بيىل قازاقستاننىڭ قازىناشىلىق جۇيەسىنىڭ قۇرىلعانىنا 25 جىل تولادى. اتاۋلى مەرەيلى كۇن جاقىنداعان سايىن قىزىعى مەن قيىندىعى مول جولىمىزدى وي ەلەگىنەن وتكىزىپ, مەجەلەگەن بولاشاعىمىزدى ويشا پايىمدايمىز.
الدىمەن قازىناشىلىقتىڭ اتقاراتىن قىزمەتىن, قازىناشىلىقتىڭ قۇرىلۋ تاريحىن سانامىزدا ءبىر جاڭعىرتايىق. قازىناشىلىق تاريحي تۇرعىدا الىپ قاراعاندا, مەملەكەت بايلىعىنىڭ ساقتالۋىنا جاۋاپ بەرەدى. سالىقتار, سالىمدار, باج سالىعىن ءوندىرىپ الۋدى ۇيىمداستىرادى, مەملەكەتتىك مۇقتاجدىقتارعا قاراجات بولەدى, سونداي-اق اقشا ەميسسياسىنا, اقشا سوعۋعا جاۋاپتى. تۇيىندەپ ايتقاندا, قازىناشىلىق – اقشا قاراجاتتارىن ءتيىمدى جۇمساۋدى جانە ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتەتىن قارجىلىق ورگان.
مەملەكەتتىك قارجىعا جاۋاپتى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ قۇرىلۋىنا جانە جەتىلۋىنە كوپتەگەن فاكتور اسەر ەتتى. قارجىنى ءتيىمدى باسقارۋ جۇيەسىن قۇرۋ, جاڭعىرتۋ ءارى دامىتۋ – ءارتۇرلى ەلدەردىڭ قازىناشىلىق ورگاندارىنىڭ باستى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى.
قازاقستاننىڭ قازىناشىلىق جۇيەسىنىڭ قالىپتاسۋى مەن دامۋى تاۋەلسىزدىك جىلدارىمەن تىكەلەي بايلانىستى. مەملەكەتىمىزدىڭ ءوسۋى جانە نىعايۋى, بيۋدجەتكە تۇسىمدەردىڭ جانە قاراجات شىعىستارىنىڭ بىرتىندەپ ءوسۋى مەملەكەتتىك قارجىلىق باسقارۋدى جانە قارجىلىق جۇيەنى قايتا قۇرۋدى رەفورمالاۋدى تالاپ ەتتى. تۋىنداعان بارلىق ماسەلەنى شەشۋ ماقساتىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى 1994 جىلعى 27 قاڭتاردا «قازاقستان رەسپۋبليكاسى قارجى مينيسترلىگىنىڭ قازىناشىلىعىن قۇرۋ تۋرالى» جارلىققا قول قويدى.
قازاقستان قازىناشىلىعى كىرىستەر مەن شىعىستار بويىنشا باقىلاۋدى جۇزەگە اسىرادى, بيۋدجەت قاراجاتتارىنىڭ ماقساتتى جۇمسالۋىنا جاۋاپ بەرەدى, اقشا اعىنىنىڭ قوزعالىسىن وڭتايلاندىرادى, بيۋدجەت قاراجاتىن شوعىرلاندىرۋدى, ونىڭ جۇمسالۋىنىڭ اشىقتىعىن, ءتيىمدى باسقارۋدى قامتاماسىز ەتەدى. سونىمەن قاتار بيۋدجەتتىك زاڭنامانى ازىرلەۋگە قاتىسادى جانە ونىڭ اتقارىلۋىنا باقىلاۋ جاسايدى. قازىناشىلىق مەملەكەتتىڭ بيۋدجەتتىك اعىنىن باسقارۋدىڭ بارلىق قىرى شوعىرلانعان, كەلەشەگى مول, دامىعان قارجى ينستيتۋتى رەتىندە تانىلدى.
2004 جىلى بىرىڭعاي اقپاراتتىق ورتانى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قازىناشىلىق ورگاندارى جاڭا اقپاراتتىق جۇيەگە كوشتى. ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە, قازاقستاننىڭ قازىناشىلىق جۇيەسىنىڭ تاجىريبەسى باسقا ەلدەرگە ۇلگى بولاتىنداي, جوعارى باعالانىپ, بىرەگەي جۇيە رەتىندە تانىلدى.
2011 جىلى وسى ورگان جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگىن بارىنشا جوعارىلاتقان, سوعان سايكەس بيۋدجەتتى يگەرۋ ساپاسىن ارتتىرعان, قارجىلىق قۇجاتتاردى ونلاين-رەجىمدە وڭدەيتىن «قازىناشىلىق – كليەنت» جۇيەسى ەنگىزىلگەن بولاتىن. 2012 جىلى بيۋدجەت قارجىسىنىڭ يگەرىلۋى مەن ماقساتى – بيۋدجەت قاعيداتىنا سايكەستىگىنە ارنالعان كۆازيمەملەكەتتىك سەكتور سۋبەكتىلەرىنىڭ شوتتارىنا قىزمەت كورسەتۋ باستالدى. ودان ءارى بيۋدجەتتىك شىعىستاردىڭ تيىمدىلىگىن تۇپكىلىكتى جاقسارتۋ ءۇشىن 2017 جىلى «قۇرىلىس بويىنشا مەملەكەتتىك ساتىپ الۋدى قازىناشىلىق قولداۋ» جوباسى ەنگىزىلدى. اتالعان جوبانىڭ نەگىزگى ءمانى − قۇرىلىسقا شارتتاردى ىسكە اسىرعان كەزدە بيۋدجەت شىعىستارى مونيتورينگىن جاساۋ.
بۇگىنگى تاڭدا قازىناشىلىق جۇيە قازاقستاننىڭ قارجىلىق جۇيەسىنىڭ باستى بولىگى بولىپ وتىر. ول مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ الدىنا قويعان مىندەتتەرىن ورىنداۋ ءۇشىن كىرىستەردى ۋاقتىلى ەسەپتەپ, قارجىلىق رەسۋرستارمەن جەتكىلىكتى قامتاماسىز ەتە وتىرىپ, اقشالاي اعىننىڭ اشىقتىعى مەن شۇعىل جۇرگىزىلۋىن قامتاماسىز ەتەدى. پروتسەستەردى بارىنشا اۆتوماتتاندىرۋ, الدىڭعى قاتارلى وزىق تەحنولوگيالاردى پايدالانۋ, اكىمشىلىك جانە تەحنيكالىق ءتارتىپتى وڭايلاتۋ ارقىلى ستراتەگيالىق مىندەتتەردىڭ ءبىرى قوعامدىق قارجى جاعدايى تۋرالى اقپاراتتىڭ اشىقتىعى مەن قولجەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋدى شەشۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
ءسوز جوق بۇل جۇمىستاردىڭ تيگىزگەن يگى اسەرى بار. الايدا, بۇل قازىناشىلىق قىزمەتىنىڭ بيىك شوقتىعى ەمەس. كەلەشەكتە اتقارىلۋعا ءتيىس جوبالار ءالى دە بولسا جەتەرلىك: مەملەكەتتىك قارجىنىڭ وتىمدىلىگىن ءتيىمدى باسقارۋ. ماقسات – ۇكىمەت تاراپىنان ەكونوميكاعا ۋاقىتشا تالاپ ەتىلمەيتىن بيۋدجەت قاراجاتىمەن جۇمىس ىستەۋ. نارىق مولشەرلەمەسى بويىنشا بىرىڭعاي قازىناشىلىق شوتتاردىڭ ۋاقىتشا بوس قاراجاتىن بانكتەردە ورنالاستىرۋ نارىق وتىمدىلىگىن قولداۋدىڭ پايدالى ءارى كەرەكتى قۇرالى بولۋى مۇمكىن;
قارجىلاي ەسەپتىلىكتىڭ حالىقارالىق ستاندارتتارىنا ساي بيۋدجەتتىڭ بارلىق دەڭگەيىندە ودان ءارى شوعىرلاندىرۋ ءۇشىن ەسەپتەۋ ءادىسى بويىنشا اقشا اعىنى مەن جۇرتشىلىقتىڭ اتالعان ەسەپتەرىنە قول جەتكىزۋ مۇمكىندىگىنە ارنالعان شوعىرلاندىرىلعان قارجىلىق ەسەپتەمەنى ۇسىنۋ;
بيۋدجەت قاراجاتىن جۇمساۋعا دەيىن بۇزۋشىلىقتاردى بولدىرماۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن, بۇگىندە ىشكى اۋديت ورگاندارى انىقتايتىن بۇزۋشىلىقتارعا جول بەرمەۋ ءۇشىن الدىن الا جانە اعىمداعى باقىلاۋ كەزەڭىندە قازىناشىلىق قىزمەتتى كەڭەيتۋ جانە كۇشەيتۋ.
قۇرىلعاننان باستاپ از ۋاقىتتىڭ ىشىندە قازاقستاننىڭ قازىناشىلىعى بيۋدجەت جۇيەسىنىڭ ءبىر بۋىنى رەتىندە مەملەكەتتىك قارجىنى باسقارۋ جۇيەسىنەن لايىقتى ورىن الا وتىرىپ, وراسان زور قالىپتاسۋ جانە دامۋ جولىنان ءوتتى. ارينە مۇنىڭ بارلىعىنا بۇل سالادا ەڭبەك ەتەتىن ساۋاتتى ءارى بىلىكتى قىزمەتكەرلەرىنىڭ جۇمىسى ناتيجەسىندە قول جەتكىزىلدى. وسى ورتاق ۇلى ءىسىمىزدى تابىستى دامىتۋعا قوماقتى ۇلەسىمىزدى قوسا بەرەيىك!
راحات توقباەۆ,
استانا قالاسى بويىنشا قازىناشىلىق دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى