Taza.kz
ابزال ماقاش
ابزال ماقاش«Egemen Qazaqstan»
214 ماتەريال تابىلدى

قۇرىلىس • 10 تامىز, 2025

قۇمىرسقانىڭ يلەۋىنەن قۇرىلىس نىسانىنا دەيىن

اڭگىمەنى الىمساقتان باستاساق, ادام ءزاۋزاتى تابيعات تىلسىمىن ۇعىپ, شيكى استى قۇنارعا, قۇر تاستى قۇرالعا اينالدىرۋدى ۇيرەنگەن ساتتەن باستاپ, وزىنە جايلى مەكەن جاساۋعا بەيىمدەلە بەردى. قۇمىرسقانىڭ يلەۋ قازىپ,  قارلىعىشتىڭ ۇيا سالعانىن كورگەن ارعى ءناسىلىمىز باسپانا ماڭىزىن ۇعىنا ءتۇستى.تاريح تامىرىنا ۇڭىلسەك, افريكاداعى ولدۋۆەي شاتقالىندا ادامدار لاۆا كەسەكتەرىنەن تەگىس الاڭ جاساپ, العاشقى قۇرىلىس ارەكەتىن وسىدان 1 ملن 750 مىڭ جىل بۇرىن جۇزەگە اسىرعان كورىنەدى. ال قازىرگى قازاق دالاسىنداعى العاشقى قۇرىلىس تا تىم ەرتە, ءبىزدىڭ زامانىمىزدان ءۇش مىڭ جىل بۇرىن بوتاي قونىسىندا باستالعان. وسى ۋاقىتتا بابالارىمىز جىلقىنى قولعا ۇيرەتىپ, بالشىق پەن اعاشتان جاسالعان ۇيلەردى تۇرعىزىپ ۇلگەرگەن.ء داۋىر دوڭعالاعى اينالىپ, جاڭا زامانعا جەتكىزگەن قازىرگى كۇندە دە ەلىمىزدەگى قۇرىلىس قارقىنى باسەڭدەگەن ەمەس. قالا جاڭارىپ, اۋىل تۇلەپ, ينفراقۇرىلىم كەڭەيىپ جاتقان تۇستا بۇل سالانىڭ جۇگىن ارقالاپ جۇرگەن مامانداردىڭ ەڭبەگى ەرەن.

تانىم • 09 تامىز, 2025

ەستەلىك بايانى

اقىننىڭ ادەبي مۇراسىن تولىق زەرتتەۋ ءۇشىن ونىڭ شىعارماشىلىق زەرتحاناسىمەن تانىس بولعان ءجون. ياعني «قالامگەر جازۋ ۇستەلىنە قان­­­داي كوڭىل كۇيمەن وتىردى؟», «تۋىن­­دىنى قانشالىق ۋاقىتتا جازىپ شىقتى؟» دەگەن سۇراقتار ءماتىننىڭ مانىنە تەرەڭ بويلاۋعا كومەكتەسەدى.

تانىم • 09 تامىز, 2025

اۋليە ايانى

قاسيەتتى پەرزەنتتىڭ دۇنيەگە كەلۋىن ەڭ اۋەلى رۋحاني الەمنىڭ ەلشىلەرى جەتكىزەدى. ومىرگە ەنەتىن بالانىڭ تەگىن ادام بولمايتىنىن يلھام-يشارامەن ۇقتىرادى. سونداي وقيعا قۇنانباي شاڭىراعىندا دا بولعان.

تانىم • 09 تامىز, 2025

قاياۋ كوڭىل

جۇرەك كوزى اشىلعان ادامدار ومىردەن قاي ۋاقىتتا كەتەتىنىن دە الدىمەن اڭعارادى. بالالارىنىڭ قازاسىمەن ورىلگەن تولاسسىز تراگەديا حاكىم جۇرەگىن ابدەن تالدىردى. دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, اباي دا ءومىرىنىڭ سوڭعى ساعاتتارى سوعىپ جاتقانىن كەلىنىنە جەتكىزگەن ەكەن.

اباي • 05 تامىز, 2025

قۇنانباي كەنەسارىعا قارسى شاپقان با؟

ادامنىڭ جاقسى ءيا جامان بولماعى اتا-اناسىنا, ارعى بابالارىنا تىكەلەي بايلانىستى. «جاقسىدان جاقسى تۋار جارقىلداعان» دەپ قازاق بەكەر ايتپايدى. حاكىم اباي دا «ادامنىڭ ادامشىلىعى – اقىل, عىلىم, جاقسى اتا, جاقسى انا, جاقسى قۇربى, جاقسى ۇستازدان» بولادى دەپ, اكە-شەشە ۇلاعاتىن الدىڭعى ورىنعا شىعارعان. وسىلاي ايتىپ وتىرعان ابايدى دا دانالىق شىڭىنا كوتەرگەن باق دارىعان تەگى مەن اتا-انا تاربيەسى ەكەنىن بىلگەن دۇرىس. ونىڭ ىشىندە قۇنانباي قاجىنىڭ اباي دۇنيەتانىمىنا اسەرى مول. حاكىمنىڭ اكەسى حاقىندا ىرگەلى ەڭبەكتەر جازىلىپ, ەل نازارىنا جاريالانعانىمەن, ونىڭ ءدىني ءھام الەۋمەتتىك پوزيتسياسى تۋرالى ەكى ۇشتى پىكىرلەر ءالى دە كەزدەسەدى.

تەڭگە • 24 شىلدە, 2025

دوربامىزدى دوللارمەن تولتىرساق

كەيىنگى اپتادا ەلىمىزدەگى ايىرباستاۋ پۋنكتتەرىندە دوللار باعامى 540 تەڭگەدەن اسىپ كەتتى. بۇل كۇتپەگەن ءوسىم كوپشىلىك كوڭىلىن الاڭداتىپ وتىر. مۇنداي كۇرت قۇبىلىسقا نە سەبەپ بولدى؟ دوللاردى قازىردەن ساتىپ الۋ كەرەك پە, الدە كۇتكەن دۇرىس پا؟ وسى جانە وزگە دە دوللار تۋرالى دولبارىمىزعا ەكونوميست, قارجى ساراپشىسى بەكنۇر قيسىقوۆ جاۋاپ بەردى.

قوعام • 23 شىلدە, 2025

قوسا اعاراتىن قوساق ىزدەيمىن!

«تۋعان جىلىم – تاۋىق, تۋعان ايىم – كوكەك. مىنەزىم جۇمساق, جىلى-سىپايىمىن. ەشكىمگە جىبەرمەيمىن ۇپايىمدى. كويلەگىم كوك, قولدان جاساپ العان مەڭدەرىم جوق. توسەك ورنىمىز ورنىندا. دۇنيە-م ۇلىكتەن شوشىماسىن. ومىرىمدە ءبىر-اق رەت عاشىق بولعام. ونىڭ ءوزى الگى بەلگىلى جازۋشىنىڭ بەلگىلى رومانىنداعى ءوزىن-ءوزى تابا الماي جۇرگەن بەلگىلى ءبىر كەيىپكەر ەدى. ال بولاشاق جارىمنىڭ كوزىنىڭ بىلشىعى, قاسىنىڭ قىلشىعى بولماسا بولدى. مەكەن-جايىم: بويداقتار قالاسى, مىڭ كودي-ءسودي كوشەسى, ورىس مونشاسىنىڭ وڭ جاعى, تۇرىك مونشاسىنىڭ ءتور جاعى. كۇتەم».

قوعام • 23 شىلدە, 2025

ايگۇل زابيروۆا: ەڭبەك ەسكەرۋسىز قالماۋى ءتيىس

قازاق قوعامىندا ادىلەتتىلىك – جاي ۇران ەمەس, ومىرلىك ماڭىزعا يە ۇستانىم. ادامداردىڭ مەملەكەتكە جانە ءبىر-بىرىنە سەنىمى وسى قۇندىلىقپەن ولشەنەدى. ءادىل ەڭبەك, تەڭ مۇمكىندىك, جالپىعا ورتاق قۇقىق – مۇنىڭ ءبارى ادىلەتتى قوعامنىڭ تىرەگى. وسى ۇعىمنىڭ بۇگىنگى قوعامدا قالاي قابىلدانىپ جاتقانىن, الەۋمەتتىك قۇرىلىم وزگەرگەن سايىن ادىلەت تۋرالى تۇسىنىگىمىزدىڭ دە قالاي تۇرلەنىپ جاتقانىن الەۋمەتتانۋ عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, قسزي باس عىلىمي قىزمەتكەرى ايگۇل زابيروۆا ساراپتاپ جازادى.

ساياسات • 14 شىلدە, 2025

ترامپتىڭ ءترامپلينى: پرەزيدەنت بولماي تۇرىپ كىم ەدى؟

اركىمنىڭ شەكە تامىرى وزىنشە بۇلكىلدەيدى ەمەس پە؟ اقش-تىڭ قازىرگى پرەزيدەنتى دە بولەكشە كۇركىرەيدى. ءار ۇيدە كورسەتەتىن رەاليتي شوۋ سەكىلدى, اق ۇيدە ءتۇرلى ويىن كورسەتەتىن دونالد ترامپقا ساياسي ساراپشىلار تاڭعالىسپەن قارايدى. ادەتتەگى باسشىلار سەكىلدى ادەپپەن سويلەمەيدى. ارىپتەسىن ازىلمەن شانشىپ, ازۋمەن قاقشىپ الادى. مەرتىكتىرەر مەرگەندەر بۇعان دا كەننەديدىڭ كەبىن كەلتىرمەكشى بولىپ ەدى.  قۇلاعىنا ءتيىپ قۇلاماي قالدى. سويتە تۇرا انتالاپ تۇرعان ەلىنە قانتالاپ تۇرىپ وزىنە داۋىس بەرۋگە شاقىردى. بۇل نە قىلعان «ولمەسحان» دەپ ماڭدايىن ۋقالايدى ماماندار. ارينە, ەشكىمنىڭ شەشەسىنەن كويلەكشەڭ تۋماعانى بەلگىلى. سوندىقتان ءبىز ترامپتىڭ ترامپلينگە شىعۋ جولىن شولىپ ءوتىپ, پرەزيدەنت بولعانعا دەيىنگى ءومىرىن بەزبەندەپ كوردىك.

باعا • 10 شىلدە, 2025

ازىق-ت ۇلىك باعاسى نەگە ارزانداماي تۇر؟

ازىق-ت ۇلىك باعاسىنىڭ تۇراقسىزدىعى قاراپايىم حالىقتى قاتتى تولعاندىرىپ وتىرعانى راس. اسىرەسە الەۋمەتتىك ماڭىزى بار تاۋارلاردىڭ باعاسىن كىم جانە قانداي جولمەن رەتتەپ وتىر دەگەن ساۋال ءجيى كوتەرىلەدى. سونىمەن قاتار ەلوردا تۇرعىندارى كۇندەلىكتى اس-اۋقاتقا قانشا قارجى جۇمسايدى؟ وسى ماسەلەلەردىڭ ءمان-جايىن انىقتاۋ ماقساتىندا «استانالىق» بازارى مەن «Magnum» ساۋدا جەلىسىنە ارنايى بارىپ, تۇتىنۋشىلاردىڭ پىكىرىن بىلدىك.

ياندەكس.مەتريكا