ۇلكەن ەل – ۇلكەن وتباسى

ۋليانا جانە ون بالا قاراتاۋلىق جيىرما التى جاستاعى انا ۋ.كيم ون بالانى باعىپ-قاعىپ وتىر ولار جايلى ويدا-جوقتا ەستىپ, تاڭعالدىم. سوسىن ارنايى بارىپ كورۋگە بەل بۋدىم. قاراتاۋ قالاسىنداعى ءا.شىمىر ۇلى كوشە­سىندەگى كىشكەنە ءۇيدىڭ داربازاسىن اشقانىمىز سول, جامىراي امانداسقان بالالاردى كورىپ, جۇرە­گىمدى قۋانىش كەرنەدى. سالدەن سوڭ ۇيدەن شىققان جاپ-جاس ورىس كەلىنشەگى امانداستى. مىنا ءشۇپىر­لەگەن جاس وسكىندەردىڭ اسىراۋشىسى ءارى اناسى ء(يا, ونى ءبارى سولاي دەپ اتايتىنىن دا ءبىلدىم) ۋليانا كيم بولىپ شىقتى. كوكتەمنىڭ العاشقى كۇنى عوي. ەسىك الدىنداعى جەمىس-جيدەكتىڭ بۇتاقتارى بۇرشىك جارا باستاپتى. كوكونىس ەگەتىن القاپتىڭ جەرىن قوقىستان, ءشوپ-شالامنان تازارتۋ دا كەرەك-اق. شامام كەلمەيدى دەپ جۇرگەن ەشقايسىسى جوق, بەس-التى جاسار بالاقاي دا وسىندا. بارىنە باس-كوز بولىپ جۇرگەن ۋليانانىڭ ەنەسى, بالاقايلاردىڭ اجەسى – نادەجدا گەنحۆانوۆنا كيم. اڭگىمەمىز جاراسىپ جۇرە بەردى. – كەلىنىم بالالار ۇيىندە وسكەن. اتا-انانىڭ جوقتىعىنىڭ تاقسىرەتىن ابدەن تارتقان. جۇرەگى جۇمساق, جانى نازىك. جەتىم كورسە – جەبەپ, جان شۋاعىن توككىسى كەلىپ تۇرادى, – دەيدى ەنەسى كەلىنىن ماقتاپ. – ۋليانانىڭ ءوزى ۇشەۋ تۋدى. بالام ۆالەنتين وڭتۇستىك كورەيا مەملەكەتىندە جۇ­مىس ىستەپ جاتىر. جازعا سالىم كەلىپ, تۇر­مىسىمىزدى كورىپ كەتەدى. نە كەرەك, كەلىنىم جەتىم بالالاردى قامقورلىعىمىزعا الايىق دەدى. ءبىز قارسىلىق جاساعان جوقپىز. – ءاربىر ءسابي اتا-انا مەيىرىمىن اڭسايدى, – دەيدى ۋليانا, – بالالار ۇيىندە جىلى-جۇمساق جەپ وتىرسا دا, ايالى الاقاندى, ءوز ءۇيى بولعانىن اڭسايدى. ءوزىم دە سونداي ءساتتى باسىمنان وتكەردىم ەمەس پە؟! وسىلاي دەپ جاس كەلىنشەك كوزىنە جاس الدى. ءسويتىپ, ەنەسى ەكەۋى اۋەلى مەركىدەگى ساۆۆا, كەيىن ونداعى بالالار ءۇيى جابىلعان سوڭ تاراز قالاسىنداعى سارمولداەۆ اتىنداعى بالالار ءۇيىن جاعالاپ, قامقورلىققا بالا اسىراپ الۋعا نيەت ەتكەن. سو­دان بەرى, ءتيىستى ۇيىمداردىڭ كەلى­سىمىمەن 5 بالانى اسىراپ, باعىپ وتىرعان جاعدايلارى بار. ونىڭ ۇستىنە, قاراتاۋ قالاسىنان اتا-انا قاراۋىنسىز قالعان 3 قىز جازعى دەمالىستارىندا (ولار كوللەدجدە وقيدى) كەلىپ, وسى ءۇيدى پانالايدى ەكەن. سەگىز بالامەن بىرگە ءوزىنىڭ ۇل-قىزى مەن جيەنىنىڭ ءۇش بالاسى دا شاڭىراقتىڭ شاتتىعىنا اينالعان. ۋليانانىڭ «ۇلكەندەرى» نينا پەتروۆنا الماتىدا كوللەدجدە ستيليست-مودەلەر ماماندىعىنا ماشىقتانۋدا, جاز شىعا تۋعان ۇيىنە اسىعادى ول. ال الەكساندر – 9, اننا – 7, پەتر 5-سىنىپتا, اناتولي العاشقى دايىندىق سىنىبىندا وقيدى. ءبارى دە قالاداعى ك.ماركس اتىنداعى ورتا مەكتەپتە ءبىلىم الىپ ءجۇر. ۆيكتوريا, سۆەتلانا, ليۋبوۆ – قالاداعى كوللەدج بىلىمگەرلەرى. باۋىرداي بولىپ كەتكەن ءۇش قىز دا جازعى دەمالىستارىندا كيم وتباسىن پانالايتىن سياقتى. – ولارعا ۇيگە كەلمە دەپ ايتۋعا ءداتىم دە جەتپەيدى, – دەيدى نادەجدا گەنحۆانوۆنا. – كەلسە, قۇشاق جايا قارسى الامىن. الماعايىپ زاماندا ءبىر-ەكى بالاسىن اسىراۋعا قاۋقارى زورعا جەتەتىن اتا-انالارعا بۇل دا ءبىر ونەگە الارلىق ءىس ەمەس پە؟! – بەس بالاعا ۇكىمەت 106 مىڭ تەڭگە جاردەماقى تاعايىنداعان. قۇ­داي­عا شۇكىر, كيىمىمىز ءبۇتىن, تاماعى­مىز توق, – دەيدى ۋليانا روما­نوۆنا. اسىرەسە, كورەي ەتنومادەني بىرلەس­تىگى­نىڭ مۇشەسى ەكاتەرينا تسويعا العى­سىمىز شەكسىز. قاي كەزدە دە قول­ۇشىن بەرۋدەن باس تارتپايدى. ول كىسىنىڭ ءوزى ۇيگە سوعىپ, بالالار­دىڭ حال-جاعداي­لارىن ءبىلىپ, جولى ءتۇس­پەسە تەلەفون شالىپ تۇرادى. ەكاتەرينا – قالاعا سىيلى كاسىپ­كەر, كىسىلىگى مول ايەل. اڭگىمە اراسىندا مەن جاقىندا عانا قىتايداعى 125 بالانى اسىراپ العان قازاق ايەلى تۋرالى فيلم كورگەنىمدى, ونى قىتاي ۇكىمەتى شاقىرىپ الىپ, «جىل ادامى» دەگەن اتاق بەرگەنىن ايتقانىمدا, نادەجدا: – بالالار ۇيىنە بارعان سايىن كوزدەرى مۇڭعا تولى بالالاردى كورىپ جۇرەگىم قارس ايىرىلادى. مەيىرىمدى جاندار تابىلىپ, سولاردى اسىراپ السا عوي, جەتىم دەگەن بولماسا عوي دەپ تىلەيمىن, – دەگەندە, «شىركىن-اي» دەگەننەن باسقا ەشتەڭە ايتا المادىم. كوز الدىما دۇنيەگە كەلگەن سابيلەرىن قوقىسقا زاتتاي لاقتىرا سالاتىن كوكەك انالار ەلەستەپ, قامى­عىپ قالدىم. سولار, كيم اۋلەتىنەن ۇلگى الىپ جاتسا, قانەكي. «بالالى ءۇي – بازار» دەگەنىمىز سول ەمەس پە؟! ساۋلەمباي ابسادىق ۇلى  جامبىل وبلىسى, قاراتاۋ قالاسى