تاۋەلسىزدىك. كەلىسىم. بولاشاعى ءبىرتۇتاس ۇلت
«ماڭگىلىك ەلگە» اپاراتىن باستى قۇندىلىقتار, مىنە, وسىلار
ەلباسىنىڭ قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ ءححىV سەسسياسى قورىتىندىسى بويىنشا «ماڭگىلىك ەل» جالپىۇلتتىق پاتريوتتار اكتىسىن جاريالاۋى بىرتەكتىلىك پەن ءبىرلىك جونىندەگى جۇرگىزىلىپ كەلگەن جۇمىستاردىڭ جاقسى جەمىسى دەپ سانايمىز.
«وسى ماڭىزدى قۇجاتتىڭ كوپتەن بەرى دايىندالىپ, ءدال بيىلعى مەيىرلى جىلدا قابىلدانۋى ايرىقشا ماڭىزعا يە. «نادان حالىق ءبىر جىلىن, اقىلدى حالىق ءى عاسىرىن, دانا حالىق ماڭگىلىك بولاشاعىن ويلايدى», دەگەن ءسوز بار. ءبىز بۇل جولدا ماڭگىلىك بولاشاعىن ويلايتىن دانا حالىق بولايىق. پاتريوتتىق اكتى – حالقىمىزدىڭ بۇگىنگى ومىرىنە دە, بولاشاعىنا دا تىكەلەي ىقپال ەتەتىن ماڭىزدى قۇندىلىقتاردىڭ جيىنتىعى. قۇجاتتىڭ ءاربىر تارماعى حالقىمىزدىڭ جۇرەگىنەن بەرىك ورىن الارىنا سەنەمىن», دەدى ن.نازارباەۆ قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ «تاۋەلسىزدىك. كەلىسىم. بولاشاعى ءبىرتۇتاس ۇلت» اتتى XXIV سەسسياسىندا.
قازاقستاندا ەشكىم بوتەن ەمەس. قيىن-قىستاۋ زاماندا قازاقستانعا جەر اۋدارىلىپ, قازاق حالقىنىڭ ايالى الاقانىنىڭ ىستىق تابىن سەزىنگەن, مەيىرىمىنەن قۋات العان, تار كەزدە يىعىن تىرەگەن, ءتۇرلى زۇلماتتاردان امان قالعان ۇلتتار مەن ۇلىستاردىڭ بۇگىنگى ۇرپاعى مۇنى انىق سەزىنەدى. ءوزىن قازاقستاننان, قازاق حالقىنان بولە المايدى.
كەشە عانا ءوزىمىزدىڭ سارى ۇلىمىز گەننادي گولوۆكين امەريكادا ءوزىنىڭ 35-ءشى كەزدەسۋىن وتكىزىپ, 18 رەت رينگكە شىعىپ سونىڭ 12-ىندە قارسىلاسىن نوكاۋتقا جىققان دومينيك ۋەيدتى ەكىنشى راۋندتا-اق سۇلاتىپ تاستادى.
دۇنيەجۇزىندەگى ەڭ مىقتى سانالاتىن ەلدە جۇرسە دە جاتتىعۋ زالىنىڭ قاق تورىنە قازاق بايراعىن ءىلىپ قوياتىن, شارشى الاڭداعى شايقاسقا قازاقى ويۋ-ورنەكتى شاپانىن جامىلىپ شىعاتىن گەننادي ءوزىن قازاقپىن دەيدى. الەم حالقى دا ونى قازاق دەپ قابىلدايدى. وليمپيادا ويىندارىنان باستاپ الەم, ازيا چەمپيوناتتارىندا بىردە-ءبىر رەت جەڭىلمەگەن, ەلباسىنىڭ تۋعان ءىنىسىندەي بولىپ كەتكەن يليا يلين دە قازاقستاننان باسقا تاريحي وتان بارىن ويلامايدى. ءويتكەنى, ولاردىڭ ءبارى ءبىزدىڭ باۋىرلارىمىز, تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ قاھارماندارى. ءماڭگىلىك ەلدىڭ ماقتانىشتارى.
«سوندىقتان ەلىمىزدەگى باسقا اعايىنىمىزدى, ءبىزدىڭ باسقا ازاماتتارىمىزدى وسىعان باۋلۋ ءۇشىن, ءتۇسىندىرۋ ءۇشىن بارلىعىمىز جۇمىلا جۇمىس جاساۋىمىز كەرەك. پاتريوتتىق اكتى – تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ نەگىزىن قالاعان بۋىننىڭ كەيىنگى ۇرپاققا اماناتى. ءار ادامنىڭ جۇرەگىنەن ورىن الاتىن نارسە. ونداعى قۇندىلىقتاردى ماڭگى قاستەرلەپ, دامىتا بىلسەك – ءماڭگىلىك ەل بولۋ دەگەن وسى. ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ ساناسىنا وسىنى ءسىڭىرۋ – ءبىزدىڭ پارىزىمىز. ماڭگىلىك ەلدىڭ مىزعىماس قۇندىلىقتارىن, ءبىرلىكتى بارىنەن بيىك قوياتىن ءبىرتۇتاس ەل عانا جۇزەگە اسىرا الادى. ءبىز وسىنداي بولاشاعى ءبىرتۇتاس ەلدى جاسايىق دەپ وتىرمىز», دەدى ەلباسى.
قازاقستاننىڭ تالايلى تاعدىرى وسىنداي تۇتاستىققا الىپ كەلدى. ەلباسىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىن قۇرۋ ارقىلى ءبىرتەكتىلىك پەن تاتۋلىقتى, بەيبىتشىلىكتى ورنىقتىرۋى, ۇلتتىق قۇندىلىقتارعا ۇلاستىرۋى بۇگىندەرى ءدۇنيەجۇزىندەگى بارشا مەملەكەتتەر باسشىلارىنا ۇلگى بولىپ وتىر.
وڭالباي اياشەۆ,
وڭتۇستىك قازاقستان مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ينستيتۋتىنىڭ رەكتورى,
پەداگوگيكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, وبلىستىق ءماسليحاتتىڭ دەپۋتاتى
شىمكەنت
تىلەگىمىز دە, تىرەگىمىز دە ءبىر
قازاقستان – بارشا ۇلتتار مەن ۇلىستاردى باۋىرىنا باسقان كوپۇلتتى مەملەكەت. قازاق جۇرتى ءارتۇرلى تاعدىر جولىمەن كەڭ دالاسىنا كەلگەن وزگە ۇلت وكىلدەرىن وزەككە تەپكەن جوق, بارىمەن ءبولىستى, قيىن-قىستاۋ كۇندەردى ءبىرگە وتكەرىپ, جارقىن كەلەشەككە ءبىرگە ۇمتىلدى. ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ وسى تاريحي ساباقتاستىقپەن قالىپتاسقان كەلىسىم مەن تاتۋلىقتىڭ جاڭا مودەلىن قۇرعان قاجىرلى قايراتكەر, سارابدال ساياساتكەر. بۇل قاسيەتتەر پرەزيدەنتىمىزدىڭ پاراساتى مەن پايىمىن دا ءايگىلەپ تۇر. ەلباسى بيىلعى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ سەسسياسىندا سويلەگەن سوزىندە وسى سارا جولدىڭ ودان ءارى نىعايا بەرەتىنىن ايتتى. ويتكەنى, ەلباسى اتاپ كورسەتكەندەي, بۇل جول – بارشا قازاقستاندىقتاردىڭ قالاۋى, تىلەگى ءارى ءتىرەگى. سوندىقتان, ءبىز وسى ءبىرلىگىمىز بەن ىنتىماعىمىزدى ساقتاۋعا ءارقاشان مۇددەلىمىز. ويتكەنى, بەيبىت ەلدىڭ ءتۇتىنى ءتۇزۋ ۇشادى, بالالارى ەركىن وينايدى, الاڭسىز ءبىلىم الادى. ازاماتتارى ەلدى دامىتۋعا, وتباسىن اۋقاتتاندىرۋعا ەڭبەك ەتەدى.
پرەزيدەنتتىڭ باستاماسىمەن قابىلدانعان ۇلت جوسپارى مەملەكەتىمىزدىڭ باسقارۋ اپپاراتىندا ەلەۋلى جاڭعىرتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتقانىن كورسەتەدى. وسى ورايدا, مەملەكەتتىك قىزمەت قۇرىلىمدارىندا باسقا ۇلت وكىلدەرىنىڭ بولۋى دا قۋانتادى. بۇل قازاقستان زاڭناماسىنىڭ بارشاعا بىردەي, ازاماتتاردىڭ تەڭ قۇقىقتى ەكەنىن كورسەتەدى.
ەلباسى ءوز سوزىندە ەلىمىزدە كاسىپكەرلىكتى ورىستەتۋگە كەڭ جول اشىلعانىن ايتتى. جانە بۇل باعىتتا جاسالعان قولداۋلاردىڭ ءتيىمدى ناتيجەگە باستاعانىن اتاپ ءوتتى. شىن مانىندە, ادامدى ەڭبەك كوركەيتەدى. مۇنى ءوز تاجىريبەمنەن دە ايتا الامىن. مەن الدەقاشان زەينەتكە شىقسام دا, جىلىجاي شارۋاشىلىعىمەن شۇعىلدانىپ كەلەمىن. بۇل – ءبىر جاعىنان ءوزىم جاقسى كورەتىن سۇيىكتى ءىسىم. جۇزدەن استام ءتۇرلى تۇقىمداعى گۇلدەر مەن اعاشتاردى وسىرۋدەن جانىم راحات تابادى. ەكىنشىدەن, پايدالى كاسىپ. وسى جىلىجاي ارقىلى مەملەكەتتىك مەكەمەلەر مەن كاسىپورىنداردان, جەكەلەگەن كومپانيالاردان تاپسىرىستار قابىلداپ, شارۋامدى دوڭگەلەتىپ وتىرمىن. كاسىپتى دۇرىس جولعا قويا ءبىلۋدىڭ ماڭىزى ۇلكەن. ەڭ باستىسى, ءار ءىستى جانىڭنىڭ قالاۋىمەن اتقارعان ابزال. سوندىقتان, پرەزيدەنتتىڭ بيزنەسكە قولايلى جاعداي جاساۋ جونىندەگى اتقارىپ جاتقان جۇمىستارىن ءاردايىم قولدايمىن. شىنىندا, سوڭعى جىلدارى اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى فەرمەرلەرگە مەملەكەت تاراپىنان ۇلكەن جاعدايلار جاسالىپ جاتىر.
اسسامبلەيا ينستيتۋتى بۇگىندە بىرەگەي قۇرىلىمعا اينالدى. ونىڭ قىزمەتى مەن ماڭىزى قوعامدا ۇلكەن رولگە يە بولۋدا. ابىرويلى ۇيىمنىڭ جۇمىسى قوعامنىڭ كوپتەگەن سالالارىندا كورىنە باستادى. اسىرەسە, قايىرىمدىلىق قاعيداتتارىن ىسكە اسىراتىن تەتىك رەتىندە جۇمىس ىستەي باستاعانىنا قۋانىشتىمىن. بۇل ەلىمىزدەگى ءتۇرلى الەۋمەتتىك جاعدايعا تاپ كەلگەن وتانداستارىمىزدىڭ ءبىر ەلدە ءبىر تاعدىر كەشىپ جاتقانىنا كوڭىلدەرىن يلاندىرا تۇسەتىن ىزگى ءىس. ياعني, ولار جالعىز ەمەس. قيىندىعىمەن بولىسەتىن, قامقورلىعىنا, قاناتىنىڭ استىنا الاتىن وتانداستارى بار. بۇل ءبىزدىڭ شيرەك عاسىر ىشىندە قالىپتاسقان قازاقستاندىق سانامىزدىڭ بيىك كورىنىسى دەر ەدىم.
ليۋدميلا زەمليانايا,
«جەر-سۋ» جشس جەتەكشىسى
شىعىس قازاقستان وبلىسى,
ۇلان اۋدانى,
ۋكراينكا اۋىلى
اقمولا وبلىسى
تاۋەلسىزدىكتى كوزدىڭ قاراشىعىنداي قورعايمىز
ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ سەسسياسىندا ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ بەرىك ىرگەتاسى بىرلىك پەن ىنتىماقتا ەكەندىگىنە ەرەكشە ەكپىن ءتۇسىردى. شىندىعى دا سولاي, الەمدەگى كوپتەگەن ەلدەردە ىشكى الاۋىزدىق پەن سىرتقى كۇشتەردىڭ ىقپالىمەن بولاتىن ءتۇرلى كەدەرگىلەردىڭ زاردابىن كورىپ كەلەدى. وسىندايدا ءبىزدىڭ باستى قۇندىلىعىمىز – تاۋەلسىزدىكتى كوزدىڭ قاراشىعىنداي ساقتاۋدىڭ ماڭىزى ارتا تۇسەدى. مۇنى ەلباسى «ءبىز قانداي زاماندا دا تاۋەلسىزدىك تىزگىنىن ۇستاۋعا ءتيىسپىز. ەلىمىزدى ءىشتىڭ, سىرتتىڭ الاۋىزدىعىنان ساقتاپ, نىعايتا ءتۇسۋ تاريح الدىنداعى پارىزىمىز جانە جاۋاپكەرشىلىگىمىز. ۇلى دالادا تۋىمىزدى تىگىپ, ەركىن ءومىر سۇرۋگە لايىقتى ەكەنىمىزدى كۇن سايىن وزىمىزگە دە, بارشاعا دا دالەلدەپ وتىرۋمىز كەرەك», دەپ ورىندى باعاسىن بەردى. الەمدىك ءوركەنيەت كوشىنە ەكپىندەي ەنگەن ءتاۋەلسىز ەلىمىزدەگى ەتنوسارالىق كەلىسىمنىڭ بەرىكتىگى ۇرپاقتان ۇرپاققا جالعاسۋى كەرەك. سول ارقىلى بارشا قازاقستاندىقتاردىڭ كوكەيىندە جۇرگەن ىزگى ماقساتى ىسكە اسادى دەپ ويلايمىن. ويتكەنى, ءبىز ءماڭگىلىك ەلدىڭ باستى يدەيالارى – جەتى تۇعىرىن ناقتى ومىردە ءىسكە اسىرۋدى كوزدەگەن ۇلى دالا ەلىنىڭ پاتريوتتارىمىز. ءبىز وسى ماقساتتاعى ورتاق مۇددە جولىندا ءاردايىم بىرگەمىز.
يۋري كۋستادينچەۆ,
اتىراۋ وبلىستىق ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى, «ۆوزروجدەنيە» بولگار ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى
اتىراۋ وبلىسى