مارافونعا ماشىقتانعان مۋراكامي

حارۋكي مۋراكامي – جازۋشىلىق ەس­تا­فەتادا دا, جۇگىرۋشىلەر اراسىندا دا كوزدەگەن مەجەگە جەتۋگە بار قاجىر-قايراتىن سارپ ەتىپ كەلە جاتقان ءدىڭى بەرىك تۇلعا. ادەتتە, مۇنداي بولمىس يەلەرى سيرەك كەزدەسەدى. جاپوننىڭ ايگىلى جازۋشىسىن جازۋشى قىلعان جۇگىرۋ. ءيا, كادۋىلگى قوس وكپەڭىزدى قولىڭىزعا العانداي ابدەن القىنىپ, تيتىقتاعانشا جۇگىرۋ. كوپشىلىگىمىز اعزاداعى ارتىق قۋاتتى جۇمسايتىن سپورت رەتىندە باعالايتىن جۇگىرۋدەن ول كەرىسىنشە قۋات الادى, شابىت­تا­نادى, وي جۇلگەسىن ورنىقتىرادى. استە, حارۋكي «ساۋ-سالاماتتا بولۋ ءۇشىن كۇن سايىن جۇگىرىڭىز» دەگەن جاداعاي ۇران­نان ادا. تەك جۇگىرۋگە نەلىكتەن ءماجبۇر بول­عانىن, جۇگىرۋ بارىسىندا نە ويلاي­تىنىن, وزىنە مارە مەن سورەنى قالاي بەل­گى­لەيتىنىن, قازاقى قالىپقا قوتارار بولساق, الامانعا تۇسكەن جۇيرىكتىڭ قالايشا سۋىتىلىپ, جاراتىلاتىنىن جەرىنە جەتكىزە اڭگىمەلەيدى. جىلدار بۇرىن «جۇگىرۋ جونىندە نە ايتا الامىن» اتتى كىتابىن باس الماي وقىپ شىققاندا وسى ويىنا كوز جەتكىزە تۇسكەن ەدىك.

ءار مارافونشىنىڭ مارەگە دەيىن جەتكىزەتىن مانتراسى بار. ءبىر مارافونشى «ازاپ – اركىمنىڭ جەكە تاڭداۋى» دەگەن ءسوزدى ىشىنەن سان قايتالاپ, سودان قۋات تابادى ەكەن. سوندىقتان بۇل بەينەت تە مۋراكاميعا ءتان تاڭداۋ. ح.مۋراكامي اپتاسىنا التى مارتە جۇگىرەدى. ارينە, جۇگىرۋ دە جازۋشىلىق ىسپەتتى, اركىمگە ءتان ەمەس. جۇگىرۋ بارلىق قارىم-قاتىناستان ءبىر ءسات وقشاۋلانۋعا, وزىڭمەن ءوزىڭ قالۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. «ەسىمنەن تانعانشا جۇگىرەمىن, باسىمدا جۇيەلى وي بولمايدى. ال جۇگىرۋ اياقتالعاندا, سىعىندالعان ليمونداي ءىشىمدى الدەبىر سالقىن لەپ تولتىراتىنىن سەزەمىن» دەيدى قالامگەر. حارۋكيدىڭ جازۋىنشا, ءومىر اعىسى جىلدام, اياقتالماعان ءىس كوپ, جۇگىرۋگە ۋاقىت جەتپەي جاتادى. جاستىق شاقتا بوس ۋاقىت بولا قويماسا دا, جۇمىسباستى بولعانىڭ دا ەستە قالمايدى. ياعني جىلدان-جىلعا ىستەر ءىس كوبەيە بەرەتىندەي. ول جۇگىرۋدى 1982 جىلدىڭ كۇزىندە باستادى. سودان بەرى جاپونياداعى جانە شەتەلدەردەگى ۇزاق ءارى قىسقا قاشىقتىقتا قاتىسقان مارافوندارىنىڭ ەسەبى جوق. جازۋشىعا جۇگىرۋ ۇنايدى, ومىرلىك ادەتتەرىنىڭ پايدالىسى عانا ەمەس, ايرىقشا قۇندىسى كورەدى. تىنىمسىز جۇگىرۋدىڭ ارقاسىندا ءتان مەن جان ساۋلىعى تەك نىعايا تۇسەتىنىن تىنباي جازىپ تا, ايتىپ تا كەلەدى.

مارافوندا الدەبىر مىقتىنى باسىپ وزۋ كەيبىرەۋلەرگە كۇش-جىگەرىن شىڭداپ, تاباندى تۇردە جاتتىعۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بىراق ءتۇرلى سەبەپكە بايلانىس­تى الگى مىقتى مارافونعا قاتىسپاي قالسا جۇگىرۋىڭىزدىڭ ءمانى جوعالادى. سوندىقتان جوعارىداعى ويعا بەكىنىپ جۇگىرەتىندەر ادەتتە ۇزاققا بارمايدى. جۇگىرۋشى قاشىقتىققا ءوز شاماسىن ءبىلىپ شىعادى. وسى ىشتەي بەكىتىلگەن مەجە باعىنسا – جاقسى. مارافونشى كوزدەگەنىنە جەتكەنىن سەزىنەدى. ال جەتە الماسا, ءالى بەلگىلى دەڭگەيگە كوتەرىلمەگەنى. كەيدە ويلاعانىنان باياۋ جۇگىرۋى دە ىقتيمال. بىراق بار قۋاتىن ارناعاندىقتان ودان ءلاززات الادى. سول سەبەپتى ىشكى مەرەي دە جەتىستىك. حارۋكي جۇگىرۋ مەن جازۋدى قاتار قويادى. جازۋ جۇمىسى دا جەڭىلىسكە بەرگىسىز جەڭىستەردەن تۇرادى. ماسەلەن, جازۋشى ءۇشىن بەلگىلى ءبىر تيراج, ادەبي سىيلىقتار, ماقتاعان نەمەسە سوككەن رەتسەنزيالاردى كورسەتكىش رەتىندە قابىلداۋعا بولادى. بىراق ۇنەمى نەگىز بولىپ جارىتپايدى. مۋراكامي ءۇشىن ماڭىزدىسى – جازعانىڭ ىشكى تالاپقا سايكەس كەلە مە, جوق پا؟ ءيا, بىرەۋدىڭ الدىندا اقتالۋ وڭاي, بىراق ءوزىڭدى الداي المايسىڭ. وسى وي تۇرعىسىنان قاراعاندا, جازۋشى جۇمىسى دا مارافون ىسپەتتى دەپ تۇيەدى. «مەن كۇنبە-كۇن, قاشىقتىقتان قاشىقتىققا جۇگىرىپ, مەجەنى باعىندىرعان سايىن بيىكتەي بەردىم. كۇن سايىن وزىممەن جۇمىس ىستەپ, رۋحىمدى جانۋ ءۇشىن كۇش-جىگەرىمدى اياماۋعا تىرىستىم. ارينە, ۇلى جۇگىرۋشى بولعان جوقپىن, بولمايمىن دا. دەڭگەيىم ورتاشا, بىراق ورتاڭقول ەمەس. الايدا, ونىڭ ەش ماڭىزى جوق. مەن ءۇشىن كوپ بولماسا دا بۇگىنىمنىڭ كەشەگىدەن اسىپ تۇسكەنى كەرەك» دەيدى ح.مۋراكامي.

ول كوماندالىق ويىنعا اسا يكەمدى ەمەس ەدى. مەكتەپتەگى جىلدارىن ەسەپكە الماعاندا, اراگىدىك ءبىر وينايتىن بەيسبول مەن فۋتبولدا ءوزىن قولايسىز سەزىنەدى. مۇنى تۋعان باۋىرلارىنىڭ جوقتىعىنان بولار دەپ تە ويلايدى. سونداي-اق بىرگە ءبىر وينايتىن تەننيس سياقتى ويىندارعا دا العىر ەمەس. قارسىلاسپەن ويناۋ, جەڭۋ مەن جەڭىلۋ, ويىن بىتكەن سوڭ قۋانۋ نەمەسە كۇيىنۋدىڭ ول ءۇشىن اسا ءمانى جوق. وعان قاراعاندا وزىڭە قويعان تالاپقا ساي بولۋ الدەقايدا وزەكتى. ۇزاق قاشىقتىق وسى تۇرعىدان تاپتىرماس سپورت ءتۇرى. جالپى, حارۋكيگە وڭاشالىق ۇنايدى. ەكى ساعات بويى ەشكىممەن سويلەسپەي جۇگىرىپ, ودان كەيىن بەس ساعات بويى جازۋ ۇستەلىنە وتىرۋدان ەش زەرىكپەيدى. الايدا 22 جاسىندا ۇيلەنىپ, ۋنيۆەرسيتەت تامامداعان سوڭ ادامدارمەن ارالاسۋدىڭ دا ماڭىزدى ەكەنىن ءتۇسىندى. جالپى, وسى جيىرما مەن وتىزدىڭ اراسىنداعى ءومىرى حارۋكيدىڭ كوزقاراسىنا كوپ وزگەرىس سىيلاپ, جازۋشىلىققا الىپ كەلگەن ەدى.

دجاز كلۋبىن ۇستاعان ستۋدەنتتىك جىلدارىندا-اق ۋاقىتىن تابىس تابۋعا ءتيىمدى جۇمساي ءبىلدى. كۇندىز كوفەحانا, كەشكە بار رەتىندە جۇمىس ىستەگەن دجاز كلۋبىنا كەلۋشىلەر تولاستامايتىن. تاڭنان تۇنگە دەيىن تىك تۇرىپ جۇمىس ىستەپ, بارلىق قارىزىنان قۇتىلعان سوڭ ارقاسىن كەڭگە سالىپ العا قاراسا, يەك استىندا – 30 جاس. بىردە قولسوزىم جەردەگى ستاديوندا ۇنەمى جانكۇيەر بولىپ جۇرگەن كومانداسىنىڭ ويىنىنا اسەرلەنىپ وتىرعاندا كەنەتتەن پوۆەست جازۋ تۋرالى وي كەلەدى. 1978 جىلدىڭ كوكتەمىندە وسى ويمەن قولىنا قالام العان جاس جىگىت كۇزدە 200 بەتكە جۋىق قولجازبانى اياقتاپ, ادەبي جۋرنالدىڭ جاس اۆتورلار كونكۋرسىنا جولدايدى. كوشىرمەسىن دە الىپ قالماعان شىعارماسى ءبىراز ۋاقىتتان كەيىن «جەل ءانىن تىڭدا» تاقىرىبىمەن جارىق كوردى. كەلەسى كوكتەمدە «گۋندزو» جۋرنالىنىڭ رەداكتورى پوۆەست اۆتورىنا ادەبي سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى بولعانىن حابارلادى. بۇل كەزدە حارۋكي شىعارما جولداعانىن ۇمىتىپ تا كەتكەن ەدى. كىتاپ بولىپ باسىلعان تۇڭعىش تۋىندىنى وقىرمان جاقسى قابىلدادى. وسىلايشا, 30 جاسىندا ويلاماعان جەردەن «جاس ءارى ءۇمىت كۇتەتىن» جازۋشىعا اينالىپ شىعا كەلدى. باردا جۇمىس ىستەي ءجۇرىپ, «پينبول-1973» اتتى تاعى ءبىر پوۆەست پەن بىرقاتار اڭگىمە جازدى. قوس پوۆەسى دە اكۋتاگاۆا سىيلىعىنا ۇسىنىلدى. بىراق قاتارلاستارىنىڭ جەڭۋگە ءۇمىتتى دەگەن بولجامدارى اقتالمادى. بۇل كەزدە حارۋكي تاڭعا دەيىن كوكتەيل ارالاستىرىپ, قىزمەت كورسەتسە, ۇيگە كەلگەن سوڭ اس بولمەدە وتىرىپ ۇيقىعا كەتكەنشە جازۋدى ادەتكە اينالدىرعان ەدى. بىراق بۇل فيزيكالىق تۇرعىدان وتە اۋىر بولاتىن. بىرتىندەپ مازمۇنى جاعىنان دا, كولەمى جاعىنان دا سالماقتى دۇنيە جازۋعا بەل بايلاعان جاس قالامگەر جاقسى تابىس تاۋىپ تۇرعان باردى جابۋعا شەشىم قابىلدايدى. ارينە, اۆتورلىق قالاماقىسىنان باردىڭ تابىسى جوعارى-تىن. ونىڭ ۇستىنە جازۋشىلىق تالانتىنا كۇمانمەن قاراعان جاقىندارى دا قارسى بولدى. حارۋكي ءوزىن تۇبەگەيلى ءبىر ىسكە عانا ارنايتىن بولمىسىمەن جازۋشىلىققا ءبىرجولا بەت بۇردى. وسىلايشا, 1981 جىلى جازۋعا وتىرعان العاشقى رومانى رەداكتسياعا ۇناماسا دا, وقىرماندار كوڭىلىن تاپ باسىپ, كاسىبي ادەبيەتتەگى جولى باستالدى. ارينە, ادەپكىدە ۋاقىتىن تەك جازۋعا ارناۋ جاس قالامگەردى قۋانتقانىمەن جازۋ ۇستەلىندە ۇزاق ۋاقىت قيمىلسىز وتىرۋدان وزگە ماسەلەلەر تۋىندادى. بىردەن ارتىق سالماق قوسىلدى. جازۋ بارىسىندا ۇزدىكسىز تەمەكى تارتاتىندىقتان ساۋساقتارى سارعىشتانىپ, ك ۇلىمسى ءيىس ءسىڭىپ قالاتىن. ويلانا كەلە ۇزاق شىعارماشىلىق عۇمىر ءۇشىن جۇگىرۋدى تاڭدادى. بىرىنشىدەن, جۇگىرۋگە قوسىمشا ادام قاجەت ەمەس. ەكىنشىدەن, الدەبىر قۇرالدار ساتىپ الۋدىڭ قاجەتى جوق. ۇشىنشىدەن, ارنايى جاراقتالعان ورىنعا بارۋ مىندەتتى ەمەس. ساپالى اياق كيىم مەن جاقسى جول بولسا جەتكىلىكتى. ءسويتىپ ءومىر ءسۇرۋ سالتى كۇرت وزگەرگەن جىگىت قالا شەتىنە قونىس اۋىستىرىپ, جاقىن ماڭداعى ۋنيۆەرسيتەت ستاديو­نىندا تاڭ الاگەۋىمنەن جۇگىرە باستادى. ەكى اپتادان كەيىن تەمەكىنى دە وزدىگىنەن قويىپ كەتتى. تەمەكىنى تاستاۋى بۇرىنعى ومىرىمەن قوش ايتىسۋى ىسپەتتى ەدى.

حارۋكيدىڭ جازۋىنشا, كاسىبي جا­زۋشى ءۇشىن ەڭ جاقسى دۇنيە – ەرتە جاتىپ, ەرتە تۇرۋ. ولار وتباسىمەن كۇن ۇياسىنا قونعاندا ۇيىقتاپ, كۇنمەن تالاسا تۇرۋ ءوزىن-ءوزى سىيلايتىن ادامداردىڭ داعدىسى ەكەنىن ءتۇسىندى. قالامگەر ەرەسەك ادامنىڭ ومىرلىك باسىمدىقتارىن انىقتاپ الۋى وزەكتى ەكەنىن ايتادى. ياعني, سول كەستەگە سايكەس ۋاقىتىڭىز بەن قۋاتىڭىزدى جۇمسايسىز. «مەن ءۇشىن باستى باسىمدىق – ارالاس-قۇرالاستىق ەمەس, جۇمىس» دەيتىن ح.مۋراكامي اينالاداعى ورتامەن قارىم-قاتىناستا جەكەلەگەن ادامداردان گورى وقىرماندارمەن بايلانىسقا دەن قويادى. بۇعان بۇرىننان دۋىلى كوپ ورتاعا ۇيىرسەك بولماۋى دا كومەكتەستى. ح.مۋراكامي العاشقى ايلاردا ۇزاق قاشىقتىققا جۇگىرە قويعان جوق. جيىرما مينۋت, كۇشتەگەندە جارتى ساعات جۇگىرگەندە جۇرەگى اتقاقتاپ اۋزىنا تىعىلىپ, اياعى دىرىلدەيتىن. دەگەنمەن جۇگىرۋدى جالعاستىرعان سايىن دەنەسى كوندىگىپ, قاشىقتىقتى ۇلعايتا باستادى, تىنىسى كەڭەيدى. ەڭ باستىسى, جىلدامدىق تا, قاشىقتىق تا ەمەس, تۇراقتىلىق, كۇن سايىن تۇراقتى جۇگىرۋ ەدى. ءسويتىپ ءۇش ۋاقىت تاماقتانۋ, ۇيقى, ءۇي شارۋاسى مەن جازۋشىلىق جۇمىس جانە جۇگىرۋ ءومىرىنىڭ اجىراماس بولىگىنە اينالدى. سپورت تاۋارلارى دۇكەنىنەن جۇگىرۋگە قاجەتتى كيىمدەر مەن سەكۋندومەر ساتىپ الدى. «جۇگىرۋدى باستاۋشىلارعا» اتتى كىتاپشامەن تانىستى.

1982 جىلى 33 جاسىنان باستاپ جۇگىرە باستاعان حارۋكي ءبىر جىلدان كەيىن العاش رەت تاس جولداعى 5 شاقىرىمدىق جارىسقا, مامىردا ياماناكا كولىنىڭ ماڭايىندا 15 شاقىرىمدىق جۇگىرۋگە قاتىستى. ماۋسىم ايىندا شىدامىن تەكسەرۋ ءۇشىن يمپەراتور سارايىن جەتى مارتە جالعىز ءوزى اينالىپ شىقتى. 35 شاقىرىمدىق وسى جۇگىرۋدە ءوزىنىڭ اسا قينالماعانىن سەزگەن ول مارافونعا ءازىرمىن دەگەن قورىتىندىعا كەلدى. دەسە دە, سول جىلدارداعى سۋرەتتەرىنە قاراپ ءالى دە جەتكىلىكتى دەڭگەيدە مارافونشى بولماعانىن كەيىن ەسكە الادى. قولى جىڭىشكە, اياعى سۇيەكتى-ءتىن. بىرتە-بىرتە تاماقتانۋ راتسيونىن دا وزگەرتىپ, كوكونىس پەن بالىققا كوشتى, كۇرىش پەن الكوگول تۇتىنۋدى ازايتتى. تولىقتىققا بەيىمدىك تابيعاتتىڭ سىيى ەكەنىن, ارتىق سالماق جيناماس ءۇشىن ءتاندى دۇرىس تاربيەلەي ءبىلۋ كەرەكتىگىن ءتۇسىندى. بۇعان توزە بىلگەن جان اعزاسىندا زات الماسۋ جاقسارىپ, دەنساۋلىعى نىعايعانىن عانا ەمەس, جاسارعانىن دا سەزىنە باستايدى. ادەتتە ارىق ادامدا مۇنداي قاجەتتىلىك بولا قويماعاندىقتان جاتتىعۋدى سيرەتەدى دە, بۇل بۇلشىق ەتتىڭ بوساڭسۋىنا, سۇيەكتىڭ جۇمسارۋىنا الىپ كەلەدى. مۇنى جازۋشى تابيعاتىنان تالانتتى, جازۋعا وتىرا قالسا سوزدەرى قۇيىلىپ تۇسەتىن قالامگەرلەرگە تەڭەيدى. الايدا, بۇل جاعداي مۋراكاميگە ءتان ەمەس. ول جۇگىرسە دە, جازسا دا, ءار قادام, ءار ءارىپ ءۇشىن جانىن جەيتىندەردىڭ سويىنان بولاتىن.

حارۋكي 1983 جىلدىڭ شىلدەسىندە گرەكياعا جول تارتىپ, افينىدان مارا­فونعا دەيىنگى مارافوندىق قاشىقتىققا جالعىز ءوزى جۇگىردى. بۇل اتالعان ەلدىڭ تۋريزم مينيسترلىگى ۇيىمداستىرعان تۋرمەن سايكەس كەلدى. افينىدا اسپان اينالىپ جەرگە تۇسكەندەي ىستىق ەدى. سوندىقتان تاڭعى سالقىنمەن مارافون جولىنا شىعىپ, تالتۇسكە دەيىن دىتتەگەن جەرىنە جەتۋدى كوزدەدى. حارۋكي بۇل مارافوندى جاپون جازۋشىسى وسامۋ دادزايدىڭ «جۇگىر, مەلوس!» اتتى اڭگىمەسىندەگى كونە گرەكيادا دوسىن قۇتقارۋ ءۇشىن ءوزىن كۇتكەن ءولىم جازاسىنا اسىققان جىگىتتىڭ جۇگىرۋىنە تەڭەيدى. راسىندا, جالىن اتقان كۇننىڭ وزىمەن جارىسقانداي 3 ساعات 51 مينۋتتا 42 شاقىرىمدىق مەجەنى باعىندىرعان ونىڭ تۇلا بويىنان تۇز ۇگىتىلىپ تۇسكەن ەدى. بۇدان كەيىن 20 جىلدان استام ۋاقىت ءارتۇرلى الەمدىك مارافوندارعا قاتىسقانىمەن وسى جاعداي اسا وزگەرگەن جوق. ياعني, 30 شاقىرىمدى باعىندىرعاندا جاقسى ناتيجە كورسەتەرىڭە سەنىمدى بولىپ تۇراسىڭ, 35 شاقىرىمدا كۇش-قۋات جوعالا باستايدى جانە جان-جاعىڭداعى دۇنيەنى تۇگەل جەك كورەسىڭ. ال سوڭعى شاقىرىمداردا جانارمايى تاۋسىلعان كولىكتەي ىلگەرى باسقان ادىمىڭ كەرى كەتەدى. بىراق جۇگىرۋ اياقتالعاننان كەيىنگى بىرنەشە ساعاتتان سوڭ بار قيىندىق ۇمىتىلىپ, كەلەسى مارافوندا كورسەتكىشتى قالاي جاقسارتۋعا بولاتىنى تۋرالى ويعا كەتەسىڭ...

ادەتتە, ۇزاق قاشىقتىققا جۇگىرىپ كورمەگەن جاندار جازۋشىدان جۇگىرۋ كەزىندە نە ويلايتىنىن سۇرايدى. قىزىق سۇراق. راسىندا جۇگىرگەن ادام نە ويلاۋى مۇمكىن. تەرەڭ ويعا باتقانىمەن ەسكە ەشتەڭە تۇسپەيدى. ءيا, سۋىق كۇندەرى تابيعات رايىنىڭ سۋىعى, قايناعان كۇندەرى ىستىعى تۋرالى وي بولۋى مۇمكىن. مۇڭدى بولسا مۇڭ, كوڭىلدى بولسا قۋانىشتى ويعا بەرىلۋى دە كادىك. وتكەن شاق ويعا ورالاتىن ساتتەر سيرەك تە بولسا بولادى. ال كەيدە جۇگىرۋ كەزىندەگى وي الدەبىر شىعارماعا وزەك بولاتىن جايتتار كەزدەسەدى. جالپى, جۇگىرگەندە ناقتى ەشتەڭە ويلامايمىن, جۇگىرگەن ۇستىنە جۇگىرە بەرەمىن. اينالامدا بوس كەڭىستىك پايدا بولادى. وسى كەڭىستىككە شىعۋىم ءۇشىن دە جۇگىرەمىن. بىراق وعان دا قاڭعالاقتاعان وي سىنالاپ ەنىپ الادى. ادام جانى بوس كەۋەكتى جاقتىرمايدى. بۇعان كۇشىمىز دە, دايەگىمىز دە جەتكىلىكسىز, دەيدى جازۋشى بۇل جونىندە.

قالامگەر باسقالار بايقاي بەرمەيتىن تابيعات ءتىلىن سويلەتكەننەن سوڭ ادام­داردىڭ اۋقىمدى بولىگى ونى وقي باستايدى. بۇل – جازۋشى كاپيتالى. جان قينالىسى – ىشكى بوستاندىعىڭنىڭ قۇنى. جازۋشى جالعىزدىعى ەكى ءجۇزدى سەمسەر سياقتى – قورعايدى, سونىمەن قوسا ىشتەي جارالايدى. وسى قاۋىپتى ومىرلىك تاجىريبەسىنەن وتكەرگەن ح.مۋراكامي ۇنەمى قوزعالىستا بولۋ ارقىلى ونى جەڭۋدى دىتتەيدى. جازۋشىنى الدەكىم نەگىزسىز كىنالاسا نەمەسە جەتكىلىكتى دەڭگەيدە تۇسىنبەسە, ول ادەتتەگىدەن دا شەبەر جازۋى ءتيىس. ۇدەي تۇسكەن كوڭىل كەمدىگىنەن ۇدەتە تۇسكەن جۇگىرۋ ارقىلى قۇتىلۋعا بولادى.

مۋراكاميدىڭ جازۋىنشا, مارا­فون­شىنىڭ 45 جاستان كەيىن ءوزىن بەكىتە ءتۇسۋى ىركىلە باستايدى. ياعني, كورسەتكىشتى جاقسارتۋ قيىنعا تۇسەدى. ەگەر جاستى ەسەپكە السا, ونىڭ تاڭعالاتىن تۇگى جوق. اركىمنىڭ فيزيكالىق شىڭىنىڭ تۇيىقتالاتىن ءساتى بولادى. جەكە مۇمكىندىككە قاراي جۇزۋشىلەر – 25 جاس­تا, بوكسشىلار – 30 جاستا, بەيسبولشىلار 35 جاستا كوزگە كورىنە بەرمەيتىن وسى ايىرمادان اتتايدى. بىراق بۇل ونەردە قايتالانبايدى. ماسەلەن, دوستوەۆسكي «اعايىندى كارامازوۆتارىن» قايتىس بولارىنىڭ الدىندا, كومپوزيتور دومەنيكو سكارلاتتي كلاۆيشالىق اسپاپتارعا ارنالعان 555 سوناتاسىنىڭ باسىم بولىگىن 60 جاسقا تاياعان شاعىندا جازدى. وسى سياقتى مۋراكامي ءوزىنىڭ جۇگىرۋدەگى بيىگى 45 جاسقا دەيىن بولعانىن ايتادى. بۇعان دەيىن ول مارافوندى ىلگەرىندى-كەيىندى ازداعان مينۋتتارىن الىپ تاستاعاندا ۇنەمى ءۇش جارىم ساعاتتا جۇگىرىپ ءوتىپ, ءبىر شاقىرىمدى بەس مينۋتتا باعىندىراتىن. ەگەر وسى قاشىقتىق وعان 3 ساعات 40 مينۋتتا باعىنسا, وزىنە ازداپ كوڭىلى تولماۋشى ەدى. ارينە, كەيدە جاتتىعۋ جەتىسپەي جاتادى, كەيدە سپورتتىق بابى كەلىسپەيدى. بىراق مارافوندى 4 ساعاتتا جۇگىرۋگە ۇلگەرمەۋ ويىنا كىرىپ-شىققان ەمەس. بۇل ۇزاققا سوزىلعان تۇراقتى كەزەڭ ەدى. ال 45 جاستان كەيىن بۇرىنعىدان از جاتتىقپاسا دا, مارافوندى 4 ساعاتتا ارەڭ ۇلگەرگەنىنە ءوزى دە قايران قالا باستاۋى جيىلەدى. كۇندەلىكتى ومىردە فيزيكالىق بەلگىلەر بايقالماعانىمەن جىل وتكەن سايىن كورسەتكىشتەر دە تومەندەي ءتۇستى. وسىدان كەيىن ونىڭ ورنىن جەكە جاتتىعۋشىمەن ءجۇزۋ جانە ۆەلوسيپەد تەبۋدى ۇيرەنۋ ارقىلى ترياتلونعا اۋىسۋىمەن تولىقتىرادى. بۇلشىق ەتتەرىن جاڭا جاعدايعا بەيىمدەيدى. وسىلايشا كۇز بەن قىستا مارافونعا, كوكتەم مەن جازدا ترياتلونعا قاتىسۋدى بۇلجىماس ادەتكە اينالدىرعان جازۋشىدا بوس ماۋسىم مۇلدە جوق. حارۋكي ءار مارافوندى تاعاتسىزدانا كۇتەدى. ءوزى ۇزاق جىلدار بويى جۇگىرگەن توكيو, نيۋ-يورك, بوستون, كەمبريدج, گاۆاي ارالدارىنداعى جولدارىنىڭ پەيزاجىن, تابيعي ەرەكشەلىكتەرىن, ءتىپتى جولدىڭ وي-شۇقىرىنا دەيىن جەتىك بىلەتىن جاپون جازۋشىسىنىڭ 1996 جىلى حوككايدوداعى ساروما كولىنىڭ ماڭايىندا تاڭ سارىدەن كەشكە دەيىن 100 شاقىرىم قاشىقتىققا جۇگىرۋى ءتىپتى عاجاپ!

دۋمان اناش,

«ەگەمەن قازاقستان»