وتپەلى كەزەڭنەن ەلىمىز امان ءوتتى. تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىنا تولايىم تابىستارمەن جەتىپ وتىر. ەلباسى بيىلعى «بولاشاقتىڭ ىرگەسىن بىرگە قالايمىز» اتتى جولداۋىندا اۋىل شارۋاشىلىعىنا اسا تەرەڭ ءمان بەردى. اسىرەسە, مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا, ەت ءوندىرۋدى ارتتىرۋ تاپسىرماسى العا قويىلدى. وسىعان وراي ۇكىمەت ارنايى «سىباعا» باعدارلاماسىن قولعا الدى. ەكسپورتقا ەت شىعارامىز. ءسويتىپ, الىس-جاقىن ەلدەردى ەتپەن قامتاماسىز ەتەمىز. بۇل قۇر قيال ەمەس. مەملەكەتتىڭ الدىنا قويىلعان تالاپ.
قىزىلوردا – سىردىڭ بويىنا ەگىن سالىپ, قىرعا مال جايعان ايماق. شارۋاعا قولايلى, ەگىنگە ىڭعايلى جەر. ءبىر عانا كۇرىشىنىڭ وزىمەن اتى التى قۇرلىققا جايىلعان وبلىستىڭ ءبۇگىنگى كۇيى دە جامان ەمەس. وبلىس شەڭبەرىندە اۋىل شارۋاشىلىعىمەن اينالىسىپ جاتقان شارۋاشىلىقتار باس قوستى. ءسويتىپ اگروونەركاسىپ كەشەنى قىزمەتكەرلەرىنىڭ سلەتى ءوتتى. وعان كورشى وبلىستاردان ارنايى قوناقتار كەلدى. سونداي-اق عالىمدار دا قاتىستى. جيىن بارىسىندا اۋىل شارۋاشىلىعىنا قاتىستى ماسەلەلەر قوزعالىپ, جەتكەن جەتىستىكتەر سارالانىپ, الداعى اسۋلار ايقىندالدى.
سىردىڭ جۇرتى رەسپۋبليكا بويىنشا جينالاتىن كۇرىشتىڭ 90 پايىزىن ءوندىرىپ وتىر. ارتىق ايتتى دەمەڭىز, قىزىلوردا وبلىسى ەلىمىزدى تۇتاستاي كۇرىشپەن قامتۋدا. بىلتىر وبلىس سوڭعى جيىرما جىلدا قول جەتكىزبەگەن ءونىمدى جيناعان. بۇل ايماقتا كۇرىش ءوندىرىسى كۇن ساناپ قارقىن الىپ كەلە جاتىر دەگەن ءسوز. ال ونىڭ دامۋىنا مەملەكەتتىڭ كورسەتىپ وتىرعان كومەگى كول-كوسىر. ماسەلەن, 2003 جىلى وبلىستىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا مەملەكەتتەن 142,8 ميلليون تەڭگە بولىنگەن ەكەن. بىلتىر بۇل كومەك 2,3 ميلليارد تەڭگەگە جەتكەن. وسىعان سايكەس اۋىلشارۋاشىلىق ونىمدەرىنىڭ ءوندىرىس كولەمى دە ءوسىپ كەلەدى. مىسال ءۇشىن ايتار بولساق, 2000 جىلى اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ جالپى ءونىمى 8,6 ميلليارد تەڭگەنى قۇراپتى. ەندى 2010 جىلدىڭ دەرەكتەرىنە كوز جۇگىرتىڭىز. بىلتىر اۋىلشارۋاشىلىق ونىمدەرىنەن 44,2 ميلليارد تەڭگە پايدا تۇسكەن. ساندار وسىلاي سويلەيدى.
مال شارۋاشىلىعىندا دا العا جىلجۋ بايقالادى. ناقتى دەرەكتەر كەلتىرەيىك. 2000 جىلمەن سالىستىرعاندا ءمۇيىزدى ءىرى قارا – 55,1, قوي مەن ەشكى – 44,2, جىلقى – 35,1, تۇيە 56,8 پايىزعا ارتقان. كەلتىرىلگەن سانعا قاراپ سۇيسىنۋگە بولادى. بىراق وبلىستاعى مال باسىنىڭ 96 پايىزى جەكە قولدا. مەملەكەتتىڭ قاراۋىنداعى مالدىڭ سانى وتە از. دەگەنمەن بۇل ولقىلىقتىڭ ورنىن ەلىمىزدە جۇمىس ىستەي باستاعان «سىباعا» باعدارلاماسى تولتىرادى دەگەن ءۇمىت بار.
سلەتتىڭ نەگىزگى مىندەتى نە؟ اۋىلشارۋاشىلىق تاۋار ءوندىرۋشىلەرى مەن عالىمداردى توننىڭ ىشكى باۋىنداي ارالاستىرىپ, تاجىريبە مەن تەوريانى ۇشتاستىرىپ, اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋ بولىپ تابىلادى. جيىن ءوز مىندەتىن تولىقتاي اقتادى دەۋگە بولادى.
ەرجان بايتىلەس.
قىزىلوردا وبلىسى.