ىقتاسىندا جاتقان ەل ەدى. دەسە دە, ءبىزدىڭ اۋىلدا جەل تۇرماسا دا ءشوپتىڭ باسى قيمىلدايدى. بۇ جولى شىنىمەن داۋىل كوتەرىلدى. ءشوپ-شوڭگە ەمەس, قاراعاي باسىن شايقادى. شايقاماي قايتسىن, الماتىدان اسىعىس جەتكەن حابار وبلىس باسشىلارىن قوس قولتىعىنان كوتەرگەن. ول سۋىت جاڭالىق الاتاڭمەن اۋدان اسقان.
اۋداننىڭ ازداعان اتقامىنەرى الاس ۇردى دا قالدى. قالاي الاس ۇرماسىن, كولبيننىڭ ءوزى كسرو جوعارعى كەڭەسىنە جۇگىرگەن ءيتتىڭ دەمى ۇزىلەردەي الىستا جاتقان قىزىلقامىس اۋدانىنان وتەمىن دەسە. قۋانعان مەن قورىققان بىردەي, ايتەۋىر اتى جاقسىلىق قوي, دەپ ەستىگەن ەل ءبىر-بىرىنەن ءسۇيىنشى سۇراسىپ جاتتى.
ءوڭ-تۇستەن ايىرىلعان جەرگىلىكتى باسشىلىق قايتا-قايتا باس قوسىپ, ءماجىلىس وتكىزگەن. وبلىستان كەلگەن حاباردى باقسا, رەسپۋبليكا باسشىسى مال وسىرەتىن اۋدان ەكونوميكاسىمەن تانىسادى. كلۋبتا ءدۇيىم حالىقپەن كەزدەسىپ, ەمىن-ەركىن سىرلاسادى. دەمەك, بولاشاق دەپۋتاتتىڭ كانديتۋراسىن قولداپ سويلەيتىندەردى دايىنداۋ ءلازىم. وڭشەڭ قازاقتى سايراتىپ قويماي, ءبىر ورىس ۇلتىنىڭ وكىلىن تابىڭدار. جۇرەگى جارىلارداي بوپ قۋانىپ اڭگىمە ايتسىن. سوڭىندا اۋىلدىڭ ءبىر اقساقالى الاقانىن كەڭ جايىپ باتا بەرۋى ءتيىس. سوسىن قوناق ءبىر وزات شوپاننىڭ داستارقانىنان ءدام تاتىپ اتتانىپ كەتەدى...
جارتى كۇننىڭ جۇگى-جىلدىق تاۋقىمەتكە تاتىپ تۇر. رايكوم حاتشىسى ەسەن ناۋشاەۆيچ بيۋرو مۇشەلەرىن ءتۇن ورتاسىندا قايتا جيناعان. ءتورت كوزدەرى تۇگەندەلگەن سوڭ دا ءسوز باستاماي ءبىراز وتىرىپ قالدى.
ەرتەڭ ەكى-ءۇش تىكۇشاق گۋرەۆ بەتتەن قاڭعالاق قاعىپ كەپ قونار. وڭشەڭ جاقسى مەن جايساڭ ساۋ ەتىپ تۇسە قالعاندا اياق استىنا نە توسەلەر؟ ماي توپىراققا توبىقتان باتىپ تۇرسا... كلۋبتىڭ ەسىگىنە دەيىن تاقتاي جول سالدىرا ما, الدە ۇزىن قىزىل كىلەمشە جايدىرا ما؟ مادەنيەت سارايىنىڭ قۇرىلىسى جۋىقتا بىتەر ەمەس. قىرىق جىلدان بەرى كينو كورسەتىپ كەلە جاتقان كلۋبتىڭ قايبىر وڭىپ تۇرعان جەرى بار؟ ورىندىق بىتكەن شالقالاپ قۇلاپ جاتىر. ءىشىپ السا ءبىتتى, وسى اۋىل جاستارىنىڭ قولىندا ىلعي تاس جۇرەدى. تۇنىمەن شىڭعىرىپ, ءبىر-ءبىرىن قۋالاپ جاتقانى. ءبۇتىن تەرەزە قالا ما؟ ۇكىمەتتىڭ دۇنيەسى-اۋ, دەيتىن بىرەۋ بولسا شە؟ ءبارىن جاڭارتىپ, جۇمىرتقاداي عىپ قويار ەدى. وعان قارالعان اقشا جوق.
ونىڭ دا ءبىر ءجونىن تابار-اۋ, وسى كۇنى ءدۇيىم حالىق دەگەنى ءبىر پالە. قوينى-قونىشى تولعان ساۋال. كارى قىزداي قادالىپ تۇرىپ الاتىندارىن ايتساڭشى! سۇيكەيسالدى جاۋابىڭدى جۇقانا كورمەس. «بەرەسىڭ بە, جوق پا؟» «الاسىڭ با, الدە؟..» ال, بالەم!
قۋالاپ كەتكەن ويىن ءۇزىپ ەسەن ناۋشاەۆيچ بيۋرو مۇشەلەرىنە كوز سالعان. ون شاقتى ەركەك مۇنىڭ جۇزىنە جاۋدىرەپ قارايدى كەپ.
– كۇندىزگى تاپسىرما نە بولدى, رەت-رەتىمەن بايانداڭدار, – دەگەن اقىرى بۇل.
– اۋدانىمىزداعى ۇلى ورىس ۇلتىنىڭ جالعىز وكىلى نيۋرا جەڭگەمىزبەن كەزدەستىم, – دەپ مادەنيەت ءبولىمىنىڭ باستىعى ەنتىگە ءسوز باستادى. – ومىربايانىمەن تانىستىم. وتە باي ەكەن. گەننادي ۆاسيلەۆيچكە جەرلەس بوپ شىقتى.
– ءيا, ايتا بەر.
– سوعىس بىتكەن سوڭ الدىمەن كالينگراد وبلىسىنا كۇيەۋگە شىعىپتى. ودان اجىراسىپ ساحالينگە... ول بايى ءولىپ ۋكرايناعا كەتكەن.
– وندا نە ىستەپتى؟
– ءبىر جىگىتپەن تاعى باس قوسىپتى. ول ءىشىپ كەتىپ, ىسساپارعا بارعان ءبىزدىڭ اعامىزدىڭ ەتەگىنەن ۇستاپتى.
– يت-اۋ, باي ءومىربايان دەگەنىڭ وسى ما؟
– ەندى قايتەيىن. ءبىل دەگەن سوڭ.
– اڭگىمەسى قالاي جاتىق پا؟
– سويلەسەتىن كىسى جوق. ورىسشاعا شورقاق. ءوز تىلىندە بالاعاتقا عانا جۇيرىك. بارىمىزگە ورىسشا بوقتاۋدى ۇيرەتكەن سول جەڭگەمىز عوي.
– توقتات! قۇرىپ كەتسىن! كلۋبقا جولاتپاڭدار. پالەسى جۇعار.
– ءبىر قالادانبىز. بارامىن, قولىن الامىن دەپ ءتاۋىر كويلەگىن كيىپ, ۇستىنە ءاتىر سەۋىپ ءازىر وتىر. ەندى قايتتىك؟
– تاڭنان قالدىرماي وبلىس ورتالىعىنداعى ساناتوريگە جولداما بەرىڭدەر دە ماشيناعا سالىپ جىبەرىڭدەر.
– ول پۋتيوۆكانى الگى قىرسىق الساەۆقا بەر دەگەنىڭىز قايدا؟ بىراق ول ەسەنتۋكي بولماسا بارمايمىن, كولبيننىڭ وزىنە ايتار قۇپيا سىرىم بار دەپ كەلىپ كەتكەن.
– ءوزىن ىشەدى دەپ ەسىتتىم عوي؟
– اندا-ساندا.
ىشكى ىستەر ءبولىمىنىڭ باستىعى ءتارتىپ بەرىلمەسە دە ءتۇسىندىم دەگەندەي باس يزەپ جاتتى.
– ءاي, سەن دە ساق بول. باياعى ماسقاراڭ ەسىڭدە مە؟ – دەپ اشۋعا پىسكەن ەسەن ناۋشاەۆيچ قارنىن قۇشاقتاپ وتىرعان كەڭشار ديرەكتورىن كوزبەن جەپ جىبەرە جازادى.
ويتەتىن دە ءجونى بار. بىردە جاڭادان تاعايىندالعان وبلىس باسشىسى اۋدانعا كەلىپ, شارۋاشىلىقتاردى ارالاعان. كەشقۇرىم وسىنىڭ ۇيىنەن قوناقاسى بەرىلگەن. اس پەن ءشاي ورتاسىندا قادىرلى مەيمان: – وسى سەندەردە ءجوندى كارتا بار ما؟ – دەسىن. بۇل ورتاعا ەكى-ءۇش سۋ جاڭا ويىن كارتاسىن تاستاپ:
– قايسىسىن وينايتىن ەدىڭىز؟ پرەفەرانس دەسەڭىز قاعاز, قالام اكەلەيىن, – دەپ ەمپەڭ قاعادى.
– مەن كەڭشار تەرريتورياسى سىزىلعان كارتانى سۇرادىم, – دەپ جاڭا باسشى بۋلىعىپ قالدى.
– ونداي كارتانى ءبىر شەبەر سۋرەتشى شاقىرىپ, كەلەسى جىلى سىزدىرايىن دەپ وتىرمىز, – دەيدى بۇل شىمىرىكپەستەن. ءاي, بەت جوق قوي, بەت!
– ال باتاعا قاي شالدى شىعارامىز؟
– پارتيالىق ۇيىمداستىرۋ ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى ورنىنان وپىر-توپىر كوتەرىلگەن.
– قابي شال باتا بەرۋگە دايىن. بىراق ساقالى جوق, ءتىپتى مۇرتتان دا ادا. جاقىندا كوكتۇقىل عىپ قىرىپ تاستاپتى. جاس جىگىت سياقتى. توقال الاتىن ويى بار دەپ ەسىتتىم.
– تاعى كىم بار؟
– جاقسىباي قاريانىڭ ءتىسى جوق. بىلدىرلاپ قالىپتى. ءسوزىن كەمپىرىنەن باسقا كىسى تۇسىنبەيدى. داۋىتكە بارىپ ەم, قۇدالارى شاقىرىپ اقتوبەگە كەتىپتى. ءبىر اپتاسىز كەلمەيدى دەستى.
– قاڭعىماسا بۇلاردىڭ ءىشى اۋىرا ما وسى؟ ايتا بەر.
– سىرلىبايعا باتا بەر دەسەم, ونىكى دە كەلىسپەدى. ءبىر عانا باتا جاتتاپتى. ونىڭ ءوزى سۇندەتتەلگەن بالاعا قاتىستى باتا.
– سايىن شال قايدا؟
– ونىڭ ءبىر كوزى جوق. سوقىر شالعا قايتىپ باتا بەرگىزەمىز؟
– قارا كوزىلدىرىك كيگىزەيىك, – دەيدى الگى كەڭشار ديرەكتورى قارنىن قۇشاقتاعان قالپى.
– كورشى اۋداننان الدىرىڭدار. جالداساڭدار دا تابىڭدار! بۇگىن تۇننەن قالماسىن.
– كەلىستىك. بىراق ول كولبين جولداسقا باتانى ورىس تىلىندە بەرە مە, الدە قازاقشا؟..
– ارالاستىرىپ ايتسىن. اراسىندا «قوس ءتىل – قوس قاناتىڭ» – دەگەندى دە قوسىپ, قۇشاعىن كەڭگە جايىپ قويسىن.
– قۇپ!
– ال قاي شوپاننىڭ ۇيىنەن قوناقاسى بەرەمىز؟ – دەگەن سۇراق وڭاي شەشىمىن تاپتى. ءبارى ءبىر اۋىزدان لەنين وردەندى جاسەننىڭ ءۇيىن دايىنداۋ كەرەك دەستى. تاڭ قىلاڭ بەرە جاڭا جيھاز, كىلەم, كورپە-جاستىق جەتكىزىلەدى. اس-سۋ قامدالادى.
– ايەلى قانداي ەدى؟ ءتۇر-الپەتى, مىنەزىن ايتامىن. ءشاي قۇيۋى, تاماق قامداۋى, – دەگەن رايكوم حاتشىسىنىڭ ساۋالىنا وتىرعاندار كۇمىلجىڭكىرەپ قالعان.
جاسەن ءوزى ۇزىن بويلى, قىر مۇرىن, قياق مۇرت, كەلىستى ازامات. ال ايەلى ءباتي بولسا... تاڭقى تاناۋ, الاكوز, مىنەزى دە الىم-بەرىمدەۋ.
– قۇرسىن, ناعىز كوكدولىنىڭ ءوزى. اشۋى بەتىنە كىلكىپ شىعىپ تۇرادى. ءبىر كوزى دالاعا قارايدى, قىلي. ءشىلي شىناياقتى شاتىستىرادى دا وتىرادى.
– ءجاي وتىرمايدى, جان-جاعىنا تۇكىرىپ بىتەدى. ۇلكەن كىسى ۇشىنىپ كەتۋى مۇمكىن.
بيۋرو مۇشەلەرىنىڭ مىنا ءسوزى رايكوم حاتشىسىن شىنىندا دا ويلاندىرىپ تاستادى.
– ءشايدى اليماعا قۇيدىرىپ, استى دا سوعان جاساتساق قايتەدى؟
ءاليما اۋدان ورتالىعىنداعى ورتا مەكتەپتىڭ مۇعالىمى. ورىس تىلىنەن ساباق بەرەدى. جاسى قىرىققا كەلىپ قالعان كارى قىز. وتىرىستىڭ گ ۇلى. ادەمىشە كەلگەن قۇمىرسقا بەل, توڭكەرىلگەن قوزى قۇيرىق. انشىلىگى جانە بار.
– ءدال تاپتىڭىز, – دەپ وتىرعاندار بىردەن جادىراپ سالا بەردى. – ءسىز بولماساڭىز...
– ءباتي جەڭگەمىزدى دە الداپ-سۋلاپ وبلىس اسىرىپ جىبەرەيىك پە؟
– وسى سەنىڭ الداۋىڭ دا, سۋلاۋىڭ دا بىتپەيدى. ۇستىڭنەن قىرعىن ارىز تۇسسە دە قويمايسىڭ... تيىسپەڭدەر, – دەپ ەسەن ناۋشاەۆيچ مادەنيەت ءبولىمىنىڭ باستىعىن تاپاپ تاستارداي بولدى. – قازان-وشاق باسىندا ءجۇرسىن.
– جاسەننىڭ جۇبايى كىم دەسە, قايسىسىن كورسەتەمىز؟ ءاليمانى ما, ءباتيدى مە؟ قينايتىنى وسى عوي.
– ءاي, سەندەر دە. ەكى-ءۇش ساعاتتا ءبىتىپ كەتەتىن قوناقاسى ەمەس پە؟ كوسىلىپ سالىپ وتىرار دەيمىسىڭ. اتتانىپ كەتەر. ول جاعىن وزىمە قالدىرىڭدار.
ماجىلىسكە قاتىسقاندار تاڭ اتا تاراستى.
ەرتەڭىنە ءتۇس اۋا گۋرەۆ تۇستان اسپاندى گۇرىلگە تولتىرىپ, ەكى-ءۇش تىكۇشاق قىزىلقامىس اۋدانىنا كەپ قونعان.
تۇسكە تامان سالىنىپ بىتكەن تاقتاي جولمەن تاعالى اتتاي تىق-تىق باسقان وڭشەڭ باسشى كلۋبقا بەت العان. پيونەرلەر قىزىل گالستۋگى جەلبىرەپ قاق جارىلىپ كۇلىمدەپ تۇردى. اۋداننىڭ «اق جايناق» ءانسامبلىنىڭ ءانشى قىزدارى ءار قوناققا ءيىلىپ گۇل ۇسىنعان. گەننادي ۆاسيلەۆيچ ەرەكشە ريزا كوڭىلدە وڭ قولىن كوتەرىپ, ەسىك كوزىندە اقتارىلىپ تۇرعان كارى-جاسقا قوشەمەت بىلدىرگەن. ءسال توقتاپ, اينالاسىنا نازار تىكتەپ, قاسىن قارا قۇستىڭ قاناتىنداي قاعىپ-قاعىپ جىبەردى دە ىشكە ەندى.
سىر مەن اكتىڭ ءيسى قولقانى قاپقانمەن كلۋب جاڭارىپ قالعان. تەرەزە قىرىق جاماۋلى شىنىدان قۇتىلىپتى. شالقالاپ جاتقان ورىندىقتار سۇرە شەگەنىڭ كۇشىمەن ەڭسە كوتەرىپتى.
جيىن جاراسىم تاۋىپ جۇرە بەردى. مىنبەگە مىنگەن كولبين ءوزى كسرو جوعارعى كەڭەسىنىڭ دەپۋتاتى بولسىن, ءتىپتى سايلانباسا دا اۋداننىڭ بارلىق جولىنا اسفالت توسەتەتىنىن, تازا اۋىز سۋدى جەتەلەپ اكەلدىرەتىنىن, ءار ءۇي وتىنعا ەندىگى جەردە گاز پايدالاناتىنىن تىزبەلەپ وتكەن.
– اپىر-اي, جولسىز يت قورلىق كورىپ وتىرعانىمىزدى سەزگەن-اۋ.
– قۇدىقتىڭ كەرمەك سۋىن ءىشىپ, ءىشىمىز ءىرىپ كەتكەنىن قايدان ءبىلدى دەسەڭشى.
– بىلمەي ەندى. كوڭىرسىتىپ قي مەن تەزەك جاعىپ وتىرعانىمىزدى دا سەزگەن عوي. ءاي, سابازىڭ, تۋساڭ تۋ! اكەڭ جاساماعان جاقسىلىقتى جاسايىن دەپ تۇر عوي.
– دەپۋتات جاسايىق!
– ال, قولدايىق!
– قۇتقارۋشىنىڭ ءوزى كەلگەن ەكەن.
جوعارى ورلەۋ ۇستىندە جيىن اياقتالا بەرگەن. كورشى اۋداننان جەتكىزىلگەن قاريا اقساقالى ءوڭىرىن جاۋىپ, باتانى باستاپ كەتتى.
قازاقشا-ورىسشا بەرىلگەن باتانىڭ ءوزى جارتى باياندامادان كەم سوققان جوق. بەت سيپاۋعا ءازىر تۇرعان جۇرت جايىلعان الاقانىنا قاراي-قاراي جالىعا باستاعاندا: – ءبىزدىڭ اۋداننان ءجۇز پايىز داۋىس الىپ, دەپۋتات اتاناسىز. ءسىزدى سىيلايتىنىمىز سونداي, كارى-جاسىمىز بىردەي كولباقا دەپ اتايمىز. بۇل كولبين اقا دەگەنىمىز, – دەپ دەمى جەتپەي تۇنشىعىپ بارىپ اياقتادى.
گەننادي ۆاسيلەۆيچ مىنا ىلتيپاتقا ءتانتى بوپ, كوز جيەگى قىزاردى. ايعىر ءۇيىر توپتىڭ ورتاسىندا سىرتقا بەتتەگەن...
جاسەن تورىنە وزعان ساتتە دە كولبين وسى ريزا كەيىپتەن ايىعا الماعان. قاراپايىم قازاق ىشىندە سۇيكىمى مول ەكەن-اۋ. اۋىزدارىن اشسا اسقازاندارى كورىنىپ تۇرعان جوق پا؟ كەشەگى جەلتوقسان شاتاعىنان كەيىن الاڭ كوڭىلدە جۇرەتىن. بۇگىن ءبىر كوركەم سابىر تاپقانداي. ەلگە سەنىم ارتۋ كەرەك ەكەن دەپ بەكىگەن ىشتەي. بۇلاردىڭ جوعارى جاقتا جۇرگەندەرىنە ەمەس. ولاردىڭ وينامالىسى, ويىنشىسى كوپ...
– جاسەن ەڭ وزات شوپانىمىز. ءجۇز ساۋلىقتان ءجۇز وتىز ەكى قوزى الدى. كەلەسى جىلعى جوسپارى ودان دا كوپ, – دەپ داستارقان ۇستىندە رايكوم حاتشىسى ءسوز باستاعان, – جۇبايى جانىندا وتىرعان ءاليما حانىم.
– مىنە, ناعىز ەڭبەك ەرلەرى, – دەپ كولبين دە ءىلتيپاتتان كەندە قىلمادى. – تۋرا قالاداعىداي تۇرمىس. ءبارى بار, باقۋاتتى. قازاق جاستارى سىزدەردەن ءتالىم الىپ, مال باقسىن. قالادا كوشە كەزگەننەن نە تابادى. ابىروي دا, اتاق تا اۋىلدا.
– وتە دۇرىس ايتاسىز.
– اتاكاسىپتەن ارتىعى بار ما؟
– قالاداعى وكپە جەيدى, اۋىلداعى قۇيرىق اسايدى. مىنە, تابىلعان اقىل, – دەپ قوشەمەتشىل توپ يىق قومداسىپ وڭباي جاتتى.
– ءاليما حانىم قانداي كورىكتى. وتە جاراستىقتى سەميا.
– گەننادي ۆاسيلەۆيچ ءاليما قالادا تۋىپ وسسە دە, اۋىلدىڭ داۋلەتىن كوتەرەمىن دەپ كەلگەننىڭ ءبىرى. ءوزىڭىز ايتقانداي جاستارعا ناعىز ۇلگى.
– قوي باعۋ, تولدەتۋگە سىڭىرگەن ەڭبەگى قوجايىننان كەم بولماس. بيىل ءاليما حانىمدى ەڭبەك قىزىل تۋ وردەنىنە ۇسىنىڭدار. ءوزىم قولدايمىن. بۇل جەر نە دەپ اتالادى؟ ەرتەڭ الماتىعا بارعان سوڭ...
وردەندى ەستىگەندە قۇلاقتارى قايشىلانىپ, توبە قۇيقالارى جىبىرلاپ كەتكەن توپ تىم-تىرىس قالعان. مويىندارىن ىشكە تارتىپ, ءبىر-بىرىنە قاراستى.
– ازىرگە اتى جوق. ەگەر ءسىز قارسى بولماساڭىز, وسى جەردى «كولبين ۋچاستوك» دەپ اتايىق, – دەپ ءشاي قۇيىپ وتىرعان ءاليما تاپ-تازا ورىس تىلىندە تاتتىلەپ قويىپ قالسىن. قۇمىرسقا بەلىن كوتەرىپ, قوزى قۇيرىعىن ءبىر قوزعاپ سالدى.
– وتە دۇرىس!
– اۋزىڭنان اينالايىن!
– ەرتەڭ-اق كارتاعا سالامىز.
– «كولبين ۋچاستوك» جاساسىن!
– ات تابا الماي قينالىپ ءجۇر ەدىك. قاتىپ كەتتى!
كولبين لەكىتە ك ۇلىپ, باس شايقاعانىمەن قاسى تاعى دا قاراقۇستىڭ قاناتىنداي قاعىلىپ, كوز جيەگى قىزارعان.
– ال ءاليما وسىنىڭ قۇرمەتىنە ءبىر ءان سال. «اق جايناقتى» اۋەلەت!
– جاسەن ەكەۋىڭ مىنگەسىپ ايتىڭدار, – دەيدى ەسىك كوزىندە قارنىن قۇشاقتاپ وتىرعان كەڭشار ديرەكتورى.
– بىرلەسىپ دە!
ەسەن ناۋشاەۆيچ الگىنىڭ سانىنان وڭدىرماي شىمشىعان. – قۇيىسقانعا قىستىرىلىپ... ال, باستا!
...مەن كەلگەندە اق جايناق
ءشايى ورامال بەل بايلاپ,
ءجۇرسىڭ بە الدە توي تويلاپ, توي تويلاپ...
جاسەن مەن ءاليمانىڭ داۋسى ورىستە جاڭا تابىسقان ساۋلىق پەن قوزىنىڭ ۇنىندەي بوپ ءورىلىپ شىققان. كەشكى سامال ءاندى الىسقا ءسىڭىرىپ جاتتى.
– جەڭەشە-اۋ, ايدىڭ-كۇننىڭ امانىندا اعامىزدى قولدى عىپ الدىڭ با؟ – دەيدى ءبىر قاينىسى كولەڭكەدە وتىرعان باتيگە كەپ. – كولبيننىڭ ءوزى باقىتتى بولىڭدار, دەپ بەت سيپاپ جىبەرىپتى. بايعازىسىنا وردەن بەرەتىن كورىنەدى. رەسپۋبليكانىڭ بىلدەي باسشىسىنىڭ ءار ءسوزى حاتتالىپ قاعازعا تۇسەدى. بولمايدى ەندى. اعامىز اق جايناعىن تاپتى.
سىقىلىق اتقان نەمە ونسىزدا ارەڭ وتىرعاندا... ورە تۇرەگەلىپ تورگى بولمەگە ۇمتىلعان.
ەسىك كوزىندە تۇرعان سىپتىعىرداي ەكى جىگىت جولىن بوگەدى.
– كىمسىز؟
– وسى ءۇيدىڭ قاتىنىمىن.
– پروتوكول بويىنشا جۇبايى ءۇي يەسىنىڭ جانىندا وتىر.
– ەسىمىڭىز؟
– ءباتي.
– ەندەشە ءسىز قازان-وشاقتىڭ قاسىندا ءجۇرۋىڭىز كەرەك, – دەسىن ءبىرى قولىنداعى قاعازىن ءارلى-بەرلى اقتارىپ. – مۇندا ءسىزدى جاسەن اعامىزدىڭ قايىناپاسى دەپ كورسەتكەن. ال اسا قۇرمەتتى قوناق وتىرعان جەرگە اعايىندارعا كىرۋگە تىيىم سالىنعان. داۋىس كوتەرمەڭىز. ايتپەسە...
– ءما, ساعان بەزگەلدەك!
قولىنان جەتەكتەگەندەي عىپ اۋلاعا شىعارىپ جىبەرگەن.
قىسى-جازى ازاپتى بۇل ارقالايدى دا وردەندى ءاليما الادى. ءشايدى دا سول قۇيىپ, بار قۇرمەتكە بولەنەدى. ءتىپتى مۇنى ءوز ەسىگىنەن سىعالاتار ەمەس. جۇزقارا بايىمەن يىق ءتۇيىستىرىپ وتىرعان شىعار, قوزى قۇيرىعىن تاقاپ. ۇلكەن كىسىنىڭ باتاسىن مالدانىپ, جاسەنگە باسىپ ءتيىپ الار. بۇل سوندا وسى ەكەۋىنىڭ وتىن جاعىپ, ك ۇلىن كوسەپ جۇرە مە؟ قايىناپا اتانىپ! كورسەتەيىن ەندەشە! اتاۋكەرەلەرىڭدى ىشكىزەيىن!
اۋلا ىشىندە قاراڭ-قۇراڭ كىسى كورىنبەدى. بوربايلاپ كەپ وشاقتا لاۋلاپ جانىپ جاتقان وتقا جۇگىنىپ وتىرا قالعان. رەزەڭكە باۋى بوساپ كەتكەن دامبالىن سىپىرىپ جىبەرگەنى سول ەدى... شار ەتكىزىپ... دولىلىق قىسقاندا شىداتا ما, الىسقا شاپشىدى. سەبەلەگەن ءزار تاۋسىلىپ بىتسە ەكەن-اۋ. تەزەك شوعى از-كەم كۇل كوتەردى دە, سونە بەردى...
– قوناقتار جۇرگەلى جاتىر. تەز اس تۇسىرىڭدەر, – دەگەن حاباردا كەشىكپەي جەتكەن. اناداي جەردە تۇرعان ەكى-ءۇش تىكۇشاقتىڭ قاناتى جەلديىرمەندەي اينالا باستاپتى.
– ەت اكەلىڭدەر! بىرەر ساعاتتان سوڭ گەننادي ۆاسيلەۆيچ الماتىعا ۇشادى.
– ويباي, وشاقتا وت جوق. ەت ءالى پىسپەپتى. تاستاي. قامىر سالىنباعان. ەندى قايتتىك؟
– وت قايدا؟
– بىرەۋ سۋ قۇيىپ كەتكەن سياقتى. شىلقىپ جاتىر.
– سۋى نەسى؟
– مانا ءباتي جۇگىنىپ كەپ... كوزىم شالعان. ءاي, وتىرىسى جامان ەدى.
– نە دەيدى؟
– قۇرىدىق! تاپ-تازا ماسقارا!
گەننادي ۆاسيلەۆيچ ەت جەمەي اتتانعان.
اقىرى كولبينگە جەر اتى بۇيىرمادى. قۇرداستارى ازىلدەپ ايتسا دا, بارا-بارا قۇلاققا ءسىڭىستى بوپ, سول ۋچاستوك ء«باتي سيگەن» اتانىپ كەتكەن. قايدا باراسىڭ, قايدان كەلەسىڭ دەسە... انە! كەيدە قىزىعا قارايسىڭ. جارىقتىق سول شەشەمىزدىڭ باعىن ايتساڭشى! ايتپەسە كىم قاي جەرگە شاپتىرماي جاتىر...
راحىمجان وتارباەۆ