جىلدىڭ ايشىقتى وقيعالارىن اتاپ ءوتتى

مينيستر وسى جىلدىڭ ەلىمىز ءۇشىن جەمىستى جىل بول­عا­نىن اتاپ ءوتتى. «تاۋەل­سىز قازاق­ستاننىڭ تاريحىندا 2018 جىل ۇلكەن بەتبۇرىستارمەن ەستە قالا­دى. ەڭ الدىمەن, بۇل – قازاق­ستان­نىڭ بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە تورا­عالىق ەتۋى. ەلىمىزدىڭ توراعالىعى كەزىندە ءتۇرلى فورماتتا 30-عا جۋىق وتىرىس وتكىزىلىپ, سوعان سايكەس ما­ڭىز­دى قارار­لار قابىلداندى», دەدى د.اباەۆ. 

ءمينيستردىڭ مالىمدەۋىنشە, ەكىن­شى ەلەۋ­لى وقيعا – رەسپۋبليكالىق دەڭگەي­دە جاڭا ميلليوندى قالانىڭ جانە تۇركىس­تان وبلىسىنىڭ مارتەبە الۋى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ تۇركىستاندى تۇلەتۋ جونىندەگى بۇل شەشىمىن ەل جۇرت­شى­لى­عى عانا ەمەس, تۇتاس تۇركى جۇرتى اسا ما­ڭىزدى قادام رەتىندە قابىل­دادى. ال ءۇشىنشى  مەگاپوليستىڭ قاتارعا قوسىلۋى دەموگرافيالىق ءوسىم­­نىڭ ناق­تى كورسەتكىشى, بۇل قادام ەكو­نو­­مي­كا­لىق جانە ايماققا ينۆەس­تي­تسيا تارتۋ تۇرعى­سىنان تيىمدىلىگىن قازىردىڭ وزىندە كورسەتىپ وتىر. 

تاعى ءبىر ماڭىزدى وقيعا – كاسپي ماڭى 5 مەملەكەتتەرى اراسىنداعى 20 جىلدىق كەلىسسوزدەردىڭ ناتيجەسىن كورسەتكەن «كاسپي تەڭىزىنىڭ قۇقىقتىق مارتەبەسى» تۋرالى كونۆەنتسياعا قول قويى­لۋى. اتالعان ماڭىزدى قۇجات اقتاۋدا وتكەن بەسىنشى كاسپي سام­ميتىن­­دە قابىلداندى. سول ساتتەگى سو­زىندە: «كونۆەنتسيا «كاسپي تەڭى­زى­نىڭ كون­ستيتۋتسياسى» بولىپ سانالادى. مۇن­دا تەڭىز جاعاسىنداعى مەم­­لەكەتتەردىڭ قۇقىقتارى مەن مىن­دەت­تەرىنە, سونداي-اق ءوڭىردىڭ قاۋىپ­سىز­دى­گىنە, تۇراقتىلىعى مەن وركەندەۋىنە كەپىل بولۋعا قاتىستى بارلىق كەشەندى ماسەلەلەردى رەتتەۋ قاراستىرىلعان», دەگەن ەدى ەلباسى. 

د.اباەۆ وسى جىل­عى باستى ال­ەۋ­­­­مەتتىك قول­داۋ­دىڭ وزەگى ەلباسى­نىڭ ۇندەۋى بول­­عانىن ايتتى. پرەزيدەنتتىڭ بەس الەۋ­­مەتتىك باستاما­سىن­­دا حا­لىق­تىڭ تۇر­مىسىن ودان ءارى جاق­سارتۋ­دىڭ ناقتى باعىتتارى بەلگى­لەن­دى. اتاپ ايت­قاندا, وسى باستاما بويىنشا  كوممۋنالدىق قىز­مەت­تەر ءتاريفى تومەندەيدى. 7 جىل بويى اسپانداپ تۇرعان  ەلەكتر ەنەرگيا­سى­نىڭ تاريفتەرىنە دە توسقاۋىل قوي­ىل­ماق. بۇل – ۇلكەن تاۋەكەل. سونىمەن قاتار ەڭ تومەنگى جالاقى كورسەتكىشى ءبىر جارىم ەسەگە ءوستى. جانە كەلەسى جىلى زەينەتاقى مەن بىرقاتار الەۋمەتتىك جاردەماقىلار كوتەرىلەدى. 

1 قاڭتاردان حالىقارالىق «اس­تا­نا» قارجى ورتا­لى­عىنىڭ رەسمي جۇمىسىن باستاۋى وسى جىلدىڭ اي­­شىقتى وقي­عا­لارى قا­تارىنان ويىپ ورىن الادى. قازاق­ستان ەكونوميكاسىنا سەرپىلىس اكەلۋ­دى كوزدەيتىن ورتالىق, رەس­مي ما­لى­مەت بويىنشا, از ۋاقىتتىڭ ىشىندە ءوزىن حالىق­ارالىق ارەنادا تانى­تىپ ۇلگەر­گەن. حالىقارالىق رەي­تي­نگ اگەنت­تىكتەرىنىڭ مالىمەتتەرىنە سايكەس, ورتا­لىق الەمدىك 100 قارجى ورتالىعىنىڭ ىشىندە 61-ورىنعا, شىعىس ەۋروپا مەن ورتالىق ازيا ءوڭىرى بويىنشا 2-ورىنعا يە بولعان. 

حابار اراسىندا لاتىن ءالىپبيىنىڭ جاڭا نۇسقاسىن قابىلداۋ مەن « ۇلى دالا­نىڭ جەتى قىرى» ماقالاسىنىڭ جاريا­لان­ۋى دا جىلدىڭ ايشىقتى وقي­عا­سى رەتىندە اتالىپ ءوتتى. 

حاباردى قورىتىندىلاي كەلە, مينيستر اقپارات جانە كوممۋنيكاتسيالار مينيسترلىگى ءۇشىن دە بيىل جەمىستى جىل بولعانىن جەتكىزدى. «تسيفرلى قازاق­ستان مەملەكەتتىك باعدارلاماسى ايا­سىندا اۋقىمدى جۇمىس باستالدى. Astana HUB حالىقارالىق IT-ستار­تاپ­تار تەحنوپاركى قىسقا ۋاقىتتا اشىل­دى. اۋىلدىق جەرلەردە 20 مىڭ كيلو­مەترلىك ءىرى وپتوتالشىقتى بايلانىس قۇرىلىسى باستالدى. بۇل ميلليون تۇرعىندى ساپالى ينتەرنەتپەن قامتا­ماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. ايماق­تار­دى انالوگتى حابار تاراتۋدان تولىق اجىراتۋ ارقىلى تسيفرلى حابار تاراتۋ جۇيەسىنە بىرتىندەپ كوشىرۋ باستالدى. مەملەكەتتىك قىزمەتتەردىڭ 60 پايىزدان اس­تامى ەلەكتروندى فورماتقا كوشتى. وڭىر­لەردە تسيفرلى جانە كوشى-قون حقكو-لار اشىلادى», دەيدى ول. 

سونىمەن قاتار ءسوز اراسىندا بيو­مەت­ريالىق دەرەكتەردى پايدالانا وتى­ر­ىپ قىزمەتتەردى الۋعا ارنالعان جوبا ىسكە قوسىلعانىن, مەديا سالاسىندا اstana Media Week سەكىلدى اۋقىم­دى شارالار مەن «تۇمار», «ۇركەر» سىندى باق قىزمەتكەرلەرىنە ارنال­عان ۇلتتىق سىيلىقتار تابىستايتىن بايقاۋلار ۇيىمداستىرىلعانىن, قا­ز­اق تىلىندە «تاماشا» ويىن-ساۋىق تەلە­­­ارناسى اشىلعانىن جانە جوعارى رەي­­تينگ كورسەتىپ ۇلگەرگەن ۇزدىك 10 قازاق­ستاندىق تەلەحيكايا تۇسىرىلگەنىن تىلگە تيەك ەتتى. 

ءسوز اراسىندا د.اباەۆ قوعامداعى ەلەۋلى ءىس رەتىندە اتاپ ايتۋعا تۇرارلىق وقيعا­نىڭ ءبىرى الماتىلىق ازاماتتىڭ ادام­گەر­شىلىك ارەكەتى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. راۆيليا ناسيفۋلينا 10 جىل بويى جۇيەلىك اكىمشى رەتىندە جۇمىس ىستەپ, كومپيۋتەرلەردى جوندەۋمەن اينالىس­قان. ال قازىر بۇزىلعان كومپيۋتەرلەر مەن نوۋتبۋكتاردى جيناپ, قايتا جوندەپ, تۇرمىسى تومەن وتباسىنداعى بالالارعا تاراتادى ەكەن. 10 ايدىڭ ىشىندە مۇگەدەك, قا­تەر­لى ىسىكپەن اۋى­راتىن, جەتىم جانە تۇرمىسى تومەن وتباسىنداعى بالا­لار­عا 70 كومپيۋتەر مەن نوۋتبۋك بەرگەن. ءسوز سوڭىندا سپيكەر: «وسىن­داي ازاماتتار ادامدى تاڭداندىرادى, شابىتتاندىرادى, ىزگىلىككە سەنۋگە شاقىرادى», دەيدى.

ايدانا شوتبايقىزى,

«ەگەمەن قازاقستان»