14 قىركۇيەك, 2010

بارشا قازاققا ورتاق ءپىر بەكەت

630 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن
ەلگە تانىمال تۇلعالارعا ارناپ اس بەرۋ, مەرەيتويلارىن اتاپ ءوتۋ جالعاسىن تاۋىپ كەلە جاتقان ءداستۇر. الايدا, ونىڭ بارلىعى سول بەلگىلى ادامنىڭ تۋعان وڭىرىندە, قىزمەت جاساعان نەمەسە جەرلەنگەن ايماقتا وتكىزىلىپ ءجۇر. كوپ جاعدايدا ايتۋلى شاراعا قاتىس­قىسى كەلگەن ادامدار جول قاشىقتىعىنا وراي بارا المايتىنى انىق. وسى ولقى­لىق­تىڭ ورنىن ءپىر بەكەتتىڭ 260 جىلدىعىن تويلاۋ شارالارى تولتىرعانداي. بيىل بەكەت اتاعا ارنالعان مادەني-رۋحاني ءىس-شارالار, عىلىمي كونفەرەنتسيالار اتىراۋ, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستارىندا, الماتى قالاسىندا  بولىپ ءوتتى. ەندى ماڭ­عىس­تاۋ ايماعىندا وتكەلى جاتىر. ال جۋىردا استانا قالاسىنداعى “تۇران” مەيرام­حا­نا­سىندا 500-دەي ادام جينالىپ, بەكەت اتانىڭ رۋحىنا ارنالىپ قۇران وقىلىپ, اس بەرىلدى. ەلدى قورعاۋدا, يسلام ءدىنىن ناسيحاتتاۋدا ەرەكشە ورىن الاتىن بەكەت اتا مىرزاعۇل­ ۇلى 1750 جىلى قازىرگى اتىراۋ وبلىسى, جى­لىوي اۋدانىنىڭ اۋماعىندا, جەم وزەنىنىڭ بويىنداعى اقمەشىت دەگەن جەردە تۋعان. جازۋشى, مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ يەگەرى انەس ساراي بەكەت اتا تۋرالى وي تولعاپ, ونىڭ قازاق تاريحىنداعى ءرولى, ەلدى قورعاۋداعى ەرلىگى, يماندىلىق جولىنداعى يگى ىستەرى, اۋليەلىك قاسيەتتەرى جونىندە اڭگىمەلەپ بەردى. انەس ساراي: – بەكەت اتا پايعامبارىمىز مۇحاممەد ع.س.-نان ارتىق ءومىر ءسۇرۋدى قالاماعان. “مۇحاممەد پايعامباردان ارتىق ەمەسپىز” دەپ كۇننىڭ كوزىن كورمەۋگە ۋادە ەتىپ, جەردىڭ استىنا ءتۇسىپ كەتكەن. قوجا احمەت ياساۋي دە 63 جاستان كەيىن قالعان عۇمىرىن جەردىڭ استىندا وتكىزگەن ادام. بەكەت اتا جاسىندا ءوزى دە ەل قورعاۋ ءۇشىن بولعان شايقاستارعا قاتىسقان. ەرەكشە قاسيەتىمەن حالقىنا قورعان بولىپ, جاۋدىڭ قاي جاقتان كەلەتىنىن بولجاپ وتىرعان. قالاي تويتارىس بەرۋ كەرەك ەكەنىن ايتقان. يسلام ءدىنىن ناسيحاتتاۋ ماقساتىندا بەكەت اتا ءتورت مەشىت سالعان ەكەن. اۋەلى ءبىرىنشى مەشىتتى اقمەشىت دەگەن جەرگە سالىپتى. سودان كەيىن بەينەۋدەن, ارال جاعالاۋىنان, سوڭعى مەشىتتى وعلاندىدان سالعان. ول ارتىنا وشپەيتۇعىن ءىز قالدىرعان تۇلعا, – دەدى. عالىم-دارىگەر مۇحامەديا احمەت-تورە ۇلى, بەلگىلى زاڭگەر ماقسوتحان بۇرمان ۇلى ءوز ويلارىن ورتاعا سالدى. سەناتور ورىنباي راحمانبەرديەۆ بۇل شارا ەلدى بىرىكتىرەر وقيعا بولدى دەپ اتاپ ءوتتى. ءماجىلىس دەپۋتاتى زەينوللا الشىمباەۆ الداعى اپتادا بەكەت اتانىڭ 260 جىلدىعى ماڭعىستاۋ وڭىرىندە اتالىپ وتەتىنىن ايتا كەلىپ: “بەكەت اتا فەنومەنى ءالى دە زەرتتەلەدى. جۇمىر باستى پەندەنىڭ بارلىعى بىردەي اۋليەنىڭ قاسيەتتەرىن تۇسىنە قويۋى قيىن. ەل باسىنا كۇن تۋعان زاماندا ەلىن قورعاعان, قازاق جۇرتىنا پانا بولعان, ءادىل ءسوزىن ايتقان بەكەت اتا حالقىمەن بىرگە جاساي بەرەدى”, – دەپ ءسوز اياعىن ءتۇيدى. وسى باسقوسۋدا بەكەت اتانىڭ ءومىرى مەن حالقىمىزعا جاساعان ولشەۋسىز ەڭبەگى تۋرالى “تۇركى الەمى” تەلەستۋدياسى شىعارعان دەرەكتى فيلم كورسەتىلدى. ايباتىر سەيتاق,  جۋرناليست. استانا.
سوڭعى جاڭالىقتار