كەشە قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جانىنداعى مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى جونىندەگى اگەنتتىگىمەن بىرلەسىپ, ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعىنا وراي, «مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ قازاقستاندىق مودەلى: مىندەتتەرى مەن دامۋ كەلەشەگى» تاقىرىبىندا عىلىمي-تاجىريبەلىك كونفەرەنتسيا وتكىزدى.
كونفەرەنتسيا جۇمىسىنا پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنىڭ, پرەمەر-مينيستر كەڭسەسىنىڭ, پارلامەنت سەناتى مەن ءماجىلىسىنىڭ, سونداي-اق, مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى ءجونىندەگى اگەنتتىكتىڭ جاۋاپتى قىزمەتكەرلەرى مەن وكىلدەرى قاتىستى.
العاشقى بولىپ ءسوز العان قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتى اكىمشىلىگى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى باۋىرجان بايبەك بۇگىندە قازاقستاندى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامىتۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك قىزمەت جۇيەسى ساپالى جۇمىس اتقارۋى قاجەتتىگىن العا تارتتى. «مەملەكەت الدىندا تۇرعان ۇلكەن ماقساتتارعا جەتۋ ءۇشىن, ەلباسىنىڭ ساياساتىن وركەندەتۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك قىزمەت قانا ەمەس, مەملەكەتتىك ەمەس ۇيىمدار, جالپى حالقىمىز جۇمىس ىستەۋى كەرەك. سول سەبەپتى, جاقىن ارادا مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ جاڭا مودەلى تۇجىرىمداماسى قابىلداناتىن بولادى. ال ساراپشىلار, مەملەكەتتىك قىزمەت جۇيەسىمەن تىعىز بايلانىستى ازاماتتار وسى سالاعا قاتىستى ماسەلەلەردى جان-جاقتى تالقىلاپ, مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى جونىندەگى اگەنتتىك ولاردى ساراپتاپ, وسى تۇجىرىمداماعا ەنگىزەدى دەپ ويلايمىز», – دەدى باۋىرجان بايبەك.
سونداي-اق, ول ەلباسىنىڭ مەملەكەت الدىنا اۋقىمدى مىندەتتەر قويعانىن, ولاردىڭ ىشىندە يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ, ءبىلىم-عىلىمدى, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن جانە تىلدەردى دامىتۋ مەملەكەتتىك باعدارلامالارىن اتاي كەلە, ولار قولعا الىنعان يگى ىستەردى ىلگەرى جىلجىتۋعا سەپ بولادى دەگەن ويىن جەتكىزدى. «يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلاماسى مەملەكەتتى جانە مەملەكەت ەكونوميكاسىن دامىتۋعا ىقپال ەتىپ قانا قويماي, ەل الەۋەتىن كوتەرۋگە جاردەمدەسەتىنى ءسوزسىز. ال بۇل رەتتە مەملەكەتتىك قىزمەتتى دامىتۋدىڭ ءرولى ايرىقشا. سەبەبى, مەملەكەتتىك قىزمەت پەن مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر ەلدىڭ ەليتاسىن قالىپتاستىرادى. ەلدەگى جاعداي مەملەكەتتىك قىزمەتشىگە بايلانىستى»,– دەدى پرەزيدەنت اكىمشىلىگى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى.
بۇل رەتتە باۋىرجان بايبەك قازاقستان پرەزيدەنتى اكىمشىلىگى بىلتىرعى جىلى ەلباسىنىڭ ءبىرقاتار جارلىعىن جۇزەگە اسىرعانىن, سەبەبى, ەلباسىنىڭ تاپسىرماسى, مەملەكەت الدىندا تۇرعان مىندەتتەردىڭ بارلىعى دەر كەزىندە جانە ءوز دەڭگەيىندە ورىندالۋى كەرەكتىگىن اتاپ ءوتتى. ءوز سوزىندە ول, سونىمەن قاتار, اۋىلدىق جەرلەردەگى تۇرعىندار مەملەكەتتىك قىزمەت تۇرلەرىنىڭ كوپ جاعدايدا ءمولدىر بولمايتىندىقتان, بىرقاتار ماسەلەلەردىڭ ءتۇيىنى دەر كەزىندە شەشىلمەي جاتاتىنىن ايتىپ شاعىمداناتىنىنا توقتالا كەلە, ءار ءتۇرلى دەڭگەيدەگى اكىمدەر رەيتينگىسىنە ايرىقشا ءمان بەرىلىپ جاتقانىن تىلگە تيەك ەتتى. «بۇل رەيتينگ جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ جۇمىسىن باعالاۋعا مۇمكىندىك بەرمەك. سول ارقىلى ءبىز ءتيىستى شارالار قابىلدايتىن بولامىز. جالپى العاندا, تالقىلانىپ وتىرعان ءماسەلەلەر ءوز دەڭگەيىندە جۇزەگە اسىرىلادى دەگەن ويدامىز»,–دەدى باۋىرجان قىدىرعالي ۇلى.
بۇل كۇنگى جيىن بارىسىندا سونداي-اق قازاقستانداعى مەملەكەتتىك قىزمەت پەن ونى ودان ءارى جەتىلدىرۋ توڭىرەگىندە ءار ءتۇرلى وي-پايىمدار ايتىلدى. ماسەلەن, پارلامەنت سەناتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى الەكساندر سۋدين مەملەكەتتىك قىزمەت سالاسىندا قولعا الىنعان رەفورمالاردىڭ تيىمدىلىگىن تىلگە تيەك ەتتى. «ەلىمىزدە مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى جونىندەگى اگەنتتىك قۇرىلدى. مەملەكەتتىك قىزمەت تۋرالى ءبىرقاتار ماڭىزدى زاڭدار قابىلداندى. بۇلاردىڭ بارلىعى مەملەكەتتىك قىزمەت سالاسىنداعى مەملەكەتتىك جۇيەنى جان-جاقتى زەردەلەۋگە باعىتتالعان. ەلدە جۇرگىزىلگەن اكىمشىلىك رەفورمالاردىڭ ناتيجەسىندە مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ ءتيىمدى ۇلگىسىن قالىپتاستىرا الدىق. ياعني, بولاشاقتا مەملەكەتتىڭ تىزگىنىن ۇستايتىن ازاماتتاردى دايىنداۋ ءۇشىن قازاقستاندا مىقتى زاڭنامالىق بازا قالىپتاسقان دەۋگە تولىق نەگىز بار», – دەدى ا.سۋدين. ول سونداي-اق, مەملەكەتتىك قىزمەت جۇيەسى جاڭا زامانعا جانە قازاقستاندا جۇرگىزىلىپ جاتقان رەفورمالارعا سايكەس ۇنەمى وزگەرىپ وتىرۋ قاجەتتىگىن دە باسا ايتتى.
ال مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى جونىندەگى اگەنتتىكتىڭ توراعاسى قايرات نۇرپەيىسوۆ مەملەكەتتىك قىزمەتكە قابىلداۋ شارتتارىنا ەنگىزىلەتىن وزگەرىستەرگە سايكەس جاڭادان پسيحومەتريالىق تەست سىناعى قولدانىلاتىنىن جەتكىزدى.
«ءبىزدىڭ اگەنتتىك ازىرلەگەن مەملەكەتتىك قىزمەتكە كادرلاردى تاڭداۋ جۇيەسى وزگەرەتىن بولادى. ول ءۇشىن مەملەكەتتىك قىزمەتكە ءۇمىتكەرلەر زاڭنامالاردى ءبىلۋ دەڭگەيىن تەكسەرەتىن تەستىلىك باقىلاۋدان بولەك, تاعى ءبىر سىناقتان وتەدى. ەنگىزىلەتىن جاڭا تەستىدە مەملەكەتتىك قىزمەتكە ۇمىتكەردىڭ مىنەز-قۇلقىنا باسا ءمان بەرىلە وتىرىپ, ونىڭ جۇمىس تيىمدىلىگى باعالانىپ, سارالانادى. ول ءۇشىن ازاماتتىڭ تۇلعالىق بولمىسى مەن كاسىبي بىلىكتىلىگىن باعالاۋعا باعىتتالعان ارنايى پسيحومەتريالىق تەست ءازىرلەنگەن. قازىر ول سىناقتان وتكىزىلىپ جاتىر», – دەدى ق.نۇرپەيىسوۆ. ونىڭ پىكىرىنشە, بۇل تەست ارقىلى مەملەكەتتىك قىزمەتكە ۇمىتكەردىڭ مامان رەتىندەگى كاسىبي الەۋەتى ايقىن باعالانباق. «بۇل سىناقتان كەز كەلگەن كۇيزەلىستى جاعدايعا توزىمدىلىك, كوشباسشىلىق, ادامدارمەن جاقسى قارىم-قاتىناس ورناتا ءبىلۋ سەكىلدى قاسيەتتەر دە انىقتالاتىن بولادى», – دەدى اگەنتتىك توراعاسى. قايرات نۇرپەيىسوۆ ءوزىنىڭ سوزىندە ەلدەگى مەملەكەتتىك قىزمەت سالاسىنا قاتىستى دا ءوز ويىن بىلدىرە كەتتى. «قازاقستاندا 1990-جىلداردىڭ سوڭىندا مەملەكەتتىك قىزمەت جۇيەسى باعىتىندا اكىمشىلىك رەفورمالار ءجۇرگىزىلە باستادى. وسىنىڭ ارقاسىندا بۇگىندە كاسىبي مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ نەگىزى قالاندى دەپ سەنىممەن ايتۋعا بولادى. ءبىزدىڭ جەتىستىكتەرىمىزدى شەتەلدىك ساراپشىلار مەن عالىمدار دا مويىنداپ وتىر. قازاقستاندىق مەملەكەتتىك قىزمەت مودەلى حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس ازىرلەنگەن», – دەدى قايرات ايتمۇحامبەت ۇلى
پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى ەرجان يساقۇلوۆ مەملەكەتتىك قىزمەتتى كادرلىق كامتاماسىز ەتۋ ۇدەرىسى توڭىرەگىندە ايتا كەلە, بۇل ۇدەرىسكە شەت ەلدەردە وقىپ جاتقان جاستاردى, ونىڭ ىشىندە «بولاشاق» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىمەن ءبىلىم العان ازاماتتاردى دا تارتۋ قاجەتتىگىن جەتكىزدى. «ول ءۇشىن مەملەكەتتىك قىزمەتتى كادرلىق قامتاماسىز ەتۋگە مونيتورينگ ءجۇرگىزۋ ۇدەرىسىن ەنگىزۋ قاجەت»,– دەدى دەپۋتات.
بۇل كۇنگى كونفەرەنتسيا اياسىندا جينالعاندار مەملەكەتتىك كادر ساياساتىن ىسكە اسىرۋ تەتىكتەرىن جاڭعىرتۋ, مەملەكەتتىك قىزمەتكە كەلۋ جانە ءوتۋ ءتارتىبىن جەتىلدىرۋ, مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ, مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەردى ايماقتىق دەڭگەيدە وقىتۋ, مەملەكەتتىك ورگاندار جۇمىسىنىڭ ساپاسى مەن تيىمدىلىگىن كوتەرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا دا وي-پىكىر الماستى.
ءلايلا ەدىلقىزى.