يزرايلدىك ستارتاپ تەحنولوگيالار مەن مەكتەپ كاسىپكەرلىگى جونىندەگى «مومەنتۋم» حالىقارالىق جوباسىنىڭ جابىلۋى اياسىندا استانادا سەگىز يننوۆاتسيالىق جوبا ۇسىنىلدى.
«مومەنتۋم» – بىرەگەي ءبىلىم بەرۋ جوباسى, ول قازاقستاندا تەل-اۆيۆ ۋنيۆەرسيتەتىندەگى دوستار قاۋىمداستىعىنىڭ باستاماسىمەن نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرىنىڭ بازاسىندا اتقارىلدى. ءۇش اي ىشىندە ەلوردانىڭ زياتكەرلىك جانە جالپى ءبىلىم بەرۋ مەكتەپتەرىنىڭ جوعارى سىنىپ وقۋشىلارى ءوزدارىنىڭ بيزنەس-جوبالارىن, ۆەنچۋرلىك قورلارىن جانە مۇقيات ستارتاپتىڭ قازىرگى زامانعى ۇلگىسىن قۇرۋ مەن ىلگەرىلەتۋ, ياعني دامىتۋ جولدارىن وقىدى. وقۋشىلاردىڭ بيزنەس-ويلاۋ قابىلەتتەرىن قالىپتاستىرۋ, يننوۆاتسيانىڭ ەكوجۇيەسىن قۇرۋ, زياتكەرلىك جوبالاردى ەكونوميكانىڭ ناقتى سەكتورىنا ەنگىزۋ تاقىرىپتارىندا بەلگىلى مامانداردىڭ شەبەرلىك سىنىپتارى ۇيىمداستىرىلدى. ولار: تەل-اۆيۆ ۋنيۆەرسيتەتىندەگى كاسىپكەرلىك ورتالىقتىڭ نەگىزىن قالاۋشى ەلەنا دونەتس, Duco كومپانياسىنىڭ مەنەدجەرى مارينا تسيمبلەر, تەل-اۆيۆ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى, قازىرگى فلەش-كارتالاردىڭ قۇراستىرۋشىسى سەمەن ليتسىن, تابىستى الەمدىك ستارتاپتاردىڭ نەگىزىن قالاۋشى يگور نۋسينوۆيچ, سونداي-اق قازاقستاندىق جاس كاسىپكەرلەر – ارسلان داريموۆ, مۇحتار قۋانىشباي ۇلى, باعدات ۋاپوۆ جانە داگار داۋلەتوۆ. بيزنەس يدەيالاردى العا جىلجىتۋ, بيزنەس-جوبالاردى ەكونوميكانىڭ ناقتى سەكتورىنا ەنگىزۋ ماسەلەلەرىنە باسا كوڭىل ءبولىندى.
وقۋشىلار ۋوركشوپتاردا ازىرلەگەن ءوز جوبالارىن ۇسىنعان ۋاقىتتان باستاپ «مومەنتۋم» اقيقاتقا اينالدى. بۇلار – قازاقستان بويىنشا تۋريستىك مارشرۋتتار قۇرۋ, بولمەىشىلىك دەكوروتيۆتىك وسىمدىكتەردەن ەنەرگيا الۋ, بەلگىلى شەتەلدىك زاتتاردى جەتكىزۋ جانە ولاردى ءبىزدىڭ ەلدە ورناتۋ, قۋاتتى سنەكتەردى جەتكىزۋ جانە ساتۋ, بەلگىلى شەتەلدىك ءتاتتى تاعامداردى ىسكە اسىرۋ. ينتەرنەتتە يننوۆاتسيالىق ازىرلەمەلەرگە ارنالعان ءۇش جوبا سالىنعان – ينۆەستەرلەر مەن ستارتاپشىلاردى بىرىكتىرەتىن ونلاين-پلاتفورما, سونداي-اق ءوزىن-ءوزى ىنتالاندىرۋ مەن تايم-مەنەدجمەنت بويىنشا موبيلدىك قوسىمشالار.
جاس كاسىپكەرلەردىڭ بيزنەس-جوبالارىن تەل-اۆيۆ ۋنيۆەرسيتەتىندەگى دوستار قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزيدەنتى الەكساندر ماشكەۆيچ وتە جوعارى باعالادى. جوبا قاتىسۋشىلارىنا بەينەۇندەۋ ارقىلى سالەمدەمە جولداعان الەكساندر انتونوۆيچ ءوز ءسوزىن بىلايشا تۇيىندەدى:
– «سىزدەر وسىنداي كەرەمەت ەل – قازاقستاندا ءومىر سۇرۋدەسىزدەر, مۇندا وسكەلەڭ ۇرپاق ءۇشىن ءوزىن-ءوزى دامىتۋدىڭ بارلىق مۇمكىندىگى بار. كاسىپكەرلىك قىزمەت تەك سىرتتان عانا ادەمى ءارى وڭاي بولىپ كورىنەدى. شىن مانىندە ول دەگەنىمىز تىنىمسىز ەڭبەك, ۇلكەن تاۋەكەل, جوعارى جاۋاپكەرشىلىك, مۇمكىندىكتەردى تابۋ مەن ىسكە اسىرۋ تاپقىرلىعى. مەن نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرىنىڭ باسشىلىعىنا سىزدەرگە كاسىپكەرلىكتى وقۋ جانە قابىلەتتىلىكتى قالىپتاستىرۋ ءۇشىن جاساپ جاتقان قامقورشىلىعىنا ريزاشىلىعىمدى بىلدىرەمىن. بۇگىندە ءتورتىنشى ونەركاسىپ رەۆوليۋتسياسى عاسىرىندا جۇزدەگەن كاسىپتەر جويىلىپ, جۇزدەگەن جاڭا كاسىپتەر پايدا بولۋدا. سىزدەر قازاقستاننىڭ كەلەشەگىن, ەكونوميكاسىن, ساياساتى مەن مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋشىلار رەتىندە الەمدە بولىپ جاتقان وزگەرىستەرگە ناقتى ءارى جىلدام يكەمدەلىپ ۇيرەنۋلەرىڭىز قاجەت. مەن سىزدەرگە ۇلكەن-ۇلكەن تابىستار تىلەيمىن, سەبەبى قازاقستاننىڭ بولاشاعى – سىزدەردىڭ قولدارىڭىزدا».
ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ جاۋاپتى حاتشىسى ارىن ورساريەۆ, استانا قالاسى ءبىلىم باسقارماسىنىڭ باسشىسى انۋار جانعوزين, تەل-اۆيۆ ۋنيۆەرسيتەتىندەگى كاسىپكەرلىك قاۋىمداستىعىنىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى سانيا اراپوۆا, نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرىن دامىتۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى جۇلدىز سۇلەيمەنوۆا, «اتامەكەن» ۇكپ ادام كاپيتالىن دامىتۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى ولجاس ورداباەۆ, «Astana Innovations» اق ماركەتينگ دەپارتامەنتى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى جاسۇلان كەنجەعاليەۆ جانە Rocket Study وقىتۋ ورتالىعىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى ارسلان داريموۆ بايقاۋعا تورەلىك ەتىپ, جوبا جەڭىمپازدارىن انىقتادى.
زياتكەرلىك مەكتەپتەردىڭ انەل بەكجىگىت, سانيا مۇحانوۆا, بوگدان بەرلوۆ جانە ەرنار نادىرباەۆ سىندى وقۋشىلارى بايقاۋ جەڭىمپازدارى بولىپ تانىلدى.
ءبىرىنشى پيلوتتىق ساتىداعى جەتىستىك حالىقارالىق جوبانى ودان ءارى دامىتۋ مەن اۋقىمىن ارتتىرۋ ءۇشىن قولدانىلادى. تەل-اۆيۆ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ كاسىپكەرلىك ورتالىعىمەن قازاقستاندىق وقۋشىلار ءۇشىن ارنايى ازىرلەنگەن بارلىق مەتوديكالار زياتكەرلىك مەكتەپتەرگە بەرىلەتىن بولادى. استانادا وقۋدان وتكەن وقۋشىلار مەن وقىتۋشىلار يزرايلدىك تەحنولوگيا بويىنشا ستارتاپتار سالاسىندا ترەنەر بولادى دەپ كۇتىلۋدە.
«مومەنتۋم» اياسىندا ەلىمىزدىڭ بارلىق وڭىرلەرىندەگى جالپى ءبىلىم بەرۋ مەكتەپتەرىنىڭ جوعارى سىنىپ وقۋشىلارىن ستارتاپ ەكوجۇيەسى مەن نەگىزگى كاسىپكەرلىك قابىلەتتەرىن ارتتىرۋعا وقىتۋ جوسپارلانۋدا.
دۋمان اناش, «ەگەمەن قازاقستان»