,6 ترلن تەڭگەگە دەيىن).
ۇشىنشىدەن, كاسىپكەرلىك بەلسەندىلىكتىڭ تومەندەۋىنە بايلانىستى ققس بويىنشا جوسپار 132 ملرد تەڭگە سوماسىنا ورىندالمادى.
8 ساۋىردە قابىلدانعان ناقتىلانعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتە كىرىستەر بويىنشا جىلدىق جوسپار 6,4 ترلن تەڭگەنى قۇرادى.
جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەردىڭ ءوز كىرىستەرى 134 ملرد تەڭگەگە اسىرا ورىندالىپ, 759 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. اسىرا ورىنداۋ نەگىزىنەن سالىقتار ەسەبىنەن مۇمكىن بولدى — 127 ملرد تەڭگە. كىرىستەر بويىنشا جوسپار بارلىق وڭىرلەردە اسىرا ورىندالدى.
رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت شىعىستارى 2,9 ترلن تەڭگەنى قۇرادى. جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەردىڭ شىعىستارى 1,2 ترلن تەعگە بولدى. ەسەپتى كەزەڭدە اۋديتورلىق شارالار جالعاستى. 512 اۋديتورلىق شارا جۇرگىزىلدى. 249 ملرد تەڭگە بيۋدجەت قاراجاتى قامتىلدى. 91 ملرد تەڭگەگە قارجىلىق بۇزۋشىلىقتار انىقتالدى.
2016-2020 جىلدارعا ارنالعان جەكەشەلەندىرۋدىڭ كەشەندى جوسپارى 93,2% ورىندالدى. 2020 جىلى 68 نىساندى وتكىزۋ جوسپارلانعان. ونىڭ ىشىندە 37-ءسى ساتۋعا قويىلدى. ەسەپتى كەزەڭدە 3,2 ملرد تەڭگەگە 6 نىسانى ساتىلدى, 31 نىسان ساتۋعا قويىلدى. 3 نىسان قايتا قۇرۋ مەن تاراتۋعا باعىتتالدى. 28 نىسان جىل سوڭىنا دەيىن ساتۋعا قويىلادى.
قارجى مينيسترلىگىنىڭ الدىندا تۇرعان باستى مىندەتتەردىڭ ءبىرى — ناقتىلانعان بيۋدجەتتە الەۋمەتتىك سالاعا, كاسىپكەرلەردى قولداۋعا قاراستىرىلعان قاراجاتتى ءتيىستى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسىپ تۇپكى الۋشىلارعا دەيىن ۋاقىتىلى جەتكىزۋ. جىل بويى ۆەدومستۆو ءوسۋ قارقىنىن تومەندەتپەي, كىرىستەر بويىنشا ناقتىلانعان جوسپاردى ورىنداۋدى قامتاماسىز ەتەتىن بولادى.