جاساندى ينتەللەكت • 30 ءساۋىر, 2025
جاساندى ينتەللەكت جانە جاھاندىق ەتيكا
ەلوردا تورىندە پرەزيدەنت ءىس باسقارماسى پرەزيدەنتتىك ورتالىعىنىڭ جانە يۋنەسكو-نىڭ الماتىداعى وڭىرلىك كەڭسەسىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن «ورتالىق ازيا جانە جاساندى ينتەللەكتىنىڭ جاھاندىق ەتيكاسى: سىن-قاتەرلەر مەن كەلەشەگى» اتتى حالىقارالىق كونفەرەنتسيا ءوتتى. ونلاين جانە وفلاين فورماتتا ۇيىمداستىرىلعان ءىس-شاراعا استانالىق زيالى قاۋىم جانە حالىقارالىق ۇيىم وكىلدەرى, جاساندى ينتەللەكت سالاسى بويىنشا زەرتتەۋشى عالىمدار, ينجەنەرلەر مەن باعدارلاما ازىرلەۋشى ماماندار قاتىستى.
ارحيۆ • 12 ءساۋىر, 2025
بيىل تۋعانىنا 110 جىل تولىپ وتىرعان زاڭعار جازۋشى ءىلياس ەسەنبەرلين شىعارماشىلىق جولىن پوەزيادان باستاعان. العاشقى داستانى 1945 جىلى «ايشا» دەگەن اتپەن جارىق كورگەن. ىلەكەڭ بۇل تۋىندىسىن قازاقتىڭ باتىر قىزى مانشۇك مامەتوۆاعا ارناپ جازعان ەكەن.
تاريح • 09 ءساۋىر, 2025
جاقىندا بۋرابايدا وتكەن ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ ءتورتىنشى وتىرىسىندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ مەملەكەتتىگىمىزدىڭ نەگىزى سوناۋ مىڭجىلدىقتاردان باستاۋ الىپ جاتقانىن, ونىڭ تامىرى مەن تاريحى اسا تەرەڭ ەكەنىن كوپشىلىككە ەسكەرتىپ, حالقىمىزدىڭ «قازاق» دەگەن ەتنوستىق اتاۋى دا ءبىر عاسىر بۇرىن قايتارىلعانىن ەسكە سالعان بولاتىن.
تانىم • 08 ءساۋىر, 2025
«قازاقتىڭ ەتنوگرافيالىق كاتەگوريالار, ۇعىمدار مەن اتاۋلاردىڭ ءداستۇرلى جۇيەسى» اتتى كوپتومدىق ەنتسيكلوپەديانىڭ ءبىرىنشى تومىندا: «بۇركىت – قولعا ۇيرەتىپ, اڭشىلىق كاسىپكە باۋلىعان قىران قۇستىڭ ءبىر ءتۇرى» دەگەن انىقتاما بەرىلىپتى.
ناۋرىزناما • 22 ناۋرىز, 2025
سوڭعى شيرەك عاسىردا ناۋرىز مەيرامىنىڭ تاريحى مەن تاعلىمى حاقىندا كوپ جازىلىپ ءجۇر. دەسەك تە ءالى بىرىزدىلىك بايقالمايدى. ويتكەنى بۇل مەيرامنىڭ عۇرىپتىق نەگىزىنىڭ اۋەلگىسى, قارا جەردىڭ باۋىرى ءجىبىپ, توڭى ەرىپ, جەتى قات تەرەڭ وزەگىنە ءنار جۇگىرگەن ءساتى بولسا, ەكىنشى ماڭىزى – كۇن مەن ءتۇننىڭ تەڭەلۋى.
جادىگەر • 21 ناۋرىز, 2025
تۇركيا رەسپۋبليكاسىنىڭ ءىرى تاريحي-مادەني ورتالىعى ىستانبۇل قالاسىندا «تۇرىك جانە يسلام ونەرى» اتتى مۋزەي بار. ونىڭ ىرگەتاسى 1914 جىلى قالانىپتى. بۇل مەكەمە قورىندا, يسلام رۋحانياتىنا قاتىستى 17 000-نان استام قولجازبا مۇرا (قۇران جانە ۇزىندىلەرى), مىڭداعان قۇندى تاريحي جادىگەر ساقتالعان. سونىڭ ءبىرى – اتاقتى قايتپاي سۇلتان قولدانعان مىس استاۋ.
ناۋرىزناما • 19 ناۋرىز, 2025
استانا قالاسى ورتالىقتاندىرىلعان كىتاپحانالار جۇيەسى №3 بالالار كىتاپحاناسى ۇجىمىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن «17 ناۋرىز – مادەنيەت جانە ۇلتتىق سالت-ءداستۇر» كۇنىنە وراي تانىمدىق, ەتنوگرافيالىق ساباق ءوتتى.
ناۋرىزناما • 18 ناۋرىز, 2025
جاقىندا ارقانىڭ سۇلۋ ءمۇسىن كوكشەتاۋىنىڭ باۋرايى بۋرابايدا وتكەن ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ ءتورتىنشى وتىرىسىندا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ: «ۇلتتىق بىرەگەيلىگىمىزدى نىعايتۋ جولىندا مادەنيەت سالاسى ايرىقشا ءرول اتقارادى. اسىرەسە ءتول مادەنيەتىمىزدەگى ءاز-ناۋرىز مەيرامىنىڭ ورنى بولەك. ناۋرىز مەرەكەسى تۋرالى جاڭا تۇجىرىمداما ازىرلەندى. ەلىمىز ۇلىستىڭ ۇلى كۇنىن 14 ناۋرىزدان, ياعني امال كۇنىنەن باستاپ, ون كۇن بويى اتاپ وتەتىن بولدى. ءار كۇنگە ناقتى اتاۋ بەرىلدى. جۇرتشىلىق بۇل باستامانى جاقسى قابىلدادى», دەگەن بولاتىن.
پىكىر • 07 ناۋرىز, 2025
ادام جاراتىلىسى كۇردەلى. ول اركەز سۇيىسپەنشىلىك, تاڭعالۋ, وكپەلەۋ, قۋانىش-قايعى, مەيىرىم-شاپاعات, ت.ب. سەزىمدەر جەتەگىندە جۇرەدى. وسى سەزىمدەردى شەگىنەن اسىرماي تىزگىندەپ, ولاردى تۇراقتىلىق پەن تەپە-تەڭدىك جاعدايىندا ۇستاي بىلگەن ادام وكىنىشكە ۇرىنبايدى. ياعني جوعارىداعى ارقيلى سەزىم قۇبىلىسىن تىزگىندەپ, رەتتەي بىلگەن كىسى باقىتتى وتباسىن قۇرا الادى.
مىڭ ءبىر مىسال • 05 ناۋرىز, 2025
قازاق تاريحىندا اۋزىمەن قۇس تىستەگەن بي-شەشەندەر كوپ. سونىڭ ءبىرى – بيىل تۋعانىنا 145 جىل تولىپ وتىرعان اتاقتى دوسبول بي قورلىباي ۇلى.