«اقتوبەرەنتگەن»: سەرپىندى جوبا – سەنىمدى قادام

«...اۋىل تۇرعىندارى ءۇشىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ قولجەتىمدىلىگىن كەڭەيتۋگە ايرىق­­شا نازار اۋدارۋ قاجەت. ...قازاقستان ءۇشىن كولىكتىك مەديتسينا وتە كوكەيكەستى, سوند­ىق­­تان ءبىز ونى دا­مىتاتىن بولامىز. جۇمىل­­عىش مەديتسي­نا­لىق كەشەندەر-اۆتوكلينيكالار سانىن 50 بىرلىككە دەيىن جەتكىزۋ قاجەت. ولاردى شىعارۋ قازاقستاندا جۇزەگە اسى­رىلۋعا ءتيىس.»

نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قازاقستان حالقىنا جولداۋىنان.

 

ادام دەنساۋلىعىنا قىزمەت ەتەتىن كاسىپورىن

«اقتوبەرەنتگەن» اق تمد ەلدەرىندەگى رەنتگەن تەحنيكالارىن شىعا­راتىن بىردەن-ءبىر ەجەلگى جانە بەدەلدى كاسىپورىن بولىپ تابىلادى. ال ەلىمىزدەگى مەديتسينالىق جانە ءوندى­­­رىستىك وسىنداي تەحنيكالار شىعارا­­­تىن جالعىز كاسىپورىن. ۇستىمىزدەگى جىلى كاسىپورىن ءوزىنىڭ 69 جىل­­­دىعىن مەرەكەلەدى. وسى جىلداردا كاسىپورىن شاعىن زاۋىتتان رەنتگەن قوندىرعىلارىن شىعاراتىن بىردەن-ءبىر ءىرى كومپانياعا دەيىنگى وندىرىستىك قالىپتاسۋ جولىنان ءوتتى. ۇجىمدا وندىرىستىك مول تاجىريبە جيناقتال­دى, بۇل زاۋىتقا وسى زامانعى الەم­دىك ستاندارتتارعا ساي ساپالى مەدي­تسينالىق ونىمدەر شىعارۋعا مۇمكىن­دىك بەردى. ەكونوميكالىق بايلانىس­تار ۇزىلگەن كەزدەگى ازعانتاي ۋاقىت شارۋاشىلىق كونيۋنكتۋرالىق تۇ­­راق­­­­تاندىرۋدان كەيىن كاسىپورىن قار­قىن­دى دامۋعا بەت بۇردى. «قازاق­­ستان دامۋ بانكى» اق-پەن بىرلەسە وتىرىپ, بىرقاتار ەۋروپا ەلدەرىنىڭ, كانادا مەن جاپونيانىڭ وسى زا­مانعى وزىق قوندىرعىلارىمەن جاب­­دىقتالعان جاڭا وندىرىستىك قۋاتتار ىسكە قوسىلدى. مۇندا ءوندىرىستى تەرەڭ جاڭعىرتۋ جۇرگىزىلدى. ول وندىرىلەتىن ءونىم ساپاسىن اناعۇرلىم جاقسارتۋعا جانە ولارعا دەگەن تۇتىنۋشىلار سۇرانىسىنىڭ ارتۋىنا ىقپال ەتتى. جاڭعىرتۋ ۇدەرىسىندە كاسىپورىن ءبىرىنشى كەزەكتە وندىرىستىك پروتسەستىڭ ەكولوگيالىق تازالىعىنا, ونىمدەرى­نىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىنە, جوعارى ونىمدىلىگى مەن بولاشاقتاعى مۇمكىن­دىكتەرىنە باعىت ۇستادى. مىسالى, قازىر مۇندا باتىس قازاقستاندا ۇزدىك گالۆانيكالىق تەحنولوگيالىق جەلى پايدالانىلادى. وندا ەكولوگيالىق تازا, لاس قالدىقسىز سۋمەن قامتا­ماسىز ەتۋدىڭ تولىق اينالىمى قا­رال­عان. جوعارى ءۆولتتى توراپتار وندىرىستىك جەلىسىندە ۆاكۋمدىق قون­دىرعىلار پايدالانىلادى. بۇل بۇ­رىنعى كەڭەس وداعىنا قاراستى ەلدەردەگى وسى زامانعى رەنتگەن-دياگ­­نوستيكالىق قوندىرعىلارىن ش­ىعا­رۋ جونىنەن ۇزدىگى بولىپ وتىر. ءوت­كەن جىلى كاسىپورىن رەسپۋب­لي­كالىق يندۋستريالاندىرۋ كارتاسى اياسىندا ءىرى يننوۆاتسيالىق جوبانى جۇزەگە اسىردى, مۇندا 16 قيمالى كومپيۋتەرلىك تاموگراف شىعاراتىن جوعارى تەحنولوگيالىق ءوندىرىس پاي­دالانۋعا بەرىلدى. بۇل جوبانى ءجۇ­زە­گە اسىرۋدا الەمدىك دەڭگەيدەگى ءونىم­دەردى كوپتەپ شىعارۋمەن بەلگىلى بولعان ەڭ ۇزدىك «GENERAL ELEC­TRIC» ترانسۇلت­­تىق كومپانياسى سەنىمدى سەرىكتەس بولدى. بۇنداي ءون­دىرىستىڭ قازاق­ستان­دا تەڭدەسى جوق. «KAZNEX» كورپو­راتسياسى باستاما­سىمەن انگليانىڭ «HEMINGFORD INTERIM MANA­GE­MENT» كومپا­نياسى جۇرگىزگەن ءاۋديتتىڭ ناتيجە­سىندە اكتسيونەرلىك قوعام ءوز ءونىم­دەرىن ەكسپورتقا شى­عارۋعا اناعۇر­لىم دايىن قازاق­ستان­دىق ون ماشينا جاساۋ كاسىپورىن­دارىنىڭ قاتا­رى­نا كىردى. كاسىپورىن ءوندىرىستى ءارتاراپ­تان­دىرۋ ۇدەرىسىن بەلسەندى جۇرگىزۋدە. پايدالانىلاتىن تەحنولوگيالىق پرو­­تسەستەر وعان جوعارى ساپالى عىلىمي نەگىزدەلگەن بۇيىمدار شىعارۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ەلباسى نۇر­­سۇل­تان نازارباەۆ وسىندا بولعاندا كا­سىپورىننىڭ قازىرگى ۇستانىپ وتىر­عان وندىرىستىك-تەحنولوگيالىق باعى­تىن جوعارى باعالاعان بولاتىن. مۇندا كاسىبي شەبەرلىگى جوعارى زەرتەۋشىلەر, كونسترۋكتورلار, ينجەنەرلەر ەڭبەك ەتەدى. ارناۋلى كونس­ترۋك­تورلىق بيۋرو كومپانيانىڭ جۇرەگى دەسە دە بولعانداي. مۇندا دۇنيەگە كەلگەن باتىل يدەيالار وندىرىسكە جول تارتىپ, ومىردە جۇزەگە اسىرىلىپ جاتادى. كاسىپورىننىڭ باستى با­عىت­تارىنىڭ ءبىرى يسو9001, يسو 13485 حالىقارالىق ستاندارتتارى مەن 9342ەس ديرەكتيۆالارى تالاپ­تا­رىنا سايكەس ساپا مەنەدجمەنتى ءجۇ­يەسىنىڭ ناتيجەلىلىگىن تۇراقتى ارتتىرۋ. بۇل باعىتتاعى ىزدەنىستەر دە تابىستى بولا تۇسۋدە. ساتىبالدى ءساۋىرباي.

كومپيۋتەرلىك توموگراف وزىمىزدە شىعارىلادى

ءبىزدىڭ زاۋىتتا شىعارىلاتىن 16 قيمالى كومپيۋتەرلىك تومو­گراف­­قا ەلىمىزدە بالاما جوق. بىزدە شىعارىلعان العاشقى وسىنداي كومپيۋتەرلىك توموگرافتى اقتوبە قالاسىنداعى مەديتسينالىق مەكە­­مەنىڭ بىرىنە وتكىزدىك. قازىر وسى ءوندىرىستى يگەرۋگە تەحنولوگيالىق دايىندىق پەن ونى دەربەس ءبو­لەك­تەۋدى جالعاستىرۋدامىز. ءبىز يگەرىپ جاتقان يننوۆاتسيالىق جوبا ەل­باسى تاپسىرماسىن ورىنداۋداعى ءساتتى قادام بولىپ تابىلادى. كا­سىپورىن ءوندىرىستى كەڭ كولەمدە جاڭعىرتۋمەن بىرگە ءوندىرىستى ءارتا­راپتاندىرۋ جۇمىستارىن دا بەلسەندى جۇرگىزۋدە. جىلجىمالى فليۋو­­روگرافيالىق كەشەندەردى شى­­عارۋ بويىنشا باي تاجىريبە نەگىزىندە جانە قاشىق جانە بارۋ-كەلۋى قيىن ەلدى مەكەندەردە تۇراتىن تۇرعىنداردىڭ ستوماتولوگيالىق تەكسەرۋگە زارۋلىگىن ەسكەرىپ, زاۋىت «زيل» جانە «كاماز» اۆتوموبيلدەرىنە ورناتىلعان جىلجىمالى ستوماتولوگيالىق كابينەتتەر ءوندى­­­رىسىن جولعا قويدى. العاشقى نۇس­­­قالارى سىناقتان ويداعىداي ءوتىپ, جۇمىس ىستەگەن دارىگەرلەردەن لا­يىق­­تى باعاسىن الدى. كەشەندى اۆتوموبيلگە ورناتىلعان ءوز الدىنا دەربەس ستوماتولوگيالىق كابينەت دەۋگە ابدەن بولادى. ول فران­تسيانىڭ, شۆەيتساريانىڭ, گەرما­نيا­نىڭ جانە چەحيانىڭ وسى زا­مانعى قوندىرعىلارىمەن جاراق­تان­دى­رىلعان. بۇل قوندىرعى­لار­دىڭ كومەگىمەن اۋرۋلاردىڭ دياگ­نوستيكاسىنىڭ, تەراپياسىنىڭ ءجا­نە حيرۋرگياسىنىڭ بارلىق تۇرلە­رىن ورىنداۋعا بولادى. «ستوم­كار-ۋ» دەپ اتالاتىن كەشەن زاۋ­ىت­تا شى­­عارىلاتىن 19-شى ءونىم, ءوزى تەكتەس ءتورتىنشى جىلجىمالى كەشەن. مارس ماحمۋتوۆ, «اقتوبەرەنتگەن» اق اتقارۋشى ديرەكتورى.

ەكىنشى ءۇيىم ىسپەتتى

مەن ورتا مەكتەپتى بىتىرىسىمەن-اق وسىن­­دا جۇمىسقا ورنالاستىم. مۇندا اعام, اپا­لارىم جۇمىس ىستەيتىندىكتەن وسى زاۋىت تارتتى دا تۇردى. وعان قازىر ەش وكىنبەيمىن. زاۋىتتاعى جۇمىسقا تەز توسەلدىم. بىلمەگەنىمدى سۇرادىم, قولىمنان كەلمەگەنىن ءۇي­رەندىم. ەڭبەگىم باعالانىپ, ماقتاۋ-مارا­­پاتتارعا دا يە بولدىم. رەنتگەن اپپارا­تۋرالارىنىڭ ەلەكتروندى بولشەكتەرىن قۇ­راستىرۋدىڭ وزىندىك قيىندىقتارى دا بار. تاجىريبە جيناقتاي كەلە, ونىڭ دا ۇڭعىل-شۇڭعىلىن يگەرىپ كەتتىم. الايدا, كەشەگى وتپەلى كەزەڭدە بۇل كاسىپورىن دا قيىن­دىققا كەزىكتى. تۇرمىس قۇرىپ, بالالى بول­عاننان كەيىن, باسقا دا سەبەپتەرمەن ءبىراز ۋاقىت جۇمىسىمدا ءۇزىلىس بولدى. قازىر بۇ­رىنعى جۇمىسىما قايتا كىرىسكەنىمە دە بەس-التى جىلعا اينالدى. جۇمىسىم وزىمە ۇنايدى, ۇيرەنگەن ۇجىمىم. وتكەن جىلى ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ وبلىسقا ساپارى كەزىندە ءبىزدىڭ كاسىپورىنعا كەلىپ, جۇمىسشىلارمەن كەزدەستى. مەن ەلباسى الدىندا ءسوز سويلەپ, العا قويىلعان مىندەتتەردى ابىرويمەن ورىندايتىنىمىزدى جەتكىزدىم. بۇل مەنىڭ ەلباسىمەن العاشقى جا­قىنىراق جۇزدەسۋىم ەدى, ءبىراز تولقىدىم. نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى كاسىپورىن ۇستانىپ وتىرعان يننوۆاتسيالىق باعىتقا ريزا­شى­لىعىن ءبىلدىردى, ونىڭ قايتارىمدى بولا­تى­نىنا سەنىم ارتتى. شىندىعىندا دا, مۇندا سوڭعى جىلدارى ەكسپورتقا باعىتتالعان ونىمدەر شىعارۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ين­دۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق جوبالار جۇزەگە اسىرىلۋدا. باسقاسىن بىلاي قويعاندا, ەل­باسىنا كورسەتىلگەن كومپيۋتەرلىك تامو­گراف­تىڭ ءوزى نەگە تۇرادى. مۇنداي كومپيۋتەرلىك تاموگراف ەلىمىز بويىنشا بىزدە عانا شىعارىلادى. ونىڭ بولاشاعى زور, سۇرا­نىسقا يە مەديتسينالىق قوندىرعى ەكەنى ءسوزسىز. قازىر ءبىز قۇراستىرعان رەنتگەن اپپا­راتتارىنا, جىلجىمالى مەديتسينالىق كەشەندەرگە ەلىمىزدىڭ وڭىرلەرىنەن عانا ەمەس, الىس-جاقىن شەتەلدەردەن تاپسىرىس ءتۇسىپ جاتقانىنا كوڭىل مارقايادى. تاپسىرىس بولسا, جۇمىس تا ىرعاقتى جۇرەدى, تابىس تا بولادى دەگەندەي. ءبىز ەرتەڭگى كۇنگە دەگەن سەنىممەن ەڭبەك ەتۋدەمىز. اقجارقىن وماروۆا, ەلەكتر-مونتاجداۋشى.  

ەڭبەك زاڭدىلىعى باستى نازاردا

شىنى كەرەك, ەكونوميكالىق بايلا­­­نىس­تاردىڭ ءۇزىلۋى وڭىردەگى ەڭ ەجەلگى كاسىپورىن بولىپ تابىلاتىن ءبىزدىڭ زاۋ­­ىتتى دا اينالىپ وتپەدى. الايدا, ەكو­­نوميكالىق داعدارىس جاعدايىندا دا نەگىزگى وندىرىسشىلەر مەن ينجەنەر-تەحني­­­­كالىق قۇرامدى ساقتاپ قالۋعا قول جەتكىزىلدى. بۇگىنگى تاڭدا كاسىپورىن اياعىنان تۇرىپ, دامۋدىڭ جولىنا ءتۇستى دەۋگە بولادى. قازىر زاۋىتتا 200-دەن استام ادام ەڭبەك ەتەدى. ولاردىڭ 90 پايىزدان استامى كاسىپوداق مۇشەسى بولىپ تابى­­لادى. مۇندا وزگە ءوندىرىس ورىندا­رىن­­داعىداي كاسىپوداقتى باسى ارتىق بۋىن دەپ قاراماي, بۇرىننان قالىپتاسقان ءداس­تۇرگە ادالدىق تانىتتى. ەكونومي­كا­لىق كۇردەلى جاعدايدا دا ارداگەرلەرىمىزگە الەۋمەتتىك قولداۋ كورسەتۋدى ۇمىت­­­قانىمىز جوق. ونىڭ قاسىندا قازىرگى جاعدايىمىز شۇكىرشىلىك دەۋگە كەلەدى. سوندىقتان اكتسيونەرلىك قوعام باسشى­­­­لى­عى كاسىپوداق جۇمىسىنا قولداۋ-كو­مەك كورسەتۋدەن قاشپايدى. ۇجىمدىق كەلىسىم-شارتقا سايكەس جەڭىلدىكتەر, قا­جەت ەتەتىندەرگە ماتەريالدىق كومەك قا­راس­تىرىلعان, ارداگەرلەرىمىزدى ەشقاشان ەستەن شىعارمايمىز. جۇمىسشىلارعا ار­­­ناۋلى كيىم مەن تاماق بەرىلەدى. ولار­عا ەڭبەك وتىلىنە قاراي قوسىمشا دەما­لىس كۇندەرى قوسىلادى, ايەلدەرگە بالا­لى بولعاندا, تۋىسقاندارى قازا بول­عان­دارعا اقىلى دەمالىس قاراستىرىلعان. جوعارى وقۋ ورىندارىندا وندىرىستەن قول ۇزبەي وقيتىندارعا, ولاردىڭ ما­مان­دىعى زاۋىتقا قاجەت بولسا, اقىلى ەڭبەك دەمالىسى بەرىلەدى. ۇجىمدىق كە­لىسىم-شارت ءۇش جىلعا جاسالىپ, ءار جار­تى جىل سايىن تەكسەرۋلەر جۇرگىزىلىپ, قا­جەت بول­عان جاعدايدا وزگەرىستەر مەن تو­لىق­تى­رۋ­لار ەنگىزىلەدى. مۇنىڭ بار­لى­عى دا ەڭبەك جاعدايىن جاقسارتۋ جانە ەڭبەك ءونىم­دىلىگىن ارتتىرۋعا باعىتتا­لا­دى. وسىن­دا 25 جىل جۇمىس ىستەگەن زاۋ­ىتتىڭ ارداگەرلەرى, ال 40 جىل جاساعان ەر ادامدار مەن ەڭبەك ءوتىلى 35 جىلعا تولعان ايەل­دەر «قۇرمەتتى ارداگەر» اتا­عىنا يە بو­لادى. زەينەت جاسىنا تول­عان­دارعا 25 اي­لىق ەسەپتىك كورسەتكىش كولە­مىندە سىي­لىق بەرىلەدى. زاۋىتتىڭ جۇ­مىس­شىلا­رىنىڭ باسىم بولىگى ەڭبەك ارداگەرلەرى. بۇعان دەيىن جاستار مۇندا كەلمەدى, ستانوكتا تۇرۋدى اۋىرسىنادى. توكار, فرەزەروۆششيك, ەلەكتر قۇراستى­رۋشى مامان­دىقتارىنا توسەلىپ كەتۋ ءۇشىن كەمى بەس جىل قاجەت. سوندا عانا ەڭبەكاقىسى جو­عارىلايدى. جاستار بولسا تەز كوپ قار­جى تاپقىسى كەلەدى. دە­گەن­مەن سوڭعى جىلدارى جاستاردى قا­بىلداپ جاتىر­مىز. كاسىپورىن جۇمىس­شى­لارىنىڭ ورتاشا ەڭبەكاقىسى العاش­قى جارتى­جىل­دىقتا 90 مىڭ تەڭگەگە جەتتى. كاسىپوداق كوميتەتى جۇمىس بەرۋ­شىنىڭ ەڭبەك جانە ءوندىرىس زاڭدىلىعىن ساقتاۋىن قاداعا­لاي­دى. بۇل باعىتتا اكتسيونەرلىك قوعام باسشىلىعىمەن ءوزارا تۇسىنىستىك قا­لىپ­تاسقان. بۇدان باسقا دا مادەني-سپورت­تىق شارالارعا ۇيىتقى بو­لىپ, ۇجىم­نىڭ ۇيىمشىلدىعىن نى­عايتۋ باعى­تىن­دا جۇمىستار اتقارىلادى. سەرگەي بوندارەنكو, كاسىپوداق كوميتەتىنىڭ توراعاسى.

نەگىزگى كورسەتكىش – ساپا

مەنىڭ سانالى ءومىرىم وسى زاۋىت­پەن تىكەلەي بايلانىستى. ورتا مەكتەپتى بىتىرگەننەن كەيىن وسىندا ەڭبەك جولىمدى قايراۋشىلىقتان باستا­­­دىم. كەڭەس ارمياسى قاتارىندا اسكە­­ري بورىشىمدى وتەپ كەلگەن سوڭ ساراتوۆ پوليتەحنيكالىق ينستيتۋتىن ءون­دىرىستەن قول ۇزبەي ءجۇرىپ وقىپ, ءتا­مامدادىم. كونسترۋكتور, شەبەر بول­­دىم. زاۋىت باسشىلارى وسى ءبولىمدى باسقارۋعا سەنىم ارتتى. باس تەحنولوگ ءبولىمى ءوندىرىستى جاڭا بۇيىمدار شىعارۋعا دايىنداۋمەن اينالىسادى. جاڭا قوندىرعىلار مەن تەحنولو­گيا­لاردى شىعارۋعا جانە ەنگىزۋگە جۇ­مىستانامىز, چيپ ستانوكتارىنا باع­دارلامالار قۇرامىز. بارلىق جاڭا ونىمدەردىڭ سىزباسىن سىزىپ, قالاي دايىندالۋى قاجەتتىگىنە باس-كوز بو­­­­لا­مىز. بۇل وتە جاۋاپتى دا كۇردەلى ءمىن­دەت. ەسەپتەۋلەر مەن سىزبالاردان ءمۇلت كەتۋگە بولمايدى, وندايدا جۇ­­­مىس ۇدەرىسىندە كىدىرىس بولادى, ال ول ءونىم ساپاسىنا اسەر ەتەدى. ءبولىم قىز­­مەتكەرلەرى تاجىريبەلى , بىلىكتى ماماندار, ءوز ءىسىنىڭ شەبەرلەرى دەۋ ورىندى. سوندىقتان دا جۇمىستا قولايسىزدىق بولمايدى. جۇرەك قالاۋىمەن تاڭدا­­عان ماماندىقتارىنا دەگەن ادالدىق­تان بولار ۇزاق ۋاقىت تۋعان كاسىپ­­ورنىنان تابان اۋدارماي جۇمىس ىستەگەندەر قاتارى كوپ. ءبىر-ءبىرىمىزدى يشا­رادان-اق ءتۇسىنىپ جاتامىز. ەڭبەك جاع­دايى جاقسى, ءونىمدى جۇمىس ىستەۋدىڭ بارلىق مۇمكىندىكتەرى قاراستىرىل­عان. ءبىز «مەدكار», «ستومكار», «ماموكار» سياقتى حالىقتىڭ دەنساۋ­لى­عىن جاقسارتۋعا قىزمەت كورسەتەتىن رەنتگەن-دياگنوستيكالىق اپپاراتتار شىعاراتىن بەدەلدى كاسىپورىندا جۇ­مىس ىستەگەنىمىزدى ماقتانىش تۇتامىز. سوندىقتان دا ءوز ىسىمىزگە اسقان جاۋاپكەرشىلىكپەن قاراۋعا داعدىلانعانبىز. زاۋىت ماركىسى ءبىزدىڭ ارقايسىمىز ءۇشىن وتە قادىرلى. سەبەبى, بۇل ءبىزدىڭ ەكىنشى ءۇيىمىز, كۇنكورىسىمىزدىڭ كوزى, ەلىمىزدىڭ اتىن شەتەلدەرگە تانىتىپ وتىرعان وزىق ءوندىرىس ورنى. اقتوبە­رەن­تگەندىكتەر مۇنى ورىندى ماق­تا­نىش تۇتادى. اباي باتانوۆ, باس تەحنولوگ.

زامان تالابىنا ساي دامۋ

قازىرگى ۋاقىتتا زاۋىت بەس ءتۇرلى ءموبيلدى رەنتگەن جۇيەسىن جانە 16 ستا­تسيو­نارلىق مەديتسينالىق رەنتگەن اپپاراتت­ا­رىن شىعارادى. زاۋىتتا مەتالداردى ال­ىپ, ەلەكتروندى جيناقتاۋ جانە مەتالل توراپتارىن دايىنداۋدان باستاپ دايىن ءونىم شىعارۋعا دەيىنگى ءوندىرىستىڭ تولىق تسيكلى اتقارىلادى. ونىمدەر جوعارى حا­لىقارالىق ساپا ستاندارتتارى بويىنشا سەرتيفيكاتتالعان. مەملەكەتتىك تاپسىرىس بولسا جۇمىس قارقىندى جۇرەدى. سوڭعى ەكى جىلدا تاپسىرىستار كوپتەپ ءتۇسىپ, جۇمىس كولەمى ارتتى. ۇستىمىزدەگى جىلى وتىزعا جۋىق ءموبيلدى كەشەندەر جەتكىزۋگە كە­لى­سىم-شارت جاسالدى. كاسىپورىندا تاعى ءبىر بىرەگەي جوبا قولعا الىندى. ول قا­زاق­­ستانداعى اپاتتىق مەديتسينا قىزمەتى ءۇشىن كوپ سالالى جىلجىمالى مەديتسينالىق كەشەن, ياعني مەديتسينالىق گوسپيتال قۇ­راس­تىرۋ بولىپ تابىلادى. بۇل گوسپيتال – ءىرى توتەنشە جاعداي كەزىندە قولدانى­لا­تىن كەشەن. اپاتتى جاعدايدا زارداپ شەككەندەر مەن اۋرۋلارعا ساۋاتتى مەديتس­ينا­لىق كومەك كورسەتۋ, ولاردى ۋاقىتشا گوسپيتالداۋ, بازالىق ەمدەۋ جانە باسقا دا قىزمەت تۇرلەرى كورسەتىلەدى. بولاشاقتا حيرۋرگيالىق, ۋرولوگيالىق جانە باسقا رەنتگەن-دياگنوستيكالىق تەحنيكالار شىعارۋ كوزدەلۋدە. ءبىزدىڭ ونىمدەرىمىزگە ىشكى رىنوكتا عانا ەمەس, سىرتقى رىنوك تا كوز تىگۋدە. سونىڭ ىشىندە زاۋىتتا شىعارىلاتىن پالاتالىق رەنتگەن اپپاراتۋرالارىنا بولگاريا قى­زىعۋشىلىق تانىتىپ وتىر. باسقا شەتەلدەر دە بىزبەن ارىپتەستىك قاتىناس ورناتۋعا ىنتالى بولا تۇسۋدە. ۇستىمىزدەگى جىلعى ون ايدا عانا 2,5 ميلليارد تەڭگەنىڭ ونىمدەرى وتكىزىلدى. بۇل وتكەن جىلعى كورسەتكىشتەن اناعۇرلىم كوپ. جالپى, كاسىپورىندا جاڭا ونىمدەر شى­عارۋ, بۇرىنعىلارىن جەتىلدىرۋ باعى­تىن­دا جۇيەلى جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە. مۇ­نىڭ ءوزى اكتسيونەرلىك قوعام الار اسۋلار­دىڭ الدا دا الاسارمايتىنىن كورسەتەدى. بوريس كامىنين, ستراتەگيالىق دامۋ جونىندەگى ديرەكتور.  

قالاعان كاسىبىم – ومىرلىك ءناسىبىم

مەنىڭ زاۋىتتا جۇمىس ىستەگەنىمە 42 جىلدىڭ ءجۇزى بولىپتى. ارينە, وسى جىلداردا كاسىپورىن ادام تانىماس­تاي وزگەردى دەسەم ارتىق ايتقاندىق بولماس. جاڭا تەحنيكالار ساتىپ الىندى, باسەكەگە قابىلەتتى ونىمدەر شىعا­رى­لۋدا. تسەحتاعى قوندىرعىلار جاپونيادان, گەرمانيادان اكەلىنگەن. توكارلىق ستانوكتار دا جەتىلدىرىلگەن, ساپالى دا جاڭا. جوعارى تەحنولوگيالىق رەنتگەن اپپاراتۋرالارىنا ورناتىلاتىن بولشەكتەر دە الەمدىك ستاندارتتارعا ساي بولۋى كەرەك. جالپى, توكارلىق ماماندىقتىڭ قىر-سىرى كوپ, ەڭ مىقتىمىن دەگەن شەبەردىڭ ءوزىنىڭ بىلمەيتىنى بولۋى بەك مۇمكىن. سوندىقتان ءار بولشەكتى جونعاندا ۇقىپتىلىق پەن بايقامپازدىق كەرەك. سوندا عانا ساپالى بولادى. توكارلىققا جاستار كەلمەيدى. ولار بۇل جۇمىستى اۋىر­سىنادى, ەڭبەكاقىسىنا كوڭىلدەرى تولمايدى. ءبىز وسى ما­مان­دىقپەن ءوز ءومىرىمىزدى ساباقتاستىرعاندىقتان وسىدان ار­تىق جۇمىسقا كوڭىلىمىز دە اۋمايدى. مۇندا قازىر جولداسىم دا ەڭبەك ەتەدى. ءبىز زەينەت جاسىندامىز. الايدا, كاسىپورىن باسشىلارى جۇمىس جاساي بەرۋىمىزدى قالايدى. ال, ەڭبەك ەتىپ قالعان ادامنىڭ قاراپ وتىرا المايتىنى بەلگىلى عوي. ەڭبەك جاعدايىمىز جاقسى, جالپى, ارداگەرلەرگە دەگەن كو­ز­­­قاراسقا دا ريزامىز. زاۋىت كوزگە دە, كوڭىلگە دە ىستىق. سون­دىقتان كاسىپورىننىڭ جاڭا جاعدايدا جۇمىس ىستەپ, ءبا­سە­كەگە قابىلەتتى ءونىم شىعارۋىنا, قارقىندى دامۋىنا ۇلەس قوسىپ جاتقانىمىز كوڭىلگە ماقتانىش سەزىمىن ۇيالاتادى. نۇرلان ايتجانوۆ, 2-تسەحتىڭ 5-رازريادتى توكارى, قۇرمەتتى ەڭبەك ارداگەرى. __________________________ ايقارما بەتتى دايىنداعان «ەگەمەن قازاقستان» گازەتىنىڭ اقتوبە وبلىسىنداعى مەنشىكتى ءتىلشىسى ساتىبالدى ءساۋىرباي.