• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
پرەزيدەنت 13 ءساۋىر, 2017

كەزدەسۋ ەلباسى ماقالاسىنا ارنالدى

170 رەت
كورسەتىلدى

––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– «نۇر وتان» پارتياسى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى مۇحتار قۇل-مۇحاممەد ل.ن.گۋميلەۆ اتىن­داعى ەۋرا­زيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە بولدى. وندا ول جو­عارى وقۋ ورنىنىڭ پرو­فەس­­سورلىق-وقىتۋشىلار قۇرامى مەن ستۋدەنت­تەرىنىڭ الدىندا ءسوز سويلەدى. كەزدەسۋ ەلباسىنىڭ «ەگەمەن قازاقستان» گازەتىندە جاريالانعان «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى ماقالاسىنا ارنالدى.

«نۇر وتان» پارتياسى ءتور­اعا­سىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى عالىم­دارعا, ۇستازدار قاۋىمىنا, اسىرەسە, جاستارعا مەملەكەت باسشى­سىنىڭ جاڭا عىلىمي ەڭبەگىن تابان­دى­لىقپەن مۇقيات زەرتتەپ شىعۋعا كەڭەس بەردى. مۇحتار قۇل-مۇحام­مەدتىڭ ايتۋىنشا, بۇل ماقالادا قازىرگى قازاقستاننىڭ باس­تى رۋحاني قۇندىلىقتارى ايقىن كورىنىس تاپ­قان.

سونداي-اق, «نۇر وتان» پارتيا­سى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنبا­سارى ەلباسى نازار اۋدارعان ماسە­لەلەردىڭ ءدال قازىرگى تاڭدا وتە وزەكتى ەكەنىنە ەكپىن تۇسىرە كەلىپ: «بۇل – ماقالا عانا ەمەس, مازمۇنى تەرەڭ, اۋقىمى وتە كەڭ, ۇلت رۋحانيا­تىن ءححى عاسىر بيىگىنە كوتەرەتىن رۋ­حاني جاڭعىرۋ باعدارلاماسى. ەلباسىنىڭ جۇرەك تورىنەن شىققان اسىل سوزدەرى سىزدەرگە – تاۋەلسىز قا­زاقستان جاستارىنا ارنالعان», – دەدى.

سونىمەن قاتار, بيىل مەملەكەت باسشىسى ءۇش بىردەي تاريحي باس­تاما كوتەرگەنىن ايتقان پارتيا ءتور­اعا­سىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى: «ءبىرىن­شىدەن, ەلباسى ءوزىنىڭ حالىققا ار­ناعان بيىلعى جولداۋىندا ەلى­مىز­دى تەحنولوگيالىق دامۋدىڭ جاڭا دەڭگەيىنە شىعاراتىن قازاق­ستان­نىڭ كەڭ اۋقىمدى ەكونوميكالىق جاڭعىرۋىنا جول اشتى. ەكىنشىدەن, ءىرى ەكونوميكالىق قايتا قۇرۋلارمەن قاتار, بىرەگەي كونستيتۋتسيالىق رەفورما ارقىلى مەملەكەتىمىزدىڭ ساياسي جاڭعىرۋىن قولعا الدى. ال ەندى ەلباسى عىلىم, ءبىلىم, مادەنيەت پەن تاريحتى تۇتاستاي قامتيتىن ۇلتتىق رۋحاني جاڭعىرۋ باعدارلاماسىن ۇسىنىپ وتىر», – دەدى.

مۇحتار ابرار ۇلىنىڭ ايتۋىنشا, بارشا قازاقستاندىق, سونىڭ ىشىندە زيالى قاۋىم وكىلدەرى ءاردايىم ۇلت رۋحانياتى مەن ونىڭ قۇندىلىقتارىنا ەرەكشە نازار اۋدارىپ كەلدى. لاتىن الىپبيىنە تەزىرەك كوشۋ مەن تاۋەلسىز زامان جاستارىنىڭ شەتەل تىلدەرىن مەڭ­گەرۋى قاجەتتىگىنە توقتالدى. ءاربىر جاستىڭ ۇلت رۋحانياتىنىڭ قاينار باستاۋىنان سۋسىنداپ, اتا تاريحى مەن بابالار مادەنيەتىن ارداقتاي بىلگەندە عانا جان-جاقتى جەتىلگەن تۇلعا بولىپ قالىپتاساتىنىنا ايرىقشا ءمان بەردى.

«رۋحاني جاڭعىرۋ دەگەنىمىز, ۇلتتىق سالت-سانا, ادەت-عۇرىپ, ءما­دەني داستۇرلەردى بەرىك ساق­تاي وتىرىپ, ونى جاڭا زامان جەتىس­تىك­تەرى­مەن, جالپىادامزاتتىق قۇندى­لىق­تارمەن بايىتۋ», دەپ اتاپ كورسەتتى پار­تيا قايراتكەرى.

جاھاندانۋ جاعدايىنداعى جال­پىادامزاتتىق قۇندىلىقتاردى مەڭ­گەرۋ  ماسەلەسىنە كەڭىنەن توقتالا كەلىپ, مۇحتار قۇل-مۇحاممەد: «ءبىز جاقسىلىقتاردان جاتسىنباۋىمىز كەرەك. مادەنيەت پەن ادەبيەت, عىلىم مەن ءبىلىم سالالارىنداعى بۇگىنگى زامان جەتىستىكتەرى ءبىز­دىڭ جاس­تارىمىزدىڭ دا ورتاق يگى­لىگىنە اينالۋى ءتيىس. ابايدىڭ «ادام­زات­تىڭ ءبارىن ءسۇي باۋىرىم دەپ» ايت­قان فيلوسوفيالىق وسيە­تىنىڭ ءمان-ماعىناسى ءدال وسىنداي ۇلت­تىق جانە جالپىادامزاتتىق قۇن­دى­لىق­تار بىرلىگىندە دەپ ەسەپتەيمىن», – دەدى.

ءسوزىنىڭ سوڭىندا «نۇر وتان» پار­تياسى توراعاسىنىڭ ءبى­رىن­شى ورىنباسارى: «ەلباسى ماقا­لاسىندا قوعامنىڭ رۋحاني ۇستىنى مەن ۇلت­تىق يدەيانىڭ مازمۇنىن قالىپ­تاستىرۋعا قاتىستى وزەكتى ماسە­لە­لەرگە ناقتى جاۋاپ بەرىلگەن. «مەملەكەت پەن ۇلت قۇرىشتان قۇيى­لىپ, قاتىپ قالعان دۇنيە ەمەس. ول ۇنەمى دامىپ وتىراتىن ءتىرى اعزا ىسپەتتى» دەگەن سوزدەردە ءار بۋىن وكىل­­دەرىنىڭ ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى ءوز زامانىنىڭ ەڭ ۇزدىك, ەڭ وزىق جە­تىس­تىك­تەرىمەن بايىتىپ وتىرۋ كەرەك­­تىگىن جاستارىمىزعا ايقىن ءتۇسىن­­دىرەتىن ونەگە بار. رۋحاني جاڭ­عىرۋدىڭ باستى باعىت-باعدارى دا وسىندا», – دەدى.

سوندىقتان, مۇحتار قۇل-مۇ­حام­مەد مەملەكەت باسشىسى جاريا­لاعان بىرەگەي باعدارلامالىق قۇجات بارشا قازاقستاندىقتىڭ جاپپاي قولداۋىنا يە بولاتىنىنا سەنىم ءبىلدىردى.

سوڭعى جاڭالىقتار