كەزدەسۋدە وتاندىق مادەنيەتتىڭ, ادەبيەتتىڭ, ونەردىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى, سونداي-اق, ەلىمىزدەگى رۋحاني-مادەني سالانىڭ قازىرگى جاي-كۇيى مەن كەلەشەگى تالقىلاندى.
«سىزدەر جاستاردىڭ ىشىندە بەلگىلى بولىپ, وزدەرىڭىزدى كورسەتىپ, ەلگە قىزمەت ىستەپ جۇرسىزدەر. ارقايسىڭىزدىڭ مەملەكەتىمىزدىڭ رۋحاني مادەني ومىرىندە الاتىن ورىندارىڭىز بار. سوندىقتان, سىزدەرمەن كەزدەسىپ, پىكىر الماسقىمىز كەلىپ وتىر. بۇگىندە جاستاردى قولداۋ باعىتىندا ۇلكەن جۇمىستار اتقارىلىپ جاتىر. ەلباسىمىز «قازاقستان-2050» ستراتەگياسىندا جاستار ماسەلەسىنە ايرىقشا نازار اۋداردى. ودان كەيىن «ينتەللەكتۋالدى ۇلت-2020» دەگەن باعدارلاما قابىلداندى. قازىرگى كەزدە «جاستار ساياساتى تۋرالى» اۋقىمدى تۇجىرىمداما بار. وسىنىڭ بارلىعى جاستارعا جول اشادى, باعدار بەرەدى دەپ ويلايمىن», – دەدى گ.ابدىقالىقوۆا. بۇدان كەيىن مەملەكەتتىك حاتشى ەلباسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى باعدارلامالىق ماقالاسىندا مىقتى ءارى جاۋاپكەرشىلىگى جوعارى ءبىرتۇتاس ۇلت بولۋ ءۇشىن بولاشاققا بىرگە قادام باسىپ, بۇقارالىق سانانى وزگەرتۋ مىندەتى قويىلعانىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ەڭ باستى تالابى – مادەنيەتىمىزدى, ۇلتتىق كودتى ساقتاۋ. سونىمەن قاتار, گۇلشارا ناۋشاقىزى شىعارماشىل جاستار وكىلدەرى ەلباسى ايقىنداپ بەرگەن مىندەتتەردى ىسكە اسىرۋعا بەلسەنە اتسالىساتىنىنا سەنىم ءبىلدىردى. ءوز كەزەگىندە كەزدەسۋگە قاتىسۋشىلار ۇلتتىڭ جان-جاقتى جاڭعىرۋ ۇدەرىسىندە قازاقستانداعى جاس ۇرپاقتىڭ ماڭىزدى ءرول اتقاراتىنىنا توقتالا كەلە, قوعامنىڭ رۋحاني دامۋى ماسەلەسى بويىنشا وزدەرىنىڭ يدەيالارىمەن, وي-پىكىرلەرىمەن, ۇسىنىستارىمەن ءبولىستى. ماسەلەن, جازۋشى بەيبىت سارىباي لاتىن الىپبيىنە كوشۋ ماسەلەسىنە قاتىستى ويىن ورتاعا سالدى. ول: ء«دال قازىرگى ۋاقىتتا ءبىزدىڭ قوعامدا لاتىن الىپبيىنە كوشۋ ماسەلەسى جاس بالادان اقىل توقتاتقان اعاعا دەيىنگى ارالىقتا قىزۋ تالقىلانىپ جاتىر. بارلىعى وزدەرىنىڭ وي-پىكىرلەرىن بىلدىرۋدە. كوپشىلىك قاۋىم لاتىن الىپبيىنە كوشۋ جاعىندا. نەگە؟ ويتكەنى, بۇل – ۋاقىت تالابى. ەلباسىمىز رۋحاني تۇرعىدا جاڭعىرۋ كەرەك دەپ جاتىر. ەندەشە, ءبىز رۋحاني جاڭعىرۋدى ءالىپبيدى جاڭارتۋ مەن جاڭعىرتۋدان باستاۋىمىز كەرەك», – دەدى. ب.سارىباي, سونداي-اق, قوعامدى الاڭداتىپ وتىرعان ماسەلەلەردىڭ دە جوق ەمەس ەكەنىن جەتكىزدى. «اسىرەسە, جازۋشى قاۋىمدى تولعاندىراتىنداي ءبىر ماسەلە بار. ول – ء«بىزدىڭ وسىعان دەيىنگى جارىق كورگەن كىتاپتارىمىز وقىلماي قالادى» دەگەن الاڭداۋشىلىق. جوق. ولاي دەۋگە بولمايدى. شىندىعىندا, لاتىن الىپبيىنە كوشۋ اياسىندا ۇلكەن سۇزگى بولادى. ءبىزدىڭ تۇڭعىش رومانىمىز «باقىتسىز جامال» بولسا, كۇنى كەشەگى, قازىرشە سوڭعى دەپ ايتاتىن بولساق, ول بەكسۇلتان نۇرجەكەەۆتىڭ ء«اي, دۇنيە-اي!» رومانى. وسى ەكى روماننىڭ ارالىعىنداعى بارلىق جاۋھارلارىمىز لاتىن الىپبيىنە اۋىستىرىلىپ, كوشىرىلەدى. ال ەندى كەڭەستىك كەزەڭنىڭ سويىلىن سوعىپ, ساياساتىن جىرلاپ, كوركەمدىك بيىككە كوتەرىلە الماعان شىعارمالار بولسا, ولار سول كيريلليتسادا قالىپ كەتەدى دەپ ويلايمىن. سوندىقتان, ەگەر تەرەڭ ءمان بەرە قارايتىن بولساڭىز, بۇل – ۇلكەن سۇزگى. بۇل ۇردىسكە تولىق كوشكەننەن كەيىن ارادا 25-30 جىل وتكەن كەزدە ءبىزدىڭ ادەبيەتىمىزدە تەك جاۋھار دۇنيەلەر عانا بولادى», – دەدى جاس جازۋشى.
ت.جۇرگەنوۆ اتىنداعى قازاق-ۇلتتىق ونەر اكادەمياسىنىڭ ستۋدەنتى, سۋرەتشى كريستينا بەكمۇرزاەۆا ەلىمىزدە قولعا الىنعان «تۋعان جەر» باعدارلاماسى توڭىرەگىندە ءسوز قوزعادى. «تۋعان جەر» باعدارلاماسى بىزگە, ياعني جاستارعا ءوز مەملەكەتىمىزگە تاجىريبەلىك تۇرعىدا پايدا, تابىس اكەلەتىندەي مۇمكىندىك بەرەدى دەپ ويلايمىن. ارينە, ءبىزدىڭ ارقايسىمىز ءوزىمىزدىڭ تۋىپ-وسكەن ءوڭىرىمىزدى, ايماعىمىزدى قاستەر تۇتامىز. بىراق, ول جەتكىلىكتى ەمەس. ول ءۇشىن شىنايى تۇردە ناتيجە بەرەتىندەي جۇمىستار اتقارىپ, ۇلەس قوسۋ كەرەك. ەلباسى ءبىزدى, مىنە, وسىعان ۇندەپ وتىر. سوندىقتان, ەل جاستارى ءبىر مۇددە جولىندا شوعىرلانىپ, مەملەكەتتىڭ وركەندەۋى ءۇشىن ەڭبەك ەتۋى كەرەك. دەمەك, ارقايسىمىز ءوز ءىسىمىزدىڭ شەبەرى, ءوز سالامىزدىڭ مايتالمانى بولعانىمىز ءجون. سول ارقىلى عانا ءبىز ەلىمىزدىڭ دامۋىنا ۇلەس قوسا الامىز», – دەدى ك.بيمۋرزاەۆا. بۇل رەتتە, ول «بولاشاق» باعدارلاماسىنىڭ ماڭىزدىلىعىنا دا توقتالدى. «الايدا, ءبىز شەت جەردە ءجۇرىپ, ءبىلىم العان كەزدە ءوزىمىزدىڭ قايدان شىققانىمىزدى ۇمىتپاي, ءوز ەلىمىزگە كەلىپ, پايدامىزدى تيگىزۋىمىز قاجەت», – دەدى سۋرەتشى.
تەاتر جانە كينو اكتەرى ءادىل احمەتوۆ جاڭا الەمدەگى جاڭا قازاقستاننىڭ قالىپتاسۋىنا ونەردىڭ دە قوسار ۇلەسى زور ەكەنىن اتاپ ءوتتى. «تاياۋدا عانا جارىققا شىققان ەلباسىمىزدىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» ماقالاسىندا مەنى ەرەكشە تولعاندىرعان ماسەلەلەر بار. سولاردىڭ ءبىرى – XXI عاسىرداعى ۇلتتىق سانانىڭ قالىپتاسۋى. دەمەك, ءبىز ءوزىمىزدىڭ بويىمىزداعى ۇلتىمىزعا ءتان جاقسى قاسيەتتەردى ساقتاي وتىرىپ, كەرىسىنشە, كەيبىر كەرەعار, كەرتارتپا دۇنيەلەردەن ارىلۋىمىز كەرەك. ء«داستۇردىڭ وزىعى دا بار, توزىعى دا بار». سوندىقتان, ترايباليزمنەن ارىلۋعا مەن بارشا قازاقستاندىقتى شاقىرامىن. سەبەبى, «جۇزگە بولىنگەننىڭ ءجۇزى قارا, رۋعا بولىنگەننىڭ ءوزى قارا» دەگەن دە ءسوز بار. ال مۇددەسى ءبىر, بىرلىگى جاراسقان ەلدە مۇنداي دەرتتەر بولماۋى كەرەك», – دەدى اكتەر. «استانا وپەرا» وپەرا جانە بالەت تەاترىنىڭ جەتەكشى بالەت ءسوليسى باقتيار ادامجان دا مەملەكەت باسشىسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» ماقالاسىنا قاتىستى ءوز ويىن ايتتى. «بۇل – وتە قۇندى ماقالا. سەبەبى, وندا بولاشاققا جول كورسەتۋ بار. كەلەشەكتە مەملەكەتىمىزدىڭ دامىعان ەلدەردىڭ قاتارىندا تۇرۋى ءۇشىن قانداي قادامدارعا بارۋ قاجەتتىگى ايقىن كورىنىس تاپقان. جاستار ءۇشىن مۇنداي باعدارلار تەك قانا تالپىنىس, ىزدەنىس پەن شابىت بەرەدى. مەن «استانا وپەرا» تەاترىنىڭ ءارتىسى بولعاندىقتان, قازىر ءوز ەڭبەگىمنىڭ ناتيجەسى مەن جەمىسىن كورىپ كەلەمىن. قازاق ونەرىن, ونىڭ ىشىندە, بالەت ونەرىن تەك قانا قازاقستاندا عانا ەمەس, شەت ەلدە دە تانىتۋعا, دالەلدەۋگە ۇلەس قوسۋىمىز كەرەك», – دەدى ب.ادامجان.
كومپوزيتور جانە پيانيست رينات-بي ابدىساعين پرەزيدەنتتىڭ ماقالاسى دەر كەزىندە جارىق كورگەنىن تىلگە تيەك ەتتى. «بۇل ءبىز ءۇشىن, اسىرەسە, جاستار ءۇشىن شىنىمەن دە, ماڭىزدى دا قاجەتتى باعدار. وندا كوتەرىلگەن دۇنيەلەردىڭ ىشىندە مەنىڭ جانىما, اسىرەسە, مادەنيەتتەردىڭ ءوزارا, ءبىر-بىرىمەن باسەكەگە قابىلەتتى بولۋى ماسەلەسى جاقىن. ءبىزدىڭ ءوز ءومىر ءسۇرۋ سالتىمىز, ويلاۋ جۇيەمىز, باتىس الەمىنە كورسەتەرلىكتەي ءوز قۇندىلىعىمىز بار. رۋحاني-مادەني كەڭىستىكتە دە جاڭا زامانعا ساي ونەرلى جاستار كوبەيىپ كەلەدى. ءبىز باسەكەگە قابىلەتتىلىگىمىزدى, ەشكىمگە ۇقسامايتىن ەرەكشەلىگىمىزدى زاماناۋي وزىق دۇنيەلەردى بويىمىزعا تەرەڭنەن ءسىڭىرۋ, سول ارقىلى ءوز ەتنوستىق كودىمىزدى جاڭعىرتۋ ارقىلى دا جانداندىرا, دامىتا الامىز. وسىنىڭ نەگىزىندە ءوز سالت-داستۇرلەرىمىزدى رۋحاني تۇرعىدا بايىتۋعا مۇمكىندىك الامىز», – دەدى ر. ابدىساعين. كەزدەسۋ سوڭىندا مەملەكەتتىك حاتشى مادەنيەت جانە ونەر قىزمەتكەرلەرىن الداعى كاسىبي مەرەكەلەرىمەن قۇتتىقتاپ, زور دەنساۋلىق, بەرەكە-بىرلىك پەن شىعارماشىلىق تابىس تىلەدى.