• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
ەكونوميكا 20 مامىر, 2019

تۇركى ەلدەرى نارىعى الپاۋىتقا اينالماق

1473 رەت
كورسەتىلدى

تۇركى ەلدەرىنە ورتاق ساۋدا-ونەركاسىپ پالاتاسى قۇرىلدى. اتالعان پالاتانىڭ جارعىسىنا استانا ەكونوميكالىق فورۋمى اياسىندا وتكەن تۇركى ىسكەرلىك كەڭەسiنiڭ كەزەكتi وتىرىسىندا قول قويىلدى. ورتاق پالاتاعا قازاقستان, تۇركيا, قىرعىزستان جانە ازەربايجان ەلدەرىنىڭ ساۋدا پالاتالارى قوسىلدى. بولاشاقتا بۇل باستاماعا وزبەكستان مەن تۇرىكمەنستاننىڭ ۇلتتىق پالاتالارى قولداۋ بىلدىرمەك.

پرەمەر-مينيستر اسقار مامين بۇل يگى ءىستىڭ ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باس­تاماسىمەن قولعا الىنعانىن اتاپ ءوتتى. «وڭىرلىك جانە جالپى دامۋدى كوزدەيتىن ورتاق پالاتا ەلباسى باستاماسىمەن ۇسىنىلعان بولاتىن. قازاقستان ۇكىمەتى بۇل باستامانى الداعى ۋاقىتتا دامىتۋعا, مەملەكەتتەر اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى ارتتىرۋعا بارىنشا كۇش سالادى. اتالعان شارالار تۇركى ەلدەرىندەگى جەكە سەكتور ءۇشىن دە وتە ءتيىمدى, ەندى بۇل ىنتىماقتاستىقتان ناقتى ناتيجە كۇتەمىز», دەدى پرەمەر-مينيستر. ونىڭ ايتۋىنشا, تۇركى ەلدەرى ساۋدا-ونەركاسىپ پالاتاسىنىڭ نە­گىزگى ماقساتى – قۇرامىنا كىرگەن ەلدەر اراسىنداعى ەكو­نوميكالىق بايلانىس­تى دامىتۋ ءارى نىعايتۋ. ال ور­تاق پالاتاعا قوسىلعان ەلدەر ورتاق مىندەتتەردى ءبىر­لە­سە انىقتاماق. اتاپ ايت­قاندا, ءتۇر­كىتىلدەس مەملەكەت­تەردە ونەركاسىپ جانە اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋ; ساۋ­دا, قىزمەت كورسەتۋ, ونەر­كاسىپ, شاعىن جانە ورتا كاسىپورىندار, كاسىپ­كەر­لىك, اۋىل شارۋاشىلىعى, ىشكى تۋريزم جانە قولونەر سالاسى, كەدەن, كولىك, اقپاراتتىق تەح­نولوگيا جانە باسقا دا ءوزارا ءتيىمدى سالالاردى دا­مىتۋ; تۇركى ەلدەرى كەڭەسىنە مۇشە مەم­لەكەتتەردىڭ ەكونو­مي­كالىق جانە ىسكەر­لىك ءمۇد­دەلەرىن قورعاۋعا باعىتتال­عان ۇسىنىستاردى ازىرلەۋ, ءوزارا يننو­ۆاتسيالىق مۇمكىندىكتەردى العا تارتىپ, بىرلەسكەن  كاسىپ­ورىنداردى دامىتۋعا اتسالىسۋ; تۇركى ەلدەرى اراسىنداعى تاۋار تا­سىمالىن جولعا قويۋ,  سون­داي-اق ءوزارا تاۋار ءجا­­نە قىز­مەت تۇرلەرىمەن الما­سۋعا توس­­­قاۋىل بولاتىن كەدەر­گى­لەردى جويۋ, ت.ب.

تۇركى كەڭەسىنىڭ باس حاتشىسى باعدات امىرەەۆ قازاق­ستان­دا قۇرىلعان تۇركى ەلدەرىنە ورتاق پالاتانىڭ وعان قو­سىل­عان مەملەكەتتەر اراسىن­داعى ساۋدا-ونەركاسىپتە عانا ەمەس, تۋريزم, ءبىلىم جانە باسقا دا سالالاردا تىعىز قا­رىم-قاتىناس ورناتۋدىڭ ما­ڭىزدى قۇرالى بولاتىنىن جەت­كىزدى. «بۇگىنگى باسقوسۋ ەلدەر­دىڭ ەكونوميكالىق, ساۋدا-ساتتىق سالالارىنداعى دوستى­عىن نى­عاي­تۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى دەپ سەنەمىن», دەدى ب.امىرەەۆ. سونداي-اق ول تۇركى ەل­دەرىنىڭ كەڭەسىنە قازىرگى تاڭدا ءتورا­عالىق ەتىپ وتىرعان قىرعىزستان بولعان­دىقتان, كەڭەستىڭ كەلەسى سام­ميتى باكۋدە وتەتىنىن ايتتى. قازان ايىنا جوس­پار­­لان­عان اۋقىمدى شارا كەڭەسكە مۇشە مەملەكەتتەردىڭ ەكونو­مي­كالىق ىنتى­ماق­تاستىعىنا باعىتتالماق. 

ال ازەربايجان ۇلت­تىق كاسىپكەرلەر (جۇمىس بە­رۋشىلەر) كونفەدەرا­تسيا­سىنىڭ پرەزيدەنتى مامەد مۇساەۆ پالاتانىڭ شەتەلدىك ينۆەستيتسيانى تارتۋعا زور ىقپال ەتە الاتىنىن ايتتى. بۇل ءۇشىن تۇركى كەڭەسىن دە مۇشە مەملەكەتتەردىڭ بىرلەسكەن ينۆەستيتسيالىق قورى قۇ­رىل­ماق. «تۇركى كەڭەسىنىڭ بيزنەس فورۋمىندا تۇركىتىلدەس ەل­دەردىڭ جاڭا ينۆەس­تيتسيالىق قورىن قۇرۋدى جوسپار­لاپ وتىرمىز. سوندىقتان بۇگىنگى قۇ­جا­تىمىز تۇركىتىلدەس ەل­دەرىندە ورتا جانە شاعىن بيز­نەس, اۋىل شارۋاشىلىعى سالا­سىنداعى كاسىپكەرلىكتى دامىتۋعا جانە تاعى باسقا سالالاردا ءوزارا ىنتى­ماق­­تاستىق ورناتا وتىرىپ, دامۋعا سەرپىن بەرەدى», دەدى م.مۇساەۆ. 

ايتا كەتەيىك, بۇگىندە تۇركى ەلدەرىنىڭ ءىجو كولەمى 1 ترلن دوللاردان, حالقىنىڭ سانى 150 ملن-نان اسادى. بۇل ەلدەر جىل سا­يىن 260 ملرد دوللاردان استام سوما­عا ءونىم يمپورتتايدى. ءوز كە­زە­گىندە, ورتاق پالاتا وسى ەل­دەر اراسىنداعى ءونىم ءوندىرى­سىن ارت­تىرۋ ءۇشىن نەگىز بولادى, ياعني ۇجىم­دىق يمپورت الماستىرۋشىلىقتى قام­تاماسىز ەتەدى.

سونداي-اق وتىرىسقا قا­تىس­قان ساراپ­شىلاردىڭ سوزىنە سەنسەك, بىرنەشە ەلدىڭ باسىن قوسقان پالاتا ارقىلى نا­رىق­تا قىتاي, رەسەي سەكىلدى ءىرى ەلدەرمەن يىق تىرەسىپ, ءتىپتى ولارعا تاۋار ەكسپورتتاي الامىز. 
سوڭعى جاڭالىقتار