ەكونوميكا • 30 ماۋسىم, 2025
الەم ەكونوميكاسىن شايقالتقان بەس ءۇردىس
بۇگىنگى جاھاندىق ەكونوميكا كەشە عانا تانىعان بەينەمىزدەن الىس. الەم بۇرىنعىداي ءبىرتۇتاس نارىق ەمەس. قازىر دۇنيەجۇزىنىڭ قارجىلىق جانە وندىرىستىك قۇرىلىمىن بەس باستى ءۇردىس تەربەتىپ تۇر: دەگلوباليزاتسيا, دەكاربونيزاتسيا, ءدۇدامال قارىز, دەموگرافيا جانە ديدجيتاليزاتسيا. ساراپشىلار بۇل قۇبىلىستاردى «بەس د-نىڭ داۋىلى» دەپ بەينەلەيدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
وقيعا • 30 ماۋسىم, 2025
ەلىمىزدە ساتىپ الۋدان كەيىن چەك سۇراپ, سول ارقىلى اقشا قايتارىپ الۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن Salyq كەشبەك جوباسى كەڭەيىپ جاتىر. ەندى بۇل جۇيەگە بىرنەشە جاڭا اۋدان مەن قالا قوسىلدى. جوبا اياسىندا تۇتىنۋشىلار ءاربىر فيسكالدى چەكتەن 2% مولشەرىندە كەشبەك الا الادى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
قوعام • 30 ماۋسىم, 2025
نەسيە تاريحىن قالاي تەكسەرۋگە بولادى
قارجى نارىعىندا سەنىمدى تۇتىنۋشى بولۋدىڭ ءبىر شارتى – نەسيە تاريحىنىڭ وڭ بولۋى. كەيىنگى كەزدەرى اۆتوسالوندار مەن ءتۇرلى ساۋدا ورىندارىنىڭ تاراپىنان «نەسيە تاريحىڭىز جاقسى بولسا, كولىك نەمەسە تاۋاردى شىعارىپ بەرەمىز» دەگەن جارنامالار ءجيى كەزدەسەدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
قارجى • 26 ماۋسىم, 2025
2025 جىلدىڭ العاشقى 5 ايىندا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت ءتۇسىمى جوسپاردان 1,2 ترلن تەڭگەگە كەم بولدى. الايدا ۇكىمەت شىعىنداردى 1 ترلن تەڭگەگە قىسقارتىپ, تاپشىلىقتى 1,03 ترلن تەڭگەمەن شەكتەدى. قارجى مينيسترلىگىنىڭ دەرەگىنشە, 1 ماۋسىمعا دەيىن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە 8,8 ترلن تەڭگە ءتۇستى. بۇل جوسپارلانعان 10 ترلن تەڭگەدەن 12%-عا از. اسىرەسە سالىقتىق تۇسىمدەر ايتارلىقتاي تومەندەپ, 5,54 ترلن تەڭگە بولدى (جوسپار 5,61 ترلن تەڭگە). ققس بويىنشا ءتۇسىم 8,1%-عا ورىندالماي قالعان. كەرىسىنشە, سالىقتان تىس تۇسىمدەر 38%-عا اسىرا ورىندالىپتى.
تانىم • 20 ماۋسىم, 2025
اپتالىق دايدجەست: يكەمدىلەرگە ارنالعان يگىلىك
ەكونوميكا ءوسىپ جاتىر, بىراق بۇل جەكە ينۆەستيتسيانىڭ ەمەس, بيۋدجەت قارجىسىنىڭ «جەتىستىگى». دوللار تەڭگەگە اۋىسىپ جاتقانداي كورىنگەنمەن, كاپيتال سىرتقا كەتىپ جاتىر.
ينۆەستيتسيا • 18 ماۋسىم, 2025
ينۆەستيتسيا يگىلىگىن كورۋدىڭ جولى
الەم كارتاسىنداعى ساۋدا جولدارى قايتا سىزىلىپ جاتىر. ەندىگى جىبەك جولى تاريح پاراعىندا عانا ەمەس, گەوساياسي ويىندى وزگەرتەتىن جاڭا دالىزگە اينالدى. قازىرگى اتاۋى – ورتا ءدالىز.
قوعام • 13 ماۋسىم, 2025
سەنىمدى سەرىكتەس, جاۋاپتى ينۆەستور
«سامۇرىق-قازىنا» قورى 2024 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ءىرى جوبالاردى ىسكە اسىرىپ, قارجىلىق جانە الەۋمەتتىك كورسەتكىشتەرىن ايتارلىقتاي جاقسارتتى. قور مەملەكەتكە 3,4 ترلن تەڭگە اۋدارىپ, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت كىرىسىنىڭ 17%-ىن قامتاماسىز ەتتى. سونىمەن قاتار ينفراقۇرىلىم, وتاندىق ءوندىرىس جانە الەۋمەتتىك قولداۋ باعىتىندا اۋقىمدى جۇمىس اتقارىلدى.
ەكونوميكا • 13 ماۋسىم, 2025
اۆتونارىق پەن نەسيەنىڭ اراسالماعى
ەلدەگى كولىك ءوندىرىسى مەن اۆتونەسيە سۇرانىسى قاتار شارىقتاپ بارادى. ءبىر قاراعانعا, يندۋستريا دامىپ جاتقانداي. الايدا سانعا ۇڭىلسەك, ىشكى ءوندىرىستىڭ ءۇنى باسەڭ. نارىقتىڭ شىنايى كەلبەتى سىرتتان كەلەتىن مودەلدەر مەن ارزان نەسيەنىڭ ەلەسىنەن كورىنبەيدى.
پىكىر • 12 ماۋسىم, 2025
مۇناي وندىرىسىنە يكەمدىلىك كەرەك
ەلىمىز مۇناي ءوندىرىسىن ارتتىرا وتىرىپ, ايماقتىق تۇراقتىلىقتىڭ تىرەگىنە اينالۋعا ءتيىس. ەكونوميست راسۋل رىسمامبەتوۆ الەۋەت پەن تاجىريبە بۇل ميسسياعا تولىق جەتەدى دەيدى.
ينۆەستيتسيا • 12 ماۋسىم, 2025
ىلكىمدى جوبالار ىلگەرى باستىرادى
ەلىمىزدە جىل سايىن 110–112 ملن توننا كومىر وندىرىلەدى. بۇل كورسەتكىش كەيىنگى جىلدارى تۇراقتى ساقتالىپ وتىر. كومىر قورى – 33,4 ملرد توننا, الەمنىڭ العاشقى وندىعىنا كىرەدى. سالادا 32 مىڭنان استام ادام جۇمىسپەن قامتىلعان. الايدا بۇل وندىرىستىك قۋاتتىڭ باسىم بولىگى شيكىزات كۇيىندە ساتىلادى. جاھاندىق ۇردىستەرگە ساي, كومىردىڭ ستراتەگيالىق ماڭىزى تەرەڭ وڭدەۋ مەن ارتاراپتاندىرۋمەن عانا ساقتالادى.