بەيسەنبى, 27 قىركۇيەك 2012 7:05
ەۋروپادا جۇزىمدىكتەر ونىمدىلىگى كۇرت تومەندەدى
باستى ءجۇزىم ءوندىرۋشى بولىپ تابىلاتىن بىرقاتار ەۋروپا ەلدەرىندە ونىڭ ونىمدىلىگى كۇرت ءتومەندەپ كەتتى. اسىرەسە, پورتۋگاليا, فرانتسيا, يسپانيا, يتاليا, گرەكيا ەلدەرىندە جاعداي وڭباي وتىر.«بىرقاتار وڭىرلەردە ونىمدىلىك 40 پايىزدان استامعا تومەندەي ءتۇستى. سوندىقتان جيىنتىق ءونىم كولەمىنىڭ قۇلدىراۋى 20-30 پايىزعا دەيىن بولۋى مۇمكىن», دەيدى پورتۋگالياداعى ءجۇزىم ءوندىرۋشىلەردىڭ ءبىرى دەۆيد بەۆەرستوك.
بەيسەنبى, 27 قىركۇيەك 2012 7:05
ەۋروپادا جۇزىمدىكتەر ونىمدىلىگى كۇرت تومەندەدى
باستى ءجۇزىم ءوندىرۋشى بولىپ تابىلاتىن بىرقاتار ەۋروپا ەلدەرىندە ونىڭ ونىمدىلىگى كۇرت ءتومەندەپ كەتتى. اسىرەسە, پورتۋگاليا, فرانتسيا, يسپانيا, يتاليا, گرەكيا ەلدەرىندە جاعداي وڭباي وتىر.«بىرقاتار وڭىرلەردە ونىمدىلىك 40 پايىزدان استامعا تومەندەي ءتۇستى. سوندىقتان جيىنتىق ءونىم كولەمىنىڭ قۇلدىراۋى 20-30 پايىزعا دەيىن بولۋى مۇمكىن», دەيدى پورتۋگالياداعى ءجۇزىم ءوندىرۋشىلەردىڭ ءبىرى دەۆيد بەۆەرستوك.
بۋرگۋندياداعى جاعداي بۇدان دا ناشار. ءجۇزىم وسىرەتىن ءبىرقاتار كوممۋنالاردا شەلەكتەپ قۇيعان قاتتى جاڭبىر جۇزىمدىكتەردىڭ 80 پايىزىن جايپاپ كەتتى. ال لۋاردا ءجۇزىم جيناۋ جۋىقتا عانا باستالعانىمەن, مۇنداعى ءونىم كولەمى دە قالىپتى دەڭگەيدەن كوپ تومەن. يسپاندىقتار الىنىپ جاتقان ءونىم تۇسىمىنە ريزا بولماي وتىر.يتاليادا بيىلعى جازدىڭ وتە ىستىق بولۋىنان وعان ءتوزىمسىز ءبىرقاتار سورتتار مۇلدەم كۇيىپ كەتكەن. گرەكيادا دا بيىل جاز وتە قۇرعاق بولدى. سوندىقتان ءونىم مۇندا 20 پايىزعا ازايعان.الايدا, سوعان قاراماستان, ساراپشىلار ءجۇزىم باعاسىنىڭ ءوسپەيتىندىگىن ايتىپ, تۇتىنۋشىلاردى جۇباتىپ وتىر. «ەۋروپادا ءجۇزىم باعاسىنىڭ وسكەندىگىمەن, ودان جاسالاتىن شاراپتار باعاسى وسە قويمايدى. بۇعان زاۋىتتار جول بەرمەيدى. ايتپەسە, ولار ءوز تۇتىنۋشىلارىنان ايىرىلىپ قالاتىن بولادى», دەيدى ساراپشىلار.
مادريدتەگى ۇكىمەتكە قارسى شەرۋگە ونداعان مىڭ ادام قاتىستى
وتكەن سەنبى كۇنى ونداعان مىڭ يسپانيالىقتار پرەمەر-مينيستر ماريانو راحوي ۇكىمەتىنىڭ جۇرگىزىپ وتىرعان ساياساتىنا قارسىلىقتارىن ءبىلدىرىپ, كوشەگە شىقتى.«مادريدتەگى مارش» اتالاتىن بۇل شەرۋدى ۇيىمداستىرۋشىلار وعان بىرنەشە جۇزدەگەن مىڭ ادام قاتىستى دەپ مالىمدەدى. ال ۇكىمەت وكىلدەرى شەرۋگە شىققانداردىڭ سانىن 65 مىڭ ادام بولدى دەپ كورسەتۋدە. نارازىلىق اكتسياسى سونداي ءبىر قاۋىپ-قاتەرسىز وتكەنىمەن, پوليتسيانىڭ ارناۋلى جاساقتارى كەيبىر جەرلەردە شەرۋگە شىعۋشىلارعا توقتام جاساپ, ولاردىڭ پرەمەر-مينيستر باسقاراتىن حالىقتىق پارتياسىنىڭ باس وفيسىنە ءوتىپ كەتۋىنە جول بەرمەگەن.شەرۋ «ولار ءبىزدىڭ ەلىمىزدى تالقانداعىسى كەلەدى, ءبىز وعان جول بەرمەۋگە ءتيىستىمىز» دەگەن ۇرانمەن وتكەن.اكتسياعا قاتىسۋشىلار وسىدان بىرنەشە اي بۇرىن قابىلدانعان شارالارعا قارسىلىقتارىن ءبىلدىردى. مۇنىڭ ءمانىسى وسىدان ءبىراز بۇرىن يسپانيادا رەفورما جاساۋ قاجەتتىگى تۋرالى رەفەرەندۋم ءوتكىزۋ جونىندە شەشىم قابىلدانعان بولاتىن. اكتسياعا قاتىسۋشىلار ءوزدەرىنىڭ جاعدايىنا كەرى اسەر ەتەتىن رەفورمالىق شارالاردى ءمۇلدەم قاجەتسىز دەپ تاۋىپ وتىر.
گرەكيا پرەزيدەنتىنىڭ جالاقىسى ەكى ەسە قىسقاراتىن بولدى
گرەكيا پرەزيدەنتىنىڭ قىزمەتتىك ەڭبەكاقىسى ەكى ەسە قىسقاراتىندىعىن وسى ەلدىڭ قارجى مينيسترىنىڭ ورىنباسارى حريستوس ستايكۋراس مالىمدەدى. ونىڭ ايتۋىنشا, وسى جونىندەگى زاڭ جوباسى پارلامەنتكە جونەلتىلگەن.قارجى ءمينيسترىنىڭ ءمالىمدەۋىنشە, مۇنداي شاراعا بارۋدى ەڭ الدىمەن ەل پرەزيدەنتى كارولوس پاپۋلياستىڭ ءوزى ءجون كورىپ وتىر. مۇنداي قادامعا پرەزيدەنت ەلدەگى داعدارىس جاعدايىنا بايلانىستى بارعان.بۇرىن گرەكيا پرەزيدەنتى ءار اي سايىن 23,122 مىڭ ەۋرو جالاقى الاتىن. بۇل پارلامەنت دەپۋتاتىنىڭ جالاقىسىنان 4 ەسە كوپ.قىسقارتۋلار سونداي-اق ەلدىڭ بۇرىنعى پرەزيدەنتتەرىنىڭ زەينەتاقىسىنا دا قاتىستى ءجۇرگىزىلمەك. ال ول زەينەتاقى مولشەرى پرەزيدەنت جالاقىسىنىڭ تەڭ جارتىسىن قۇراپ كەلگەن ەكەن.بۇل قىسقارتۋلار مەملەكەتتىك بيۋدجەت شىعىنىن 352,350 مىڭ ەۋروعا ازايتا تۇسۋگە مۇمكىندىك بەرمەك.كارولوس پاپۋلياستىڭ پىكىرى بويىنشا, ەندى مۇنداي قادامدارعا مينيسترلەر مەن باسقا دا مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر بارۋعا ءتيىستى.قازىرگى كۇنى گرەكيا باسشىلىعى ەۋروپالىق وداق جانە حالىقارالىق ۆاليۋتا قورىمەن گرەكياعا قوسىمشا قارجى كومەگىن ءبولۋ جونىندە كۇردەلى كەلىسسوزدەر دە ءجۇرگىزۋ ۇستىندە. ولار ءدال وسىنداي شاقتا ەلدەگى مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەردىڭ تومەندەگىدەي شارالارعا بارۋى كەلىسسوزدەردىڭ وڭ ناتيجە بەرۋىنە ىقپال ەتەدى, دەپ ۇمىتتەنەتىن سەكىلدى.
ەۋروپاداعى داعدارىس جىلجىمايتىن م ۇلىك باعاسىنا اسەر ەتۋدە
ەۋروپاداعى جىلجىمايتىن ءمۇلىك باعاسى تومەندەي تۇسۋدە. وسىنى ەسەپكە العان رەسەيلىك جىلجىمايتىن م ۇلىك ساتىپ الۋشىلار قازىرگى كۇنى اتالعان ءوڭىردەن تۇرعىن ۇيلەر مەن پاتەرلەر ساتىپ الۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىپ وتىرعان كورىنەدى.بۇل جاعداي رrian.ru پورتالىنىڭ ساۋالناما قورىتىندىسىندا انىقتالعان. ساۋالناماعا جاۋاپ بەرگەن رەسەيلىكتەردىڭ 50,1 پايىزى وزدەرىنىڭ ەۋروپادان جىلجىمايتىن م ۇلىك ساتىپ الۋعا ىقىلاستى ەكەندىكتەرىن جەتكىزگەن. سەبەبى, ونداعى باعا تومەندەپ كەلەدى. وسىعان بايلانىستى ەۋروپاداعى جاقسى جەرلەردەن تۇرعىن ۇيلەر مەن پاتەر ساتىپ الۋدىڭ ءمۇمكىندىگى قالىپتاسقان.رەسپوندەنتتەردىڭ 29,9 پايىزى قازىردىڭ وزىندە اتالعان وڭىردەن جىلجىمايتىن م ۇلىك ساتىپ الۋعا ناقتى شەشىم قابىلداعاندىقتارىن جەتكىزگەن. ال 19,9 پايىزى جىلجىمايتىن م ۇلىك ساتىپ الۋ ويلارىندا بار ەكەندىكتەرىن, بىراق ءالى دە بولسا ارتىن توسا تۇراتىندىقتارىن ايتقان.كوپتەگەن رەسەيلىكتەر ەڭ الدىمەن بولگارياعا نازار اۋدارىپ وتىرعان سەكىلدى. سەبەبى, مۇندا باعا باسقا ەۋروپا ەلدەرىنە قاراعاندا, الدەقايدا تومەن. بىراق بولگاريانىڭ قارا تەڭىز جاعاسىندا ورنالاسۋىنا بايلانىستى مۇندا تۇرۋ وتە قولايلى.رەسەيلىكتەر نازارىندا مۇنان كەيىن يسپانيا, گەرمانيا, يتاليا, چەرنوگوريا, فينليانديا, چەحيا, لاتۆيا, فرانتسيا جانە تۇركيا ەلدەرى تۇرعان كورىنەدى. ال ساۋالناماعا قاتىسقانداردىڭ باسىم كوپشىلىگى ەۋروپادان تىسقارى جەرلەردەن تۇرعىن ۇيلەر مەن ءپاتەرلەر ساتىپ الۋعا ىقىلاستارىنىڭ مۇلدەم جوق ەكەندىگىن بىلدىرگەن.
ەۋروايماقتاعى جاعداي – الەم ەكونوميكاسىنا باستى قاتەر
حالىقارالىق ۆاليۋتا قورىنىڭ ءبولۋشى ديرەكتورى كريستين لاگارد 24 قىركۇيەك كۇنگى ۆاشينگتونداعى حالىقارالىق ەكونوميكا ينستيتۋتىندا سويلەگەن سوزىندە ەۋروايماق ەلدەرى ۇرىنىپ وتىرعان بورىش داعدارىسى الەم ەكونوميكاسى ءۇشىن باستى قاتەر بولىپ قالا بەرەتىندىگىن تاعى دا مالىمدەدى. وسىعان وراي ول ەۋروپا مەن اقش-تان الەمدىك ەكونوميكانى جانداندىرۋ ءۇشىن نەعۇرلىم شەشىمدى شارالاردى تالاپ ەتتى.كريستين لاگاردتىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى كۇنى الەم ەكونوميكاسى ازداپ تا بولسىن قالپىنا ءتۇسىپ كەلەدى. بىراق بۇل وتە باياۋ ءجۇرگىزىلۋدە. الەم ەكونوميكاسىنىڭ قالىپقا كەلۋى كۇتكەندەگىدەن كوپ ءتومەن بولىپ وتىر. مىنە, سوندىقتان دا قازىرگى كۇنى ەۋروپا ءوز اۋرۋىنان ايىعا العان جوق.حالىقارالىق ۆاليۋتا قورىنىڭ باسشىسى جوعارىداعى جاعدايلارعا بايلانىستى ەۋروپالىق ورتالىق بانك جوسپارلاپ وتىرعان داعدارىس جاعدايىنداعى ەلدەردەن وبليگاتسيالاردى ساتىپ الۋ ىسىنە كىرىسۋدى داعدارىسپەن كۇرەستىڭ بەتبۇرىستى ءساتى بولادى دەپ ەسەپتەيتىندىگىن جەتكىزدى. مىنە, وسىنداي كەزدە داعدارىسپەن كۇرەستى ودان ءارى كۇشەيتە ءتۇسۋ ءۇشىن ەۋروپا ەلدەرى مەن امەريكا قۇراما شتاتتارى بىرلەسە وتىرىپ نەعۇرلىم شەشىمدى ارەكەتتەرگە كىرىسكەنى ءجون بولار ەدى. بۇل اسىرەسە, ەۋروپاعا قاجەت. سوندىقتان ەۋروپالىق ەلدەر باسشىلارى نەعۇرلىم ءبىرلىكتە ارەكەت ەتكەنى ءجون. «بۇل جولى بىزگە قىسقا مەرزىمدى شارالارمەن شەكتەلىپ قالماي, نەعۇرلىم تۇراقتى وسىمگە قول جەتكىزۋ ءۇشىن باتىل قيمىلدارعا بارۋ قاجەت», دەدى ول.وسىعان وراي كريستين لاگارد ەۋروايماقتا بىرىڭعاي قاداعالاۋ ورگانى جۇمىس ىستەي الاتىن بانك وداعىن قۇرۋدى جاقتايتىندىعىن ءبىلدىردى. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل ورگان ولارعا ايماقتاعى داعدارىس ۇستىندەگى نەسيە ينستيتۋتتارىن ءتىكەلەي قارجىلاندىرۋعا ءمۇمكىندىك بەرگەن بولار ەدى. مىنە, وسىنداي جاعدايدا عانا داعدارىستىڭ قالىڭداي تۇسكەن تۇماندى شەبىن جارىپ شىعۋدىڭ قاجەتتى العىشارتى قالىپتاسپاق.سونىمەن قاتار, حالىقارالىق ۆاليۋتا قورىنىڭ باسشىسى اقش-تى مەملەكەتتىك شىعىنداردى تۇتاستاي ازايتۋ, سالىقتاردى كوتەرۋ شارالارىنىڭ تۋىنداۋى مۇمكىن قاۋىپ-قاتەرلەرىنەن ساقتاندىرعان. بۇل جاعداي, ونىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى كۇنى بۇكىل الەم ەكونوميكاسى زارداپ شەگىپ وتىرعان رەتسەسسيا قاۋپىن قايتا تۋىنداتۋى مۇمكىن. كريستين لاگارد كوپ وتپەي ۆاشينگتوندا ساياسات جاعدايى قايتادان رەتكە كەلىپ, قالىپتاسىپ وتىرعان اسا زور مەملەكەتتىك قارىزدى شەكتەۋدىڭ ناقتى جوسپارى پايدا بولادى دەپ ءۇمىتتەنەتىندىگىن ءبىلدىردى.
قيىندىق نەمىس اۆتوكولىك وندىرۋشىلەرىنە دە جەتتى
ينتەرنەتتەگى جاڭا حابارلارعا قاراعاندا, جوعارى كلاستاعى اۆتوكولىكتەر شىعاراتىن نەمىس ءوندىرىسشىلەرى ساتۋ مەن پايدا كولەمىن تومەندەتە ءتۇسۋدى جوسپارلاپ وتىرعان سەكىلدى. ماسەلەن, Daimler كومپانياسىنىڭ وكىلى الىناتىن بيىلعى كىرىستىڭ كولەمى بىلتىرعى 5 ميلليارد ەۋرو دەڭگەيىنە جەتە المايتىندىعىن مالىمدەگەن. سوعان بايلانىستى كومپانيا ءوزىنىڭ ۇنەمدەۋ باعدارلاماسىن ىسكە قوسۋعا نيەت تانىتىپ وتىرعان كورىنەدى.ءسويتىپ, ەۋروپانى كەرنەپ العان داعدارىس ەندى بۇل جاعدايعا وسى ۋاقىتقا دەيىن بوي بەرمەي كەلە جاتقان اۆتوكولىك ءوندىرۋشىلەردىڭ دە اياعىنا تۇساۋ سالا باستاعان سەكىلدى.وسى ۋاقىتقا دەيىن نەمىس كومپانيالارى Fiat, Ford, Peugeot سەكىلدى وزدەرىنىڭ باسقا وڭىرلەردەگى ارىپتەستەرىنە قاراعاندا, وزدەرىن الدەقايدا مىقتىراق سەزىنىپ كەلگەن بولاتىن. اتالعان كومپانيالار ەۋروپا رىنوگىنداعى ءوز ءونىمدەرىنىڭ ساتۋ كورسەتكىشتەرى تومەندەگەندىگىن ايتىپ, ۋايىم شەگىپ جاتقان كەزدە نەمىس مەنەدجەرلەرى كونيۋنكتۋرالىق قۇلدىراۋ قاقپانىنا تۇسە قويمايتىندىقتارىن ءمالىمدەپ تە ۇلگەرگەن بولاتىن. بۇعان ءبىر ەسەپتەن قىتاي اۆتوكولىك رىنوگىنداعى دامۋ جاعدايى سەبەپكەر بولعان ەدى. ال Daimler كومپانياسى وكىلىنىڭ ەندىگى ءمالىمدەۋىنشە, بۇل رىنوكتاعى جاعداي دا نەعۇرلىم كۇردەلى سيپات الا باستاعان. «جاعداي ءبىز كۇتكەندەگىدەن دە ناشارلاپ بارادى. وسىدان ءبىراز ۋاقىت بۇرىن عانا ءبىز ءوزىمىزدى نەعۇرلىم مىقتىراق سەزىنىپ ەدىك. ەندى قاۋىپتەنۋگە كۇتپەگەن نەگىز قالانىپ وتىر», دەدى ول.قاۋىپ-قاتەردى سەزىنىپ وتىرعان نەمىس ءوندىرىسشىسى تەك Daimler كومپانياسى عانا ەمەس كورىنەدى. بۇعان دەيىن Porsche كومپانياسى باسقارماسىنىڭ توراعاسى ماتتياس ميۋللەر وزدەرىنىڭ كەلەسى جىلعى جوسپارلارىنا وزگەرىس ەنگىزۋ نيەتى بار ەكەندىكتەرىن مالىمدەگەن بولاتىن. بۇل كومپانيا وسىنىڭ الدىندا ءوز اۆتوكولىكتەرىن الەم بويىنشا ساتۋدى كەلەسى جىلى ەداۋىر ارتتىراتىندىقتارىن جەتكىزسە, ەندى بۇرىنعى بەلگىلەنگەن شاماعا قول جەتكىزۋدىڭ قيىندىعىن سەزىنە ءتۇسكەندەي. «قالاي الىپ قاراعاندا دا, ءبىزدىڭ كومپانيا كەلەسى جىلى بيىلعا قاراعاندا اۆتوكولىكتەردى كوبىرەك ساتاتىن بولادى. بىراق باستاپقى جوسپارىمىزعا ەندى ازداپ تا بولسىن وزگەرىس ەنگىزۋگە ءماجبۇرمىز. باستاپقى ساتۋ جوسپارىن 5-10 پايىزعا تومەندەتۋدى كوزدەپ وتىرمىز», دەدى كومپانيا باسشىسى ميۋنحەن كلۋبىندا جۋرناليستەرمەن وتكەن ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا. ونىڭ بولجامى بويىنشا 2013 جىلى الەمدىك اۆتوكولىك رىنوگى قىسقارا تۇسۋگە ءتيىس.ازىرگە, بۇل ايتىلعان جاعدايلار سالا بويىنشا ۇلكەن داعدارىستىڭ ورىن الا باستاعاندىعىن بىلدىرمەيدى. دەگەنمەن, نەمىس اۆتوكولىك وندىرۋشىلەرىن ەكى ۇداي سەزىمنىڭ كەرنەي باستاعاندىعى ايقىن. ماسەلەن, Daimler كومپانياسى وزدەرىنىڭ جوسپارلى پايدالارىن قىسقارتا تۇسەتىندىكتەرى تۋرالى مالىمدەمەنى تاراتقاننان كەيىن, ونىڭ باسەكەلەستەرى بولىپ تابىلاتىن BMW جانە Audi كومپانيالارىنىڭ وكىلدەرى قازىرگى ەۋروپانى كەرنەگەن داعدارىسقا قاراماستان, ءوز كومپانيالارىنىڭ تاياۋ بولاشاعى تۋرالى وپتيميستىك بولجامدا ەكەندىكتەرىن جەتكىزدى. ولار ءتىپتى الداعى جىلى وزدەرىنىڭ ساتۋ كورسەتكىشتەرى رەكوردتىق دەڭگەيگە جەتەتىندىكتەرىن دە مالىمدەدى.اتالعان كومپانيالار مۇنداي جوعارى كورسەتكىشكە قانداي جولمەن جەتپەك؟ ول جاعى ءالى بەلگىسىز. بالكىم باعانى تومەندەتۋ جونىندە شەشىم قابىلداعان بولار. بىراق نەعۇرلىم قىمبات باعالى كولىك ساتۋشىلار مۇنداي باعىتتى وزدەرىنىڭ قولدامايتىندىقتارىن قازىردىڭ وزىندە مالىمدەپ تە قويدى. ماسەلەن, Porsche كومپانياسىنىڭ باسشىسى ماتتياس ميۋللەر «مەن باعانى ءتۇسىرۋ ارقىلى اۆتوكولىك رىنوگىنىڭ ساۋداسىن قىزدىرا تۇسۋگە قارسىمىن. ءويتىپ ەكى كولىك ساتقانشا, تۇراقتى باعاداعى ءبىر كولىكتى ساتقانىم ارتىق», دەدى.بىراق قازىرگى جاعدايدىڭ Porsche باسشىسىنىڭ ىڭعايىنا كونە قويمايتىنداي ءتۇرى بار. ءمىنە, بىرنەشە ايدىڭ ءجۇزى بولدى, بۇقارا حالىق ءۇشىن كوپتەپ كولىك شىعاراتىن كومپانيالار رىنوكتاعى ءوز ونىمدەرىنىڭ باعاسىن ءتىپتى 30 پايىزعا دەيىن تومەندەتىپ ساتۋعا كىرىسىپ تە كەتتى. بۇل ءادىس كاسىپورىننىڭ پايداسىن تومەندەتكەنىمەن, ساتۋ دەڭگەيىن بۇرىنعىسىنشا ۇستاپ تۇرۋعا مۇمكىندىك بەرۋدە.ينتەرنەت ماتەريالدارى بويىنشا ازىرلەگەن سۇڭعات ءالىپباي,«ەگەمەن قازاقستان».