ساندىبەك ءاسانالى
ساندىبەك ءاسانالى«Egemen Qazaqstan»
230 ماتەريال تابىلدى

سۇحبات • 26 شىلدە, 2025

قازاق تازىسى: جاھانعا تانىلۋ جولى

7-10 تامىز كۇندەرى فينليان­ديا استاناسى حەلسينكيدە «World Dog Show-2025» بۇكىل­الەمدىك يتتەر كورمەسى وتەدى. مۇندا تۇڭعىش رەت FCI اياسىندا الدىن الا مويىندالعان تۇقىم رەتىندە قازاق تازىسى رەسمي تۇردە تانىس­تىرىلادى. تازى تۇقىمىنىڭ پايدا بولۋى مەن تارالۋ تاريحى, ەرەكشەلىكتەرى, ارتىقشىلىقتارى, باعىم-كۇتىمى جان-جاقتى باياندالادى. كورمە تورىندە اقشاڭقان كيىز ءۇي تىگىلىپ, «قازاق تازىسىنا» ارنالعان ستەند, كور­نەكىلىكتەر قويىلادى. تاقىرىپقا قاتىستى اقپاراتتىق بۋكلەتتەر, كادەسىيلار قوناقتارعا تاراتىلادى. باستى ماقسات – تۇقىم­نىڭ حالىقارالىق مارتەبەسىن نىعايتۋ, «Kazakh Tazy» برەندىن كەڭىنەن ناسيحاتتاۋ. تازى – حالقىمىزدىڭ بىرەگەي قازىناسى, دالا ازاماتىنىڭ سەنىمدى سەرىگى, جۇيرىكتىگىمەن, اقىلدىعىمەن, سابىرلىلىعىمەن ەرەكشەلەنەتىن اسىل تۇقىمدى يت. جەلمەن جارىسقان جۇيرىك, شاپشاڭ قوزعالىپ, اڭدى الىس­تان كورىپ, ىزىنە ءتۇسىپ ۇستايتىن ىلكىمدى جاراتىلىس. تۇلكى, قويان, قاراقۇيرىق سەكىلدى اڭدار­دى ۇستاۋعا پايدالانىلادى. ادامعا تەز باعىنادى, تالاپ پەن سەنىمنىڭ اراسىن جاقسى اجىراتادى. حال­قىمىز اسىلدىعىن ايرىقشا باعالاپ, «جەتى قازىنانىڭ ءبىرى» دەپ اتاعان. باتىرلار جىرىندا, ەرتەگىلەر مەن اڭىزداردا تازى بەينەسى سومدالعان. بۇگىندە تازى سانى كۇرت ازاي­عان. سوندىقتان ونى اسىلداندىرۋ, قورعاۋ, كوبەيتۋ ماسەلەسى كۇن تار­تىبىنە شىقتى. 2023 جىلى قازاقى تازى مەن توبەت يۋنەسكو-نىڭ ماتەريالدىق ەمەس مۇرالار تىزىمى­نە ەندى. سونىڭ نەگىزىندە ار­نايى كورمەلەر مەن بايقاۋلار ءجيى وتكىزىلىپ, قوعام نازارىن اۋداردى. تازىنىڭ ەلىمىزدەگى جانە جاھانداعى تاعدىرى, تانى­مالدىعى بارىمىزگە بايلانىس­تى. ەڭ باستىسى, مەملەكەتتىك كوز­­­قاراس ايقىن. 

قۇتقارۋشى • 26 شىلدە, 2025

قۇتقارۋشىلاردىڭ قونىستويى

استانا قالاسىنداعى №4 مامانداندىرىلعان ءورت ءسوندىرۋ بولىمىندە سالادا ۇزاق جىلدار بويى قالتقىسىز, ادال ەڭبەك ەتكەن قۇتقارۋشىلارعا پاتەر كىلتى تاپسىرىلدى. ءدال وسى كۇنى ازاماتتىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ بولىمشەلەرى قىزمەتتىك اۆتوكولىكپەن تولىقتى.

قوعام • 25 شىلدە, 2025

شيپاجايعا جولداما الۋدىڭ ءتيىمدى ءتارتىبى

قازىر ساناتوري, كۋرورتقا جولداما بەرۋ ءتارتىبى ەلەكتروندى فورماتقا اۋىسقان. تسيفرلىق جۇيەدەن حابارى جوق قالا, اۋىلدىڭ ەگدە جاستاعى تۇرعىندارى جولداما الۋ ءۇشىن ءتۇرلى مەكەمەنى جاعالاپ, كومەك سۇرايدى. ءسويتىپ جۇرگەندە جولداما تۇگەسىلەدى. ەسەسىنە, ءوتىنىشتى ءبىرىنشى بولىپ ۇيدەن تولتىرعانداردىڭ باعى جانادى. سىرقاتتانباي تۇرمايتىن قاريالار كەيىنگى جىلدارى وسىنداي كەدەرگىگە كەزدەسىپ قالىپ ءجۇر.

«تازا قازاقستان» • 25 شىلدە, 2025

اكتسيا اۋقىمى كەڭەيە ءتۇستى

ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماعىندا تۇرعىندار «تازا قازاقستان» ەكولوگيالىق اكتسياسىنا ءبىر كىسىدەي قاتىستى. قالا, اۋىل جۇرتشىلىعى, ەڭبەك ۇجىمدارى توننالاپ قوقىس شىعارىپ, وزگەلەرگە تازالىق ساقتاۋدىڭ وزىق ۇلگىسىن كورسەتتى. جاڭا تۇجىرىمداما شەڭبەرىندە بىلتىر جانە بيىلعى التى ايدا 874 ەكولوگيالىق ءىس-شارا ءوتتى.

ميراس • 22 شىلدە, 2025

قىمىز – ۇلى دالا قۇندىلىعى

«مىنسە كولىك, جەسە ازىق, ىشسە سۋسىن» بولعان جىلقى مالىنىڭ قادىر-قاسيەتىن ەجەلدەن تانىعان قازاق بيە ءسۇتىنىڭ شيپاسىن دا جاقسى بىلگەن. سودان بولار, اۋىلداعى اعايىن ءالى كۇنگە ەل-جۇرتتىڭ باسىن قوسىپ, قىمىزمۇرىندىققا شاقىرادى. ەلوردادا ءبىرىنشى مارتە ۇيىمداستىرىلعان «BaiQymyz» گاستروفەستيۆالىنەن دە ءبىز بايىرعى ءداستۇرىمىز قىمىزمۇرىندىق, ناۋرىز مەرەكەسىنىڭ سارىنىن انىق بايقادىق.

ەكونوميكا • 18 شىلدە, 2025

ۇلتتىق قوردىڭ شاپاعاتى

«ۇلتتىق قور – بالالارعا» باعدارلاماسى اياسىندا بىل­تىر­عى جىلدىڭ اقپانىنان شىلدەگە دەيىن 117 495 ءوتىنىش ورىندالىپ, 14,86 ملن دوللار ءوتىنىش بەرۋشىلەردىڭ بانكتىك شوت­تارىنا اۋدارۋ ءۇشىن ۋاكىلەتتى وپەراتورلارعا جولدانعان.

ءوندىرىس • 17 شىلدە, 2025

قانت زاۋىتتارى قانشالىقتى قۋاتتى؟

بىلتىر ەلدەگى قانت زاۋىتتارى 128 مىڭ توننا شاماسىندا ءونىم شىعاردى. ەل تۇرعىندارى جىل سايىن ورتا ەسەپپەن 550 مىڭ توننا قانت تۇتىناتىنىن ەسكەرسەك, ءبىزدىڭ تاۋار سۇرانىستىڭ 12%-ىن عانا قامتىپ وتىر. قايبىر جىلدارى شيكىزاتتى مولىنان وڭدەگەن زاۋىتتاردىڭ قازىرگى ونىمدىلىك قۋاتى باياۋلادى. ءدال وسى قارقىنمەن وتاندىق قانت ءوندىرىسىنىڭ ۇلەسىن 100% بىلاي تۇرسىن, 50%-عا جەتكىزۋدىڭ ءوزى قيىننىڭ-قيىنى بولاتىن سىڭايلى.

مەديتسينا • 16 شىلدە, 2025

«مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەلى بولۋعا ءتيىس»

مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسى ء(مامس) ەنگىزىلگەلى حالىقتىڭ مەديتسينا قىزمەتىنە قويار تالابى جوعارىلادى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسىمەن دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى كەيىنگى بەس جىلدا سالاعا بىرقاتار وزگەرىس ەنگىزدى. سونىڭ كەيىنگىسى ءارى اۋقىمدىسى تسيفرلاندىرۋعا, بىرىڭعاي مەملەكەتتىك مەديتسينالىق اقپاراتتىق جۇيەنى ەنگىزۋگە قاتىستى بولدى. بىرەر كۇن بۇرىن پرەزيدەنت ءمامس جۇيەسىن جەتىلدىرەتىن, مەديتسينا قىزمەتىنىڭ ساپاسىن تاعى دا جاقسارتا تۇسەتىن زاڭعا قول قويدى. وسى وزگەرىستەردىڭ ءجون-جوباسىن, سالاداعى باسقا دا جاڭاشىلدىقتاردىڭ رەتىن دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى اقمارال النازاروۆامەن سۇحباتتاسقاندا كوڭىلگە تۇيدىك.

مەديتسينا • 15 شىلدە, 2025

ءدارى-دارمەكتى تىركەۋ جەڭىلدەيدى

دەنساۋلىق ساقتاۋ ­مي­نيسترلىگى ەل اۋماعىندا دا­رىلىك پرەپاراتتاردى تىركەۋ, ءدارى-دارمەك اينا­­­لى­مىنداعى راسىمدەردى وڭ­تاي­لاندىرۋعا كىرىستى. كوپ كەشىكپەي ء«بىر تەرەزە» قاعي­داتى بويىنشا قىز­مەت ۇسىنىلا باستايدى. بۇرىن ۇزاق ۋاقىت كۇتە­تىن جۇمىس بارىنشا جەدەل­دەي­دى.

تۋريزم • 15 شىلدە, 2025

«Backstreet Boys» توبى كەلەدى

جىل باسىنان بەرى ەلىمىزدە شەتەل انشىلەرىنىڭ قاتىسۋىمەن 270-تەن استام كونتسەرت وتكەن ەكەن. قوناقتاردى تارتۋدىڭ بۇل باعىتى «وقيعالى تۋريزم» دەپ اتالادى. سەبەبى تانىمال شەتەل جۇلدىزدارى ونەر كورسەتەتىن كونتسەرتكە ەلىمىزدىڭ ءار ايماعىنان, سونداي-اق كورشىلەس ەلدەردەن دە كورەرمەن كوپتەپ كەلەتىنى بەلگىلى.

ياندەكس.مەتريكا