بۇگىندە «نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرى» دەربەس ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ كوپتەگەن يگى جوباسى قاتارىنا MISTI Kazakhstan «Global Teaching Labs» باستاماسىن قوسۋعا بولادى. ياعني ماسساچۋسەتس تەحنولوگيالىق ينستيتۋتى (اقش) ماگيسترانتتارىنىڭ زياتكەرلىك مەكتەپتەردەگى وندىرىستىك تاجىريبەسىنە قاتىستى جوبا قازىر جۇيەلى جولعا قويىلىپ, ءوز ناتيجەسىن بەرۋدە.
اتالعان تاجىريبەنىڭ زياتكەرلىك مەكتەپتەردە وسىمەن ءۇشىنشى جىل وتكىزىلىپ وتىرعانىن ايتا كەتكەن ءجون. باعدارلاما العاش رەت 2017 جىلى قاراعاندىدا باستالىپ, وڭ ناتيجە كورسەتكەن. جوبا نەگىزىنەن ستۋدەنتتەردىڭ جاراتىلىستانۋ پاندەرى بويىنشا ءبىلىمىن تەرەڭدەتۋگە, تەوريالىق ءبىلىمدى پراكتيكا جۇزىندە قولدانا ءبىلۋ داعدىلارىن دامىتۋعا, سالىستىرمالى ويلاۋ قابىلەتىن ارتتىرۋعا ارنالعان. بيىل ەلىمىزدە MIT ستۋدەنتتەرىن استانا, الماتى, شىمكەنت, قاراعاندى جانە سەمەي قالالارىنىڭ مەكتەپتەرى قارسى الدى.
سەمەي قالاسىنداعى فيزيكا-ماتەماتيكا باعىتىنداعى نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبى ديرەكتورىنىڭ سىرتقى بايلانىستار جونىندەگى ورىنباسارى ءمادي يزمايلوۆتىڭ ايتۋىنشا, شەتەلدىك ستۋدەنتتەر قازاقستاننىڭ مادەنيەتى مەن ءداستۇرىن جاقىنىراق ءبىلۋى ءۇشىن جەرگىلىكتى وتباسىلاردا تۇرۋدى وزدەرىنە ماقسات تۇتقان. ەجەلدەن قوناقجايلىعىمەن تانىلعان وتانداستارىمىز مەيمانداردى قۇشاق جايا قارسى الدى.
«اعىمداعى جىلدىڭ العاشقى ايىندا سەمەيدەگى فيزيكا-ماتەماتيكا باعىتىنداعى نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىنە اقش-تىڭ عانا ەمەس, الەمدەگى ۇزدىك ءبىلىم ورداسىنىڭ ءبىرى – ماسساچۋسەتس تەحنولوگيا ينستيتۋتىنان ءىس-تاجىريبەدەن وتۋگە كەلگەن دجيم مايلي ماري يۋ ليانگ پەن گودفري-يگۆە ستەيسي چيدەرا 3 اپتالىق ساپارىندا 11 سىنىپ وقۋشىلارىنا حيميا, فيزيكا پاندەرىنەن ساباق بەردى. ءبىرى – بيوينجەنەريا, ءبىرى – كولىك قۇراستىرۋ ماماندىقتارى بويىنشا ءبىلىم الىپ جاتقان ولارعا قازاقستان بەيتانىس ەل. العاشقى ساپارىنىڭ وزىندە ەل مەن جەر تاريحىنان, جەرگىلىكتى حالىقتىڭ تۇرمىس-تىرشىلىگى, ءومىر ءسۇرۋ داعدىسى, سالت-ءداستۇرى جايلى اقپاراتتارعا قانىققان ولار قالامىزداعى وبلىستىق ولكەتانۋ مۇراجايى مەن نەۆزوروۆتار وتباسى اتىنداعى ونەر مۇراجايلارىن ارالاپ كوردى. جەكسەنبى كۇندەرى قالا ماڭىنداعى شاڭعى بازاسىنا بارىپ, العاش رەت شاڭعى تەبۋلەرىنىڭ ءوزى ستۋدەنتتەرگە ەرەكشە اسەر سىيلادى», دەيدى م.يزمايلوۆ.
ماسساچۋسەتس ستۋدەنتتەرى سونداي-اق استانانىڭ اسەم ارحيتەكتۋراسى, الماتى مەن قاراعاندىنىڭ كوز تارتار تابيعاتى, كونە تۇركىستان قالاسىنىڭ تاريحى مەن زياتكەرلىك مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ العىرلىعىنان العان اسەرلەرىن شىنايى جەتكىزگەن. ءوز ويىمەن بولىسكەن ەندريۋ سورەنسون بۇل ءوزىنىڭ العاشقى الىس ساپارى ەكەنىن ايتادى. «مەن وسى ولكەمەن تانىسىپ, بەيمالىم قازاقستاندى اشىپ جاتىرمىن. قازاقستان – كوپۇلتتى, تاريحى تەرەڭ, حالقى قوناقجاي, كىشىپەيىل, ەرەكشە ەل», دەيدى ارقادا اتقا ءمىنىپ, شاڭعىمەن سىرعاناعان قىزىقتى ساتتەرىن ەسكە الىپ.
ال ەشلي ۋونگقا استانا مەن قازاقتىڭ ۇلتتىق تاعامدارى قاتتى ۇناعان. «استانادا كۇن سۋىق بولسا دا, ساۋلەتىنىڭ سۇلۋلىعى تۇلا بويىڭدى جىلىتىپ جىبەرەدى, زياتكەرلىك مەكتەپ وقۋشىلارى ءۇش تىلدە ەركىن سويلەپ, امەريكالىق بالالارمەن سالىستىرعاندا جوعارى سىنىپتاردا كۇردەلى باعدارلامانى ەركىن يگەرۋلەرى مەنى تاڭعالدىردى. بالالار كوپ بىلگىسى كەلەدى», دەيدى ەشلي.
الماتىداعى حيميا-بيولوگيا باعىتىنداعى مەكتەپتە فيزيكادان ءدارىس بەرگەن حاننا ديل الماتىنىڭ اسەم تابيعاتىنا, اسىرەسە ىلە الاتاۋىنا عاشىق ەكەنىن جەتكىزىپ, بايقوڭىردى كورۋدى ارمانداعانىن, سول ارمانىنا جەتكەنىن جاسىرمادى.
قازىر الەم جاھاندانۋعا بەت بۇردى. اقپاراتتىق-تەحنولوگيانىڭ داۋىرىندە ءبىلىم سالاسى دا جاڭا ۇدەرىستى باستان كەشۋدە. زياتكەرلىك مەكتەپتەردە قولدانىسقا ەنگەن شەتەلدىك ستۋدەنتتەردىڭ ەلىمىزدە ءىس-تاجىريبەدەن ءوتۋى بولاشاق جاس ماماندارعا عانا ەمەس, شاكىرتتەرىمىزگە دە پايدالى بولىپ وتىر.
بۇل رەتتە سەمەي قالاسىنداعى فيزيكا-ماتەماتيكا باعىتىنداعى نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىنىڭ 11 سىنىپ وقۋشىسى تەمىرلان امىرعازين وتكەن جىلدان بەرى مەكتەبىندە شەتەلدىك ستۋدەنتتەردىڭ ءىس-تاجىريبەدەن ءوتۋى داستۇرگە اينالعاندىعىن ايتادى. «ارينە, ءار ەلدىڭ, حالىقتىڭ وزىندىك ۇستانىمدارى, قاعيدالارى بار. بايقاعانىمىز – امەريكالىقتار ادامدى تەز باۋراپ الاتىن, جىلى ءجۇزدى ەل ەكەن. كەلە سالا ءتىل تابىسىپ, ءبىر زاماننىڭ وكىلى بولعان سوڭ ورتاق قىزىعۋشىلىقتا ەركىن پىكىر الماسىپ كەتتىك. ساباق بەرۋ مانەرى دە وزگەشە. قىزىقتى دەرەكتەر, ءتۇرلى پىكىرتالاستار ساباقتىڭ جوعارى دەڭگەيدە وتۋىنە اسەر ەتتى. مايلي مەن ستەيسي ساباقتان تىس ۋاقىتتا بىزگە بولاشاقتا قاجەت بولار-اۋ دەگەن دۇنيەلەردەن اقپارات بەرىپ, بىلگەندەرىمەن ءبولىستى. مەكتەپ جاتاقحاناسى تاربيەلەنۋشىلەرىمەن ءتۇرلى ويىندار وتكىزىپ, ءبىلىم دەڭگەيىن كوتەرۋگە سەپتەستى», دەيدى تەمىرلان.
ميراس اسان,
«Egemen Qazaqstan»