وشپەس داڭق • 14 اقپان, 2025
«مۇگەدەك بولساق تا, ءبىرىمىز ءتىرى قالساق...»
زاڭعار جازۋشى ءىلياس ەسەنبەرليندى ءبىز ۇلتىنىڭ تاريحي ساناسىن كوركەم ادەبي شىعارمالار ارقىلى وياتقان قايراتكەر قالامگەر دەپ بىلەمىز. بىراق ونىڭ ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىسقا قاتىسقان مايدانگەر ەكەنى كوپ ايتىلا بەرمەيدى.
تالبەسىك • 14 اقپان, 2025
قازاق دالاسىنا كەڭ تاراعان اۋشى قۇستاردىڭ ءبىرى – بوكتەرگى. عىلىمي ورنيتولوگيا بۇل قۇستى سۇڭقار تەكتەستەر تۇقىمىنا جاتقىزىپ ءجۇر. جەمىن ۇشىپ ءجۇرىپ اۋلايدى.
مىڭ ءبىر مىسال • 12 اقپان, 2025
اتاقتى قۇنانباي قاجى سوزگە شەشەن, مىنەزدى ادام بولعانى بەلگىلى. سونىڭ ءبىر دالەلى – م.اۋەزوۆ اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر ينستيتۋتىنىڭ قولجازبا قورىندا (ق.914) ساقتالعان مىنا ءبىر ءماتىن. بۇل جازبانى سايلاۋبەك جاقىپوۆ تاپسىرعان ەكەن.
تاعزىم • 05 اقپان, 2025
استاناداعى ۇلتتىق مۋزەيدە الەمگە ايگىلى ويشىل, عۇلاما عالىم ءابۋ ناسىر ءال-ءفارابيدىڭ تۋعانىنا 1155 جىل تولۋىنا وراي «ادامزاتتىڭ ۇستازى» اتتى مۋزەيلىك ءدارىس ءوتتى. اتاۋلى ءىس-شاراعا كورنەكتى عالىمدار, ەلوردا مەكتەپتەرىنىڭ وقۋشىلارى قاتىستى.
ميراس • 31 قاڭتار, 2025
شالعاي جاتقان قازاقتىڭ ءبىر وتاۋى – باي-ولكە ايماعى. بۇل جاقتا ۇلتتىق قۇندىلىق جاقسى ساقتالعان. سونىڭ ءبىرى – قازاقتىڭ قۇسبەگىلىك ونەرى. بايىرعى عۇرپىن بۇزباي دامىپ كەلەدى. سونىڭ اسەرى شىعار, وتكەن جىلى شاھاردىڭ شەت جاعىنا كورەر كوزگە كەرەمەت «ساياتشىلار سارايى» سالىنىپتى.
تۇلعا • 31 قاڭتار, 2025
استانا قالاسىنداعى «بوزوق» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني مۋزەي-قورىقتىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن, بيىل تۋعانىنا 110 جىل تولىپ وتىرعان كورنەكتى جازۋشى, تاريحي تاقىرىپتارعا تۇرەن سالعان قالامگەر ءىلياس ەسەنبەرليندى ەسكە الۋعا ارنالعان «ەسەنبەرليننىڭ رومانىنداعى تاريحي مۇرا» اتتى دوڭگەلەك ۇستەل ءوتتى. وعان استانالىق شىعارماشىلىق وكىلدەرى مەن ەلوردانىڭ №91 جالپى ءبىلىم بەرەتىن مەكتەپ وقۋشىلارى قاتىستى.
ءداستۇر • 24 قاڭتار, 2025
حالقىمىزدىڭ ءومىر ءسۇرۋ سالتىندا سالبۋرىن (سالبۇرىن) اتتى اڭشىلىق-جاۋىنگەرلىك ءداستۇر بار. بۇل تۋرالى 2014 جىلى جارىق كورگەن «قازاقتىڭ ەتنوگرافيالىق كاتەگوريالار, ۇعىمدار مەن اتاۋلاردىڭ ءداستۇرلى جۇيەسى» اتتى كوپتومدىقتىڭ بەسىنشى تومىندا: «سالبۋرىن – سايات ادام اياعى جەتپەيتىن الىس قيىرعا توپتانىپ, ۇزاق ۋاقىتقا اڭ اۋلاۋعا شىعۋ», دەگەن انىقتاما بەرىلىپتى.
قوعام • 24 قاڭتار, 2025
استانا قالاسىندا « ۇلى دالا – 2024» جوباسى اياسىندا جەڭىمپاز دەپ تانىلعان شەتەلدىك قازاق اقىن-جازۋشىلار كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەر ءراسىمى ءوتتى. ءىس-شارانى ۇيىمداستىرعان – سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنە قاراستى «وتانداستار قورى» مەن قازاقستان جازۋشىلار وداعى.
تالبەسىك • 24 قاڭتار, 2025
جاعالتاي (Falco subbuteo) – ءوز الدىنا بىرتەكتى قۇس. ونىڭ جاراتىلىسى لاشىنعا ۇقسايدى. بىراق لاشىننان كىشىرەك. ءتۇس-رەڭىنە بايلانىستى: قارا جاعالتاي, قۇبا جاعالتاي, سۇر جاعالتاي دەپ بولىنەدى.
رۋحانيات • 17 قاڭتار, 2025
العاش قولعا قالام ۇستاپ, جورنالشى بولۋعا قامدانىپ جۇرگەن 90-جىلدارى كوپتى كورگەن كونەكوز ءبىر قالامگەر ۇستازىم «شىعارما جازۋ ءۇشىن كەيىپكەرىڭدى دۇرىس تاڭدا. كەيىپكەرىڭ كۇشتى بولسا, تۋىندى جاقسى جازىلادى», دەگەن ەدى. ونىمەن قويماي قالامگەر كوكەم «اباي جولى» ەپوپەياسىنىڭ كۇشتىلىگى ونىڭ كەيىپكەرى – ۇلى اباي», دەگەن-ءتىن. بۇل پايىم ءاربىر كەز كوكەيىمدە جاڭعىرىپ تۇردى.