بۇل جاڭالىق كورەرمەندەردى ەلەڭ ەتكىزدى دەسەم, وتىرىك بولار. ويتكەنى, مۇنداي حابارلار ءجيى قايتالانادى. ۇستالىپ جاتىر, ۇستاپ جاتىر... ارامشوپتەردى وتاعان جاقسى, الايدا ونىڭ ءتۇبىرىن جويعان ودان دا جاقسى.
نەگە ءبىز ولارمەن كۇرەستە شاراسىزبىز؟ سەبەبى, جەزوكشەلەرگە قاتىستى قاتاڭ جازاعا تارتاتىن زاڭ ءالى جوق. ولاردى ۇستايدى, ۋاقىتشا قامايدى. ال ءارى قاراي قىلمىستىق ءىس قوزعاۋعا قاۋقارسىز.
وسىنداي كورىنىستەرگە قاراپ, كەيدە بويىڭدى ەرىكسىز ۇرەي بيلەپ كەتەتىنى بار. قوعامىمىزعا ىندەت بولىپ جابىسقان ازعىندىق ارەكەتتەر وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ ساناسىن ۋلاپ كەتپەي مە دەپ كۇدىكتەنەسىڭ.
سان-ساققا جۇگىرگەن ويىمدى تەلەفون شىرىلى ءبولىپ جىبەردى. دوسىم ەكەن, بيلياردقا شاقىرىپ جاتىر. ءبىراز سەرگىپ قايتايىن دەگەن ويمەن كەلىسە كەتتىم. سىرتتا قىستىڭ قاقاعان ايازى. ماشيناممەن قالانى بەتكە الىپ ءجۇرىپ كەلەمىن. جول-جونەكەي كولىك جۋاتىن ورىنعا كوزىم ءتۇستى. سولاي قاراي بۇرىلدىم.
– اعا, مۇندا كەلىڭىز, بوس ورىن بار, – دەپ قول بۇلعاعان قارا قىز الدىمنان شىقتى. اياعىنا رەزەڭكە ەتىك كيگەن, بەلىنە ورامال بايلاعان ورتا بويلى, ءوڭى جىلى قىزدىڭ قيمىلدارى شيراق. ءوز ءىسىن مەڭگەرگەنى كورىنىپ-اق تۇر. قىستىڭ سارى ايازىندا مۇنداي جەردە جۇمىس ىستەۋ قىز بالا ەمەس, ەر ادامعا دا وڭاي تيمەيتىنى انىق. – مۇندا ىستەگەنىڭە قانشا ۋاقىت بولدى؟ – دەدىم.
– ءۇش-ءتورت ايدىڭ ءجۇزى بولدى, اعا. بۇل جۇمىسقا دا يكەمدەلە باستادىق, – دەپ جىميدى. ءارى قاراي اڭگىمەمىز ساباقتاسا كەتتى.
– باسقا جۇمىستىڭ ىڭعايى بولمادى ما, سوندا؟ مىناداي سۋىقتا قولىڭدى سۋعا سالا بەرگەنىڭ بولمايدى-اۋ. اۋرۋعا شالدىعىپ جۇرمە, – دەپ جاناشىرلىقپەن ءوز ويىمدى ءبىلدىردىم.
– ازىرشە تاپقان جۇمىسىم وسى بولدى, اعا. ارينە, قيىنى قيىن. بىراق, امال نەشىك. اكەم قايتىس بولعان. انام اياعىنان جۇرە المايدى. جالعىز ءىنىم بار, مەكتەپتە. ءوزىم وقۋعا تۇسە المادىم. جۇمىستىڭ وڭايى جوق عوي. مۇنىڭ ءبارى ۋاقىتشا دەپ ويلايمىن. ءالى-اق جاقسى جۇمىستار كەزدەسەدى, – دەپ سەنىممەن جاۋاپ بەرگەن قارىنداسىما ريزا بولدىم.
– اعا, نەگە ءجۇزىڭىز سولعىن. بىرەۋ قاتتى رەنجىتكەن سياقتى عوي ءسىزدى, – دەپ جۇزىمە قارادى. شىنى كەرەك, تەلەديداردان كورگەن جاڭاعى كورىنىستەر ويىمنان ءالى شىعا قويماعان ەدى. نەگە, كىمگە رەنجىگەنىمنىڭ ءبارىن اشىپ ايتتىم الگى قىزعا. ءبىر جاعى ونىڭ بۇل تۋرالى پىكىرىن بىلگىم كەلگەنى دە راس. اڭگىمەمدى اياقتاعان سوڭ, ول ءبىراز ءۇنسىز كۇيدە قالدى. قولىنداعى سۋلىقتى شەلەككە ءبىر ماتىرىپ, قاتتى-قاتتى سىعىپ الدى دا ءسوزىن باستادى.
– جاقسى بولۋ دا, جامان بولۋ دا ادامنىڭ ءوز قولىندا. مەنى قىنجىلتاتىن نارسە, ادامدار دۇنيەقوڭىز, ناپسىقۇمار بولىپ بارا جاتقان ءتارىزدى. ولار ءبارىن اقشامەن عانا ولشەيدى, اقشامەن عانا شەشەدى. كەيدە ماعان دا كولىكتەرىن جۋدىرتۋعا اكەمنەن دە ۇلكەن كىسىلەر كەلەدى. كەيبىرەۋلەرىنىڭ ويى بۇزىق. «جاقسىلاپ دەمالساق قايتەدى, اقىڭدى جەمەيمىن», دەگەن سوزدەردى ەستىگەندە جۇرەگىڭ اۋىرادى. تالاي رەت جىلاپ تا العان كەزدەرىم بولدى. سوندا ولار اقشاسى جوق, ءالسىز جاندار بارىنە كونە بەرەدى دەپ ويلايتىن شىعار. بىراق, قاتتى قاتەلەسەدى. اقشاعا ساتىلمايتىن قۇندىلىقتار دا بار. ولار – ار, ۇيات, نامىس. ەگەر وسى قاسيەتتەر ادام بويىندا جوق بولسا, وندا جەر باسىپ جۇرگەننەن نە پايدا؟! – دەپ كوزىنە جاس الدى.
كولىك جۋشى قىزبەن بولعان اڭگىمە دە اياقتالدى. كىرلەگەن كولىگىمدى سابىندى سۋمەن, كىرلەنگەن كوڭىلدى يماندى سوزدەرمەن جۋىپ-شايعان قارىنداسىممەن «امان بول, ار-نامىستى تۋ ەتكەن قازاقتىڭ قىزى», دەپ ىستىق پەيىلمەن قوشتاستىم.
سەنىڭ ءالى جولىڭ بولادى. مەن وعان كامىل سەنەمىن.
بولات ءماجيت, جۋرناليست
الماتى