• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
قازاقستان 07 قازان, 2019

جۇيەلى جۇمىستىڭ باستى باعدارى

371 رەت
كورسەتىلدى

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جولداۋى الداعى كۇندەرى قازاقستاندىقتاردىڭ ومىرىنە وڭ وزگەرىس اكە­لەتىنىنە سەنىم زور. ەل پرەزيدەنتى ءوز جولداۋىندا قازاق­ستاندا «كۇشتى پرەزيدەنت, ىقپالدى پارلامەنت, ەسەپ بەرەتىن ۇكىمەت» دەگەن ۇعىم ءوز ماعىناسىنا تولىق ساي بولۋ قاجەتتىگىن قاداپ ايتا وتىرىپ, وعان باستار نەگىزگى جولداردى ناقتى كورسەتتى.

سونىڭ ءبىرى مەملەكەت باس­شىسىنىڭ «قوعامدى تولعان­دىرىپ وتىرعان نەگىزگى ماسەلە­لەر كوشەدە ەمەس, پارلامەنتتە جانە ازا­ماتتىق ديالوگ اياسىن­دا تالقىلانىپ, شەشىمىن تابۋى ءتيىس» دەگەن ءسوزى. ءوز كەزەگىندە جول­­داۋ جۇكتەگەن بۇل مىندەت كەيىنگى كەزدەرى بىرقاتار اۋماق­تا بيلىك پەن بۇقارا اراسىن­داعى الشاقتاعان بايلانىستى نىعايتىپ, جەرگىلىكتى جەردەگى ءماسليحاتتىڭ حالىق الدىنداعى جاۋاپكەرشىلىگىن كۇشەيتە تۇسەدى.

2019 جىلدىڭ 6 ايىندا ەلىمىز بويىنشا بارلىعى 142 مەم­لەكەتتىك قىزمەتكەر تارتىپتىك جاۋاپقا تارتىلعان. ولار اتقارۋ­شىلىق ءتارتىپ پەن ەتيكا نورمالارىن بۇزىپ, مەملەكەتتىك قىزمەتكە داق تۇسىرگەنى ءۇشىن جاۋاپقا تارتىلعان. بۇل وتكەن جىلدىڭ سايكەس مەرزىمىمەن سالىس­تىرعاندا ايتارلىقتاي از. دەسە دە مۇنداي ولقىلىقتىڭ ورىن الۋىنا مۇلدەم جول بەر­مەي, ءمىنسىز ەڭبەك ۇلگىسىن كور­سەتۋ بيلىكتىڭ العا قويعان نەگىزگى ماق­ساتتارىنىڭ ءبىرى ەكەنى قۋان­تادى. بۇل تۇرعىدا ق.توقاەۆ «مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر جۇ­مىسىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا ارنايى دايىندىعى بار جاس كادرلاردى تارتۋ قاجەت. سونى­مەن بىرگە 2020 جىلدان باس­تاپ ءبىز مەملەكەتتىك قىزمەت­شى­لەر­دىڭ سانىن بىرتىندەپ قىس­قارتۋعا كىرىسىپ ۇنەمدەلگەن قارا­­جاتتى نەعۇرلىم پايدالى قىز­مەتكەرلەردى ىنتالاندىرۋعا جۇم­­سايمىز» دەپ وي تۇيەدى. سان­نان گورى ساپاعا ءمان بەرسەك, الارى­مىز ازايمايدى, كەرىسىن­شە اسى­عىمىز الشىسىنان تۇسەتى­­نىن ەسكەرگەن ابزال. ونىڭ ۇستىنە قازاقستان مەملەكەتتىك قىزمەت­كەر­لەردىڭ سانى جونىنەن الەم بو­يىنشا العاشقى وندىققا كىرە­تىنىن ەسكەرۋ ارقىلى, بۇل شارا­نىڭ دۇرىس قادام ەكەنىنە انىق كوز جەتكىزۋگە بولادى.

ەلىمىزدە جىل سايىن زورلىق-زومبى­لىق قىلمىسىنىڭ الاڭ­دا­تار­لىق احۋالدى قالىپتاستىرىپ جاتقانى جاسىرىن ەمەس. كوپ­تەگەن قوعام بەلسەندىلەرى بۇل قىل­مىسقا بارعاندارعا كوپ جاعدايدا زاڭ جۇمساقتىق تانىتىپ جاتاتىنىن ناقتى دايەكتەرمەن كەلتىرە وتىرىپ, جازانى قاتاڭداتۋ تۋرالى پارلامەنتكە ونلاين ءوتى­نىش جاساعان. وعان نەگىز دە جوق ەمەس. سەبەبى وسى جىلدىڭ قاڭتار-شىل­دە ايى ارالىعىندا ەلى­مىزدە قىل­مىستىق كودەكسىنىڭ زورلاۋ بابى بويىنشا 647 قىلمىس تىركەلگەن. قوعام بەلسەندىلەرىنىڭ بۇل دابىلى پرەزيدەنت نازارى­نان تىس قالمادى. ول ءوز جول­داۋىندا «جىنىستىق زورلىق-زوم­بىلىق, پەدوفيليا, ەسىرت­كى تاراتۋ, ادام ساۋداسى, ايەل­دەرگە قاتىستى تۇرمىستىق زور­لىق-زوم­بىلىق جانە باسقا دا اۋىر قىل­مىستارعا اسىرەسە بالا­لارعا قاتىس­تى قىل­مىستارعا قولدا­نى­­لا­تىن جازانى شۇعىل تۇردە قاتاي­تۋ قاجەت. بۇل ماسەلەنى شەشۋ­دى پارلامەنتكە جانە ۇكى­مەت­كە تاپسىرامىن» دەپ, تۇيت­كىلدى ماسەلەلەردىڭ ءتۇيىنىن تار­قاتۋعا پارمەن بەردى.

جولداۋدا ايتىلعان وتباسى بيزنەسىن قۇرۋعا ەڭ الدىمەن كوپ بالالى جانە جاعدايى تومەن وتباسىلارعا باسا ءمان بەرۋ كەرەكتىگى تۋرالى باستاما كوتەرىلدى. بۇل شىمكەنتتەگى 31 مىڭ كوپ بالالى اناعا باياندى بولا­شاققا دەگەن جىلى ءۇمىت سىي­لاعانى ءسوزسىز. سونىمەن قاتار جۇمىسى ءبىر ىزگە تۇسكەن ازامات­تار­دىڭ زەينەتاقى جيناعىنىڭ ءبىر بولىگىن باسپانا ساتىپ الۋعا نەمەسە ءبىلىم الۋ ءۇشىن پاي­دا­لانۋدىڭ مۇمكىندىكتەرى قاراستى­رىلاتىنى جۇرتقا جاققان ەڭ باستى جاڭالىقتاردىڭ ءبىرى بولدى. مۇنىڭ ءوزى شىمكەنت قالاسى بويىنشا تۇرعىن ءۇي كەزەگىندە تۇرعان 37 مىڭنان استام ادامنىڭ كوپشىلىگىنە زور كومەك بولار باس­تاما ەكەنى انىق.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ جول­داۋىندا جۇرتشىلىقتى تول­­عان­دىرىپ جۇرگەن جەر ماسە­لە­سىن اينالىپ وتپەگەنى دە كوپ­شى­لىكتىڭ ىقىلاسىن اۋداردى. جەرىمىزدىڭ ۇلتاراقتاي بولىگى دە شەتەلدىكتەرگە ساتىلماي­تى­نىن جانە جەردى ماقساتتى تۇردە يگەرمەي, ونى بوسقا ۇستاپ وتىر­عان لاتيفۋنديستەردەن ەن بايلىعىمىزدى قايتارىپ الاتىن ۋاقىتتىڭ كەلگەنىن ناق­تى ءارى نىعارلاپ ايتۋى قازاقستان­دىقتاردىڭ كوڭىلىن توعايتتى. ونىڭ جۇزەگە اسۋى ەلىمىزدە ازىق-ت ۇلىك ءونىمى بويىنشا ەڭ باس­تى پروبلەماعا اينالىپ وتىر­عان ەت ءوندىرىسىنىڭ وركەن جايۋىنا جول اشپاق. جولداۋدا ايتىل­عان­داي قازىرگى تاڭدا قۇنى كۇن سا­ناپ قىمباتتاپ جاتقان ەت ءونىمى ءوندىرىسىنىڭ كەڭ قۇلاش جايۋى­نا قولبايلاۋ بولىپ وتىر­عان جايت – انالىق مال باسى­نىڭ پروبلەماسىندا ەمەس, شارۋا قو­جا­­­لىقتارىنا جەم-ءشوپ دا­يى­ن­داي­تىن جەرلەردىڭ جەتىسپەۋ­شىلى­گىنە بايلانىستى بولىپ وتىر. سال­دارىنان ءتورت ت ۇلىكتى جەم-شوپپەن قامتاماسىز ەتۋ – 60 پايىزدان تومەن كورسەت­كىشكە جەتكەن.

ءبىلىم جانە دەنساۋلىق سالاسىندا دا كوپتەگەن وڭ وزگەرىستىڭ ورىن الۋىنا ىقپال ەتەتىن باستامالار ايتىلعان پرەزيدەنت جول­د­اۋىندا الەۋمەتتىك كومەك كور­سەتۋ جۇيەسى ودان ءارى جەتىل­دىرىلە تۇسەتىنى دە ءسوز بولدى. دەگەن­مەن دە الەۋمەتتىك كومەك الۋ ءۇشىن ءوزىنىڭ تابىسىن جاسىرىپ باعا­تىن­داردىڭ ءىسى بەلەڭ العانىن اشىپ ايتتى. قاپەرگە الاتىن وسى جانە وزگە دە ماسەلەلەر بىزگە, ياعني ءماسليحات دەپۋتاتتارىنا زور جاۋاپ­كەرشىلىك جۇكتەيدى.

 

تورەايىم سۇلتانوۆا,

شىمكەنت قالالىق ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى

 

سوڭعى جاڭالىقتار