وقىرمان
...ماسەلە كوتەرەدى
باردى ۇقساتا المايمىز
ورتاشا داۋلەتى بار ءرۇستەممەن قايسىبىر كۇنى كەزدەسىپ قالعام. از-كەم اڭگىمەدەن كەيىن: «ءور التايداعى باۋىرلارعا بارىپ قايتتىق. كاسىپكەر جىگىتتەر اقشا, ازىق-ت ۇلىك جيناعان ەدىك, سونى جەتكىزىپ كەلدىم», دەيدى.
– نە اپاردىڭىزدار؟ ەلدىڭ جايى قالاي ەكەن؟ – دەدىم مەن.
– جۇرتتىڭ ەڭسەسى بيىك. قانت قىمبات بولعان سوڭ از اپارىپ ەدىك, قانت جەتپەي ابىگەرگە تۇستىك, – دەدى رۇستەم.
رۇستەممەن بولعان اڭگىمەدەن كەيىن جول-جونەكەي ءوزىم دە قالىڭ وي قۇشاعىندا قالدىم. شىنىندا, وسى ءبىز نەگە باردى ۇقساتا المايمىز؟ قىزىلشا بار ما؟ بار. ەگىس القابى شە؟ سالامىن دەگەن ديقانعا جەر تابىلادى. ال سوندا ءبىزدىڭ قانت تاپپاي سابىلىپ جۇرگەنىمىز, قارا بازاردا ۇزىن-سونار كەزەكتە تۇرعانىمىز نە؟ اسىرەسە, ەلىمىزدىڭ سولتۇستىك ايماعىنداعى جاعداي قيىن. قۇمشەكەردىڭ ءبىر كەلىسى 400 تەڭگەگە ساتىلىپتى. ال كوتەرمە ساۋدا ورىندارىنا كەلۋشىلەر 2-3 ساعاتتاپ كەزەككە تۇرۋدا. ونىڭ وزىندە ءبىر ادامعا تەك 5 كەلى عانا ساتىلعان... باردى ۇقساتا الماساق, جاعداي وسىلاي جالعاسا بەرمەك.
جاراس كەمەلجان
الماتى
...وي بولىسەدى
كىمگە ەلىكتەپ ءجۇرمىز؟
قازاقتىڭ جاڭا تۋعان نارەستەگە ەسىم تاڭداۋدا باسقاعا ۇقسامايتىن ارتىقشىلىقتارىنا قاراداي قىزىعامىن. اتا-انالار بالالارىن ايعا, كۇنگە, گۇلگە تەڭەپ, «ايىم», «كۇنىم», «گ ۇلىم» دەپ ەركەلەتەدى. كوپتەگەن ەسىمدەردىڭ قويىلۋ تاريحى بار. ءومىرىن ماعىنالى سۇرگەن, ەل ەسىندە ەسىمى قالعان ادامدارعا ۇقساسىن دەپ جاقسىعا ەلىكتەيتىن اتا-انالار از ەمەس. بۇگىندە وسى ءداستۇردىڭ قادىر-قاسيەتىن جوعالتىپ العاندايمىز. اسىرەسە, جاس وتاۋ يەلەرى سابيىنە تۇسىنىكسىز ءبىر اتتاردى قويا سالادى.
بالاباقشاعا العاش كەلگەن ءسۇيكىمدى بۇلدىرشىندەردەن: «بالاقاي, اتىڭ كىم؟» – دەسەڭ, ەلدار, دامير, زامير, ساميرا, ەلۆيرا, ەلميرا دەگەن سياقتى جاڭىلتپاشتارمەن, شەتەلدىك تەلەحيكايالارداعى جاساندى اتتارمەن جاۋاپ بەرەدى. ارينە, باسقا ۇلتتىڭ ءداستۇرىن, ءتىلىن قۇرمەتتەگەن ءجون. الايدا, ۇلتقا جات, تۇسىنىكسىز, ماعىناسىز ءسوزدەردى تىلگە ەنگىزۋ دۇرىس پا؟ كوڭىل قىنجىلتاتىن تاعى ءبىر جايت, ادەمى ەسىمدەرىنىڭ بۇرمالانۋى. ماسەلەن, اسەم دەگەندى اسەما, انار دەگەندى انارا دەپ ءتىلىمىزدى بۇزامىز.
ەڭ سوراقىسى, ولاردىڭ اۋىزەكى تىلدە ايتىلۋى بىلاي تۇرسىن, قۇجاتتاردا دا سولاي تولتىرىلادى. ەسىمىمىزدىڭ دۇرىس اتالۋى مەن دۇرىس جازىلۋىنا ءمان بەرۋىمىز كەرەك. ءوز ۇلتىڭنىڭ ءتىلى مەن ءداستۇرىن ۇمىتپاي, قاشاندا ايالاي ءبىلۋ ءاربىر اتا-انانىڭ ابزال بورىشى, باستى پارىزى دەر ەدىم.
مارينا ۆەنينگ,
تاربيەشى
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى,
شال اقىن اۋدانى
...ءۇمىت ارتادى
مادەنيەت وشاعىنا مۇقتاجبىز
مەن ۇزاق جىلدار بويى رەسپۋبليكامىزدىڭ ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا ەڭبەك ەتكەن اداممىن. ءبىزدىڭ اۋىلدىڭ تۇرعان جەرى شارۋاعا جايلى, تۇرمىس-ءتىرشىلىككە قولايلى. ءتىپتى, قوعامدىق قۇرىلىم مەن مەنشىكتى قاتىناستار تۇبىرىمەن وزگەرگەن تاۋەلسىزدىكتىڭ العاشقى جىلدارى مەن وتپەلى كەزەڭدە دە بۇل جەردەن ەشكىم ۇدەرە كوشكەن جوق.
بۇگىنگى كەزدە شالعايداعى شاعىن ەلدى مەكەندەردىڭ كوپشىلىگى «قارتايىپ» بارادى عوي. ال قىزىلجار جونىندە بۇلاي دەپ ايتا المايمىن. ويتكەنى, اۋىلىمىزدا جاستار مەن جاس ماماندار قۇدايعا شۇكىر, بارشىلىق. دەمالىس كۇندەرى مەن كانيكۋل, مەيرام كەزدەرىندە جوعارى وقۋ ورنىندا وقيتىن قىزىلجارلىق ستۋدەنتتەر تۋعان اۋىلدارىنا كەلىپ تۇرادى. الايدا ولاردىڭ باس قوسىپ, بوس ۋاقىتتارىن ءماندى دە ماعىنالى وتكىزەتىن مادەنيەت وشاعى جوق.
ايتايىن دەگەنىم, ءبىزدىڭ اۋىلعا شاعىن دا بولسا مادەنيەت ءۇيى قاجەت. قىسقاسى, مادەنيەت وشاعىنا وتە مۇقتاجبىز. ناۋرىز, قازاقستان حالقىنىڭ ءبىرلىگى, جەڭىس مەرەكەسى كۇندەرى مەن تاۋەلسىزدىك مەيرامى سەكىلدى مەملەكەتتىك مەرەكەلەر كەزىندە اۋىلدىڭ ۇلكەن-كىشىسى باس قوسىپ, ارقا-جارقا بولىپ وتىراتىن ءبىر رۋحاني ورىن جوق.
حاميت سالاحيەۆ,
رەسپۋبليكا وقۋ-اعارتۋ ءىسىنىڭ ۇزدىگى, ارداگەر ۇستاز
باتىس قازاقستان وبلىسى,
تەرەكتى اۋدانى,
قىزىلجار اۋىلى
...العىس ايتادى
قۋانىشىمدا شەك جوق
بيىل مەنىڭ جاسىم 67-گە كەلدى. ءوزىم قاراعاندى قالاسىنىڭ تۋماسىمىن. اتام قالاداعى №1 نان زاۋىتىنىڭ العاشقى ديرەكتورى بولدى. بىردە زاۋىتتا ۇرلىق بولىپ, اتام ەكى جىلعا سوتتالىپ كەتە باردى. ال كىپ-كىشكەنتاي بالالارىمەن دالادا قالعان اجەمدى قازاقتار اشتىقتان امان الىپ قالعان ەدى. سول ءۇشىن دە وسى مەيىربان حالىققا باسىمدى ءيىپ العىس ايتام, تاعزىم ەتەم!
ەندىگى ايتايىن دەگەنىم, كوپتەن بەرى قۇلاعىم اۋىرىپ, ەستۋ قابىلەتىم السىرەپ جۇرگەن بولاتىن. سونان تانىستارىمنىڭ ءجون ءسىلتەۋىمەن وبلىستىق مەديتسينا ورتالىعىنا قارالعان ەدىم, قۇلاعىما وتانى بەس ادام جاسادى. ولار – لور بولىمشەسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى نۇرلان قۇلماعامبەتوۆ, دارىگەرلەر تيمۋر احمەتوۆ, دياس ەسنيازوۆ, اعا مەدبيكە دينا كيسيمبەكوۆا جانە مەدبيكە جانار وتارباەۆا.
قۇدايعا شۇكىر, قازىر قۇلاعىم جاس كۇنىمدەگىدەي ەستيتىن بولىپ, قۋانىشىمدا شەك جوق. وسى ورايدا قىمباتتى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە زور العىسىمدى ايتىپ, سىزدەردىڭ جۇرەكتەرىڭىزگە ارقاشان بەيبىتشىلىك, تىنىشتىق جانە قۋانىش ۇيالاي بەرسىن دەگىم كەلەدى!
تايسيا سۋببوتينا,
زەينەتكەر
قاراعاندى
...كەڭەس بەرەدى
شاعىن نەسيەنىڭ شارتتارى
تاياۋدا تارباعاتاي اۋدانىندا «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ «اۋىل حالقىن جۇمىسپەن قامتۋ» پارتيالىق جوباسى اياسىندا ءدوڭگەلەك ۇستەل ءوتتى. «اۋىل: كەلەشەگى مەن دامۋى» اتتى شاراعا اۋىلشارۋاشىلىق قۇرىلىمدارىنىڭ جاس جەتەكشىلەرى, جەكە كاسىبىن اشۋعا نيەتتى ازاماتتار قاتىستى. پارتيانىڭ اۋداندىق فيليالى توراعاسىنىڭ كەڭەسشىسى ءبىرجان نىعىزباەۆ, اۋداندىق جۇمىسپەن قامتۋ جانە الەۋمەتتىك ءبولىم باسشىسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى قۋانىش قىرىقباەۆ, «وردا-نەسيە «نس» جشس زاڭگەرى ابدۋللا قاسەنوۆ, «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى تارباعاتاي اۋداندىق فيليالى توراعاسىنىڭ كەڭەسشىسى تالانت توقتاروۆ اۋىل تۇرعىندارىنا شاعىن نەسيەلەر الۋدىڭ شارتتارى مەن مەملەكەتتىك قولداۋ تۇرلەرى تۋرالى اقپارات بەردى.
اتالعان جوبا شەڭبەرىندە اۋداندا 19 ادام الەۋمەتتىك جۇمىس ورىندارىنا ورنالاسقان. سونداي-اق, «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى-2020» باعدارلاماسى ارقىلى سامات امانگەلدى ەسىمدى تۇرعىن ءدوڭگەلەك جوندەۋ ورنىن اشۋ ءۇشىن 2,5 ميلليون تەڭگە نەسيە السا, ديدار قاسىمجانوۆ 3 ميلليون تەڭگەنىڭ نەسيەسىنە كولىك جۋ ورنىن اشقان.
ە.باپانوۆ كاسىبىن اشۋعا قاجەتتى 3 ميلليون تەڭگە نەسيە الۋ ءۇشىن قانداي كەپىلدىك شارتتاردى ورىنداۋ كەرەكتىگىن سۇرادى. جۇمىسپەن قامتۋ جانە الەۋمەتتىك باعدارلامالار ءبولىمىنىڭ وكىلى ق.قىرىقباەۆ ءوز جاۋابىندا اۋەلى «اۋىل شارۋاشىلىعىن قولداۋ قورى» اق وبلىستىق فيليالىنا بارۋ قاجەتتىگىن ءتۇسىندىردى جانە اتالعان نەسيەنى الۋ ءۇشىن ازاماتتىڭ يەلىگىندە 6 ميلليون تەڭگەلىك كەپىلدەمەسى بولۋى شارت ەكەنى دە ايتىلدى.
نازەركە كوپەنوۆا
شىعىس قازاقستان وبلىسى,
تارباعاتاي اۋدانى