استانالىقتار ارىسىن ارداقتادى

ادەبيەتتەگى وزىندىك الە­مىمەن, ونەردەگى ءان اۋەنىمەن, تۋمىسى ەرەن, ءتۇر تۇلعاسى بولەك, كوركىمەن تالايدىڭ كو­زىن قارىقتىرىپ, توپ جارعان «ويىندى قوي, ىنىشەگىم, العا باس, جارقىراتىپ اق نۇرمەنەن كوڭىلدى اش, بالالىققا جاس ميىڭدى الداتپا, عىلىم ءۇي­رەن, نۇرعا تولسىن كەۋدەڭ جاس», دەپ ۇلت ۇرپاعىنا ءۇن قا­تىپ, ۇكىمەت باسقارىپ تۇر­عاندا قازاق تىلىنە تۇڭعىش رەت مەملەكەتتىك مارتەبە الىپ بەرگەن ساكەن سەيفۋللين كە­شە, ياعني 1938 جىلدىڭ 25 اق­پانىندا قاتىگەز قوعامنىڭ وعىنا بايلانىپ, ومىردەن وزعان ەدى. سول كۇنگە وراي, ەل­ور­داداعى اقىن مۇراجايى ال­دىنداعى ەڭسەلى ەسكەرتكىش قاسىندا ۇلى اقىندى استا­نالىقتار ەسكە ءتۇسىرىپ, ەسىمىن ارداق تۇتتى. العاشقى ءسوزدى مۋزەي ديرەكتورى, مەم­لە­كەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋ­رەاتى, اقىن نەسىپبەك ايت ۇلى الىپ, سول سۇراپىل جىلدارى قاتىگەزدىكتىڭ قۇربانىنا اي­نالعان الاش ارىستارىن, سونىڭ ىشىندە ساكەن, بەيىمبەت, ءىلياستار تاعدىرىن تاراتا ايتتى. ساكەننىڭ تابانى تيگەن اقمولادا ازاتتىقتىڭ استا­ناسى بوي كوتەرگەنىن تىلگە تيەك ەتتى. ال بەلگىلى قوعام قايراتكەرى ورالباي ابدىكارىموۆ قازاق تاريحىندا 30-جىلداردىڭ وي­رانى وشپەيتىنىن, ودان سا­باق الۋ كەرەكتىگىن تەبىرەنە قوزعاپ, سۇڭقار ساكەن اقىن ءوز اناسىنىڭ قولىنان ءدام تاتقانىن, بۇل جونىندە «تار جول, تايعاق كەشۋ» رومانىندا جازىلعانىن جەتكىزدى. ول سونىمەن قاتار, بۇل مۋزەيدىڭ اشىلۋىنا ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ تىكەلەي ۇيىتقى بولعانىن دا ەسكە سالدى. مۋ­زەيدىڭ تۇڭعىش ديرەكتورى روزا اسىلبەكوۆا كيەلى ورىن­­نىڭ ۇرپاق تاربيەسىنە قوسىپ جاتقان ۇلەسىن, 1988 جىلدان بەرى مۇندا قا­زاق زيالىلارىنىڭ دەنى بول­عا­نىن العا تارتسا, بەلگىلى اقىن سەرىك تۇرعىنبەك ۇلى ۇل­­تى­مىزدىڭ جاقسىلارىنا مۇن­داي مۋزەيدىڭ كەرەكتىگىن ەسكە سالىپ, تالدىقورعاندا ءىلياس جانسۇگىروۆكە ارنالعان مۇراعات بارىن, قارا ءسوز­دىڭ حاس شەبەرى بەيىمبەت ماي­لينگە ونداي يگىلىكتى ءىس اتقارىلماعانىنا وكىنىش ءبىل­­دىرىپ, ءسوز سوڭىن ساكەنگە ارناعان «جانىم بە­زىندى, ءتانىم سەزىندى, حالقىم, تىڭداپ قال, سوڭعى ءسوزىمدى... ازات جا­نىمدى, قازاقى حالىمدى, ۇعار بار بولسا...» دەگەن ولەڭ جولدارىنا ۇلاستىردى. جۇمامۇرات ءشامشى ساكەننىڭ ۇلت رۋحانياتىنا قوسقان ۇلەسىن قوزعاسا, اقىننىڭ ارتىندا قال­عان 15 ءانى مەن 1 كۇيىن جان-جاقتى زەرتتەپ, ءتۇيىندى باي­لام جاساپ جۇرگەن بەلگىلى ءانشى سەرىك وسپانوۆ كاكىمبەك سا­لىقوۆتىڭ سوزىنە جازىلعان مۇراتحان ەگىنباەۆتىڭ «ءۇش ارىس» ءانىن جينالعان كوپ­تىڭ نازارىنا ۇسىندى. ەلور­داداعى №54 مەكتەپ-لي­تسەي­دىڭ 9-سىنىپ وقۋشىسى م.ءتى­لەۋبەرگەنوۆا ساكەن سەي­فۋل­ليننىڭ «اققۋدىڭ ايىرىلۋى» پوەماسىنان ءۇزىندى وقىسا, №67 گيمنازيانىڭ 9-سىنىپ وقۋشىسى ف.قالي «اقساق كيىك» ءانىن اۋەلەتتى. وقۋشىلاردىڭ ادەمى ونە­رىنەن كەيىن كەشەگى اقمولا, بۇگىنگى الاش استاناسىندا ساكەن سەيفۋللين اتىنداعى مەكتەپ بار شىعار دەگەن ويىمىز اقتالمادى. اركەز ءسوز بولعانىمەن, وسى ءبىر ولقى تۇس ءوز شەشىمىن تاپپاپتى. العاشقى ءومىرى اجارلى باس­تالعانىمەن, كەيىنگى تاع­دى­رى «سۇڭقاردىڭ بالاسىنداي تورعا تۇسكەن, قۇلاننىڭ ق ۇلىنىنداي ورعا تۇسكەن», دەپ ءوزى ايانىشتى تاعدىرىن جىرعا قوسقان اقىن اتىنا اس­تانادان ءبىر مەكتەپ بۇيىرسا ارداقتىمىزعا كورسەتكەن قۇر­مەتىمىز بولارى حاق. ءتىپتى, كۇنى ەرتەڭ ىرگەلەس تۇرعان №3 مەكتەپ اقىن اتىمەن اتالىپ جاتسا, جاس ۇرپاقتىڭ اقىن مۋزەيىمەن قارىم-قا­تىناسى كۇشەيەتىنى دە انىق. ۇلتىمنىڭ بولاشاعى, جۇر­تىمنىڭ كەلەشەگى دەپ «تىنىش جۇرمەي» وققا بايلانعان ساكەن سەيفۋللين اتى ءبىر ءبى­لىم ۇياسىندا جاڭعىرادى دەگەن سەنىم زور. اقىندى ەسكە الۋ ءراسى­مى­نىڭ سوڭىندا رۋحىنا قۇران باعىشتالىپ, تاياۋدا عانا «سىر ساندىق» دەگەن اتپەن جارىق كورگەن كولەمدى تانىمدىق كىتاپ­تىڭ تۇساۋكەسەرىنە جال­عاستى. سۇلەيمەن مامەت, «ەگەمەن قازاقستان».