جوبا ءاربىر قازاقستاندىققا ناۋرىزدىڭ شىنايى ءمانىن سەزىنۋگە, جىل باسىن داستۇرگە ساي قارسى الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. حالىقتىڭ قار باسقان قاتاڭ قىستان امان قۇتىلعاندا كوتەرىلگەن كوڭىل كۇيى بۇل مەرەكەدە جاپپاي كورسەتىلەدى. مۇندا جاساندى ءسان-سالتانات پەن سىرتقى جىلتىراقتار ەمەس, مازمۇن مەن ءمان الدىڭعى ورىنعا قويىلعان. قوناقتار تەك كورەرمەن ەمەس, مەرەكەنىڭ بارلىق كەزەڭىنە تىكەلەي قاتىسۋشى بولادى. «Sen Bol Nauryz» دەگەن تىركەستىڭ ءوزى «سەن دە ناۋرىزدىڭ ءبىر بولشەگى بول» دەگەن ماعىنانى بىلدىرەدى.
«قازاقتا ء«وزىڭدى تاپ – وزەگىڭە ورال» دەگەن تەرەڭ ماعىنالى ءسوز بار. ياعني ءوزىڭدى تاۋىپ, ءتۇپ تامىرىڭا قايت دەگەندى بىلدىرەدى. كوپ جىل بويى سىرتتان كەلگەن ءتۇرلى اعىم مەن فيلوسوفيا ۇلتتىق كودىمىزدى السىرەتتى. قوعامدا ءوز ءداستۇرىمىزدىڭ سان ءتۇرلى تۇسىندىرمەلەرى پايدا بولدى. «Sen Bol Nauryz» يدەياسىنىڭ باستى ماقساتى – باستاۋعا ورالۋ, ۇلتتىق كود پەن بىرەگەيلىك توڭىرەگىندە قوعامدى بىرىكتىرۋ. ءبىز ۇمىت قالعان قۇندىلىقتاردى قايتا جاڭعىرتىپ, ونى زامان تالابىنا ساي بەيىمدەپ, ۇرپاقتان-ۇرپاققا جەتكىزۋىمىز كەرەك», دەيدى «سەنىمەن بولاشاق» رقب قۇرىلتايشىسى نۇركەن اسانوۆ.
بيىل ءۇشىنشى رەت قولعا الىنعان 14 ناۋرىزداعى كەزەكتى شارا «سەنىمەن بولاشاق» رقب سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى فيليالىنىڭ توراعاسى جانات مۇحامەدجانوۆتىڭ ۇيىتقى بولۋىمەن پەتروپاۆلدىڭ «Green Park» ساياباعىندا وتكىزىلدى. قاتىسۋشىلار الدىمەن ناۋرىزدىڭ اتقان تاڭىن قۋانىشپەن قارسى الىپ, وسى كۇنگە امان جەتكەندەرىنە قۋانىپ, ءبىر-ءبىرىن قۇتتىقتادى. جۇزدەرى بال-بۇل جانعان قاتىسۋشىلار قارى ءالى كەتپەگەن قىزىلجاردىڭ تاڭعى قىتىمىر ايازىنا دا قاراماي, وزدەرىن قۋانىشتى سەزىندى.
مۇنى جاڭا رۋحاني تسيكلدىڭ باستالۋىن بىلدىرەتىن ەرەكشە ءسات دەپ تانۋ كەرەك. اتقان جاڭا تاڭ – حالىقتىڭ بىرلىگى مەن ىشكى جاڭارۋىن مەڭزەيدى. باعدارلاما بارىسىندا وتشاشۋ دا بولدى. قوناقتارعا شاشۋ شاشىلدى. بۇل – ەجەلگى قازاق ءداستۇرى. ءاربىر كامپيتتىڭ ىشىندە «سەنىمەن بولاشاق» بىرلەستىگىنەن ىزگى تىلەكتەر جاسىرىلىپ, قاتىسۋشىلار ولاردى داۋىستاپ وقيدى. وسى رامىزدىك ءراسىم مەرەكەگە جينالعان ادامداردىڭ بىرلىگى مەن تازا نيەتىن كورسەتەدى.
كوپ جىل بويى ناۋرىز مەيرامىن تويلاۋ فورمالدى سيپات الىپ, ونىڭ تەرەڭ ماعىناسى ۋاقىت اعىمىندا كومەسكىلەنىپ قالعان ەدى. بۇل جاعداي حالىقتىڭ كوپعاسىرلىق مادەنيەتىنىڭ ءبىر بولىگىنىڭ جوعالۋىنا قاۋىپ توندىرگەن. الايدا كەيىنگى جىلدارى ەلىمىزدە ۇلتتىق كودتى جاڭعىرتۋ, رۋحاني جاڭارۋ مەن وزىندىك سانانى كۇشەيتۋ ءۇردىسى قالىپتاسىپ, ناۋرىز مەرەكەسىنە جاڭاشا كوزقاراس قالىپتاستىرۋعا مۇمكىندىك تۋدى.
اتقان تاڭدى قارسى العان قاتىسۋشىلار پاركتىڭ ىشىنە شىرشالار وتىرعىزدى. شىرشانى قىستا وتىرعىزۋدىڭ دا وزىندىك ءادىس-تاسىلدەرى بار. ەگەر شۇقىرشاقتى الدىن-الا قازىپ قويسا, ونىڭ ءىشى قاتىپ قالادى. سوندىقتان شىرشانى تەك جاڭادان قازىلعان شۇڭقىرعا ورنالاستىرادى. سوندا تامىر كۇش الىپ, جىلى كۇندەر باستالعاندا جايناپ شىعا كەلەدى. «سەنىمەن بولاشاقتىڭ» جاستارى وسىنى زەرتتەپ كەلگەن ءتارىزدى, شىرشانى جاڭا عانا قازىلعان شۇقىرشاققا وتىرعىزىپ, ىلعالدانۋ ءۇشىن جىلى سۋ قۇيدى...
قوعامدىق بىرلەستىكتىڭ قىزىلجارعا كەلگەن مۇشەلەرى مۇنىڭ الدىندا «ابىلاي حاننىڭ رەزيدەنتسياسى» مۇراجايىندا, م.جۇماباەۆ ورتالىعىندا بولىپ, قالانى ارالادى. سونىمەن قاتار سەمينار-ترەنينگتەر مەن ستراتەگيالىق سەسسيالار ۇيىمداستىرماقشى.
مەرەكەلىك باعدارلامانىڭ تاعى ءبىر ۇلگى تۇتارلىق ەلەمەنتى – ەڭبەك شەبەرحاناسى. مۇندا قاتىسۋشىلار بالالارىمەن بىرگە قولونەر تۇرلەرىن جاساپ, ۋاقىتتى پايدالى وتكىزەدى. بۇل – بىرلەسكەن ەڭبەك ارقىلى تاربيەلەۋدىڭ ءتيىمدى ءتاسىلى. ودان كەيىن قوناقتاردى «Koje Time – ناۋرىز» كوجەنى بىرگە دايىنداۋ ءراسىمى كۇتەدى. جەتى ءتۇرلى ءدام ءبىر قازانعا بىرىكتىرىلىپ, ۇيلەسىم تاپقاندا, ءارتۇرلى كوزقاراستاعى ادامدار دا ورتاق ىسكە جۇمىلادى.
مەرەكەنىڭ ەڭ اسەرلى ساتتەرىنىڭ ءبىرى – «اناعا تاعزىم» ءراسىمى. قوناقتار اتا-اناسىنا العىس ايتىپ, اقساقالداردىڭ باتاسىن الادى. بۇل – ۇلكەنگە قۇرمەت پەن ۇرپاق ساباقتاستىعىن دارىپتەيتىن تەرەڭ ماعىنالى ءداستۇر.
سونداي-اق ۇيىمداستىرۋشىلار مەرەكەنىڭ نىشانىنا, فورماسىنا جانە تۇستەرىنە دە ەرەكشە ءمان بەرەدى. سول سەبەپتى ءىس-شارانىڭ باستى رامىزىنە – قارلىعاش الىنعان. بۇل قاسيەتتى قۇس ەجەلدەن ناۋرىزدىڭ, جاڭارۋ مەن كوكتەمنىڭ جارشىسى سانالادى. قازاق مادەنيەتىندە ول وتباسى مەن شاڭىراقتى قورعاۋشى كيەلى قۇس رەتىندە قۇرمەتتەلەدى. ناۋرىزدا قارلىعاشتىڭ كەلۋى – قۋانىشتىڭ بەلگىسى. حالىق سەنىمىندە كەيدە مارقۇم اتا-بابانىڭ جانى قارلىعاش بەينەسىندە ءۇيدى قورعايدى دەپ ايتىلادى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى
